Tổ chức sinh hoạt sinh chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở khoa Tâm lý – Giáo dục trường Đại học Sư phạm – Đại học Thái Nguyên.Tổ chức sinh hoạt sinh chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở khoa Tâm lý – Giáo dục trường Đại học Sư phạm – Đại học Thái Nguyên.Tổ chức sinh hoạt sinh chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở khoa Tâm lý – Giáo dục trường Đại học Sư phạm – Đại học Thái Nguyên.Tổ chức sinh hoạt sinh chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở khoa Tâm lý – Giáo dục trường Đại học Sư phạm – Đại học Thái Nguyên.Tổ chức sinh hoạt sinh chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở khoa Tâm lý – Giáo dục trường Đại học Sư phạm – Đại học Thái Nguyên.Tổ chức sinh hoạt sinh chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở khoa Tâm lý – Giáo dục trường Đại học Sư phạm – Đại học Thái Nguyên.Tổ chức sinh hoạt sinh chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở khoa Tâm lý – Giáo dục trường Đại học Sư phạm – Đại học Thái Nguyên.Tổ chức sinh hoạt sinh chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở khoa Tâm lý – Giáo dục trường Đại học Sư phạm – Đại học Thái Nguyên.Tổ chức sinh hoạt sinh chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở khoa Tâm lý – Giáo dục trường Đại học Sư phạm – Đại học Thái Nguyên.Tổ chức sinh hoạt sinh chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở khoa Tâm lý – Giáo dục trường Đại học Sư phạm – Đại học Thái Nguyên.Tổ chức sinh hoạt sinh chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở khoa Tâm lý – Giáo dục trường Đại học Sư phạm – Đại học Thái Nguyên.Tổ chức sinh hoạt sinh chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở khoa Tâm lý – Giáo dục trường Đại học Sư phạm – Đại học Thái Nguyên.Tổ chức sinh hoạt sinh chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở khoa Tâm lý – Giáo dục trường Đại học Sư phạm – Đại học Thái Nguyên.
Lý do chọn vấn đề làm tiểu luận
Trong hoạt động đào tạo đại học, hoạt động chuyên môn đóng vai trò cốt lõi quyết định chất lượng giáo dục của nhà trường, trong đó sinh hoạt chuyên môn (SHCM) là hình thức bồi dưỡng nghiệp vụ, năng lực sư phạm cho giảng viên giúp họ tự nâng cao trình độ và phát triển kỹ năng giảng dạy phù hợp với đối tượng sinh viên SHCM không chỉ góp phần hoàn thiện bản thân giảng viên mà còn thúc đẩy tình đồng nghiệp, xây dựng môi trường học tập tích cực và giữ gìn bản sắc văn hóa nhà trường Hiện nay, các hình thức sinh hoạt chuyên môn phổ biến gồm tổ chức các chuyên đề và dự giờ, trao đổi kinh nghiệm; tuy nhiên, vẫn còn nhiều hạn chế như chất lượng buổi sinh hoạt chưa cao, nội dung chưa được chú trọng, và sự hứng thú của giảng viên đối với hoạt động dự giờ, thảo luận còn hạn chế Để nâng cao hiệu quả, cần đổi mới hình thức tổ chức sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học, góp phần nâng cao chất lượng dạy học của khoa học, từ đó cải thiện chất lượng đào tạo toàn diện của nhà trường.
Sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học là xu thế mới nhằm đổi mới phương pháp tổ chức sinh hoạt chuyên môn trong các trường hiện nay, góp phần nâng cao năng lực sư phạm và bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ cho giảng viên Tuy nhiên, nhiều giảng viên còn chưa rõ khái niệm cũng như cách tổ chức hình thức này, đặt ra thách thức trong công tác quản lý Đổi mới tổ chức sinh hoạt chuyên môn là cần thiết để hình thành phương pháp hiệu quả, đưa hình thức nghiên cứu bài học trở thành phương thức phổ biến trong các trường đại học Xuất phát từ đó, tôi chọn đề tài “Tổ chức sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở khoa Tâm lý – Giáo dục Trường Đại học Sư phạm – Đại học Thái Nguyên” làm đề tài tốt nghiệp phù hợp với chương trình đào tạo lãnh đạo, quản lý cấp phòng của đơn vị sự nghiệp công lập.
Một số vấn đề lý luận về tổ chức sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở trường đại học
Mục đích của quản lý sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở trường đại học
Nâng cao chất lượng sinh hoạt chuyên môn trong trường đại học là yếu tố then chốt để thúc đẩy đổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra đánh giá theo hướng phát triển năng lực người học Việc này giúp cán bộ quản lý và giảng viên chủ động lựa chọn nội dung phù hợp để xây dựng các chuyên đề dạy học mang tính nghiên cứu, từ đó nâng cao hiệu quả tổ chức hoạt động học tập cho sinh viên Đổi mới phương pháp giảng dạy và kiểm tra đánh giá không chỉ nâng cao chất lượng đào tạo mà còn thúc đẩy sự sáng tạo và nghiên cứu trong quá trình học tập của sinh viên.
SHCM theo hướng NCBH là phương pháp đổi mới quản lý của nhà trường, tập trung vào việc thúc đẩy vai trò của nhóm và hợp tác chia sẻ chuyên môn giữa các tổ khoa và giảng viên Phương pháp này nhằm tăng cường tính liên kết, hỗ trợ lẫn nhau trong việc triển khai các nhiệm vụ chuyên môn, từ cấp quản lý đến cá nhân, giúp nâng cao chất lượng giảng dạy và quản lý đào tạo.
