Đề thi HSG môn Địa lí lớp 12 THPT đến năm 2022 (có hướng dẫn chấm chi tiết); Đề thi HSG môn Địa lí lớp 12 THPT đến năm 2022 (có hướng dẫn chấm chi tiết); KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI THÀNH PHỐ CẤP THPTNĂM HỌC 2022 2023. ĐỀ THI MÔN: ĐỊA LÍ, Thời gian: 180 phút (không kể thời gian giao đề) Ngày thi: 08122022.SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠOHẢI PHÒNG(Đề thi gồm 05 câu; 01 trang)KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI THÀNH PHỐ CẤP THPTNĂM HỌC 2022 2023ĐỀ THI MÔN: ĐỊA LÍThời gian: 180 phút (không kể thời gian giao đề)Ngày thi: 08122022.Câu 1 (2,0 điểm) a. Trình bày ảnh hưởng của khí hậu đến sự hình thành đất. Vì sao sự phân bố nhóm đất theo độ cao ở miền núi không giống với sự phân bố nhóm đất theo chiều vĩ tuyến? b. Phân tích nguyên nhân chính gây nên các luồng di chuyển dân cư.Câu 2 (3,0 điểm) a. Dựa vào Atlat Địa lí Việt Nam và kiến thức đã học, phân tích mối quan hệ giữa địa hình với chế độ mưa ở nước ta. b. Phân tích ảnh hưởng của gió mùa và hướng núi đến sự khác biệt về thiên nhiên giữa vùng Đông Bắc và Tây Bắc.Câu 3 (1,0 điểm) Phân tích tác động của quá trình đô thị hoá đến sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế ở nước ta.Câu 4 (2,0 điểm) a. Cho bảng số liệu:DIỆN TÍCH TRỒNG CÂY CÔNG NGHIỆP CỦA NƯỚC TAGIAI ĐOẠN 2005 2020 (Đon vi: Nghìn ha).Năm20052010201520192020Tổng số2495,12808,1283132709,02643,8Cây công nghiệp hàng năm861,5797,6676,8520,6458,0Cây công nghiệp lâu năm16,62010,52154,52188,42185,8 (Nguồn: Niên giám thống kê 2020, NXB Thống kê, 2021) Căn cứ vào bảng số liệu trên, nhận xét và giải thích về sự biến động diện tích trồng cây công nghiệp của nước ta giai đoạn 2005 2020. b. Giải thích tại sao ngành thủy sản nước ta phải đẩy mạnh đánh bắt xa bờ.Câu 5 (2,0 điểm) a. Dựa vào Atlat Địa lí Việt Nam và kiến thức đã học, chứng minh Trung du và miền núi Bắc Bộ có nhiều tài nguyên thiên nhiên để phát triển cơ cấu công nghiệp đa dạng. b. Phân tích các điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên để phát triển kinh tế biển ở thành phố Hải Phòng.HếtGhi chú: Thi sinh được sử dụng Atlat Địa lí Việt Nam do NXB Giáo dục Việt Nam phát hành từ 2009 đến nay. Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm.Họ và tên thí sinh: ...........................................................; Số báo danh:...................................Cán bộ coi thi số 1........................................................Cán bộ coi thi số 2............................... SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠOHẢI PHÒNGKỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI THÀNH PHỐ CẤP THPTNĂM HỌC 2022 2023HƯỚNG DẪN CHẤM VÀ BIỂU ĐIỂM MÔN: ĐỊA LÍ(Hướng dẫn chấm gồm 03 trang)Chú ý: Các giám khảo chấm đúng như thang điểm trong Hướng dẫn chấm. Nếu thi sinh không làm theo đúng đáp án nhưng vẫn đúng thì vẫn cho điểm tối đa.CÂUÝYÊU CẦU CẦN ĐẠTĐIỂM1aTrình bày ảnh hưởng của khí hậu đến sự hình thành đất. Vì sao sự phân bố nhóm đất theo độ cao ở miền núi không giống với sự phân bố nhóm đất theo chiều vĩ tuyến?1,0 Trình bày ảnh hưởng của khí hậu đến sự hình thành đất. Khí hậu ảnh hưởng trực tiếp đến sự hình thành đất là nhiệt và ẩm (diễn giải)0,25 Khí hậu ảnh hưởng gián tiếp đến sự thành tạo đất thông qua lớp phủ thực vật. Thực vật sinh trưởng tốt hạn chế việc xói mòn đất, đồng thời cung cấp chất hữu cơ cho đất.0,25 Vì sao sự phân bố nhóm đất theo độ cao ở miền núi không giống với sự phân bố nhóm đất theo chiều vĩ tuyến? Sự khác nhau về bản chất: Các nhóm đất theo vĩ độ do quy luật địa đới; còn nhóm đất ở miền núi do quy luật đai cao hình thành.0,25 Tính chất tác động của các nhân tố tới sự hình thành đất khác nhau (các yếu tố khí hậu theo vĩ độ và độ cao, ngoài ra số lượng các vành đai đất theo độ cao còn phụ thuộc vào VTĐL, độ cao, hướng sườn...), do đó đã tạo nên các đặc điểm của các nhóm đất khác nhau.0,25bPhân tích nguyên nhân chính gây nên các luồng di chuyển dân cư.1,0 Nguyên nhân gây nên sự chuyển cư do “lực hút và lực đẩy” tại vùng xuất nhập cư và các nguyên nhân khác.0,25+ Các nguyên nhân “lực hút” đến các vùng nhập cư là đất đai màu mỡ, tài nguyên phong phú, khí hậu ôn hòa, môi trường sống thuận lợi; dễ kiếm việc làm, thu nhập cao, điều kiện sinh hoạt tốt, có triển vọng cải thiện đời sống trong tương lai; môi trường xã hội tốt....0,25+ Các nguyên nhân là “lực đẩy” dân cư khỏi vùng cư trú do điều kiện sống quá khó khăn, thu nhập thấp, khó kiếm việc làm; đất đai canh tác quá ít, bạc màu, không có tiền vốn và kỹ thuật để chuyển đổi ngành nghề, cải thiện đời sống...0,25 Các nguyên nhân khác: đoàn tụ gia đình, nơi ở cũ bị giải tỏa để xây dựng các công trình, do chiến tranh, thiên tai và dịch bệnh...0,252aDựa vào Atlat Địa lí Việt Nam và kiến thức đã học, phân tích mối quan hệ giữa địa hình với chế độ mưa