LỜI NÓI ĐẦU Đảng Cộng sản Việt Nam do Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập, rèn luyện. Đảng là đội tiên phong của giai cấp công nhân, là đội ngũ thống nhất về chính trị tư tưởng và có tổ chức chặt chẽ, khoa học. Tính tổ chức của Đảng thể hiện trước tiên ở chỗ Đảng là một hệ thống có tổ chức ở các cấp từ trung ương đến cơ sở, được xây dựng theo nguyên tắc tập trung dân chủ. Trong hệ thống đó, tổ chức cơ sở đảng có vai trò là “nền móng”, “gốc rễ” của Đảng, giữ vai trò rất quan trọng trong hệ thống tổ chức của Đảng; là hạt nhân chính trị cơ sở, là sợi dây liên hệ giữa Đảng với quần chúng; nơi thực hiện các chủ trương, nghị quyết của Đảng, pháp luật của Nhà nước; trực tiếp giáo dục, rèn luyện, quản lý đảng viên; thể hiện quyền làm chủ của nhân dân trên tất cả các mặt chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh quốc phòng. Đời sống các mặt của nhân dân lao động có được nâng lên hay không, hệ thống chính trị cơ sở có thực sự trong sạch vững mạnh hay không đều tùy thuộc vào chất lượng TCCSĐ. Đồng thời tổ chức cơ sở đảng trực tiếp tiến hành các hoạt động xây dựng Đảng vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức, đảm bảo đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước được thực hiện có hiệu quả và trở thành hiện thực, Bác Hồ chỉ rõ Đảng mạnh là do chi bộ tốt, chi bộ tốt là do các đảng viên đều tốt. Những thành quả của 25 năm tiến hành sự nghiệp đổi mới, của cuộc vận động xây dựng chỉnh đốn Đảng có sự đóng góp to lớn của tổ chức cơ sở đảng. Tuy nhiên, Nghị quyết Hội nghị Trung ương 6, khóa X vừa qua cũng thẳng thắn nhận định: “Năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng và chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên còn một số khuyết điểm, yếu kém: Nhiều cấp ủy chưa thực sự coi trọng vị trí then chốt của công tác xây dựng Đảng… Không ít tổ chức cơ sở đảng chưa nhận thức và thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ của tổ chức cơ sở đảng … khả năng nhận thức vận dụng, cụ thể hóa và tổ chức thực hiện các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước và của cấp ủy cấp trên của nhiều tổ chức cơ sở đảng còn yếu”. Vì vậy, xây dựng các tổ chức cơ sở đảng trong sạch vững mạnh, có năng lực lãnh đạo toàn diện, sức chiến đấu cao là nhiệm vụ rất quan trọng, cấp thiết góp phần xây dựng Đảng vững mạnh toàn diện, hoàn thành thắng lợi nhiệm vụ trong mọi tình huống. Với phạm vị nghiên cứu có hạn trên giáo trình và trong quá trình tìm hiểu thêm em xin mạnh dạn đưa ra một số quan điểm về “Tính tất yếu và những giải pháp chủ yếu nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng hiện nay” làm đề tài cho phần học “Lý luận về Đảng và xây dựng Đảng cầm quyền”. Em rất mong nhận được sự phê bình, đóng góp ý kiến của các thầy, cô để nội dung tiểu luận của em hoàn thiện hơn.
Trang 1LỜI NÓI ĐẦU
Đảng Cộng sản Việt Nam do Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập, rènluyện Đảng là đội tiên phong của giai cấp công nhân, là đội ngũ thốngnhất về chính trị tư tưởng và có tổ chức chặt chẽ, khoa học Tính tổ chứccủa Đảng thể hiện trước tiên ở chỗ Đảng là một hệ thống có tổ chức ở cáccấp từ trung ương đến cơ sở, được xây dựng theo nguyên tắc tập trung dân
chủ Trong hệ thống đó, tổ chức cơ sở đảng có vai trò là “nền móng”, “gốc rễ” của Đảng, giữ vai trò rất quan trọng trong hệ thống tổ chức của Đảng; là
hạt nhân chính trị cơ sở, là sợi dây liên hệ giữa Đảng với quần chúng; nơithực hiện các chủ trương, nghị quyết của Đảng, pháp luật của Nhà nước; trựctiếp giáo dục, rèn luyện, quản lý đảng viên; thể hiện quyền làm chủ của nhândân trên tất cả các mặt chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh quốc phòng.Đời sống các mặt của nhân dân lao động có được nâng lên hay không, hệ thốngchính trị cơ sở có thực sự trong sạch vững mạnh hay không đều tùy thuộc vàochất lượng TCCSĐ Đồng thời tổ chức cơ sở đảng trực tiếp tiến hành cáchoạt động xây dựng Đảng vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức,đảm bảo đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước được
thực hiện có hiệu quả và trở thành hiện thực, Bác Hồ chỉ rõ "Đảng mạnh là
do chi bộ tốt, chi bộ tốt là do các đảng viên đều tốt".
