Bài viết Nâng cao chất lượng hoạt động rèn luyện của sinh viên khoa Khoa học quản lý trường Đại học Thủ Dầu Một đưa ra được những định hướng, nội dung rèn luyện cụ thể, phù hợp với sinh viên khoa Khoa học quản lý, tạo điều kiện cho sinh viên có môi trường rèn luyện. Mời các bạn cùng tham khảo!
Trang 1NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG HOẠT ĐỘNG RÈN LUYỆN CỦA SINH VIÊN KHOA KHOA HỌC QUẢN LÝ TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦ DẦU MỘT
Nguyễn Thị Hoà 1
1 Khoa Khoa học Quản lý
TÓM TẮT
Chủ trương của Đảng và các chính sách pháp luật của Nhà nước ta rất xem trọng công tác đào tạo và bồi dưỡng con người, đặc biệt là thế hệ trẻ Đó là việc quan trọng đầu tiên phải làm vì nó quyết định sự tồn, vong và hưng, thịnh của mỗi quốc gia Trước tác động tiêu cực của mặt trái nền kinh tế thị trường, không ít sinh viên có biểu hiện ngại học, ngại rèn, sa sút về niềm tin, lý tưởng Do đó, nâng cao chất lượng rèn luyện của sinh viên khoa Khoa học quản
lý hiện nay có vai trò quan trọng góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục là đào tạo con người Việt Nam phát triển toàn diện, có đạo đức, tri thức, sức khoẻ, thẩm mỹ và nghề nghiệp, trung thành với lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội Đưa ra được những định hướng, nội dung rèn luyện cụ thể, phù hợp với sinh viên khoa Khoa học quản lý, tạo điều kiện cho sinh viên có môi trường rèn luyện
Từ khóa: Đại học Thủ Dầu Một, Khoa Khoa học quản lý, rèn luyện, sinh viên
1 ĐẶT VẤN ĐỀ
Sinh viên là một bộ phận của thanh niên, là “rường cột”, là chủ nhân tương lai quan trọng của đất nước Trong sự nghiệp lãnh đạo cách mạng, Đảng ta luôn đánh giá cao vai trò của thanh
niên nói chung, sinh viên nói riêng Báo cáo Chính trị tại Đại hội X của Đảng khẳng định: “Coi trọng bồi dưỡng cho học sinh, sinh viên khát vọng mãnh liệt xây dựng đất nước giàu mạnh, gắn liền lập nghiệp bản thân với tương lai của cộng đồng, của dân tộc, trau dồi cho học sinh, sinh viên bản lĩnh, phẩm chất và lối sống của thế hệ trẻ Việt Nam hiện đại” [1, tr.207] Nghị quyết Trung ương 7, Khoá X của Đảng tiếp tục khẳng định vai trò to lớn đó: “Thanh niên là lực lượng
xã hội to lớn, một trong những nhân tố quan trọng quyết định tương lai, vận mệnh dân tộc công tác thanh niên là vấn đề sống còn của dân tộc” [2, tr.35-36]
Sự phát triển và thịnh vượng của mỗi quốc gia hiện nay phụ thuộc trực tiếp vào quy mô
và chất lượng của giáo dục đại học Hầu hết các quốc gia có thu nhập thấp và đang phát triển hiện nay đang đứng trước rất nhiều nguy cơ, trong đó có nguy cơ tụt hậu xa hơn về giáo dục đại học so với nhóm các nước phát triển Trách nhiệm này đặt trên vai các nhà hoạch định chiến lược giáo dục đại học Giáo dục đại học Việt Nam phải thực sự góp phần thực hiện mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh Để hiện thực hóa mục tiêu đó đặt ra yêu cầu phải nâng cao chất lượng hoạt động rèn luyện của sinh viên nói chung, sinh viên khoa Khoa học quản lý nói riêng, để sinh viên không chỉ có tri thức mà còn có kỹ năng, có phẩm chất
đạo đức của con người mới xã hội chủ nghĩa
Trang 22 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Nghiên cứu này dựa trên tiếp cận liên ngành, kết hợp phương pháp nghiên cứu định tính