ở nước ta.1,5 Ảnh hưởng của địa hình đến chế độ mưa Độ cao địa hình: cùng một sườn núi, lên cao nhiệt độ giảm, độ ẩm tăng (tới một độ cao nào đó độ ẩm không khi đã giảm nhiều, lượng mưa giảm).0,25 Hướng sườn:+ Cùng một dãy núi: sườn đón gió mưa nhiều, sườn khuất gió mưa it (diễn giải)+ Hướng địa hình dãy núi và đường bờ biển song song với hướng gió khiến lượng mưa thấp (ở cực Nam Trung Bộ).0,25 Hướng nghiêng chung của địa hình: hướng nghiêng chung của địa hình là TB ĐN và thấp dần ra biển, kết hợp với hoàn lưu gió mùa nên ảnh hưởng của biển vào sâu trong đất liền khiến tính lục địa của các địa phương không còn rõ nét.0,25Ảnh hưởng của chế độ mưa đến địa hình Mưa nhiều, ẩm cao, cường độ phong hoá diễn ra mạnh, hình thành lớp vỏ phong hoá bao phủ trên bề mặt địa hình, làm địa hình vùng nhiệt đới nước ta mềm mại hơn.0,25 Chế độ mưa tập trung khiến cho địa hình bị cắt xẻ, đất bị xói mòn, rửa trôi, hiện tượng đất trượt, đá lở diễn ra phổ biến ở miền núi, các thềm phù sa cổ bị chia cắt thành các đồi thấp xen thung lũng rộng. 0,25 Cùng với xâm thực ở vùng núi là quá trình bồi tụ diễn ra nhanh chóng ở đồng bằng. Xâm thực và bồi tụ là 2 quá trình thành tạo địa hình chủ yếu ở nước ta. 0,25bPhân tích ảnh hưởng của gió mùa và hướng núi đến sự khác biệt về thiên nhiên giữa vùng Đông Bắc và Tây Bắc.1,5 Vùng núi Đông Bắc: Hướng vòng cung của các dãy núi mở rộng về phía đông bắc và chụm lại ở Tam Đảo.0,25 Là cửa ngõ đón gió mùa Đông Bắc, chịu sự xâm nhập trực tiếp và mạnh mẽ của gió mùa Đông Bắc.0,25 Nhiệt độ hạ thấp trong mùa đông (có 3 tháng nhiệt độ hạ thấp dưới 180C), thiên nhiên mang sắc thái cận nhiệt đới gió mùa.0,25 Vùng núi Tây Bắc: Mùa đông do ảnh hưởng của dãy Hoàng Liên Sơn nên khối khí lạnh bị suy yếu và biến tính, đỡ lạnh và ngắn hơn nhưng lại chịu ảnh hưởng của tính đại cao. 0,25 Mùa hạ gió mùa Đông Nam thổi vào bị các khối núi, cao nguyên nằm phía Nam ngăn cản, phía Nam của vùng chịu ảnh hưởng của gió phơn Tây Nam. 0,25 Ở vùng núi thấp phía nam Tây Bắc có cảnh quan thiên nhiên nhiệt đới gió mùa, vùng núi cao Tây Bắc có cảnh quan thiên nhiên giống như vùng ôn đới. 0,253Tác động của quá trình đô thị hoá đến sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế ở nước ta.1,0 Các đô thị có ảnh hưởng rất lớn đến sự phát triển kinh tế xã hội của các địa phương, các vùng trong nước (diễn giải).0,25 Các thành phố, thị xã là các thị trường tiêu thụ sản phẩm hàng hoá lớn và đa dạng, là nơi sử dụng đông đảo lực lượng lao động có trình độ chuyên môn kĩ thuật; có sức hút đối với vốn đầu tư trong và ngoài nước, tạo động lực tăng trưởng kinh tế.0,25 Các đô thị có khả năng tạo ra nhiều việc làm và thu nhập cho người lao động.0,25 Quá trình đô thị hoá cũng nảy sinh những hậu quả như: vấn đề ô nhiễm môi trường; an ninh trật tự xã hội...0,254aCăn cứ vào bảng số liệu sau, nhận xét và giải thích về sự biến động diện tích trồng cây công nghiệp của nước ta giai đoạn 2005 2020.1,5 Nhận xét Về quy mô:+ Tổng diện tích trồng cây công nghiệp nước ta tăng nhưng không ổn định (dẫn chứng).+ Trong đó: Diện tích trồng cây CN hàng năm liên tục giảm (dẫn chứng). Diện tích trồng cây CN lâu năm tăng nhưng có sự biến động (dẫn chứng). 0,750,25 Về tốc độ tăng trưởng:+ Tổng diện tích trồng cây công nghiệp tăng nhanh (dẫn chứng). + Cây CN hàng năm giảm rất nhanh (dẫn chứng).+ Cây CN lâu năm tăng nhanh nhất, nhưng có biến động (dẫn chứng).0,25 Về cơ cấu và xu hướng chuyển dịch cơ cấu+ Cây CN hàng năm chiếm tỉ trọng nhỏ và có xu hướng giảm rất nhanh(dẫn chứng).+ Cây CN lâu năm chiếm tỉ trọng lớn và có xu hướng tăng nhanh ...(dẫn chứng).0,25 Giải thích Nhu cầu lớn, nhiều cây có giá trị kinh tế cao, khả năng mở rộng diện tích còn lớn.Gần đây có xu hướng giảm nhẹ do tác động thị trường có nhiều biến động.0,750,25 Cây công nghiệp lâu năm: nhu cầu của thị trường lớn, nhất là ngoài nước, có giá trị kinh tế cao, trồng nhiều ở khu vực miền núi nên còn nhiều khả năng mở rộng diện tích.0,25 Cây công nghiệp hàng năm: khó đáp ứng yêu cầu nguyên liệu thường xuyên của công nghiệp chế biến, giá trị không cao...0,25bGiải thích tại sao ngành thuỷ sản nước ta phải đẩy mạnh đánh bắt xa bờ. 0,5 Hiện trạng đánh bắt: đánh bắt ven bờ vượt quá khả năng cho phép, đã làm suy giảm nghiêm trọng nguồn lợi ven bờ, trong khi đó sản lượng đánh bắt xa bờ tiềm năng còn rất lớn. 0,25 Việc đẩy mạnh đánh bắt xa bờ đem lại hiệu quả cao và có ý nghĩa lớn, góp phần khai thác có hiệu quả nguồn lợi hải sản xa bờ, bảo vệ nguồn lợi ven bờ, bảo vệ và giữ vững chủ quyền vùng biển, đảo, thềm lục địa của nước ta.0,255aChứng minh Trung du và miền núi Bắc Bộ có nhiều tài nguyên thiên nhiên để phát triển cơ cấu công nghiệp đa dạng.1,0 Khoáng sản: là vùng giàu tài nguyên khoáng sản bậc nhất nước ta (dẫn chứng) > cho phép phát triển các ngành công nghiệp khác nhau.0,25 Trữ năng thuỷ điện lớn nhất cả nước (sông Hồng:13 trữ năng thuỷ điện cả nước) > phát triển thủy điện.0,25 Đất, khí hậu > trồng, chế biến cây CN, dược liệu, rau quả cận nhiệt, ôn đới. Đồng cỏ > chăn nuôi gia súc lớn. Cung cấp nguồn nguyên liệu dồi dào cho ngành CNCBLT TP 0,25 Biển giàu tiềm năng (dẫn chứng ) > phát triển kinh tế biển cung cấp nguồn nguyên liệu cho CN chế biến LT TP .0,25bCác thế mạnh về tự nhiên để phát triển kinh tế biển của thành phố Hải Phòng.1,0 Giao thông vận tải biển: đường bờ biển dài trên 125 km, có cửa sông, vũng, vịnh thuận lợi xây dựng cảng.0,25 Ngành nuôi trồng đánh bắt thủy sản: có hai ngư trường quan trọng và nổi tiếng là Bạch Long Vĩ và Cát Bà Long Châu, diện tích mặt nước nuôi trồng lớn.0,25 Du lịch biển, đảo: những bãi tắm đẹp như Cát Bà, Đồ Sơn, Cát Bà còn có các rạn san hô, hệ thống hang động.0,25 Nghề làm muối: Đồ Sơn, Cát Hải...0,25Hết SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠOHẢI DƯƠNGKÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 12 THPT CẤP TỈNH NĂM HỌC 2022 2023Môn thi: ĐỊA LÍ Ngày thi: 19102022Thời gian làm bài: 150 phút ( không kể thời gian giao đề)Đề thi gồm 05 câu, 01 trang.Câu I (2,0 điểm) 1. Phân tích ảnh hưởng của khí áp và dòng biển đến lượng mưa trên Trái Đất. 2.Trình bày các nhân tố ảnh hưởng đến sự phân bố dân cư. Cơ cấu dân số trẻ có những thuận lợi và khó khăn gì đối với việc phát triển kinh tế xã hội?Câu II (1,0 điểm) Tại sao biến đổi khí hậu toàn cầu là một trong những vấn đề mang tính cấp bách hiện nay?Câu III (2,0 điểm) Dựa vào Atlat Địa lí Việt Nam và kiến thức đã học, hãy: 1. Giải thích vì sao thảm thực vật nước ta bốn mùa xanh tốt, giàu sức sống, khác hẳn với thiên nhiên một số nước có cùng vĩ độ? 2. Trình bày đặc điểm địa hình của vùng núi Đông Bắc.Câu IV (2,0 điểm) Dựa vào Atlat Địa lí Việt Nam và kiến thức đã học, hãy: 1. Kể tên các yếu tố hải văn thể hiện tính chất nhiệt đới ẩm gió mùa của Biển Đông. Vì sao khí hậu nước ta mang nhiều đặc tính của khí hậu hải dương? 2. Phân tích ảnh hưởng của địa hình đến đặc điểm khí hậu vùng Bắc Trung Bộ.Câu V (3,0 điểm) Cho bảng số liệu: Giá trị sản xuất nông nghiệp (theo giá thực tế) phân theo ngành của nước ta giai đoạn 1995 2007 (Đơn vị: tỉ đồng)Năm1995200020052007Trồng trọt66393,5101043,7134754,5175007,0Chăn nuôi16168,224960,245225,657803,0Dịch vụ2545,631663362,34125,0 1. Vẽ biểu đồ thích hợp nhất thể hiện tốc độ tăng trưởng giá trị sản xuất nông nghiệp (theo giá thực tế) phân theo ngành của nước ta giai đoạn 1995 – 2007. 2. Rút ra nhận xét cần thiết và giải thích. ....HẾT....Thi sinh được sử dụng Atlat Địa lí Việt Nam, NXB Giáo dục để làm bài.Họ và tên thí sinh: ................................................... Số báo danh: ................Cán bộ coi thi số 1:.................................Cán bộ coi thi số 2:...............................Đề thi HSG môn Địa lí lớp 12 THPT đến năm 2022 (có hướng dẫn chấm chi tiết).
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
HẢI PHÒNG
(Đề thi gồm 05 câu; 01 trang)
KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI THÀNH PHỐ CẤP THPT
NĂM HỌC 2022 - 2023
ĐỀ THI MÔN: ĐỊA LÍ Thời gian: 180 phút (không kể thời gian giao đề)
Ngày thi: 08/12/2022
Câu 1 (2,0 điểm)
a Trình bày ảnh hưởng của khí hậu đến sự hình thành đất Vì sao sự phân bố nhóm đất theo
độ cao ở miền núi không giống với sự phân bố nhóm đất theo chiều vĩ tuyến?
b Phân tích nguyên nhân chính gây nên các luồng di chuyển dân cư
(Nguồn: Niên giám thống kê 2020, NXB Thống kê, 2021) Căn cứ vào bảng số liệu trên, nhận xét và giải thích về sự biến động diện tích trồng cây công nghiệp của nước ta giai đoạn 2005 - 2020
b Giải thích tại sao ngành thủy sản nước ta phải đẩy mạnh đánh bắt xa bờ
Câu 5 (2,0 điểm)
a Dựa vào Atlat Địa lí Việt Nam và kiến thức đã học, chứng minh Trung du và miền núi Bắc
Bộ có nhiều tài nguyên thiên nhiên để phát triển cơ cấu công nghiệp đa dạng
b Phân tích các điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên để phát triển kinh tế biển ở thành phố Hải Phòng
-Hết -
Ghi chú:
- Thi sinh được sử dụng Atlat Địa lí Việt Nam do NXB Giáo dục Việt Nam phát hành từ 2009 đến nay
- Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm
Họ và tên thí sinh: ; Số báo danh: Cán bộ coi thi số 1 Cán bộ coi thi số 2
ĐỀ CHÍNH THỨC
Trang 2SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
HẢI PHÒNG
KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI THÀNH PHỐ CẤP THPT
NĂM HỌC 2022 - 2023
HƯỚNG DẪN CHẤM VÀ BIỂU ĐIỂM MÔN: ĐỊA LÍ
(Hướng dẫn chấm gồm 03 trang) Chú ý:
- Các giám khảo chấm đúng như thang điểm trong Hướng dẫn chấm
- Nếu thi sinh không làm theo đúng đáp án nhưng vẫn đúng thì vẫn cho điểm tối đa
1 a Trình bày ảnh hưởng của khí hậu đến sự hình thành đất Vì sao sự
phân bố nhóm đất theo độ cao ở miền núi không giống với sự phân bố nhóm đất theo chiều vĩ tuyến?