Bản chất tổ chức sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở trường đại học
SHCM theo hướng NCBH là quá trình tổ chức hoạt động SHCM tại tổ Khoa nhằm nâng cao năng lực phương pháp của giảng viên và thúc đẩy sự thay đổi trong phương pháp giảng dạy Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng, vai trò của tổ chuyên môn là tổ chức môi trường học tập, rèn luyện và phát triển năng lực chuyên môn cho giảng viên, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo Quá trình này chú trọng đến việc đánh giá kết quả hoạt động giảng dạy của người dạy và tạo điều kiện thuận lợi để nâng cao hiệu quả dạy học cho sinh viên tham gia.
Bản chất của phương pháp SHCM theo hướng NCBH là tổ chức các buổi dự giờ và thảo luận nhằm tìm kiếm phương án tối ưu để nâng cao hiệu quả hoạt động dạy học Trong đó, người học và nhu cầu nhận thức của họ được đặt làm trung tâm của mỗi tiết học Thực hiện SHCM theo hướng NCBH đòi hỏi sự đổi mới toàn diện về phương pháp dạy học cũng như kiểm tra, đánh giá chất lượng giảng dạy, hướng tới nâng cao chất lượng giáo dục.
Bản chất của SHCM theo hướng NCBH là hoạt động để giảng viên học tập lẫn nhau, không nhằm mục đích đánh giá hay nhận xét, mà tập trung vào việc cùng nhau tháo gỡ những khó khăn trong công tác giảng dạy Đồng thời, giảng viên cần mạnh dạn sáng tạo trong phương pháp giảng dạy, sử dụng đồ dùng cụ thể và xây dựng hệ thống câu hỏi tốt để tạo cơ hội học tập thực sự cho người học.
Các bước tổ chức sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học
Tổ chức SHCM theo hướng NCBH được thực hiện trải qua 4 các bước như sau:
Xác định mục tiêu kiến thức và kỹ năng sinh viên cần đạt được khi nghiên cứu là bước quan trọng trong xây dựng kế hoạch bài học, giúp định hướng nội dung và phương pháp giảng dạy hiệu quả Các mục tiêu bài học sẽ được đề xuất bởi thành viên trong Khoa và hoàn thiện qua thảo luận để đảm bảo phù hợp, rõ ràng, cụ thể Trong quá trình lập kế hoạch, giảng viên sẽ bàn luận về cách giới thiệu bài, phương pháp dạy học, nội dung chia thành các đơn vị kiến thức, hoạt động dự kiến, và tích hợp phù hợp các nội dung giáo dục liên quan Để đảm bảo chất lượng, một giảng viên trong Khoa sẽ phát triển đề cương giáo án, dựa trên ý kiến góp ý của tổ chuyên môn, nhằm nâng cao hiệu quả của hoạt động giảng dạy nghiên cứu và tổ chức các buổi dạy, dự giờ nhằm nâng cao kỹ năng giảng dạy.
Sau khi hoàn thành kế hoạch dạy học chi tiết, một giảng viên sẽ dạy minh hoạ bài học nghiên cứu ở một lớp cụ thể
Để đảm bảo giờ dạy minh họa thành công, cần chuẩn bị đầy đủ thiết bị dạy học phù hợp, sắp xếp lớp học với chỗ ngồi thuận tiện cho người dự quan sát Ngoài ra, điều chỉnh số lượng người tham dự ở mức vừa phải để tạo không gian học tập lý tưởng, tránh quá đông làm giảm hiệu quả của buổi dạy.
+ Việc dự giờ của giảng viên cần đảm bảo không ảnh hưởng đến việc học của sinh viên, không gây khó khăn cho người dạy minh hoạ
Hãy bỏ thói quen đánh giá giờ dạy của giảng viên và thay vào đó, người học cần học tập, hiểu và thông cảm với những khó khăn mà người dạy gặp phải Đặt mình vào vị trí của giảng viên để nhận diện những trở ngại trong quá trình học tập của sinh viên và từ đó, tìm ra những giải pháp phù hợp nhằm nâng cao chất lượng giảng dạy và hiệu quả học tập.
Bước 3: Thảo luận về bài học nghiên cứu
Sau khi dự giờ, giảng viên cần suy ngẫm và chia sẻ ý kiến dựa trên những quan sát của mình về phương pháp giảng dạy và phản ứng của sinh viên trong lớp học Những ý kiến mang tính sâu sắc, tinh tế sẽ góp phần nâng cao hiệu quả học tập và phát triển năng lực của giảng viên tham gia sinh hoạt chuyên môn Giảng viên nên đưa ra bằng chứng rõ ràng về cách học, suy nghĩ, và giải quyết vấn đề của sinh viên để rút kinh nghiệm và cải thiện chất lượng giảng dạy trong những lần sau Trong các buổi thảo luận, mọi người cần lắng nghe, tôn trọng ý kiến của nhau, không nên bị chi phối bởi các tiêu chuẩn truyền thống của một giờ dạy, nhằm thúc đẩy sự phát triển bền vững của đội ngũ giảng viên.
Bước 4: Áp dụng cho thực tiễn dạy học hàng ngày
Sau khi thảo luận về tiết dạy đầu tiên, những bài học nghiên cứu thành công sẽ được phổ biến rộng rãi và áp dụng cho các bài học khác nhằm nâng cao hiệu quả giảng dạy Trong khi đó, nếu các bài học vẫn chưa hoàn thiện, giáo viên cần tiếp tục nghiên cứu để hoàn chỉnh phương pháp giảng dạy cho các lớp sau Cuối cùng, các giáo viên viết báo cáo phản ánh về những kiến thức đã học liên quan đến chủ đề nghiên cứu và trình bày mục tiêu của họ trong quá trình giảng dạy, góp phần nâng cao chất lượng công tác giảng dạy và nghiên cứu sư phạm.
Nội dung quản lý hoạt động sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học
2.4.1 Lập kế hoạch tổ chức hoạt động sinh hoạt chuyên môn của Khoa theo hướng nghiên cứu bài học: Ở đây nhà QL (trưởng Khoa) hướng dẫn các giảng viên xây dựng kế hoạch sinh hoạt Khoa theo hướng NCBH theo các công việc:
Dựa trên nhiệm vụ năm học và kết quả phân tích bối cảnh của Khoa, các tiết dạy minh họa được tổ chức để nâng cao chất lượng giảng dạy Các bước thực hiện bao gồm xây dựng giáo án phù hợp, phân công giảng viên tham gia thực hiện (có thể là bất kỳ giảng viên nào trong Khoa giảng dạy môn học đó trong năm), xác định thời gian và địa điểm tổ chức, tiến hành dạy minh họa, dự giờ và tổ chức sinh hoạt khoa để trao đổi, rút kinh nghiệm Ngoài ra, các hoạt động này còn nhằm triển khai các chuyên đề hay nội dung tiếp theo trong năm học, góp phần nâng cao năng lực giảng dạy và chia sẻ kinh nghiệm trong tập thể giảng viên.
Kế hoạch sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học là phần quan trọng trong hoạt động của Khoa, nhằm thúc đẩy việc dự giờ và rút kinh nghiệm giờ dạy theo hướng mới Các hoạt động này diễn ra liên tục, góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy và phát triển chuyên môn của đội ngũ giáo viên Việc thực hiện kế hoạch này giúp tạo nền tảng vững chắc cho đổi mới phương pháp giảng dạy, hướng tới sự tiến bộ toàn diện trong công tác giáo dục của Khoa.
2.4.2 Tổ chức thực hiện kế hoạch sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học
Giai đoạn thứ nhất: Hình thành cách dự giờ, suy ngẫm, xây dựng quan hệ đồng nghiệp mới
Trong giai đoạn thứ hai, việc tập trung phân tích các nguyên nhân gây ra vấn đề trong giờ học là vô cùng quan trọng Đồng thời, hiểu rõ các mối quan hệ trong quá trình giảng dạy giúp xác định những yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng bài học Bước tiếp theo là tìm kiếm các biện pháp cải tiến, nâng cao hiệu quả giảng dạy để đảm bảo mỗi giờ học đạt chuẩn và mang lại giá trị tối đa cho học sinh.
2.4.3 Chỉ đạo, giám sát tổ chức sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở Khoa
(1) Chỉ đạo việc xây dựng, thiết kế bài giảng chung trong Khoa
(2) Chỉ đạo việc cử giảng viên dạy mẫu và việc dự giờ của các thành viên trong Khoa
(3) Chỉ đạo việc thảo luận và rút kinh nghiệm
(4) Chỉ đạo việc áp dụng bài dạy đã hoàn chỉnh vào thực tiễn hàng ngày
2.4.4 Kiểm tra đánh giá sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học
Kiểm tra là hoạt động thẩm định, xác định hành vi của cá nhân hoặc tổ chức trong quá trình thực hiện quyết định quản lý Quá trình kiểm tra bao gồm việc quan sát và kiểm nghiệm mức độ phù hợp của hoạt động của đối tượng bị quản lý so với các quyết định đã được lựa chọn Ngoài ra, kiểm tra còn được thực hiện dưới dạng sinh hoạt tổ chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và phát triển chuyên môn cho đội ngũ.
Quá trình nghiên cứu bài học bao gồm các bước xây dựng tiêu chuẩn định tính và định lượng, đo đạc việc thực hiện để đánh giá chính xác và điều chỉnh các sai lệch nhằm đảm bảo hệ thống đạt mục tiêu đề ra Đồng thời, nâng cao nhận thức tự kiểm tra của giảng viên về việc thực hiện các bước nghiên cứu giúp nâng cao chất lượng giảng dạy và hiệu quả học tập của sinh viên.
Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học
Nhận thức của cán bộ quản lý và giảng viên đóng vai trò quan trọng trong quá trình đổi mới sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học tại các trường đại học Ý thức rõ về vai trò của việc đổi mới này sẽ thúc đẩy sự chủ động tham gia và thực hiện các hoạt động nghiên cứu bài học hiệu quả hơn Để nâng cao hiệu quả công tác quản lý, cần tăng cường nhận thức tích cực của cán bộ và giảng viên về lợi ích của việc đổi mới sinh hoạt chuyên môn trong nâng cao chất lượng giảng dạy và học tập.
1.5.2 Năng lực quản lý của nhà quản lý
1.5.3 Các văn bản quy định và hướng dẫn về công tác quản lí đổi mới sinh hoạt tổ chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học
Tình hình quản lý sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở Khoa Tâm lý – Giáo dục, trường Đại học Sư phạm – Đại học Thái Nguyên
Giới thiệu khái quát về Khoa Tâm lý – Giáo dục
- Đào tạo Đại học; Sau đại học (Thạc sỹ, Tiến sỹ).
- Bồi dưỡng Nghiệp vụ Sư phạm; Nghiệp vụ Quản lý giáo dục; Nghiệp vụ Công tác Đoàn - Đội.
- Đào tạo giảng viên giảng dạy Tâm lý học, Giáo dục học cho trường Cao đẳng, Đại học và các cơ sở giáo dục khác.
Chương trình đào tạo cán bộ nghiên cứu Tâm lý học và Giáo dục học dành cho các cơ sở nghiên cứu, nhằm nâng cao năng lực phân tích và ứng dụng kiến thức chuyên sâu trong lĩnh vực tâm lý giáo dục Đào tạo này cũng phục vụ các chuyên gia tư vấn, tham vấn tâm lý – giáo dục, giúp họ cung cấp dịch vụ hỗ trợ tâm lý chuyên nghiệp cho học sinh, sinh viên và các đối tượng cần giúp đỡ Ngoài ra, chương trình còn hướng đến đào tạo nhân viên công tác xã hội trong nhà trường và các cơ sở giáo dục khác, góp phần xây dựng môi trường học tập lành mạnh, an toàn và hỗ trợ phát triển toàn diện cho học sinh.