và định lượng Trong đó, cơ sở dữ liệu chủ yếu được có được từ các báo cáo rèn luyện qua các học kỳ của Trường Đại học Thủ Dầu Một, bao gồm các dữ liệu định tính thông qua phỏng vấn chuyên gia đối với các nhà quản lý, cán bộ lớp (chủ yếu là sinh viên ngành Quản lý nhà nước);
Kỹ thuật phân tích chủ yếu là phân tích thống kê mô tả/so sánh
Trong khuôn khổ bài viết, tác giả chỉ trình bày trọng tâm các nội dung: nội dung công tác đánh giá rèn luyện tại Khoa Khoa học quản lý, trường Đại học Thủ Dầu Một; kết quả đánh giá rèn luyện sinh viên và một số đề xuất khuyến nghị chính sách cho công tác quản lý rèn luyện tại Trường
3 NỘI DUNG, KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
3.1 Nội dung đánh giá rèn luyện
Ở môi trường đại học, bên cạnh nhiệm vụ học tập, sinh viên đại học chính quy còn phải rèn luyện “kỹ năng”, nâng cao ý thức, phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống [3, tr.89] Như vậy, việc đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học có sự khác biệt so với xếp loại rèn luyện của học sinh trung học phổ thông Điểm rèn luyện là điểm số đánh giá về phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống cũng như mức độ tích cực của sinh viên trong việc tham gia các hoạt động, phong trào Điểm rèn luyện dùng để đánh giá và phân loại kết quả rèn luyện của sinh viên theo từng học
kỳ, từng năm học và toàn khóa học Điểm rèn luyện dùng để xét duyệt học bổng, xét khen thưởng
- kỷ luật, xét thôi học, ngừng học, xét lưu trú kí túc xá và các ưu tiên khác trong quy định của trường Điểm rèn luyện là một trong những căn cứ xét thi tốt nghiệp hoặc khóa luận tốt nghiệp; được ghi chung vào bảng điểm kiết quả học tập và lưu trong hồ sơ người học khi tốt nghiệp ra trường Ngoài các quy định chung, trường đại học sẽ đặt ra các tiêu chí riêng phù hợp với mục tiêu giáo dục - đào tạo của nhà trường để đánh giá điểm rèn luyện của sinh viên, thông thường sẽ chấm điểm dựa trên:
Một là, đánh giá về ý thức học tập Căn cứ để xác định điểm là tinh thần vượt khó, phấn
đấu vươn lên trong học tập, tích cực tham gia nghiên cứu khoa học, tham gia dự thi học sinh, sinh viên giỏi ở các cấp Khung điểm đánh giá từ 0 đến 30 điểm
Hai là, đánh giá về ý thức và kết quả chấp hành nội quy, quy chế trong nhà trường Căn
cứ để xác định điểm là ý thức và kết quả việc chấp hành các nội quy, quy chế và các quy định khác được áp dụng trong trường Khung điểm đánh giá từ 0 đến 25 điểm
Ba là, đánh giá về ý thức và kết quả tham gia các hoạt động chính trị - xã hội, văn hoá, văn nghệ, thể thao, phòng chống các tệ nạn xã hội
Căn cứ để xác định điểm là kết quả tham gia các hoạt động rèn luyện về chính trị - xã hội, văn hoá, văn nghệ, thể thao và phòng chống các tệ nạn xã hội Khung điểm đánh giá từ 0 đến
20 điểm
Bốn là, đánh giá về phẩm chất công dân và quan hệ với cộng đồng Căn cứ để xác định điểm
là kết quả chấp hành các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, thành tích trong công tác xã hội và giữ gìn an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội; mối quan hệ cộng đồng, tinh thần giúp đỡ bạn bè, cưu mang người gặp khó khăn Khung điểm đánh giá từ 0 đến 15 điểm