1,0
* Trình bày ảnh hưởng của khí hậu đến sự hình thành đất
- Khí hậu ảnh hưởng trực tiếp đến sự hình thành đất là nhiệt và ẩm (diễn giải)
0,25
- Khí hậu ảnh hưởng gián tiếp đến sự thành tạo đất thông qua lớp phủ thực vật Thực vật sinh trưởng tốt hạn chế việc xói mòn đất, đồng thời cung cấp chất hữu cơ cho đất
đã tạo nên các đặc điểm của các nhóm đất khác nhau
0,25
b Phân tích nguyên nhân chính gây nên các luồng di chuyển dân cư 1,0
- Nguyên nhân gây nên sự chuyển cư do “lực hút và lực đẩy” tại vùng xuất - nhập cư và các nguyên nhân khác
0,25
+ Các nguyên nhân “lực hút” đến các vùng nhập cư là đất đai màu mỡ, tài nguyên phong phú, khí hậu ôn hòa, môi trường sống thuận lợi; dễ kiếm việc làm, thu nhập cao, điều kiện sinh hoạt tốt, có triển vọng cải thiện đời sống trong tương lai; môi trường xã hội tốt
0,25
+ Các nguyên nhân là “lực đẩy” dân cư khỏi vùng cư trú do điều kiện sống quá khó khăn, thu nhập thấp, khó kiếm việc làm; đất đai canh tác quá ít, bạc màu, không có tiền vốn và kỹ thuật để chuyển đổi ngành nghề, cải thiện đời sống
0,25
- Các nguyên nhân khác: đoàn tụ gia đình, nơi ở cũ bị giải tỏa để xây dựng các công trình, do chiến tranh, thiên tai và dịch bệnh
0,25
2 a Dựa vào Atlat Địa lí Việt Nam và kiến thức đã học, phân tích mối
quan hệ giữa địa hình với chế độ mưa ở nước ta
1,5
*Ảnh hưởng của địa hình đến chế độ mưa
- Độ cao địa hình: cùng một sườn núi, lên cao nhiệt độ giảm, độ ẩm tăng (tới một độ cao nào đó độ ẩm không khi đã giảm nhiều, lượng mưa giảm)
0,25
HDC ĐỀ CHÍNH THỨC
Trang 3*Ảnh hưởng của chế độ mưa đến địa hình
- Mưa nhiều, ẩm cao, cường độ phong hoá diễn ra mạnh, hình thành lớp
vỏ phong hoá bao phủ trên bề mặt địa hình, làm địa hình vùng nhiệt đới nước ta mềm mại hơn
0,25
- Chế độ mưa tập trung khiến cho địa hình bị cắt xẻ, đất bị xói mòn, rửa trôi, hiện tượng đất trượt, đá lở diễn ra phổ biến ở miền núi, các thềm phù sa cổ bị chia cắt thành các đồi thấp xen thung lũng rộng
0,25
- Cùng với xâm thực ở vùng núi là quá trình bồi tụ diễn ra nhanh chóng
ở đồng bằng Xâm thực và bồi tụ là 2 quá trình thành tạo địa hình chủ yếu ở nước ta
0,25
b Phân tích ảnh hưởng của gió mùa và hướng núi đến sự khác biệt về
- Nhiệt độ hạ thấp trong mùa đông (có 3 tháng nhiệt độ hạ thấp dưới
180C), thiên nhiên mang sắc thái cận nhiệt đới gió mùa
0,25
* Vùng núi Tây Bắc:
- Mùa đông do ảnh hưởng của dãy Hoàng Liên Sơn nên khối khí lạnh bị suy yếu và biến tính, đỡ lạnh và ngắn hơn nhưng lại chịu ảnh hưởng của tính đại cao
0,25
- Mùa hạ gió mùa Đông Nam thổi vào bị các khối núi, cao nguyên nằm phía Nam ngăn cản, phía Nam của vùng chịu ảnh hưởng của gió phơn Tây Nam
0,25
- Ở vùng núi thấp phía nam Tây Bắc có cảnh quan thiên nhiên nhiệt đới gió mùa, vùng núi cao Tây Bắc có cảnh quan thiên nhiên giống như vùng ôn đới
- Các thành phố, thị xã là các thị trường tiêu thụ sản phẩm hàng hoá lớn
và đa dạng, là nơi sử dụng đông đảo lực lượng lao động có trình độ chuyên môn kĩ thuật; có sức hút đối với vốn đầu tư trong và ngoài nước, tạo động lực tăng trưởng kinh tế
Trang 44 a Căn cứ vào bảng số liệu sau, nhận xét và giải thích về sự biến động
diện tích trồng cây công nghiệp của nước ta giai đoạn 2005 - 2020
/ Diện tích trồng cây CN hàng năm liên tục giảm (dẫn chứng)
/ Diện tích trồng cây CN lâu năm tăng nhưng có sự biến động (dẫn chứng)
0,75 0,25
- Về tốc độ tăng trưởng:
+ Tổng diện tích trồng cây công nghiệp tăng nhanh (dẫn chứng)
+ Cây CN hàng năm giảm rất nhanh (dẫn chứng)
+ Cây CN lâu năm tăng nhanh nhất, nhưng có biến động (dẫn chứng)
0,25
- Về cơ cấu và xu hướng chuyển dịch cơ cấu + Cây CN hàng năm chiếm tỉ trọng nhỏ và có xu hướng giảm rất nhanh(dẫn chứng)
+ Cây CN lâu năm chiếm tỉ trọng lớn và có xu hướng tăng nhanh (dẫn chứng)
- Cây công nghiệp lâu năm: nhu cầu của thị trường lớn, nhất là ngoài nước, có giá trị kinh tế cao, trồng nhiều ở khu vực miền núi nên còn nhiều khả năng mở rộng diện tích
0,25
- Việc đẩy mạnh đánh bắt xa bờ đem lại hiệu quả cao và có ý nghĩa lớn, góp phần khai thác có hiệu quả nguồn lợi hải sản xa bờ, bảo vệ nguồn lợi ven bờ, bảo vệ và giữ vững chủ quyền vùng biển, đảo, thềm lục địa của nước ta
0,25
5 a Chứng minh Trung du và miền núi Bắc Bộ có nhiều tài nguyên thiên
nhiên để phát triển cơ cấu công nghiệp đa dạng
- Đồng cỏ -> chăn nuôi gia súc lớn
Cung cấp nguồn nguyên liệu dồi dào cho ngành CNCBLT- TP
0,25
- Biển giàu tiềm năng (dẫn chứng ) -> phát triển kinh tế biển cung cấp 0,25
Trang 5nguồn nguyên liệu cho CN chế biến LT- TP
b Các thế mạnh về tự nhiên để phát triển kinh tế biển của thành phố
0,25
- Du lịch biển, đảo: những bãi tắm đẹp như Cát Bà, Đồ Sơn, Cát Bà còn
có các rạn san hô, hệ thống hang động
0,25
-Hết -
Trang 6SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
Đề thi gồm 05 câu, 01 trang
Câu I (2,0 điểm)
1 Phân tích ảnh hưởng của khí áp và dòng biển đến lượng mưa trên Trái Đất
2.Trình bày các nhân tố ảnh hưởng đến sự phân bố dân cư Cơ cấu dân số trẻ có những thuận lợi và khó khăn gì đối với việc phát triển kinh tế - xã hội?
Câu II (1,0 điểm)
Tại sao biến đổi khí hậu toàn cầu là một trong những vấn đề mang tính cấp bách hiện nay?
Câu III (2,0 điểm)
Dựa vào Atlat Địa lí Việt Nam và kiến thức đã học, hãy:
1 Giải thích vì sao thảm thực vật nước ta bốn mùa xanh tốt, giàu sức sống, khác hẳn với thiên nhiên một số nước có cùng vĩ độ?
2 Trình bày đặc điểm địa hình của vùng núi Đông Bắc
Câu IV (2,0 điểm)
Dựa vào Atlat Địa lí Việt Nam và kiến thức đã học, hãy:
1 Kể tên các yếu tố hải văn thể hiện tính chất nhiệt đới ẩm gió mùa của Biển Đông Vì sao khí hậu nước ta mang nhiều đặc tính của khí hậu hải dương?