- Đào tạo cán bộ, chuyên viên trong các tổ chức đoàn thể, các cơ quan hành chính nhà nước và các tổ chức chính trị - xã hội.
- Tham gia thực hiện nhiệm vụ đào tạo giáo viên các cấp của Trường Đại học Sư phạm - Đại học Thái Nguyên.
- Đào tạo thạc sỹ, tiến sỹ các chuyên ngành: Giáo dục học, Quản lý giáo dục.
Nghiên cứu và bồi dưỡng nghiệp vụ sư phạm cho giáo viên các trường trung cấp chuyên nghiệp, dạy nghề, cao đẳng và đại học nhằm nâng cao chất lượng giảng dạy và đào tạo Đồng thời, đào tạo nghiệp vụ quản lý cho cán bộ quản lý giáo dục các cấp để đảm bảo công tác quản lý trường học hiệu quả, chuyên nghiệp Bên cạnh đó, tổ chức bồi dưỡng nghiệp vụ công tác Đoàn - Đội cho sinh viên, giáo viên, cán bộ, chuyên viên nhằm phát huy vai trò của các hoạt động đoàn thể trong nhà trường và cộng đồng học tập.
Chúng tôi thực hiện đề tài nghiên cứu khoa học cấp cơ sở trong các lĩnh vực Tâm lý học, Giáo dục học và Quản lý giáo dục nhằm thúc đẩy đổi mới phương pháp giảng dạy, nâng cao chất lượng giáo dục Các nghiên cứu này góp phần cập nhật kiến thức mới và xây dựng giải pháp phù hợp để đáp ứng yêu cầu phát triển của nền giáo dục hiện đại Đổi mới giáo dục là hướng đi chiến lược giúp nâng cao hiệu quả học tập và phát triển toàn diện của học sinh, sinh viên Các đề tài nghiên cứu này hướng đến nâng cao năng lực đội ngũ giáo viên, quản lý giáo dục chuyên nghiệp, góp phần xây dựng môi trường học tập sáng tạo và thân thiện.
Nghiên cứu xây dựng và phát triển các chương trình đào tạo, biên soạn giáo trình và tài liệu tham khảo chất lượng cao dành cho đào tạo đại học, sau đại học và các chương trình bồi dưỡng giáo viên cùng cán bộ quản lý giáo dục ở các cấp Các hoạt động này nhằm nâng cao chất lượng đào tạo, đáp ứng yêu cầu phát triển nguồn nhân lực có trình độ cao trong hệ thống giáo dục Việc phát triển nội dung giảng dạy phù hợp giúp tăng cường hiệu quả học tập và nâng cao năng lực cho giảng viên, giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục Đồng thời, các chương trình đào tạo này đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy đổi mới giáo dục và hội nhập quốc tế.
- Hướng dẫn sinh viên nghiên cứu khoa học.
Tổ chức các hội nghị, hội thảo khoa học là hoạt động nhằm phổ biến kết quả nghiên cứu mới nhất, thúc đẩy trao đổi chia sẻ kiến thức giữa các chuyên gia và nhà nghiên cứu Các sự kiện này giúp ứng dụng các thành tựu khoa học vào công tác đào tạo và bồi dưỡng, nâng cao chất lượng giáo dục đào tạo hiện nay Nhờ đó, công tác giáo dục trở nên hiệu quả hơn, phù hợp với xu hướng phát triển của nền giáo dục đổi mới.
* Các hoạt động đáp ứng nhu cầu xã hội
- Tư vấn, tham vấn tâm lý - giáo dục cho các tổ chức, trường học, cá nhân có nhu cầu.
- Thực hiện công tác xã hội trong trường học và cộng đồng.
3.1.3 Đội ngũ cán bộ, giảng viên
Hiện tại Khoa có 21 cán bộ, trong đó:
- Có 01 cán bộ, giảng viên có học hàm Giáo sư
- Có 04 cán bộ, giảng viên có học hàm Phó giáo sư
- Có 05 cán bộ, giảng viên có học vị Tiến sĩ
- Có 12 cán bộ, giảng viên có học vị Thạc sĩ
- Số cán bộ có chức danh giảng viên cao cấp: 05
- Số cán bộ có chức danh giảng viên chính: 02
- Số cán bộ đang đi học nghiên cứu sinh: 05.
Thực trạng tổ chức SHCM theo hướng NCBH ở Khoa Tâm lý - Giáo dục trường ĐHSP - ĐHTN
3.2.1 Thực trạng tham gia SHCM theo hướng NCBH của GV
Bảng 1 Thực trạng mức độ tham gia SHCM theo hướng NCBH
ST Mức độ SL Tỷ lệ %
Kết quả khảo sát cho thấy, có đến 80% giảng viên tích cực tham gia đổi mới hệ thống giáo dục, đặc biệt là theo hướng nghiên cứu bài học, thể hiện sự cam kết và đổi mới sáng tạo trong giảng dạy Ngoài ra, 20% giảng viên còn tham gia với thái độ tích cực, góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy và phát triển chuyên môn Điều này cho thấy sự đồng thuận và năng động của đội ngũ giảng viên trong quá trình đổi mới giáo dục hiện nay.
3.2.2 Tần suất tham gia SHCM theo hướng NCBH của GV
Việc thực hiện SHCM theo hướng nghiên cứu bài học ở Khoa chưa được tổ chức thường xuyên, chỉ diễn ra một học kỳ một lần theo phong trào dự giờ thăm lớp do công đoàn trường phát động, với 100% giảng viên có giờ dạy tham gia Do yêu cầu công tác chuẩn bị và soạn giáo án cho bài học nghiên cứu rất mất thời gian, cũng như việc phân công giảng dạy, thảo luận, và áp dụng nên chưa thể tổ chức SHCM theo hướng này nhiều lần Bên cạnh đó, giảng viên còn phải phân phối thời gian và tâm sức để thực hiện các nhiệm vụ khác như phát triển chương trình đào tạo, bồi dưỡng giảng viên, và đánh giá chất lượng đào tạo theo kế hoạch của nhà trường và Khoa.