Trang 3Năm là, đánh giá về ý thức và kết quả tham gia công tác phụ trách lớp, các đoàn thể, tổ chức trong nhà trường hoặc đạt được thành tích đặc biệt trong học tập, rèn luyện của học sinh, sinh viên Căn cứ để xác định điểm là ý thức, mức độ hoàn thành nhiệm vụ đối với học sinh,
sinh viên được phân công quản lý lớp, các tổ chức Đảng, Đoàn thanh niên, Hội sinh viên và các
tổ chức khác trong nhà trường; và những học sinh, sinh viên khác có thành tích đặc biệt trong học tập, rèn luyện Khung điểm đánh giá từ 0 đến 10 điểm
3.2 Kết quả
Trong thời gian qua, chất lượng hoạt động rèn luyện của sinh viên khoa Khoa học quản
lý có nhiều chuyển biến tích cực Quá trình học tập, sinh viên phải nắm vững mục tiêu, yêu cầu
và nhiệm vụ giáo dục, đào tạo, có động cơ học tập đúng đắn; tham gia một cách chủ động, tích cực vào mọi khâu của quá trình giáo dục, đào tạo
Sinh viên khoa Khoa học quản lý có thái độ và trách nhiệm cao trong học tập Thể hiện
rõ ở việc nhận thức đúng đắn về mục đích, yêu cầu, nội dung cần đạt được, tính tích cực, tự giác, chủ động sáng tạo trong quá trình học tập Sinh viên phát huy vai trò chủ thể trong hoạt động nhận thức, biến quá trình đào tạo thành tự đào tạo
Sinh viên khoa Khoa học quản lý quan tâm học tập các quan điểm, học thuyết chính trị, những hiểu biết căn bản về hệ tư tưởng chính trị trong lịch sử, lý thuyết xây dựng các thể chế,
lý thuyết xây dựng, ban hành và thực thi các chính sách Đặc biệt, đa số sinh viên đều nhận thức cao về sự cần thiết của việc học tập các môn chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh Sinh viên khoa Khoa học quản lý tự giác thực hiện một cách nghiêm túc về mục tiêu, yêu cầu đào tạo của nhà trường cũng như yêu cầu về phẩm chất năng lực của bản thân, phấn đấu trở thành người công dân tốt Thường xuyên ôn luyện kiến thức bài học cũ, chuẩn bị tốt nội dung bài học mới Tập trung chú ý nghe giảng, truyền cảm hứng cho từng bài học Tăng cường trao đổi, thảo luận, học tập nhóm về nội dung bài học và những vấn đề lý luận hoặc thực tiễn liên quan Chú trọng đọc sách và tài liệu tham khảo, thường xuyên liên hệ lý luận với thực tiễn Kết quả Học kỳ 1 năm học 2020 - 2021 Tổng số 1884 sinh viên Trong đó xuất sắc: 69 = 3.7%; Tốt: 127 = 6.7%; Khá: 517 = 27.4% Học kỳ 2 năm học 2020 - 2021 Tổng số 1862 sinh viên Trong đó xuất sắc: 10 = 1.2%; Tốt: 75 = 4.0%; Khá: 388 = 20.8
Sinh viên khoa Khoa học quản lý tham gia xây dựng tổ chức Đảng trong Nhà trường và các đoàn thể nhân dân khi về địa phương Tự nguyện, tự giác tham gia vào các hội của sinh viên, luôn phấn đấu trở thành đoàn viên, đảng viên xuất sắc Sinh viên khoa Khoa học quản lý tích cực tham gia vào việc xây dựng môi trường xã hội lành mạnh và môi trường sinh thái trong lành, sạch đẹp Tích cực tham gia phòng chống ô nhiễm môi trường, suy thoái môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu toàn cầu
Tham gia sinh hoạt Đoàn, Hội và quan tâm, tham gia ngày càng nhiều đến những vấn đề chính trị - xã hội của đất nước, của địa phương và nhà trường Từ thực tiễn hoạt động Đoàn, Hội
đã xuất hiện nhiều tấm gương “Sinh viên 5 tốt”, “Sao tháng Giêng”, sinh viên sống đẹp, sinh viên đạt thành tích xuất sắc trong học tập, sáng tạo, nghiên cứu khoa học; nhiều sinh viên được vinh