Những thành quả của 25 năm tiến hành sự nghiệp đổi mới, của cuộc vậnđộng xây dựng chỉnh đốn Đảng có sự đóng góp to lớn của tổ chức cơ sở đảng.Tuy nhiên, Nghị quyết Hội nghị Trung ương 6, khóa X vừa qua cũng thẳng thắn
nhận định: “Năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng và chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên còn một số khuyết điểm, yếu kém: Nhiều cấp
ủy chưa thực sự coi trọng vị trí then chốt của công tác xây dựng Đảng… Không
Trang 2ít tổ chức cơ sở đảng chưa nhận thức và thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ của tổ chức cơ sở đảng … khả năng nhận thức vận dụng, cụ thể hóa và tổ chức thực hiện các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước và của cấp ủy cấp trên của nhiều tổ chức cơ sở đảng còn yếu” Vì
vậy, xây dựng các tổ chức cơ sở đảng trong sạch vững mạnh, có năng lựclãnh đạo toàn diện, sức chiến đấu cao là nhiệm vụ rất quan trọng, cấp thiếtgóp phần xây dựng Đảng vững mạnh toàn diện, hoàn thành thắng lợi nhiệm
vụ trong mọi tình huống Với phạm vị nghiên cứu có hạn trên giáo trình vàtrong quá trình tìm hiểu thêm em xin mạnh dạn đưa ra một số quan điểm về
“Tính tất yếu và những giải pháp chủ yếu nâng cao năng lực lãnh đạo
và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng hiện nay” làm đề tài cho phần
học “Lý luận về Đảng và xây dựng Đảng cầm quyền” Em rất mong nhận
được sự phê bình, đóng góp ý kiến của các thầy, cô để nội dung tiểu luậncủa em hoàn thiện hơn
Trang 31- Quan điểm của chủ nghĩa Mác – Lênin:
Ngay từ những ngày đầu của phong trào cộng sản và công nhân quốc tế,
C.Mác và Ph.Ăng-ghen đã nhấn mạnh phải “Biến mỗi chi bộ thành hạt nhân
của các Hội liên hiệp công nhân” V.I Lê-nin đã phát triển tư tưởng đó và chăm
lo xây dựng nhằm xác lập vai trò lãnh đạo của các tiểu tổ công nhân dân chủ xãhội thành những chi bộ cơ sở trong các nhà máy, công xưởng, những khu dân cưcủa Đảng Bôn-sê-víc Nga Từ đó các tổ chức cơ sở đảng đã tăng lên về sốlượng và phong phú về nội dung và phương thức hoạt động V.I Lê-nin đã chỉ
rõ: “Những chi bộ ấy liên hệ chặt chẽ với nhau và với Trung ương Đảng, phải
làm công tác cổ động, tuyên truyền, công tác tổ chức, phải thích nghi với mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, với tất cả quần chúng lao động Những chi bộ ấy phải thông qua công tác muôn hình để rèn luyện đảng, giai cấp, quần chúng một cách có hệ thống” Vai trò của các tổ chức cơ sở đảng càng đặc biệt quan
trọng ở thời kỳ đảng tập trung lãnh đạo xây dựng và phát triển kinh tế Theo V.I.Lênin, các chi bộ của đảng phải là những pháo đài trên mặt trận này và có trách
nhiệm “Đem hết sức lực, đem hết sự chú ý để tạo ra, để phát huy một tính chủ
động lớn hơn ở cơ sở” Người cho rằng bằng nhiều biện pháp nâng cao vai trò
của tổ chức cơ sở đảng, phát huy tính chủ động sáng tạo của cơ sở thì nhữngnhiệm vụ, mục tiêu của chính sách kinh tế của Nhà nước Xô Viết mới thànhhiện thực
Trang 4Vị trí, vai trò của tổ chức cơ sở đảng không chỉ tìm thấy trong các di sản
lý luận của các nhà kinh điển chủ nghĩa xã hội khoa học mà còn được minhchứng bằng ngững kết quả hoạt động thực tiễn xây dựng Đảng Cộng sản và hoạtđộng lãnh đạo cách mạng vô sản của các ông Những chỉ dẫn đó trở thành địnhhướng cho việc xây dựng tổ chức cơ sở đảng của các Đảng Cộng sản trên thếgiới
2- Quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh:
Lãnh tụ Hồ Chí Minh, người trực tiếp tổ chức và lãnh đạo Đảng ta, đãvận dụng những nguyên lý của Chủ nghĩa Mác – Lênin về tổ chức cơ sở đảng
và xây dựng tổ chức cơ sở đảng vào thực tiễn cách mạng Việt Nam Chủ tịch
Hồ Chí Minh chỉ rõ “Chi bộ là gốc rễ của Đảng” và “Chi bộ là nền tảng của
Đảng, của cách mạng ở xã ” Một cây không thể thiếu gốc rễ, một ngôi nhà
không thể thiếu nền tảng, nền móng Điều đó đủ nói lên vị trí, vai trò cực kỳ
quan trọng của chi bộ với tư cách là tổ chức cơ sở đảng “Đảng mạnh là do các
chi bộ đều mạnh” và “Các chi bộ mạnh tức là Đảng mạnh” Trong điều kiện
Đảng lãnh đạo đấu tranh giành chính quyền cũng như khi trở thành Đảng cầmquyền lãnh đạo nhân dân thực hiện hai nhiệm vụ chiến lược: xây dựng bảo vệmiên Bắc xã hội chủ nghĩa và đấu tranh giải phóng miên Nam thống nhất đấtnước Người nhấn mạnh, các chi bộ, đảng bộ cơ sở dù được thành lập ở loại
hình đơn vị cơ sở nào trong xã hội đều có vai trò là “nền móng” của Đảng, hạt
nhân chính trị ở cơ sở
Trong hoạt động lãnh đạo của Đảng đối với mọi mặt của đời sống xã
hội, Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ rõ “Mỗi chi bộ ta phải là hạt nhân vững chắc
lãnh đạo đồng bào thi đua yêu nước, cần kiệm xây dựng nước nhà” Người còn
nhấn mạnh “Chi bộ là đồn luỹ của Đảng chiến đấu trong quần chúng” Tổ
chức cơ sở đảng vừa là nơi trực tiếp thực hiện đường lối, chủ trương của Đảng
và chính sách, pháp luật của Nhà nước, cho nên là nơi biến đường lối chủ trương
ấy thành hiện thực, một mặt, góp phần phát triển và hoàn thiện đường lối, chính
Trang 5sách của Đảng và Nhà nước; vừa là nơi tiến hành xây dựng nội bộ Đảng như:giáo dực, rèn luyện đảng viên, phân công công việc cho đảng viên Tổ chức cơ
sở đảng còn là nơi gắn liền giữa Đảng với quần chúng, là nơi phát huy quyềnlàm chủ của nhân dân, là nơi phát huy sức mạnh của quần chúng nhân dân, Chủ
tịch Hồ Chí minh viết “Tác dụng của chi bộ là cực kỳ quan trọng, vì nó là sợi
dây chuyền để liên hệ Đảng với quần chúng” Vì thế, chất lượng của các tổ chức
cơ sở đảng là một trong những nhân tố quyết định năng lực lãnh đạo và sức
chiến đấu của Đảng, quyết định thắng lợi nhiệm vụ chính trị ở cơ sở “Chi bộ tốt
thì mọi việc sẽ tốt”.
Cũng theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, nâng cao năng lực lãnh đạo đối
với tổ chức cơ sở đảng Người yêu cầu “Phải học tập tinh thần của Chủ nghĩa Mác-Lênin, học tập lập trường, quan điểm và phương pháp của Chủ nghĩa Mác-Lênin để áp dụng lập trường, quan điểm và phương pháp ấy
mà giải quyết cho tốt những vấn đề thực tế trong công tác cách mạng của chúng ta” Đồng thời, phải giáo dục, động viên, tổ chức cho nhân dân thực
hiện tốt đường lối, chủ trương của Đảng Lãnh đạo nhân dân bằng cáchtuyên truyền, cổ động, giáo dục, tổ chức nhân dân, dựa vào nhân dân đểthực hiện nguyện vọng chính đáng của nhân dân Công việc càng khó khănthì sự lãnh đạo càng phải liên hợp chặt chẽ với quần chúng, càng phải liên
hợp chặt chẽ chính sách chung với chỉ đạo riêng Người dạy “Để lãnh đạo tốt, các cấp ủy phải thật đoàn kết, thật dân chủ, phải thực hành chế độ tập thể lãnh đạo, cá nhân phụ trách”.
3- Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam:
Ngay từ khi mới thành lập, Đảng ta cũng rất quan tâm và ban hànhnhiều các Nghị quyết đối với việc xây dựng tổ chức cơ sở đảng, coi các tổchức cơ sở đảng là cấp tổ chức nền tảng, là những đơn vị chiến đấu cơ bản,những tế bào của Đảng; chất lượng của các đảng bộ, chi bộ cơ sở là nhân tố
cơ bản tạo nên chất lượng lãnh đạo của Đảng đối với quá trình cách mạng
Trang 6Thực tiễn cách mạng Việt Nam cho thấy, những thành tựu đã đạt được,những tiềm năng được khai thác, những kinh nghiệm có giá trị đều bắtnguồn từ nỗ lực phấn đấu của quần chúng ở cơ sở, mà hạt nhân là tổ chứcđảng Trên cơ sở định hướng của những quan điểm, tư tưởng của các nhàkinh điển của Chủ nghĩa Mác – Lênin, ở mọi kỳ cách mạng Chủ tịch HồChí Minh và Đảng Cộng sản Việt Nam đã đặc biệt quan tâm xây dựng các
tổ chức cơ sở của Đảng Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn luôn coicác tổ chức cơ sở đảng là những đơn vị chiến đấu cơ bản, những tế bào củaĐảng là nền tảng trên đó Đảng được xây dựng vững chắc và thực hiện sựlãnh đạo của mình đối với cách mạng Việt Nam
Từ thực tiễn xây dựng tổ chức cơ sở đảng, Đại hội Đảng toàn quốclần thứ VI đã rút ra bài học “Những thành tựu đạt được, những tiềm năng được khai thác, những kinh nghiệm có giá trị đều bắt nguồn từ sự nỗ lực phấn đấu của quần chúng ở cơ sở mà hạt nhân là tổ chức đảng Nhưng mặt khác sự yếu kém của nhiều tổ chức cơ sở đảng đã hạn chế những thành tựu của cách mạng” Bởi vậy, củng cố, nâng cao chất lượng tổ chức
cơ sở đảng là nhiệm vụ thường xuyên có ý nghĩa cực kỳ quan trọng trongcông tác xây dựng Đảng góp phần khắc phục những yếu kém trong côngtác xây dựng Đảng, đảm bảo cho sự lãnh đạo toàn diện của Đảng trongcông cuộc mới như Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VII nêu ra “Để lãnh đạo thắng lợi công cuộc đổi mới cũng như toàn bộ sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc, Đảng ta phải tự đổi mới và chỉnh đốn, có kiến thức, năng lực và sức chiến đấu mới, khắc phục có hiệu quả các hiện tượng tiêu cực và các mặt yếu kém, khôi phục và nâng cao uy tín của Đảng trong nhân dân Đảng phải được xây dựng vững mạnh cả về chính trị, tư tưởng, tổ chức, thật sự là đội tiên phong của giai cấp công nhân, đại biểu trung thành lợi ích của giai cấp công nhân, nhân dân lao động và của cả dân tộc”.
Trang 7Những thành quả của hơn 20 năm tiến hành sự nghiệp đổi mới, vàcuộc vận động xây dựng chỉnh đốn Đảng có sự đóng góp to lớn của tổ chức
cơ sở đảng Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI đã tiếp tụckhẳng định “Tập trung củng cố, nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng, tạo chuyển biến rõ rệt về chất lượng hoạt động của các loại hình cơ sở đảng, nhất là tổ chức đảng trong các đơn vị
sự nghiệp và doanh nghiệp thuộc các thành phần kinh tế Kiện toàn tổ chức của hệ thống chính trị, bảo đảm sự lãnh đạo toàn diện của Đảng ở cơ
sở Quan tâm đào tạo, bồi dưỡng và xây dựng đội ngũ cấp uỷ viên, trước hết là bí thư cấp uỷ Thực hiện trẻ hoá, tiêu chuẩn hoá, tăng cường bồi dưỡng kỹ năng, nghiệp vụ theo chức danh cán bộ cơ sở” “Cán bộ, đảng viên phải nêu cao tinh thần trách nhiệm trước Tổ quốc, trước Đảng và nhân dân, hết lòng, hết sức phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân Các tổ chức đảng tạo điều kiện để đảng viên công tác, lao động có năng suất, chất lượng, hiệu quả, đóng góp vào sự phát triển chung của đất nước Đẩy mạnh tự phê bình và phê bình trong sinh hoạt đảng”.