2 Phân tích ảnh hưởng của địa hình đến đặc điểm khí hậu vùng Bắc Trung Bộ Câu V (3,0 điểm)
Cho bảng số liệu: Giá trị sản xuất nông nghiệp (theo giá thực tế) phân theo ngành của nước ta giai đoạn 1995 - 2007
Thi sinh được sử dụng Atlat Địa lí Việt Nam, NXB Giáo dục để làm bài
Họ và tên thí sinh: Số báo danh:
Cán bộ coi thi số 1: Cán bộ coi thi số 2:
ĐỀ CHÍNH THỨC
Trang 7SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
HẢI DƯƠNG
KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 12 THPT CẤP TỈNH
NĂM HỌC 2022 - 2023 Môn thi: ĐỊA LÍ Ngày thi: 19/10/2022
HƯỚNG DẪN CHẤM VÀ BIỂU ĐIỂM
I
1 Phân tích ảnh hưởng của khí áp và dòng biển đến lượng mưa trên Trái Đất 1,00
- Khí áp:
* Các khu khí áp thấp hút gió và tiếp tục đẩy không khí ẩm lên cao sinh ra mây,
mây gặp nhiệt độ thấp sinh ra mưa Các khu áp thấp thường là nơi có lượng mưa
lớn trên Trái Đất
0,25
* Các khu khí áp cao, không khí ẩm không bốc lên được lại chỉ có gió thổi đi,
không có gió thổi đển, nên mua rất ít hoặc không có mưa Vì thế, dưới các cao
áp cận chí tuyến thường có những hoang mạc lớn
(Nếu HS chỉ nêu mà không phân tích được thì cho 2 số điểm)
0,25
- Dòng biển:
* Những nơi có dòng biển nóng chảy qua thì mưa nhiều vì không khí trên dòng
biển nóng chứa nhiều hơi nước, gió mang hơi nước vào lục địa gây mira
0,25
* Nơi có dòng biển lạnh đi qua thì mưa ít vi không khi trên dòng biển bị lạnh,
hơi nước không bốc lên được, nên một số nơi mặc dù ở ven bờ đại dương nhưng
vẫn là miền hoang mạc
(Nếu HS chỉ nêu mà không phân tích được thì cho 1/2 số điểm)
0,25
2 Trình bày các nhân tố ảnh hưởng đến sự phân bố dân cư Cơ cấu dân số trẻ
có những thuận lợi và khó khăn gì đối với việc phát triển kinh tế - xã hội
1,00
- Các nhân tố ảnh hưởng đến sự phân bố dân cư:
* Phân bố dân cư chịu sự tác động của hàng loạt nhân tố như trình độ phát triển
của lực lượng sản xuất, tính chất của nền kinh tế, điều kiện tự nhiên, lịch sử khai
thác lãnh thổ, chuyển cư (HS trình bày đồng từ 3 nội dung trở lên cho diem tối
* Thuận lợi: là lực lượng lao động dự trữ dồi dào trong tương lai, lao động trẻ,
khỏe, năng động, sáng tạo
0,25
* Khó khăn: phúc lợi xã hội chỉ nhiều cho phát triển giáo dục, y tế; gây áp lực
trong vấn đề tạo đủ việc làm phù hợp với lực lượng lao động trẻ
* Biến đổi khí hậu đang diễn ra với tốc độ nhanh:
+ Lượng CO2 tăng đáng kể trong khí quyển gây ra hiệu ứng nhà kính, làm cho
nhiệt độ Trái Đất tăng lên (Dc; trong vòng 100 năm trở lại đây, Trái Đất nóng
lên 0,60C Dự báo vào năm 2100, nhiệt độ Trái Đất sẽ tăng thêm từ 1,4°C đến
5,8°C)
0,25 + Khí thải CFCs đã làm tầng ôdôn mỏng dần và lỗ thủng tầng ôdôn ngày 0,25
Trang 8càng rộng ra Mưa a xít đã xảy ra ở nhiều nơi trên Trái Đất
(Nếu HS không có dẫn chứng đúng thì cho 0.25đ của 2 ý trên)
* Sự biến đổi khí hậu đang diễn ra với tốc độ nhanh gây hậu quả nghiêm
+ Ảnh hưởng đến sức khỏe con người; gia tăng các loại bệnh như ung thư da,
các bệnh về mắt ; ảnh hưởng đến mùa màng và sinh vật
(HS trình bày đúng 2 nội dung trở lên của mỗi ý cũng cho điểm tối đa )
* Vị trí địa lí đã quy định đặc điểm cơ bản của thiên nhiên nước ta là mang
tính chất nhiệt đới ẩm gió mùa (diễn giải) (HS không có diễn giải đúng thì cho 0.25đ)
0,50
* Biển Đông có nguồn dự trữ đồi dào về nhiệt và ẩm, nên các khối khí di chuyển qua Biển Đông thổi vào nước ta mang theo nguồn nhiệt, ẩm đồi dào, đã làm cho thiên nhiên nước ta chịu ảnh hưởng sâu sắc của biển
0,25
* Độ cao địa hình: địa hình núi thấp chiếm phần lớn diện tích của vùng (dẫn
* Hướng nghiêng: thấp dần từ phía tây bắc xuống đông nam
IV
1 Kể tên các yếu tố hải văn thể hiện tính chất nhiệt đới ẩm gió mùa của Biển
Đông Vì sao khí hậu nước ta mang nhiều đặc tính của khí hậu hải dương?
- Khí hậu nước ta mang nhiều đặc tính của khí hậu hải dương vì:
* Khí hậu nước ta chịu ảnh hưởng sâu sắc của Biển Đông Biển Đông rộng, nhiệt độ nước biển cao và biến động theo mùa đã làm tăng độ ẩm của các khối khí qua biển, mang lại cho nước ta lượng mưa và độ ẩm lớn
0,25
* Nhờ có Biển Đông đã làm giảm tính chất khắc nghiệt của thời tiết lạnh khô trong mùa đông và làm dịu bớt thời tiết nóng bức trong mùa hạ nên khí hậu nước ta mang nhiều đặc tính của khí hậu hải dương nên điều hòa hơn,
0,25
* Do đặc điểm hình dáng lãnh thổ kéo dài, hẹp ngang, có hướng nghiêng chung
thấp dần từ tây bắc xuống đông nam nên ảnh hưởng của biển đi sâu vào đất
Trang 9hướng tây- đông lan sát ra biển; dãy Trường Sơn Bắc chạy dài theo hướng tây bắc - đông nam (Nếu HS trả lời đúng từ 2 nội dung trở lên cho 0.25đ)
- Ảnh hưởng đến khí hậu:
* Tạo điều kiện cho ảnh hưởng của biển đi sâu vào đất liền Bảo toàn tính nhiệt
đới của khí hậu Hạn chế và ngăn cản sự hoạt động của gió mùa đông bắc xuống
phía Nam
0,25
* Gây mưa vào thu đông; chắn gió Tây Nam đầu mùa hạ gây hiệu ứng phơn Tại một số đỉnh núi cao > 1000m (Pu xai lại leng, Rào Cò, Bạch Mã ) khí hậu có
sự phân hóa theo độ cao, ngoài đại nhiệt đới gió mùa, còn có đại cận nhiệt gió
mùa (tuy nhiên chiếm tỉ lệ nhỏ)
(Nếu HS trả lời đúng từ 2 nội dung trở lên ở mỗi ý cho 0.25đ)
0,25
V
- Xử lí số liệu:
Bảng số liệu tốc độ tăng trưởng giá trị sản xuất nông nghiệp (theo giá thực tế)
phân theo ngành của nước ta giai đoạn 1995-2007
- Vẽ biểu đồ: vẽ biểu đồ đường chung gốc Yêu cầu về đúng, chính xác khoảng
cách năm, đảm bảo tính thẩm mỹ và có đủ các yếu tố cần thiết
(Nếu thiếu hoặc sai một yếu tố trừ 0,25đ)
Biểu đồ thể hiện tốc độ tăng trưởng gia trị sản xuất nông nghiệp
(theo giá thực tế) phân theo ngành của nước ta giai đoạn 1995 – 2007
* Tốc độ tăng trưởng có sự khác nhau: (dẫn chứng số liệu)
(HS không có số liệu dẫn chứng đúng thì cho 1/2 số điểm)
0,25
Trang 10- Giải thích:
* Do chính sách phát triển ngành NN hợp lý, thị trưởng tiêu thụ mở rộng, áp
dụng công nghệ chế biển hiện đại góp phần nâng cao khả năng cạnh tranh của
nông sản nước ta ở thị trưởng trong nước và quốc tế
0,25
* Chính sách đẩy mạnh phát triển ngành chăn nuôi, đưa ngành chăn nuôi trở
thành ngành chính Trồng trọt là ngành truyền thống, ngành sản xuất chính,
nhằm đảm bảo nhu cầu trong nước, cung cấp hàng xuất khẩu (lúa gạo, sản phẩm
cây công nghiệp) Ngành dịch vụ nông nghiệp là ngành mới
(HS giải thích đúng 2 nội dung ở mỗi ý trở lên thì cho điểm tối đa)
0,25
-Hết -
Trang 11SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
NGHỆ AN
ĐỀ CHÍNH THỨC
KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI TỈNH LỚP 12
NĂM HỌC 2022 - 2023 Môn thi: ĐỊA LÍ – BẢNG B Thời gian: 150 phút ( không kể thời gian giao đề)
Câu I (3,0 điểm)
1 Nêu hiện tượng mùa và độ dài ngày đêm ở bán cầu Bắc từ ngày 22/6 đến ngày 23/9
2 Phân tích tác động của dòng biến nóng đến khí hậu trên Trái Đất
3 Độ cao và hướng sườn ảnh hưởng như thế nào đến sự phân bố sinh vật?
