MÔN tài CHÍNH DOANH NGHIỆP NÂNG CAO đề tài phân tích thương vụ ma của tổng công ty cổ phần bia rượu nước giải khát sài gòn (SAB)

Tính cấp thiết của đề tài Mua bán và sáp nhập doanh nghiệp hay còn gọi là M&A là một khái niệm còntương đối mới mẻ ở Việt Nam, nhưng trên thực tế thời gian qua đã có nhiềuthương vụ đã đư

BỘ CÔNG THƯƠNG

TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP TP.HCM

KHOA TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG

BÀI TẬP NHÓM CHƯƠNG 5

MÔN: TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP NÂNG CAO

Đề tài: Phân tích thương vụ M&A của

Tổng Công ty cổ phần Bia - Rượu - Nước giải khát

BỘ CÔNG THƯƠNG

TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP TP.HCM

KHOA TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG

DANH SÁCH THÀNH VIÊN NHÓM 11

STT Họ và tên MSSV GHI CHÚ

2 Bùi Đoàn Quang Huy 19498021

LỜI MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Mua bán và sáp nhập doanh nghiệp hay còn gọi là M&A là một khái niệm còntương đối mới mẻ ở Việt Nam, nhưng trên thực tế thời gian qua đã có nhiềuthương vụ đã được thực hiện thành công ở Việt Nam như Tập đoàn Kinh Đômua lại thương hiệu kem Wallscủa Unilever hay bảo hiểm Dai-ichi mua lại BảoMinh CMG Thông qua các thương vụ mua bán, sáp nhập như vậy các doanhnghiệp không chỉ có thêm một nguồn tài chính đơn thuần mà còn thiết lập đượcnhững mối quan hệ đối tác chiến lược, qua đó tăng thêm giá trị qua năng lựcquản lý, công nghệ và các kênh phân phối sản phẩm Và đây cũng chính lànhững yếu tố quan trọng, cần thiết đối với phần đông các doanh nghiệp ViệtNam hiện nay vốn có quy mô nhỏ và vừa trước khi tính đến bước tiến mới làtrở thành công ty đại chúng Sự phát triển quá nóng của nền kinh tế, việc gianhập WTO của nước ta, sự cạnh tranh gay gắt giữa các doanh nghiệp…lànhững dấu hiệu thuận lợi thúc đẩy hoạt động M&A Tuy nhiên, hoạt động nàycũng gặp không ít khó khăn khi thực hiện bởi sự thiếu rõ ràng trong các quyđịnh pháp luật, thiếu kiến thức về M&A của các doanh nghiệp và hoạt độngkém hiệu quả của các bên tư vấn, môi giới… Trong thời gian tới, khi mà ViệtNam đã gia nhập WTO và việc cạnh tranh trên thị trường đòi hỏi các doanhnghiệp phải có quy mô và khả năng cạnh tranh tốt hơn trước các đối thủ thìM&A sẽ có xu hướng ngày càng tăng và đóng vị trí quan trọng trong chiếnlược kinh tế của nhà nước Một lần nữa, ta có thể khẳng định tính cấp thiết và ýnghĩa quan trọng của việc nghiên cứu đề tài này Chính vì vậy, nhóm chọn đềtài “Phân tích thương vụ M&A của Tổng Công ty cổ phần Bia - Rượu - Nướcgiải khát Sài Gòn” làm đề tài nghiên cứu Do kiến thức còn hạn chế và thờigian viết bài có hạn nên vấn đề trình bày chắc chắn không tránh khỏi nhữngthiếu sót Vì vậy, nhóm 11 mong nhận được sự đóng góp ý kiến của cô để đề tàithêm hoàn thiện

2 Phương pháp nghiên cứu

Dựa trên phương pháp quan sát, phân tích và tổng hợp là chính Trên cơ sở hiểubiết lý thuyết về thương vụ M&A, đánh giá từ các số liệu tài chính và thông tintrên thị trường chứng khoán Tp.HCM