Trước những yêu cầu đổi mới về năng lực lãnh đạo và sức chiếnđấu, trong điều kiện Đảng phải vừa làm vừa rút kinh nghiệm thì việc tổngkết những kinh nghiệm từ cơ sở là vấn đề quan trọng Qua 5 năm thực hiệnNghị quyết Đại hội X và 20 năm thực hiện Cương lĩnh 1991 cho thấy tổchức cơ sở đảng đã đóng góp cho Đảng những kinh nghiệm quý Như vậy,các tổ chức cơ sở đảng với vị trí vai trò của mình trong hệ thống tổ chức vàhoạt động của Đảng là khâu đặc biệt quan trọng bảo đảm cho sự nghiệpcông nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước thành công
Lý luận thực tiễn xây dựng Đảng ta đã chứng minh dù ở giai đoạn nào trên con đường phát triển của cách mạng do Đảng lãnh đạo, các tổ chức cơ sở đảng đều là cấp tổ chức nền tảng, là hạt nhân chính trị lãnh đạo bảo đảm cho đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà
Trang 8nước được tổ chức thực hiện có kết quả ở đơn vị cơ sở và trực tiếp tiến hành các hoạt động xây dựng nội bộ Đảng.
II/ Chức năng, nhiệm vụ của tổ chức cơ sở đảng:
Trong cách mạng xã hội chủ nghĩa, Đảng trở thành lực lượng lãnhđạo toàn xã hội, tổ chức cơ sở đảng dù được thành lập ở loại hình cơ sởnào, là chi bộ cơ sở hay đảng bộ cơ sở đều có chức năng là hạt nhân chínhtrị lãnh đạo tại đơn vị cơ sở và tiến hành các hoạt động xây dựng nội bộĐảng
1- Chức năng của tổ chức cơ sở đảng:
a)- Hạt nhân chính trị tại cơ sở:
Là hạt nhân chính trị tại cơ sở, các tổ chức cơ sở đảng bảo đảm tínhchất chính trị của sự lãnh đạo của Đảng trên tất cả các lĩnh vực hoạt độngcủa đơn vị cơ sở Vai trò được thể hiện:
Tổ chức quán triệt và vận dụng sáng tạo đường lối chủ trương, nghịquyết của Đảng, chính sách của Nhà nước và cơ quan cấp trên cho phù hợpvới đặc điểm của đơn vị, đề ra mục tiêu, phương hướng nhiệm vụ công tác,chủ trương, giải pháp thực hiện Đồng thời nắm vững và phản ánh tâm tưnguyện vọng, những yêu cầu chính đáng của quần chúng để Đảng và Nhànước định ra đường lối, chủ trương chính sách đúng đắn
Định hướng xây dựng tổ chức và hoạt động của chính quyền, cácđoàn thể, các tổ chức kinh tế, xã hội ở cơ sở theo quan điểm, đường lối củaĐảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, bảo đảm cho đường lối, chủtrương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, các chỉ thị, nghịquyết của cấp trên và của tổ chức cơ sở đảng được tổ chức có hiệu quả
Ngăn chặn nhưng tiêu cực, uốn nắn những lệch lạc, khẳng định vàủng hộ những nhân tố mới trong hoạt động của trong hệ chính trị, trong các
Trang 9tổ chức xã hội và quần chúng tại cơ sở Phát động lãnh đạo và duy trì cácphong trào thi đua xã hội chủ nghĩa của quần chúng.