Câu II (3,0 điểm)
1 Trình bày biểu hiện của biến đổi khí hậu toàn cầu
2 Phân tích thuận lợi của tự nhiên đến sự phát triển ngành trồng trọt ở miền đông Trung Quốc
3 Tại sao trong quá trình phát triển kinh tế, Nhật Bản chú trọng đẩy mạnh đầu tư ra nước ngoài
Câu III (4,0 điểm)
1 Trình bày và giải thích đặc điểm thời tiết đầu mùa đông, cuối mùa đông ở miền Bắc nước ta
2 Chứng minh tài nguyên đất của nước ta cố sự phân hóa theo độ cao địa hình
3 Nêu phạm vi và ý nghĩa của vùng độc quyền về kinh tế thuộc vùng biển nước ta
Câu IV (3,0 điểm)
1 Dựa vào bảng sau, hãy nhận xét giá trị xuất, nhập khẩu của Nhật Bản giai đoạn 2015 – 2020
Giá trị xuất, nhập khẩu của Nhật Bản giai đoạn 2015 - 2020 (Đơn vị tỷ USD)
Câu V (4,0 điểm) Căn cứ vào Atlat Địa lí Việt Nam và kiến thức đã học, hãy:
1 Trình bày đặc điểm địa hình vùng đồi núi của miền Bắc và Đông Bắc - Bắc Bộ
2 So sánh sự khác nhau về chế độ mưa của vùng khí hậu Trung và Nam Bắc Bộ với vùng Nam Trung
Khu vực có vốn đầu tư nước ngoài 17,1 21,9
(Nguồn Niên giám thống kê Việt Nam 2020, NXB Thống kê 2021)
1 Vẽ biểu đồ thích hợp nhất thể hiện quy mô GDP và cơ cấu của nó phân theo thành phần kinh tế nước ta năm 2012 và năm 2020
- Giám thị không giải thích gì thêm
Họ và tên thí sinh: ; Số báo danh:
Trang 12SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
NGHỆ AN
KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI TỈNH LỚP 12
NĂM HỌC 2022 - 2023 HƯỚNG DẪN CHẤM MÔN: ĐỊA LÍ – BẢNG B
(Hướng dẫn chấm gồm 4 trang)
I HƯỚNG DẪN CHUNG
1) Cán bộ chấm thi chấ đúng như đáp án, thang điểm của Sở Giáo dục và Đào tạo
2) Hướng dẫn chấm chủ yếu được biên soạn theo hướng "mở", chỉ nêu những ý chính Trong qua trình chấm, cần chủ ý đến lí giải, lập luận của thí sinh; nếu có câu nào, ý nào
mà thí sinh có cách trả lời khác với hướng dẫn chấm nhưng đúng, thì vẫn cho điểm tối đa của câu, ý đó theo thang điểm
3) Cán bộ chấm thi không quy tròn điểm bài thi
II HƯỚNG DẪN CHẤM CHI TIẾT
I
(3,0 đ)
3,00
1 Hiện tượng mưa và độ dài ngày đêm ở bán cầu Bắc từ ngày 22/6 đến ngày 23/9. 1,50
- Từ ngày 22/6 đến ngày 23/9: Mặt Trời chuyển động biểu kiến từ Chí tuyến
- Hiện tượng mùa: bán cầu Bắc nhận được lượng nhiệt lớn, thời gian chiếu
-Độ dài ngày đêm:
+ Ngày 22/6, thời gian ngày dài nhất, đêm ngắn nhất trong năm 0,25 + Từ ngày 22/6 đến ngày 23/9, thời gian ngày dài hơn đêm Khi Mặt Trời
2 Tác động của dòng biến đến khí hậu trên Trái Đất 1,00
- Nơi có dòng biển lạnh đi qua: nhiệt giảm, không mưu hoặc ít mưa 0,25
- Nơi dòng biển nóng gặp dòng biển lạnh thường xuất hiện sương mù 0,25
- Sự đối xứng của các dòng biển, dẫn đến sự khác nhau về khí hậu giữa hai
3 Độ cao và hưởng sườn ảnh hưởng đến sự phân bố sinh vật 0,50
- Độ cao: làm thay đổi nhiệt độ và độ ẩm nên có các vành đai sinh vật khác
- Hướng sườn: nhiệt, ẩm và sự chiếu sáng khác nhau nên độ cao bắt đầu và
II
(3,0 đ)
3,00
Trang 13cao năng suất, sản lượng cây trồng
+ Khí hậu cận nhiệt gió mùa, ôn đới gió mùa cơ cấu mùa vụ và sản phẩm
3
Trong quá trình phát triển kinh tế Nhật Bản chủ trọng dây mạnh đầu tư
- Điều kiện tự nhiên khó khăn, nghèo tài nguyên, tận dụng được nguồn
-Tận dụng được chính sách ưu đãi về thu hút đầu tư của các nước… 0,25 III
(4,0đ)
1 Trình bày và giải thích đặc điểm thời tiết đầu mùa đông, cuối mùa đông ở
- Đầu mùa đông
+ Nguyên nhân: do khối khí lạnh từ cao áp Xibia di chuyển qua lục địa tác
- Cuối mùa đông:
+ Nguyên nhân: do khối khi lạnh tử cao áp Xibia di chuyển lệch về phía đông, đi qua biển, khối khí bị biến tính, mới di chuyển vào nước ta Lượng
ẩm tăng gây mưa phùn
- Thuận lại:
+ Nằm trong vùng nhiệt đới ẩm gió mùa, thiên nhiên phân hóa đa dạng trên
+ Nằm trong khu vực kinh tế phát triển năng động = > mở rộng thị trường,
+ Nằm trên ngã tư đường hàng hải, hàng không quốc tế, các tuyến đường bộ, đường sắt xuyên Á => thuận lợi giao lưu với các nước, cửa ngõ thông ra biển cho một số nước…
0,25
- Khó khăn:
+ Thiên tai lũ lụt, hạn hán bão,…, gây khó khăn cho hoạt động của các
Trang 14(3,0đ) 1 Nhận xét giá trị xuất, nhập khẩu của Nhật Bản giai đoạn 2015 – 2020 1,50
- Tính tổng và cán cân xuất nhập khẩu