3.2.3 Thực trạng các bước SHCM theo hướng NCBH
Trên thực tế, việc tổ chức SHCM theo hướng NCBH đã được Khoa thực hiện theo các bước như sau:
1 Xác định mục tiêu, xây dựng kế hoạch bài học nghiên cứu
2 Tiến hành bài học và dự giờ
3 Suy ngẫm, thảo luận về bài học nghiên cứu
4 Áp dụng cho thực tiễn dạy học hàng ngày Để xác định mục tiêu bài học sau đó tiến hành dự giờ và thảo luận thì chúng tôi thực hiện các bước này trong một buổi sinh hoạt chuyên môn, lúc đó công tác chuẩn bị cho giờ dạy được các đồng nghiệp giúp đỡ, tuy nhiên khi áp dụng rộng rãi trong các tiết học hàng ngày thì rất mất thời gian chuẩn bị và nhiều khi không đủ thiết bị dạy học để đảm bảo cho tiết học được thực hiện như thiết kế ban đầu vì thế nên giảng viên rất ngại thực hiện các tiết dạy như thế hàng ngày.
Thực trạng quản lý hoạt động SHCM theo hướng NCBH
3.3.1 Thực trạng xây dựng kế hoạch SHCM theo hướng NCBH
Trong xây dựng kế hoạch quản lý, đã thực hiện được các nội dung công việc sau:
Xác định rõ mục đích, ý nghĩa của SHCM theo hướng nghiên cứu bài học
Xác định rõ quy trình thực hiện
Xác định rõ nguồn lực thực hiện
Xác định rõ các điều kiện thực hiện
Để nâng cao hiệu quả công tác quản lý trong thời gian tới, cần tập trung phát triển năng lực quản lý, đặc biệt là trong việc xác định nguồn lực và điều kiện phù hợp Việc lập kế hoạch SHCM dựa trên nghiên cứu bài học sẽ giúp công tác này đạt được hiệu quả cao hơn.
3.3.2 Thực trạng việc tổ chức thực hiện SHCM theo hướng NCBH Để làm tốt việc quản lý đổi mới SHCM theo hướng nghiên cứu bài học ở Khoa, trưởng Khoa cần xây dựng cơ cấu tổ chức triển khai và giám sát thực hiện SHCM của tổ nhóm chuyên môn.Thực tế công tác quản lý, đã thực hiện các công việc sau:
Xây dựng quy định về SHCM Khoa
Hàng năm trao đổi để hoàn thiện, bổ sung quy định SHCM
Tổ chức nâng cao nhận thức cho giảng viên về tầm quan trọng và ý nghĩa của SHCM
Kiểm tra, giám sát việc thực hiện các nhiệm vụ của giảng viên
Huy động mọi nguồn lực để quản lý thực hiện SHCM
Thực hiện phân công nhiệm vụ chuyên môn cho giảng viên một cách minh bạch, rõ ràng
Thực hiện áp dụng bài học nghiên cứu vào trong giảng dạy hàng ngày một cách phù hợp và đạt hiệu quả
3.3.3 Thực trạng chỉ đạo SHCM theo hướng nghiên cứu bài học
Thực hiện nội dung công việc này cụ thể như sau:
Chỉ đạo giảng viên lập kế hoạch đổi mới SHCM theo hướng nghiên cứu bài học
Mời chuyên gia hướng dẫn, tập huấn cho giảng viên về SHCM theo hướng nghiên cứu bài học
Phát động phong trào cho giảng viên tham gia thực hiện đổi mới SHCM theo hướng NCBH
Thiết kế bài giảng của GV theo hướng NCBH
Thực hiện SHCM theo hướng NCBH với tăng cường quản lý lớp học, quản lý HĐ học tập và hướng dẫn SV học tích cực
Gắn đổi mới SHCM theo hướng nghiên cứu bài học với đổi mới kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của SV
Trao đổi và giao lưu học hỏi đổi mới SHCM theo hướng nghiên cứu bài học giữa các Khoa trong Khoa
Thường xuyên kiểm tra, đánh giá, rút kinh nghiệm và điều chỉnh kịp thời các hoạt động đổi mới SHCM theo hướng nghiên cứu bài học
3.3.4 Thực trạng kiểm tra đánh giá SHCM theo hướng NCBH
Các nội dung công việc đã thực hiện như sau:
Kiểm tra đánh giá việc xây dựng kế hoạch và thực hiện kế hoạch SHCM
Kiểm tra đánh giá việc thực hiện nền nếp SHCM
Kiểm tra đánh giá việc chuẩn bị bài dạy của giảng viên thông qua giáo án nghiên cứu bài học
Kiểm tra giờ dạy trên lớp thông qua dự giờ, phản ánh của sinh viên
Kiểm tra đánh giá việc bồi dưỡng chuyên môn qua dự giờ đồng nghiệp, sinh hoạt chuyên đề,
Kết quả khảo sát hỏi ý kiến giảng viên thì được đánh giá ở mức Khá.
Đánh giá chung về thực trạng
Khoa xác định nhiệm vụ trọng tâm là đổi mới phương pháp giảng dạy và kiểm tra đánh giá nhằm nâng cao chất lượng đào tạo Để đạt được mục tiêu này, Ban chủ nhiệm Khoa đã chỉ đạo hoạt động “Đổi mới sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học” như một giải pháp then chốt tạo sự đột phá Ngay từ đầu năm học, Khoa đã xây dựng kế hoạch cụ thể để triển khai hiệu quả hoạt động này, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo và đổi mới phương pháp giảng dạy.