Là hạt nhân chính trị ở cơ sở, hoạt động lãnh đạo của các tổ chức
cơ sở đảng nhằm phát triển sản xuất, cải tiến và nâng cao chất lượng, hiệuquả công tác, làm nhiệm vụ an ninh quốc phòng, thực hiện các chính sách
xã hội, chăm lo xây dựng đơn vị về mọi mặt Tuy nhiên ở từng loại hìnhđơn vị cơ sở, do những đặc điểm về tổ chức, về chức năng, nhiệm vụ,phạm vi hoạt động khác nhau nên phương thức, quyền hạn, trách nhiệm và
sự phối hợp hoạt động giữa tổ chức đảng với chính quyền và các đoàn thểquần chúng, các tổ chức xã hội ở cơ sở v.v… cần được cụ thể hóa, songkhông làm mất đi tính toàn diện của sự lãnh đạo đó
b)- Tiến hành các hoạt động xây dựng nội bộ Đảng:
Những hoạt động xây dựng nội bộ Đảng của tổ chức cơ sở đảngnhằm trực tiếp nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ
sở đảng và góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của toànĐảng Tuy mỗi loại hình cơ sở đảng có những điểm riêng về phương thứctiến hành xây dựng nội bộ, song nhìn chung đề thực hiện những công việcchủ yếu: củng cố, kiện toàn hệ thống tổ chức, chăm lo đào tạo đội ngũ cán
bộ, nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên và kết nạp đảng viên mới, thựchiện chế độ sinh hoạt đảng, tự phê bình và phê bình, kiểm tra đảng viênchấp hành điều lệ đảng, giữ gìn kỷ luận và sự đoàn kết thống nhất trongđảng; trực tiếp hay gián tiếp bầu các cơ quan lãnh đạo các cấp của Đảng vàtham gia xây dựng đường lôi, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhànước, các nghị quyết của tổ chức đảng cấp trên
Các tổ chức cơ sở đảng tiến hành các hoạt động xây dựng nội bộĐảng phải thực hiện nghiêm túc nguyên tắc tập trung dân chủ trong sinh
Trang 10hoạt nội bộ Đảng, đồng thời tổ chức tốt việc quần chúng tham gia xây dựng
tổ chức Đảng, xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên
2/ Nhiệm vụ của tổ chức cơ sở đảng:
Từ chức năng cơ bản ở trên và căn cứ vào thực tiễn của Đảng ởnhững thời điểm nhất định của cách mạng, các kỳ đại hội định ra nhữngnhiệm vụ của tổ chức cơ sở đảng Điều lệ Đảng Cộng sản Việt Nam đượcĐại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI quy định tất cả các tổ chức cơ sởđảng có 5 nhiệm vụ sau:
1 Chấp hành đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà
nước; đề ra chủ trương, nhiệm vụ chính trị của đảng bộ, chi bộ và lãnh đạo thực hiện có hiệu quả.
2 Xây dựng đảng bộ, chi bộ trong sạch, vững mạnh về chính trị, tư
tưởng và tổ chức; thực hiện đúng nguyên tắc tập trung dân chủ; nâng cao chất lượng sinh hoạt đảng, thực hiện tự phê bình và phê bình, giữ gìn kỷ luật và tăng cường đoàn kết thống nhất trong Đảng; thường xuyên giáo dục, rèn luyện và quản lý cán bộ, đảng viên, nâng cao phẩm chất đạo đức cách mạng, tính chiến đấu, trình độ kiến thức, năng lực công tác; làm công tác phát triển đảng viên.
3 Lãnh đạo xây dựng chính quyền, các tổ chức kinh tế, hành chính,
sự nghiệp, quốc phòng, an ninh và các đoàn thể chính trị - xã hội trong sạch, vững mạnh; chấp hành đúng pháp luật và phát huy quyền làm chủ của nhân dân.
4 Liên hệ mật thiết với nhân dân, chăm lo đời sống vật chất, tinh
thần và bảo vệ lợi ích chính đáng của nhân dân; lãnh đạo nhân dân tham gia xây dựng và thực hiện đường lối, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước.
Trang 115 Kiểm tra, giám sát việc thực hiện, bảo đảm các nghị quyết, chỉ
thị của Đảng và pháp luật của Nhà nước được chấp hành nghiêm chỉnh; kiểm tra, giám sát tổ chức đảng và đảng viên chấp hành Điều lệ Đảng.
Đảng uỷ cơ sở nếu được cấp uỷ cấp trên trực tiếp uỷ quyền thì được quyết định kết nạp và khai trừ đảng viên.