dự đứng vào hàng ngũ của Đảng, góp phần hình thành thế hệ sinh viên có bản lĩnh, có khát vọng vươn lên, tình nguyện vì cuộc sống cộng đồng, chủ động và tự tin trong hội nhập quốc tế
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đã đạt được, hoạt động rèn luyện của sinh viên khoa Khoa học quản lý vẫn còn tồn tại nhiều bất cập
Trang 4Một bộ phận sinh viên khoa Khoc học quản lý chưa thực sự quan tâm đến đời sống chính trị, thậm chí có những nhận thức sai lệch về tình hình chính trị của đất nước, về vai trò lãnh đạo của Đảng, hoài nghi vào sự thành công của con đường đi lên chủ nghĩa xã hội …do
bị tác động bởi những thông tin “xấu”, “độc”, quan điểm sai trái của các thế lực thù địch; dẫn đến những phát ngôn và hành động thiếu chuẩn mực cả trong đời sống sinh hoạt hàng ngày lẫn trên mạng xã hội
Việc xác định mục đích học tập chưa rõ ràng do không có chính kiến khi chọn nghề hoặc chọn sai nghề đã có những tác động không nhỏ đến động cơ học tập của sinh viên Không ít sinh viên thờ ơ với những hoạt động mang tính cộng đồng, không tham gia các phong trào do Đoàn Thanh niên, Hội Sinh viên tổ chức Kết quả Học kỳ 1 năm học 2020 - 2021 Tổng số 1884 sinh viên Trong đó tỷ lê sinh viên đạt Trung bình: 627 = 33.3%; Yếu: 69 = 3.7%; Kém: 475 = 25.2% Học kỳ 2 năm học 2020 - 2021 Tổng số 1862 sinh viên Trong đó Trung bình: 857 = 46%; Yếu: 301 = 10.8%; Kém: 318 = 17.1%
Nguyên nhân của những hạn chế, yếu kém bắt nguồn từ nhiều yếu tố, trong đó trước hết
là mặt trái của nền kinh tế thị trường đã tác động đến tư tưởng, đạo đức, lối sống và hành vi của sinh viên nói chung, trong đó có sinh viên khoa Khoa học quản lý Khi đời sống kinh tế, xã hội ngày càng phát triển, sự đầy đủ về vật chất và tinh thần, dưới một góc độ nào đó cũng làm ảnh hưởng đến ý chí phấn đấu của một bộ phận sinh viên Sự yếu kém và hạn chế về bản lĩnh chính trị cũng bắt đầu từ chính bản thân sinh viên Sinh viên với đặc điểm là lứa tuổi đang đạt đến sự hoàn thiện về thể chất và tinh thần, có đời sống tâm lý phong phú và nhu cầu cá nhân đa dạng Tuy nhiên, nhược điểm của lứa tuổi này là thiếu thực tế, chủ quan, chuộng hình thức, rất dễ bị tác động bởi mặt trái của kinh tế thị trường
3.3 Thảo luận
Để nâng cao chất lượng hoạt động rèn luyện của sinh viên khoa Khoa học quản lý thời gian tới cần thực hiện tốt một số nội dung sau:
Một là, tăng cường sự lãnh đạo, quản lý của Nhà trường đối với sinh viên Đây là vấn
đề quan trọng, mang tính quyết định việc nâng cao chất lượng hoạt động rèn luyện cho sinh viên Thực hiện tốt công tác này là nhằm định hướng chính trị, cơ sở pháp lý để Nhà trường triển khai đúng hướng nhiệm vụ giáo dục và đào tạo cho thế hệ trẻ - chủ nhân tương lai của đất nước Trước hết Nhà trường cần đẩy mạnh công tác giáo dục lý luận chính trị cho thế hệ trẻ; trong đó, chú trọng nâng cao nhận thức cho sinh viên về lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm, đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước Muốn vậy, Nhà trường cần tích cực đổi mới cả về nội dung, chương trình và phương pháp giáo dục theo hướng: ngắn gọn, dễ hiểu, phù hợp với từng đối tượng, từng lĩnh vực đào tạo nhằm từng bước thẩm thấu, nâng cao nhận thức của sinh viên Qua đó, một mặt vừa tạo sự hứng khởi cho sinh viên trong nắm bắt, tiếp thu các vấn đề chính trị, mặt khác, tạo cho sinh viên thói quen quan tâm tới tình hình chính trị, biết phân biệt đúng sai, kiên định mục tiêu, lý tưởng cách mạng và quan trọng hơn là có trách nhiệm với tình hình chính trị của đất nước, được thể hiện bằng hành động cụ thể [4, tr.76]