Trưởng và phó khoa đều có trình độ chuyên môn cao, năng lực vượt trội và ý thức trách nhiệm mạnh mẽ Họ đã xây dựng kế hoạch công tác phù hợp với điều kiện cơ sở vật chất và đội ngũ giảng viên của khoa, góp phần nâng cao hiệu quả giáo dục và đào tạo.
Giảng viên có trình độ chuyên môn, nghiệp vụ và luôn sẵn sàng đổi mới và phấn đấu thực hiện tốt các nhiệm vụ được giao
Quản lí đổi mới SHCM theo hướng nghiên cứu bài học được quan tâm sâu sát và được phổ biến, ngày càng rộng rãi và đi vào ổn định
Nhà trường luôn tạo điều kiện thuận lợi cho các khoa triển khai mô hình mới bằng cách tổ chức lớp tập huấn cho giảng viên về phương pháp sinh hoạt tổ chuyên môn dựa trên nghiên cứu bài học Đồng thời, cơ sở vật chất được chuẩn bị đầy đủ để hỗ trợ các buổi họp, dạy thử và dự giờ của giảng viên, nhằm nâng cao chất lượng giảng dạy và phương pháp đổi mới.
Giảng viên đều hiểu rõ về mô hình sinh hoạt chuyên môn dựa trên nghiên cứu bài học, giúp nâng cao hiệu quả giảng dạy Họ tích cực trau dồi kiến thức chuyên môn để đổi mới phương pháp dạy học, hướng tới sự phát triển chuyên nghiệp bền vững Nhận thức đúng về mô hình này là yếu tố quyết định để nâng cao chất lượng giảng dạy và đáp ứng tốt nhu cầu học tập của sinh viên.
Giảng viên đã quen với cách soạn bài, lên lớp và cách sinh hoạt chuyên môn cũ, nên ban đầu
Việc thực hiện kiểm tra, đánh giá hoạt động sinh hoạt Tổ chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học còn chưa thường xuyên và sâu sát, gây ảnh hưởng tiêu cực đến tâm lý và động lực của đội ngũ giáo viên trong quá trình thực hiện Đánh giá đúng mức giúp nâng cao chất lượng chuyên môn của giáo viên và thúc đẩy phong trào học tập tích cực trong nhà trường Việc cải tiến quy trình đánh giá sẽ góp phần thúc đẩy sự phấn đấu và tinh thần đổi mới của đội ngũ giáo viên trong công tác giảng dạy.
Việc ứng dụng CNTT vào quản lý còn chậm.
Biện pháp tổ chức sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở Khoa Tâm lý – Giáo dục
Các nguyên tắc đề xuất biện pháp
4.1.1 Đảm bảo tính khả thi
Các biện pháp được đề xuất cần được tổ chức thực hiện phù hợp với điều kiện và hoàn cảnh cụ thể nhằm đảm bảo hiệu quả Để đảm bảo tính khả thi, quan trọng là phải hiểu rõ ý nghĩa và tác dụng của từng biện pháp, vận dụng sáng tạo và kết hợp hài hòa các biện pháp đó Việc lựa chọn và thực hiện các biện pháp cần phù hợp với điều kiện địa phương cũng như xu hướng phát triển ngành giáo dục hiện nay, nhằm đạt được các mục tiêu đề ra một cách hiệu quả.
4.1.2 Đảm bảo tính đồng bộ
Mỗi biện pháp được đề xuất đều có ưu điểm và vai trò quan trọng trong quá trình tổ chức sinh hoạt lớp tại khoa Chúng có mối quan hệ biện chứng chặt chẽ, gắn kết và hỗ trợ lẫn nhau để đạt hiệu quả cao nhất Để thành công trong tổ chức SHCM, không thể bỏ qua bất kỳ biện pháp nào hoặc thực hiện riêng lẻ, mà cần đồng bộ hóa các biện pháp, tạo điều kiện và bổ sung cho nhau trong quá trình quản lý.
4.1.3 Đảm bảo tính thực tiễn
Thực tiễn là hoạt động vật chất và tinh thần của con người nhằm tác động và cải tạo thực tế khách quan để phục vụ lợi ích của con người Trong quản lý sinh hoạt chuyên môn (SHCM) tại các khoa, các biện pháp quản lý cần phải bám sát thực tiễn kinh tế, xã hội và giáo dục của địa phương Chỉ có như vậy, quá trình quản lý mới đảm bảo tính thực tiễn, hiệu quả cao, đồng thời thúc đẩy sự phát triển của từng khoa và toàn bộ hệ thống giáo dục đại học.
4.1.4 Đảm bảo tính hiệu quả
Các biện pháp đề xuất là công cụ quan trọng giúp Trưởng Khoa quản lý hoạt động chuyên môn hiệu quả hơn Việc thực hiện tốt các biện pháp này mang lại hiệu quả thiết thực trong tổ chức Hội nghị chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học Điều này góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện và thúc đẩy sự phát triển chuyên môn của đội ngũ giảng viên.
4.1.5 Nguyên tắc đảm bảo tính bền vững
Tính bền vững đòi hỏi sự liên tục và phối hợp chặt chẽ trong việc thực hiện các biện pháp, đảm bảo không chỉ giải quyết các vấn đề hiện tại mà còn hướng tới phát triển lâu dài Các biện pháp phải có tính định hướng rõ ràng để thúc đẩy sự phát triển bền vững của Khoa trong quản lý SHCM Việc duy trì và phát huy các kết quả đạt được là yếu tố cốt lõi, tránh chạy theo phong trào nhất thời Yêu cầu cơ bản của tính bền vững là sự liên tục, xuyên suốt trong quá trình triển khai các biện pháp, từ ý niệm đến tổ chức thực hiện, đảm bảo tính hiệu quả và thực tiễn của các giải pháp đề xuất.