Những nhiệm vụ trên có mối liên hệ chặt chẽ và tác động lẫn nhau
Do vậy trong hoạt động thực tiễn không được xem nhẹ nhiệm vụ nào
Trong điều kiện Đảng cầm quyền lãnh đạo xây dựng chủ nghĩa xãhội và bảo vệ Tổ quốc, nhất là trong công cuộc đổi mới hiện nay các tổchức cơ sở đảng rất đa dạng, bao gồm nhiều loại hình tổ chức cơ sở đảngnhư: tổ chức cơ sở đảng ở nông thôn, phường, thị trấn; tổ chức cơ sở đảngtrong doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp ngoài quốc doanh, tổ chức cơ
sở đảng ở cơ quan, bệnh viện, trường học, viện nghiên cứu, đơn vị sựnghiệp, tổ chức cơ sở đảng trong lực lượng công an, quân đội… Mỗi loạihình tổ chức cơ sở đảng ngoài chức năng nhiệm vụ chung còn có đặc điểm,nhiệm vụ riêng Các tổ chức cơ sở đảng cần căn cứ vào các quy định,hướng dẫn của Trung ương để cụ thể hóa thành chức năng, nhiệm vụ chungthành những điểm cụ thể của mình
Chương IITÍNH TẤT YÊU VÀ NHỮNG GIẢI PHÁP CHỦ YẾU NÂNG CAO NĂNG LỰC LÃNH ĐẠO VÀ SỨC CHIẾN ĐẤU CỦA TỔ CHỨC CƠ SỞ
ĐẢNG HIỆN NAY I/ Tính tất yếu nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của
tổ chức cơ sở đảng hiện nay:
Trang 12Tổ chức cơ sở đảng là “gốc rễ” của Đảng, giữ vai trò rất quan
trọng trong hệ thống tổ chức của Đảng, là nơi thực hiện các chủ trương,nghị quyết của Đảng, pháp luật của Nhà nước; nơi trực tiếp giáo dục, rènluyện, quản lý đảng viên; nơi thể hiện quyền làm chủ của nhân dân trên tất
cả các mặt chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh quốc phòng Đời sốngcác mặt của nhân dân lao động có được nâng lên hay không, hệ thốngchính trị cơ sở có thực sự trong sạch vững mạnh hay không đều tùy thuộc
vào chất lượng tổ chức cơ sở đảng Bác Hồ chỉ rõ "Đảng mạnh là do chi bộ tốt, chi bộ tốt là do các đảng viên đều tốt".
Ngay từ khi ra đời, Đảng ta đặc biệt quan tâm xây dựng các TCCScủa mình Trong đoàn kết bí mật, Đảng đã chú trọng và xây dựng tổ chứccác chi bộ cộng sản ở những vùng nông thôn, các khu công nghiệp đội ngũcông nhân và trong học sinh, sinh viên, giới trí thức nhằm tuyên truyền cổđộng tổ chức quần chúng đứng lên đấu tranh giành chính quyền
Trong điều kiện đất nước hòa bình thống nhất cả nước đi lênCNXH, Đảng ta luôn luôn coi tổ chức cơ sở đảng là tổ chức nền tảng, lànhững đơn vị chiến đấu cơ bản, những tế bào của Đảng, chất lượng các chi
bộ là yếu tố tạo nên chất lượng lãnh đạo của Đảng đối với quá trình cáchmạng, đến uy tín của Đảng trước quần chúng nhân dân Đồng thời tổ chức
cơ sở đảng là nền móng, là nền tảng của Đảng nên chất lượng chi bộ quan
hệ mật thiết đến năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng, dẫn đếnthắng lợi của cách mạng Khẳng định vị trí, vai trị của chi bộ trong mối
quan hệ này, Chủ tịch Hồ Chí Minh viết “Để lãnh đạo cách mạng, Đảng phải mạnh, Đảng mạnh là do chi bộ tốt”
Tổ chức cơ sở đảng ngày càng khẳng định là “dây chuyền” để đảng liên hệ mật thiết với nhân dân, là “gốc rễ” của đảng trong nhân dân, để
Đảng nắm vững tâm tư nguyện vọng chính đáng của nhân dân, từ đó đề rachủ trương đường lối đúng đắn phù hợp với nguyện vọng của nhân dân,
Trang 13định hướng suy nghĩ và hành động của nhân dân theo đường lối, quan điểmcủa Đảng, xứng đáng là nền móng của Đảng, hạt nhân chính trị ở cơ sở
Thông qua các tổ chức cơ sở đảng, Đảng thực hiện sự lãnh đạo củamình đối với các lĩnh vực đời sống xã hội, đối với toàn thể nhân dân Quathực tế lãnh đạo cách mạng và rèn luyện của Đảng ta, Chủ tịch Hồ Chí
Minh khẳng định: “Thực tế cho thấy chỗ nào chi bộ tốt công việc trôi chảy, chỗ nào chi bộ kém, công việc xộc xệch”.