Tổng và cán cân xuất, nhập khẩu của Nhật Bản giai đoạn 2015 - 2020 (tỷ USD)
Tổng xuất nhập khẩu 1574,8 1697,3 1845,4 1571,6
0,25
-Xuất khẩu có xu hướng tăng (dc), nhưng có sự biến động (dc) 0,25
- Nhập khẩu có xu hướng giảm (dc), nhưng có sự biến động (dc) 0,25
- Nhật Bản nhập siêu vào năm 2015 và năm 2020, xuất siêu vào năm 2017
2 Giải thích sự phân bố lượng mưa trung bình năm tại vùng xích đạo, chí
- Vùng xích đạo có lượng mưa nhiều nhất (dc) do áp thấp hút gió, nhiệt cao
- Vùng chỉ tuyển mưa ít (dc) do áp cao ngự trị, gió thổi đi, dòng biển lạnh
- Vùng ôn đời mưa tương đối nhiều (dc), do áp thấp, ảnh hưởng gió Tây ôn
- Đồi núi chiếm diện tích lớn
+ Đồi núi chiếm diện tích lớn hơn, đồng bằng chiếm diện tích nhỏ hơn 0,25 + Ngay trong vùng đồng bằng Bắc Bộ còn xuất hiện nhiều núi sót 0,25
- Chủ yếu là đồi núi thấp:
+ Đồi núi thấp chiếm ưu thế, ở trung tâm vùng núi Đông Bắc độ cao trung
+ Núi cao trên 2000m chiếm diện tích nhỏ, phân bố tập trung ở vùng thượng
2 Sự khác nhau về chế độ nhiệt, chế độ mua của vùng khí hậu Trung và
- Vùng khí hậu Trung và Nam Bắc Bộ thuộc miền khí hậu phía Bắc; Khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa có mùa đông lạnh; vùng Nam Trung Bộ thuộc miền khi hậu phía Nam khí hậu mang sắc thái cận xích đạo gió mùa
0,25
Vùng khí hậu
Trung và Nam Bắc Bộ Nam Trung Bộ
Chế độ nhiệt
- Nhiệt độ trung bình năm thấp hơn (dc)
- Nhiệt độ tháng thấp nhất thấp hơn (dc)
- Biên độ nhiệt độ năm cao hơn (dc)
-Nhiệt độ trung bình năm cao hơn (dc)
- Nhiệt độ tháng thấp nhất cao hơn (dc)
- Biên độ nhiệt độ năm thấp hơn (dc)
Chế độ mưa
-Tổng lượng mưa thấp hơn
Ít có sự khác nhau giữa các địa điểm (dc)
- Phân mùa: mưa nhiều vào mùa hạ, nhiều nhất vào tháng 8 (dc)
-Tổng lượng mưa cao hơn;
có những địa điểm mưa nhiều mưa ít (dc)
- Phân mùa: mưa nhiều vào thu - đông, nhiều nhất vào tháng 10, 11 (dc)
0,75
0,5
Trang 153 Giải thích sự khác biệt về mùa lũ ở sông Hồng (trạm Hà Nội) với sông Đà
- Tổng lưu lượng mùa lũ: sông Hồng cao hơn, sông Đà Rằng thấp hơn (dc)
Do: sông Hồng có diện tích lưu vực lớn hơn sông Đà Rằng
0,50
-Thời gian: sông Hồng tập trung vào mùa hạ, từ tháng 6 đến tháng 10,
đỉnh lũ vào tháng 8; sông Đà Rằng tập trung vào thu đông, từ tháng 9 đến
tháng 12, đỉnh lũ vào tháng 11 Do chế độ mưa khác nhau
0,50
- Đặc điểm: sông Hồng mùa lũ lên nhanh, rút chậm; sông Đà Rằng mùa lũ
lên nhanh, rút nhanh Do tác động khác nhau của địa hình, lưu vực sông
Yêu cầu: Vẽ chính xác biểu đồ, cả tên biểu đồ, chú giải, ghi số liệu (Nếu
thiểu tên biểu đồ hoặc chú giải trừ 0,25 điểm)
1,00
- Cơ cấu GDP có sự thay đổi: tỉ trọng thành phần kinh tế nhà nước giảm
(dc), tỉ trọng thành phần kinh tế ngoài nhà nước giảm nhẹ (dc), tỉ trọng khu
vực có vốn đầu tư nước ngoài tăng (dc)
0,50
Cơ cấu GDP có sự khác nhau: ngoài nhà nước chiếm tỉ trọng lớn nhất, khu
3 Giải thích thay đổi tỉ trọng giá trị GDP của khu vực có vốn đầu tư nước ngoài 0,50 Thành phần kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài có tỉ trọng tăng, do:
+ Thực hiện chính sách mở cửa, hội nhập, có nhiều lợi thế trong việc thu hút
-Hết -
Trang 16SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
QUẢNG TRỊ
KỲ THI CHỌN HSG VĂN HÓA LỚP 12 THPT
NĂM HỌC 2021 - 2022 MÔN THI: ĐỊA LÍ Thời gian: 180 phút (không kể thời gian giao đề) Khóa ngày: 04 tháng 11năm 2021
Dựa vào Atlat Địa lí Việt Nam và kiến thức đã học, hãy chứng minh và giải thích thiên nhiên
ở vùng đồi núi Bắc Bộ nước ta phân hóa theo chiều Đông-Tây
Câu 4 (3,5 điểm)
Dựa vào Altlat Địa lí Việt Nam và kiến thức đã học, hãy:
a) Trình bày đặc điểm địa hình của vùng núi Trường Sơn Bắc
b) Phân tích ảnh hưởng của địa hình vùng núi Trường Sơn Bắc đến sông ngòi của vùng
Câu 5 (3,0 điểm)
a) Phân tích ảnh hưởng của quá trình đô thị hóa ở nước ta đối với sự phát triển kinh tế - xã hội b) Tại sao vùng Đông Nam Bộ có tỉ lệ thiếu việc làm thấp và tỉ suất nhập cư cao?
Câu 6 (3,0 điểm)
Cho bảng số liệu sau:
NHIỆT ĐỘ TRUNG BÌNH NĂM Ở MỘT SỐ ĐỊA ĐIỂM
Hãy nhận xét và giải thích sự khác nhau về nhiệt độ trung bình năm của các địa điểm trên Câu 7 (2,5 điểm)
Tại sao nước ta nằm hoàn toàn trong vùng nhiệt đới nhưng có cả sinh vật cận nhiệt đới và ôn đới?