Hai là, thường xuyên xây dựng mục đích, động cơ học tập, rèn luyện đúng đắn cho
sinh viên Mục đích, động cơ học tập, rèn luyện đúng đắn có ý nghĩa quyết định đến kết quả
học tập, rèn luyện của người sinh viên, tạo ra động lực thúc đẩy quá trình học tập, rèn luyện của
Trang 5họ Ngược lại, mục đích, động cơ học tập, rèn luyện sai lệch sẽ trở thành lực cản thậm chí là phá hủy toàn bộ quá trình tự hoàn thiện của mỗi sinh viên
Để xây dựng mục đích, động cơ học tập, rèn luyện đúng đắn, trước hết cần làm cho sinh
viên có nhận thức đúng về mục tiêu, yêu cầu đào tạo của Nhà trường Từ đó, sinh viên định hướng được tư tưởng khi bước vào môi trường học tập mới; xác định được “cái đích” cần đạt được sau thời gian học tập, rèn luyện tại trường và đề ra các nhiệm vụ học tập phải hoàn thành;
từ đó nỗ lực, phấn đấu vươn lên đạt kết quả cao trong học tập, rèn luyện Để sinh viên nhận thức được mục tiêu, yêu cầu đào tạo của Nhà trường, các chủ thể, các tổ chức như giáo viên chủ nhiệm, Phòng Đào tạo, Phòng Công tác học sinh, sinh viên và các khoa, bộ môn trực thuộc cần phổ biến mục tiêu, yêu cầu đào tạo của Nhà trường và của từng ngành học cho sinh viên ngay từ đầu khóa học bằng nhiều hình thức như phổ biến trực tiếp; đưa thông tin lên website của trường, có văn bản, tài liệu ở thư viện, văn phòng các khoa…
Ba là, tăng cường các hoạt động giáo dục chính trị tư tưởng, đạo đức, lối sống và giáo
dục truyền thống của Nhà trường, địa phương, đất nước Đây là cơ sở góp phần hình thành
ở sinh viên những phẩm chất chính trị, giá trị đạo đức tốt đẹp và góp phần đào tạo những công dân có ích cho xã hội Qua đó, sinh viên hình thành được mục đích, động cơ phấn đấu học tập, rèn luyện đúng đắn Để làm tốt hoạt động này, Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Sinh viên của Nhà trường cần thường xuyên tổ chức các hoạt động giáo dục truyền thống thông qua việc tổ chức kỷ niệm các ngày lễ lớn trong năm, các phong trào đền ơn đáp nghĩa,
tổ chức tham quan các di tích lịch sử, văn hóa…; Phòng Công tác Sinh viên tiếp tục tổ chức
“Tuần sinh hoạt công dân - học sinh, sinh viên” vào đầu khóa học, đầu năm học theo hướng dẫn của Bộ Giáo dục và Đào tạo góp phần nâng cao hiểu biết của sinh viên về chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, cũng như giúp sinh viên nắm được tình hình chính trị, kinh tế - xã hội trong và ngoài nước, các quy chế liên quan đến học tập, rèn luyện nghiên cứu khoa học, chế độ chính sách [5, tr.120]
Bốn là, kết hợp giữa xây dựng động cơ, mục đích đúng đắn với khắc phục các biểu
hiện cơ hội, bình quân chủ nghĩa trong học tập, rèn luyện ở mỗi sinh viên Để khắc phục
được điều đó cần có sự phối hợp đồng bộ giữa các chủ thể giáo dục, đặc biệt là đội ngũ giảng viên, cán bộ các tổ chức, đoàn thể của Nhà trường phải có biện pháp thích hợp để tạo ra không khí thi đua lành mạnh trong tập thể sinh viên; có cơ chế kiểm tra, đánh giá chặt chẽ, khách quan, công bằng kết quả học tập, rèn luyện của sinh viên Sinh viên có mục đích, động cơ học tập, rèn luyện đúng đắn tất yếu hiệu quả học tập, rèn luyện được nâng lên, góp phần nâng cao chất lượng chính trị của chính họ