Tổ chức cơ sở đảng là cấp trực tiếp gắn bó với quần chúng, vì thếphải tổ chức tốt việc quần chúng tham gia xây dựng Đảng từ cơ sở, thực
hiện phương châm “dân biết, dân bàn, dân kiểm tra” tạo điều kiện cho dân
tham gia đóng góp vào các chương trình, kế họach công tác, đóng góp hoạtđộng của cấp ủy và đảng viên
Bên cạnh các tổ chức cơ sở đảng, đội ngũ đảng viên là nhân tố cơbản nhất, năng động nhất của tổ chức Đảng, quyết định chất lượng tổ chức
Đảng, là tế bào của tổ chức cơ sở Đảng “chi bộ tốt là do đảng viên tốt”, vì
thế phải chăm lo xây dựng đội ngũ đảng viên đông về số lượng, mạnh vềchất lượng Phải làm tốt việc phân công quản lý và kiểm tra đảng viên chấphành Tạo điều kiện cho đảng viên được học tập nâng cao trình độ, cốnghiến cho địa phương và xử lý nghiêm minh, kịp thời những đảng viên viphạm tư cách
Nghị quyết Trung ương VI lần 2 khóa VIII quy định tổ chức cơ sởĐảng nơi đảng viên công tác phải chủ động thường xuyên hoặc định kỳliên hệ với cơ sở Đảng, với đảng viên cư trú để nắm rõ hoạt động sinh hoạtcủa đảng viên nơi ấy Qua đó góp phần ngăn ngừa vi phạm và thúc đẩyđảng viên gương mẫu thực hiện nghĩa vụ công dân nơi cư trú Chú trọngđào tạo bồi dưỡng và bố trí cán bộ chủ chốt trong hệ thống chính trị ở cơ sởvừa đáp ứng yêu cầu nguồn cán bộ đảm đang nhiệm vụ chính trị địa
Trang 14phương, vừa bổ sung cho cấp trên những cán bộ đầy đủ phẩm chất nănglực để bố trí vào những vị trí cao hơn Đồng thời Nghị quyết Trung ương Vkhoá IX đã chỉ rõ mỗi đảng viên phải nêu cao vai trò tiền phong gươngmẫu vững vàng về chính trị, có đạo đức trong sáng, có lối sống lành mạnhgắn bó với nhân dân, thực sự tiêu biểu cho lực lượng tiến bộ nhất ở cơ sởphấn đấu để trở thành người lao động giỏi, người công dân gương mẫu
Với vị trí là nền tảng của Đảng, là hạt nhân chính trị ở cơ sở, vai tròcủa tổ chức cơ sở đảng rất quan trọng Để toàn Đảng mạnh thì từng đảngviên và từng cơ sở đảng phải mạnh Trong những năm qua, chúng ta đã cónhiều nghị quyết, đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện cácbiện pháp hướng về cơ sở, xây dựng cơ sở vững mạnh Đến nay, nhiều tổchức cơ sở đảng đã giữ vững và phát huy được vai trò hạt nhân chính trị ở
cơ sở, bảo đảm an ninh, quốc phòng và xây dựng hệ thống chính trị ở cơ
sở Việc xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở bước đầu có kếtquả, công tác đào tạo, bồi dưỡng, quy hoạch đội ngũ cán bộ cơ sở đượcquan tâm hơn
Tuy nhiên, năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của không ít tổ chức
cơ sở đảng và chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên còn nhiều mặt yếukém, chưa đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ Đánh giá tổ chức cơ sở đảng trong
thời gian qua Nghị quyết Trung ương VI khóa X nhấn mạnh “Nhiều tổ chức cơ sở đảng đã giữ vững và phát huy được vai trò hạt nhân chính trị ở
cơ sở; lãnh đạo cán bộ, đảng viên, nhân dân thực hiện chủ trương, đường lối của Ðảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và sự chỉ đạo của cấp ủy cấp trên; thực hiện có kết quả nhiệm vụ chính trị, công tác chuyên môn của địa phương, cơ quan, đơn vị Việc xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở được triển khai và bước đầu đem lại kết quả tích cực, dân chủ trong Ðảng và trong xã hội được mở rộng hơn Công tác đào tạo, bồi dưỡng, quy hoạch đội ngũ cán bộ cơ sở được chăm lo Ðội ngũ