Đề xuất một số biện pháp tổ chức SHCM theo hướng NCBH ở Khoa trong trường đại học
4.2.1 Nâng cao năng lực quản lý SHCM theo hướng NCBH cho các cán bộ quản lý Khoa
* Mục tiêu của biện pháp
Thông qua các hoạt động quản lý, giúp đội ngũ cán bộ quản lý Khoa nhận thức rõ vai trò và ý nghĩa của SHCM trong việc nâng cao chất lượng giảng dạy thông qua phương pháp nghiên cứu bài học Đội ngũ CBQL, TTCM luôn ý thức vai trò chủ đạo của mình trong công tác quản lý, chỉ đạo các hoạt động SHCM nhằm đạt được các mục tiêu giáo dục của cấp học Việc tập trung vào nghiên cứu bài học là chìa khóa giúp nâng cao hiệu quả giảng dạy và thúc đẩy sự phát triển toàn diện của học sinh.
* Nội dung và cách thức thực hiện biện pháp Để làm tốt công tác này, nhà quản lý cần làm tốt những hoạt động quản lý sau đây:
Xây dựng kế hoạch cụ thể về công tác chỉ đạo các tổ chuyên môn SHCM theo hướng nghiên cứu bài học trong năm học giúp nâng cao chất lượng giảng dạy và đổi mới phương pháp giảng viên Nếu có điều kiện, nên xây dựng kế hoạch dài hạn từ 3-5 năm để định hướng phát triển bền vững và rõ ràng cho các tổ chuyên môn Kế hoạch cần đề ra các yêu cầu cụ thể về hoạt động mà các khoa và giảng viên phải đạt được, đồng thời tổ chức triển khai cho toàn thể cán bộ quản lý, trưởng khoa và giảng viên để nghiên cứu kỹ các nội dung của Quyết định số 80/KH-BGDĐT ngày 25/02/2014 của Bộ Giáo dục và Đào tạo về thực hiện đổi mới sinh hoạt chuyên môn trong nhà trường Bên cạnh đó, việc tổ chức các hội thảo chuyên đề về cách thức tổ chức hoạt động SHCM giúp thúc đẩy tinh thần đổi mới sáng tạo, nâng cao kỹ năng và kiến thức chuyên môn cho đội ngũ giảng dạy.
QL, chỉ đạo SHCM theo hướng nghiên cứu bài học.
Đánh giá kết quả thực hiện các nhiệm vụ năm học trước là bước quan trọng để xác định thành công và những hạn chế còn tồn tại Các TCM cần phân tích rõ các mục tiêu đã đạt được, những khó khăn gặp phải, từ đó đề xuất các biện pháp cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả công tác trong năm học tiếp theo Việc đề xuất các giải pháp phù hợp sẽ giúp kế hoạch giảng dạy, quản lý và phát triển học sinh đạt kết quả tốt hơn, góp phần thúc đẩy sự phát triển bền vững của nhà trường.
Trong đợt học tập chính trị đầu năm, việc quán triệt nội dung và hướng dẫn thực hiện các văn bản chỉ đạo của các cấp quản lý là vô cùng quan trọng Đây nhằm đảm bảo thống nhất mục tiêu, phương hướng chỉ đạo công tác chuyên môn, góp phần thúc đẩy thực hiện nhiệm vụ Công mục năm học hiệu quả Việc nắm rõ và thực hiện các chỉ đạo này giúp các đơn vị giáo dục xác định rõ các nhiệm vụ trọng tâm, tăng cường công tác phối hợp, đồng bộ trong mọi hoạt động của năm học mới.
- Tổ chức các lớp bồi dưỡng năng lực lập kế hoạch, thiết kế bài học cho đội ngũ trưởng, phó Khoa.
Chỉ đạo tổ trưởng chuyên môn xây dựng tiêu chí đánh giá giờ dạy dựa trên nghiên cứu bài học cụ thể và rõ ràng nhằm nâng cao hiệu quả giảng dạy Việc xác định rõ các tiêu chí giúp phát huy tính tích cực và chủ động của giảng viên cùng sinh viên trong quá trình học tập và giảng dạy Đây là bước quan trọng để thúc đẩy sự sáng tạo và đổi mới trong phương pháp giảng dạy, đồng thời đảm bảo chất lượng đào tạo ngày càng cao.
Xây dựng cơ chế phối hợp hiệu quả giữa các Tổ chức chính trị - xã hội (TCM) với tổ chức Công đoàn, Đoàn thanh niên nhằm đẩy mạnh tuyên truyền và triển khai sâu rộng các nội dung của các cuộc vận động và phong trào thi đua Việc lồng ghép nội dung này vào các hoạt động cộng đồng giúp nâng cao nhận thức và tạo sự đồng thuận trong cán bộ, đoàn viên, công nhân viên Thúc đẩy sự phối hợp chặt chẽ giữa các tổ chức để lan tỏa sức lan tỏa của các phong trào, góp phần nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền và thi đua.
Xây dựng kế hoạch và triển khai thực hiện hoạt động đổi mới phương pháp dạy học trong nhà trường là ưu tiên hàng đầu, đảm bảo sự liên tục và đều đặn Ban lãnh đạo trực tiếp tham dự, chỉ đạo và có ý kiến góp ý để nâng cao chất lượng giảng dạy Các hoạt động thường xuyên như tổ chức hội thảo về đổi mới phương pháp giảng dạy trong các tổ công đoàn, có các buổi lên lớp minh họa và tổ chức rút kinh nghiệm hàng tuần để thúc đẩy sự phát triển chuyên môn của giáo viên và cải thiện kết quả học tập của học sinh.
Việc tích cực dự giờ, thăm lớp giúp nắm vững nội dung giảng dạy và quy trình giảng dạy của từng môn học, đồng thời giám sát chất lượng giảng dạy của giáo viên Qua đó, nhà trường có thể nhân rộng những điển hình tốt và điều chỉnh, bổ sung nhanh chóng những thiếu sót hoặc bất hợp lý để nâng cao hiệu quả giảng dạy.