======= Hết=======
(Thí sinh được sử dụng Atlat Địa lí Việt Nam - NXBGD)
ĐỀ CHÍNH THỨC
Trang 17SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
QUẢNG TRỊ
KỲ THI CHỌN HSG VĂN HÓA LỚP 12 THPT
NĂM HỌC 2021 - 2022 MÔN THI: ĐỊA LÍ Khóa ngày: 04 tháng 11năm 2021
HƯỚNG DẪN CHẤM
1 a Trình bày biểu hiện và ý nghĩa thực tiễn của quy luật về tính thống nhất
và hoàn chỉnh của lớp vỏ địa lí
1,5
- Biểu hiện của quy luật:
+ Trong tự nhiên, bất kì lãnh thổ nào cũng gồm nhiều thành phần ảnh hưởng qua lại phụ thuộc lẫn nhau (dc)
0,5
+ Nếu một thành phần thay đổi sẽ dẫn đến sự thay đổi của các thành phần còn lại và toàn bộ lãnh thổ (dc)
0,5
- Ý nghĩa thực tiễn: cho chúng ta thấy sự cần thiết phải nghiên cứu kĩ càng
và toàn diện điều kiện địa lí của bất kì lãnh thổ nào trước khi sử dụng chúng
2 Giả sử tỉ suất gia tăng dân số của nước ta là 1,1% và không thay đổi
trong suốt thời gian từ năm 2015 đến năm 2020, hãy hoàn thành bảng sau:
2,0
Số dân (nghìn người)
91.644,7 92.652,8 93 672,0 94.702,4 96.797,3
2,0
3 Hãy chứng minh và giải thích thiên nhiên ở vùng đồi núi Bắc Bộ nước ta
phân hóa theo chiều Đông-Tây
3,0
- Đông Bắc:
+ Khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa có mùa đông lạnh nhất nước ta (có 3-4 tháng nhiệt độ dưới 200C)
0,5
- Tây Bắc:
+ Vùng núi thấp có cảnh quan thiên nhiên nhiệt đới ẩm gió mùa, vùng núi 0,5
Trang 18cao có cảnh quan thiên nhiên giống như vùng ôn đới
+ Khí hậu nhiệt đới có mùa đông lạnh vừa, nhưng có đai khí hậu ôn đới gió mùa trên núi
0,5
- Do bức chắn Hoàng Liên Sơn kết hợp với gió mùa Đông Bắc vì thế đã tạo nên sự phân hóa thiên nhiên thể hiện rõ nét ở Đông Bắc và Tây Bắc
1,0
+ Cấu trúc và đặc điểm hình thái: Hẹp ngang, gồm các dãy núi song song và
so le nhau, cao ở hai đầu và thấp ở giữa Mạch núi cuối cùng đâm ngang ra biển là dãy Bạch Mã
0,5
b Phân tích ảnh hưởng của địa hình vùng núi Trường Sơn Bắc đến sông ngòi của vùng
1,5
+ Hướng nghiêng của địa hình sông chảy theo hướng T-Đ, TB-ĐN 0,5
a Phân tích ảnh hưởng của quá trình đô thị hóa ở nước ta đối với sự phát triển kinh tế - xã hội
2,0
- Các đô thị là thị trường tiêu thụ sản phẩm hàng hóa lớn, lực lượng lao động có trình độ cao; cơ sở vật chất kĩ thuật hiện đại, thu hút vốn đầu tư, tạo động lực cho sự tăng trưởng và phát triển kinh tế
0,5
- Các đô thị có khả năng tạo ra nhiều việc làm và thu nhập cho người lao động
0,5
- Tiêu cực: Ô nhiễm môi trường, tệ nạn xã hội, an ninh trật tự… 0,5
b Tại sao vùng Đông Nam Bộ có tỉ lệ thiếu việc làm thấp và tỉ suất nhập cư cao?
1,0
- Tỉ lệ thiếu việc làm thấp vì: nền kinh tế phát triển nhất cả nước, mức độ tập trung các trung tâm kinh tế, trung tâm công nghiệp, khu công nghiệp… cao, chuyển dịch cơ cấu kinh tế diễn ra nhanh nên khả năng tạo việc làm lớn
0,5
- Tỉ suất nhập cư cao vì: dễ kiếm việc làm, thu nhập cao, điều kiện sinh hoạt, học tập tốt, có triển vọng cải thiện cuộc sống
0,5
6 Hãy nhận xét và giải thích sự khác nhau về nhiệt độ trung bình năm của
các địa điểm trên
Trang 19không khí loãng, bức xạ mặt đất giảm
7 Tại sao nước ta nằm hoàn toàn trong vùng nhiệt đới nhưng có cả sinh vật
cận nhiệt đới và ôn đới?
2,5
+ Khí hậu có mùa đông lạnh (với 2-3 tháng nhiệt độ trung bình dưới 180C ở phần lãnh thổ từ dãy Bạch Mã trở ra)
0,75
+ Vị trí địa lí ở trên đường di lưu và di cư của nhiều loài động thực vật, có các loài từ phương Bắc, Himalaya tới
0,5
Lưu ý: Thí sinh diễn đạt bằng cách khác nhưng đúng nội dung vẫn cho điểm tối đa
======= Hết=======
Trang 20SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
Câu 1 (2,0 điểm) Cho bảng số liệu:
TỈ SUẤT SINH THÔ VÀ TỈ SUẤT TỬ THÔ CỦA THẾ GIỚI QUA CÁC GIAI ĐOẠN (Đơn vị: %) Giai đoạn 1950-1955 1975-1980 1985-1990 1995-2000 2005-2010 2015-2020
a) So sánh sự khác biệt về địa hình giữa đồng bằng sông Hồng và đồng bằng sông Cửu Long
b) Tại sao sử dụng hợp lí tài nguyên biển và bảo vệ môi trường biển là một trong những vấn đề quan trọng trong chiến lược khai thác tổng hợp, phát triển kinh tế biển ở nước ta?
Câu 5 (4,0 điểm)
a) Trình bày hoạt động và các biện pháp giảm thiểu thiệt hại của lũ quét ở nước ta
b) Giải thích sự khác biệt về thời gian mùa mưa giữa Tây Nguyên với đồng bằng duyên hải miền Trung
Câu 6 (2,0 điểm) Cho bảng số liệu sau:
ĐỘ CAO VÀ NHIỆT ĐỘ TRUNG BÌNH NĂM CỦA MỘT SỐ ĐỊA ĐIỂM Ở NƯỚC TA
Địa điểm Sơn La Tam Đảo Sa Pa Plây Ku Đà Lạt
Nhiệt độ trung bình năm (0C) 21,0 18,0 15,2 21,8 18,3
(Nguồn: Niên giám thống kê, NXB Thống kê) Nhận xét và giải thích về sự phân hóa nhiệt độ của các địa điểm trên
-Hết - Thí sinh được sử dụng Atlat Địa lí Việt Nam Cán bộ coi thì không giải thích gì thêm
ĐỀ CHÍNH THỨC
Trang 21SỞ GD&ĐT VĨNH PHÚC
(HDC gồm 03 trang)
KỲ THI CHỌN HSG LỚP 12 NĂM HỌC 2021 - 2022 HƯỚNG DẪN CHẤM MÔN: ĐỊA LÍ - THPT
1 a) Để so sánh tỉ suất sinh thổ và tỉ suất tử thô của thế giới qua từng đoạn từ
năm 1950 đến năm 2020, dạng biểu đồ nào thích hợp nhất?
TỈ SUẤT GIA TĂNG DÂN SỐ TỰ NHIÊN CỦA THẾ GIỚI
QUA CÁC GIAI ĐOẠN (Đơn vị: %)
- Nhật Bản là quốc gia quần được lãnh thổ gồm 4 đảo lớn và hàng nghìn đảo
nhỏ, xung quanh được bao bọc bởi các biển và đại dương
b) Việt Nam gia nhập ASEAN năm nào? Hãy nêu những thách thức của
Việt Nam khi gia nhập ASEAN
+ Phải cạnh tranh với nhiều nước đã có kinh nghiệm trong cơ chế thị trường, có
trình độ công nghệ cao hơn,
0,5
3 a) Trình bày hoạt động của gió mùa mùa hạ ở nước ta Tại sao Nam Bộ
thường có mùa mưa kéo dài hơn Bắc Bộ?