Năm là, tăng cường tổ chức các hoạt động thực tiễn, trong đó cần đặc biệt nêu những
tấm gương tiêu biểu để tạo sức lan tỏa, khơi dậy ý chí, khát vọng cho sinh viên Nhà trường
cần chú ý tính định hướng tư tưởng cho sinh viên, đồng thời cần quan tâm hơn nữa đến đặc thù tâm lý lứa tuổi, tránh nặng nề, khô cứng nhưng cũng không hời hợt, thiếu chiều sâu trong giáo dục chính trị Thông qua công tác tuyên truyền, giáo dục và dư luận xã hội để khuyến khích hay phê phán để các chủ thể tự giác điều chỉnh hành vi của mình theo các chuẩn mực, giá trị của đạo đức xã hội Tổ chức Đoàn, Hội sinh viên cần chủ động, tích cực đẩy mạnh nêu gương từ cách làm việc, sự cống hiến vì cộng đồng, lối sống đẹp của những cá nhân hay những công trình, phần việc
có ý nghĩa của những tập thể để truyền cảm hứng, cũng cố niềm tin cho sinh viên
Trang 6Sáu là, thực hiện tốt công tác quản lý và rèn luyện sinh viên Sau khi học sinh tham
gia xét tuyển và đủ điều kiện, tiêu chuẩn nhập học trở thành sinh viên sẽ chịu sự quản lý và rèn luyện của Nhà trường Công tác quản lý và rèn luyện sinh viên của Nhà trường được tiến hành toàn diện trên tất cả các mặt như sức khỏe, phẩm chất đạo đức, động cơ và kết quả học tập, các mối quan hệ xã hội, kết quả rèn luyện… đối với cả sinh viên nội trú và ngoại trú trong mọi thời gian và hoạt động Đây là vấn đề có ý nghĩa quan trọng, bảo đảm Nhà trường luôn nắm chắc mọi mặt của sinh viên và từng đối tượng sinh viên để xây dựng kế hoạch hoạt động phù hợp, tránh bị động, bất ngờ, không xử lý kịp thời dẫn đến hậu quả nghiêm trọng
4 KẾT LUẬN
Nghiên cứu vấn đề trên có ý nghĩa rất quan trọng đối với mỗi chúng ta, nhất là thanh niên, sinh viên - chủ nhân tương lai của đất nước Trách nhiệm của mỗi thanh niên, sinh viên hiện nay chính là trách nhiệm trong học tập, rèn luyện Kiến thức rất bao la không gói gọn trong bài giảng của thầy, trong học tập nhiệm vụ của mỗi thanh niên, sinh viên là phải chú tâm, biết nghiên cứu, tìm tòi, khám phá những cái mới, phương pháp học tập của sinh viên khác với phương pháp học tập của học sinh phổ thông Mặt khác, cách học và đạo đức trong việc học có
ý nghĩa rất lớn, học phải đi đôi với hành, biết vận dụng kiến thức được học vào đời sống, để làm cuộc sống ý nghĩa hơn Bên cạnh đó sinh viên cần chủ động rèn luyện những kỹ năng cần thiết đáp ứng yêu cầu cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, của hội nhập và hợp tác quốc tế
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Đảng Cộng sản Việt Nam (2006) Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X Hà Nội: Nxb
Chính trị quốc gia - Sự thật
2 Đảng Cộng sản Việt Nam (2008) Văn kiện Hội nghị lần thứ bảy Ban chấp hành Trung ương khóa
X Hà Nội: Nxb Chính trị quốc gia
3 Lê Thị Hiền (2020) Nâng cao chất lượng học tập và rèn luyện của sinh viên Việt Nam hiện nay
Tạp chí Giáo dục và Xã hội số 90/2020
4 Nguyễn Thị Phương (2018) Trách nhiệm của sinh viên Việt Nam trong sự nghiệp công nghiệp hóa,
hiện đại hóa đất nước Tạp chí Giáo dục Số 185/2018
5 Nguyễn Trần Trung (2019) Nâng cao chất lượng giáo dục đại học đáp ứng thời kỳ đổi mới Hà Nội:
Nxb Chính trị quốc gia