* Điều kiện thực hiện biện pháp
CBQL cần tích cực học tập và nghiên cứu để nâng cao nhận thức về mục đích của đổi mới sáng tạo quản trị trường học, đặc biệt trong việc nghiên cứu bài học và đổi mới phương pháp dạy học ở các trường đại học Việc này giúp họ hiểu rõ hơn về vai trò của đổi mới trong nâng cao chất lượng giáo dục cũng như thúc đẩy phát triển bền vững của các cơ sở đào tạo Áp dụng các phương pháp nghiên cứu bài học và đổi mới phương pháp giảng dạy sẽ góp phần tạo ra môi trường học tập sáng tạo, phù hợp với xu hướng của thời đại và nâng cao hiệu quả giảng dạy.
CBQL cần không ngừng tích luỹ, cập nhật và nâng cao trình độ lý luận cùng kỹ năng quản lý chuyên môn, đặc biệt là trong lĩnh vực quản lý hoạt động dạy học, để đáp ứng yêu cầu của giai đoạn mới Việc này có thể thực hiện qua tự học, nghiên cứu tài liệu liên quan hoặc tham gia các đợt bồi dưỡng ngắn hạn, lớp đào tạo ngắn hạn và dài hạn nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý.
CM nghiệp vụ QL nhà trường; qua các đợt thăm quan các trường điển hình tiên tiến).
Để nâng cao hiệu quả quản lý SHCM, cần thúc đẩy phong trào tự học và tự bồi dưỡng, giúp giáo viên nắm vững quy trình và nội dung của quản lý SHCM Việc nghiên cứu bài học và áp dụng phương pháp dạy học phù hợp với đặc thù của từng môn học tại trường đại học là yếu tố then chốt để nâng cao chất lượng giảng dạy và quản lý giáo dục hiệu quả.
4.2.2 Xây dựng quy chế SHCM theo hướng NCBH và tổ chức thực hiện SHCM theo hướng NCBH
* Mục tiêu của biện pháp
Thiết lập môi trường pháp lý vững chắc là yếu tố cốt lõi để nâng cao hiệu quả điều hành và quản lý thực hiện hoạt động giảng viên và sinh viên Sử dụng quy chế hoạt động của nhà trường như một công cụ quản lý hiệu quả nhằm đảm bảo chất lượng dạy và học, đặc biệt chú trọng cải thiện chất lượng sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học Nhà trường cần thực hiện đầy đủ nội dung chương trình và kế hoạch sinh hoạt chuyên môn, đảm bảo tiến độ công việc và kiểm soát chặt chẽ, hiệu quả chương trình giảng dạy có bài giảng nghiên cứu bài học cùng với quy chế sinh hoạt chuyên môn Ngoài ra, việc tạo động lực thúc đẩy phong trào thi đua "Hai tốt" giúp thúc đẩy tinh thần học tập, giảng dạy của giảng viên và sinh viên, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện.
“dạy tốt- học tốt”. Đáp ứng những yêu cầu đổi mới giáo dục và đòi hỏi về mục tiêu, nội dung, phương pháp đào tạo ở trường đại học
Lựa chọn được các biện pháp quản lý phù hợp với điều kiện, hoàn cảnh của nhà trường và địa phương.
Nâng cao hiệu quả học tập, nghiên cứu bài học góp phần nâng cao chất lượng đào tạo, đáp ứng yêu cầu của địa phương và xã hội trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Việc chú trọng vào nghiên cứu bài học giúp cải thiện phương pháp giảng dạy, thúc đẩy sự phát triển năng lực học sinh và đáp ứng nhu cầu phát triển của thị trường lao động địa phương Đồng thời, nâng cao hiệu quả SHCM còn góp phần xây dựng nền giáo dục vững mạnh, góp phần thúc đẩy sự đổi mới và thích nghi với yêu cầu của thời đại công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.
* Nội dung và cách thức thực hiện a Thường xuyên hoàn thiện quy chế SHCM
Ban giám hiệu thành lập tổ công tác để xây dựng quy chế sinh hoạt chuyên môn (SHCM) dựa trên việc nghiên cứu bài học thực tiễn của các tổ và nhà trường Quá trình này tập trung vào việc phân tích hệ thống các văn bản pháp luật liên quan nhằm đảm bảo tính hợp pháp và phù hợp với quy chuẩn hiện hành Việc soạn thảo quy chế SHCM sẽ hướng tới nâng cao hiệu quả hoạt động chuyên môn của các tổ, đồng thời thúc đẩy sự phát triển toàn diện của nhà trường.
- Quy chế SHCM hiện hành của nhà trường
- Nghiên cứu những quy định của Luật Giáo dục, Luật Giáo dục đại học về mục tiêu, nội dung, chương trình, phương pháp đào tạo đại học.
- Nghiên cứu Kế hoạch số 80/KH-BGDĐT ngày 25/02/2014 của Bộ Giáo dục và Đào tạo về "tổ chức thực hiện đổi mới sinh hoạt chuyên môn trong nhà trường"
- Nghiên cứu về đảm bảo chất lượng giáo dục, chuẩn đầu ra, chuẩn năng lực sinh viên tốt nghiệp
- Nghiên cứu điều lệ trường đại học
- Nghiên cứu các nghị định, công văn hướng dẫn của Bộ Giáo dục về việc thực hiện quy chế chuyên môn ở trường đại học.
Tiến hành soạn thảo hoàn thiện quy chế SHCM theo hướng nghiên cứu bài học nhằm đảm bảo rõ ràng các quy định của Luật Giáo dục, Luật Giáo dục đại học, của Bộ Giáo dục - Đào tạo và điều lệ trường đại học Sau đó, gửi bản thảo quy chế SHCM đến các tổ chuyên môn và giảng viên để lấy ý kiến góp ý lần đầu, thúc đẩy quá trình hoàn thiện quy chế phù hợp với các quy định pháp luật và thực tiễn giảng dạy.