3 Nội dung đề tài

Lời mở đầu: Tính cấp thiết, phương pháp nghiên cứu của đề tài

PHIẾU ĐÁNH GIÁ KỸ NĂNG LÀM VIỆC NHÓM

Tiêu chí Không Bình thường Có

Lòng tin vào khả năng hoàn thành công việc của những

người cùng nhóm

Nguyễn Duy Tiền Bùi Đoàn Quang Huy Bùi Tấn Tài

Nguyễn Phú Đạt Huỳnh Thế Dể

Bình tĩnh: Khả năng giải quyết tình huống một cách bình

tĩnh

Nguyễn Duy Tiền Bùi Đoàn Quang Huy Bùi Tấn Tài

Nguyễn Phú Đạt Huỳnh Thế Dể

Tôn trọng ý kiến của các thành viên trong nhóm

Nguyễn Duy Tiền Bùi Đoàn Quang Huy Bùi Tấn Tài

Nguyễn Phú Đạt Huỳnh Thế Dể

Tổ chức: Làm việc theo kế hoạch đã vạch

Nguyễn Duy Tiền Bùi Đoàn Quang Huy Bùi Tấn Tài

Nguyễn Phú Đạt Huỳnh Thế Dể

Khả năng thuyết phục: Đưa ra được những lý lẽ thích

hợp để bảo vệ ý kiến của mình

Nguyễn Duy Tiền Bùi Đoàn Quang Huy Bùi Tấn Tài

Nguyễn Phú Đạt Huỳnh Thế Dể

Trách nhiệm: Luôn sẵn sàng tiên phong cho việc chung

Nguyễn Duy Tiền Bùi Đoàn Quang Huy Bùi Tấn Tài

Nguyễn Phú Đạt Huỳnh Thế Dể

Kiên trì: Khả năng làm việc tiếp khi công việc bị đình trệ

Nguyễn Duy Tiền Bùi Đoàn Quang Huy Bùi Tấn Tài

Nguyễn Phú Đạt Huỳnh Thế Dể

Quyết tâm: Phản ứng như thế nào khi kết quả không

được như mong muốn? Từ bỏ hay tìm một hướng giải

quyết khác.

Nguyễn Duy Tiền Bùi Đoàn Quang Huy Bùi Tấn Tài

Nguyễn Phú Đạt

MỤC LỤC

1 Những lý luận về M&A 3

1.1 Khái niệm 3

1.2 Mục đích của M&A 3

1.3 Các hình thức mua bán - sáp nhập doanh nghiệp 3

1.4 Vai trò của M&A 5

2 Phân tích thương vụ M&A của Tổng Công ty cổ phần Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn 6

2.1 Tổng quan về Tổng Công ty cổ phần Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn 6

2.1.1 Quá trình hình thành và phát triển công ty SABECO 6

2.1.2 Cơ cấu tổ chức 9

2.1.3 Ngành nghề kinh doanh 10

2.2 Phân tích Tổng Công ty cổ phần Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn 10

2.2.1 Phân tích Tổng Công ty cổ phần Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn trước M&A 11

2.2.2 Phân tích Tổng Công ty cổ phần Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn sau M&A 13

3 Kết luận 17

PHỤ LỤC 19

TÀI LIỆU THAM KHẢO 20

Phân tích thương vụ M&A của Tổng Công ty cổ phần Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn

BẢNG PHÂN CÔNG ĐÁNH GIÁ MỨC ĐỘ HOÀN THÀNH CÔNG VIỆC

1 Nguyễn Duy Tiền 19489281 Lời mở đầu, kết luận, tổng hợp, số

liệu phân tích

100%

2 Bùi Đoàn Quang Huy 19498021 Phân tích Tổng Công ty cổ phần

Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn trước M&A

100%

3 Bùi Tấn Tài 19488151 Tổng quan về Tổng Công ty cổ

phần Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn

100%

4 Nguyễn Phú Đạt 19508871 Phân tích Tổng Công ty cổ phần

Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn sau M&A

100%

5 Huỳnh Thế Dể 19505841 Những lý luận về M&A 100%

1 Những lý luận về M&A

1.1 Khái niệm

Mua bán (acquisition) và sáp nhập (merger) doanh nghiệp (M&A) là một phần

tất yếu của bất cứ nền kinh tế lành mạnh nào và là một công cụ hiệu quả để tái

cơ cấu doanh nghiệp Quan trọng hơn, đó là cách thức chủ yếu để các doanh

nghiệp cơ cấu lại, mở rộng và phát triển hoạt động kinh doanh, nâng cao khả

năng cạnh tranh của mình và đem lại thu nhập cho chủ sở hữu và các nhà đầu

tư Nguyên tắc M&A là tạo ra giá trị cho cổ đông bao trùm và lớn hơn tổng giá

tổng hiện tại của hai Doanh nghiệp khi hai doanh nghiệp tồn tại riêng rẽ

Ngày nay cụm từ M&A dường như luôn đi song hành với nhau, thế nhưng trên

thực tế chúng có những điểm cơ bản khác biệt với nhau:

- Sáp nhập: là hình thức kết hợp lại hai công ty có cùng quy mô, thống nhất gộp

chung cổ phần Công ty sáp nhập sẽ chuyển toàn bộ tài sản, quyền, nghĩa vụ và

lợi ích hợp pháp sang công ty nhận sáp nhập, đồng thời chấm dứt sự tồn tại của

công ty bị sáp nhập để trở thành một công ty mới

- Mua bán: ở đây có nghĩa là hình thức kết hợp mà một công ty mua lại hoặcthôn tính một công ty khác và đặt mình vào vị trí chủ sở hữu mới Tuy nhiênthương vụ này không làm ra đời một pháp nhân mới.

tư sở hữu phần vốn góp, cổ phần không quyết định các vấn đề quan trọng củadoanh nghiệp thì đó chỉ được coi là hoạt động đầu tư thông thường

1.3 Các hình thức mua bán - sáp nhập doanh nghiệp

Cùng một tiêu chí mua bán và sáp nhập doanh nghiệp nhưng M&A được thựchiện đa dạng dưới nhiều hình thức như:

- Góp vốn trực tiếp vào doanh nghiệp: thông qua việc góp vốn điều lệ công tyTNHH hoặc mua cổ phần phát hành để tăng vốn điều lệ của công ty cổ phần

- Mua lại phần vốn góp hoặc cổ phần đã phát hành của thành viên hoặc cổ đôngcủa công ty: Hình thức này được áp dụng đối với doanh nghiệp tư nhân theoquy định của Luật Doanh nghiệp và một số doanh nghiệp nhà nước và theo quyđịnh của pháp luật về giao, bán, khoán kinh doanh, cho thuê công ty nhà nước

- Sáp nhập doanh nghiệp: là hình thức kết hợp một hoặc một số công ty cùngloại (công ty bị sáp nhập) vào một công ty khác (công ty nhận sáp nhập) trên cơ

sở chuyển toàn bộ tài sản, quyền và nghĩa vụ của công ty bị sáp nhập vào công

ty nhận sáp nhập Công ty bị sáp nhập chấm dứt tồn tại, công ty nhận sáp nhậpvẫn tồn tại và kế thừa toàn bộ tài sản, quyền và nghĩa vụ của công ty bị sápnhập

- Hợp nhất doanh nghiệp: là hai hay một số công ty cùng loại (gọi là công ty bịhợp nhất) có thể hợp nhất thành một công ty mới (gọi là công ty hợp nhất) bằngcách chuyển toàn bộ tài sản, quyền, nghĩa vụ và lợi ích hợp pháp sang công tyhợp nhất, đồng thời chấm dứt sự tồn tại của các công ty bị hợp nhất

- Chia, tách doanh nghiệp: là hình thức kiểm soát doanh nghiệp thông qua việclàm giảm quy mô doanh nghiệp Chủ thể chính của hoạt động chia tách doanhnghiệp là các thành viên hoặc cổ đông hiện tại của công ty.

Trong đó, hình thức góp vốn vào doanh nghiệp và mua lại phần góp vốn hoặc

cổ phần doanh nghiệp là những hoạt động chính và phổ biến nhất Các hìnhthức M&A khác chỉ là những hình thức được áp dụng với những hoạt động đầu

tư đặc thù

Dưới khía cạnh pháp lý: công ty bị mua lại không còn tồn tại, bên mua đã thâutóm bên bán và cổ phiếu của bên mua không bị ảnh hưởng Quá trình sáp nhậpdiễn ra khi hai doanh nghiệp (thường có cùng quy mô) hợp nhất lại thành mộtcông ty mới thay vì hoạt động và sở hữu riêng lẻ Cổ phiếu của hai công ty sẽngừng giao dịch và cổ phiếu của công ty mới sẽ phát hành Một thương vụ muabán cũng có thể được gọi là sáp nhập khi cả hai bên quyết định liên kết vì lợiích chung Một thương vụ được coi là mua bán hay sáp nhập phụ thuộc vàoviệc nó có được diễn ra một cách “vui vẻ” giữa hai bên hay bị ép buộc, thâutóm nhau

Dựa vào cấu trúc của từng doanh nghiệp: phân định sáp nhập ngang hay còngọi là sáp nhập cùng ngành thường diễn ra với hai công ty cùng cạnh tranh trựctiếp về sản phẩm và thị trường; và sáp nhập dọc diễn ra với các doanh nghiệptrong chuỗi cung ứng, chẳng hạn giữa một công ty với khách hàng hoặc nhàcung cấp của họ; sáp nhập mở rộng thị trường diễn ra với hai công ty có cùngloại sản phẩm, nhưng phân phối ở những thị trường khác nhau; sáp nhập mởrộng sản phẩm diễn ra với hai công ty bán những sản phẩm khác nhau nhưngliên quan trong cùng một thị trường; sáp nhập kiểu tập đoàn là hai công tykhông có cùng lĩnh vực kinh doanh, nhưng muốn đa dạng hóa hoạt động tronglĩnh vực kinh doanh đa ngành nghề…

1.4 Vai trò của M&A

M&A đưa lại lợi ích to lớn cho tất cả các bên tham gia Nó không chỉ giúp cácdoanh nghiệp lớn giảm chi phí đầu tư, giúp các doanh nghiệp yếu kém thoátkhỏi nguy cơ phá sản mà còn giúp doanh nghiệp mới tạo ra sau M&A có đầy

đủ các tiềm lực và thuận lợi để phát triển lớn mạnh và đạt được lợi thế cạnhtranh trên thương trường

- Đối với các doanh nghiệp: đang làm ăn thua lỗ, bị suy thoái hoặc lợi thếcạnhtranh bị giảm sút, thiếu sự thích nghi đối với môi trường kinh doanh mới thìM&A là lời giải giúp họ tránh thua lỗ triền miên Ngay cả với các doanh nghiệpđang hoạt động bình thường, M&A cũng là cách thức giúp họ mở rộng quy mô,tăng cơ hội kinh doanh, mở rộng thị trường và giành thị phần của đối thủ cạnhtranh Bởi vì, M&A không chỉ giúp các doanh nghiệp thu hút thêm vốn như thịtrường chứng khoán mà còn thiết lập một quan hệ đối tác chiến lược với ngườimua, tăng thêm giá trị lâu dài và bền vững cho doanh nghiệp bằng năng lựcquản lý, nhân sự giỏi, các bí quyết công nghệ kết hợp với hệ thống phân phốisẵn có của người mua…

- Đối với các nhà đầu tư: M&A là một cách thức hiệu quả để họ bước vào thịtrường một cách nhanh chóng mà không cần mất thời gian để tìm kiếm một dự

án hay làm các thủ tục hành chính Bên cạnh đó M&A cũng giúp các doanhnghiệp tiết kiệm chi phí “bôi trơn” khi thành lập một doanh nghiệp mới, tạo ramột thị trường mới và các chi phí phát sinh khác

- Đối với các công ty mới thành lập: M&A là cách để các doanh nghiệp bổsung khiếm khuyết và cộng hưởng sức mạnh với nhau, tạo thành sức mạnh gấpnhiều lần Doanh nghiệp có thể giảm chi phí bằng cách cắt bớt nhân viên thừa,yếu kém, nâng cao năng suất lao động Hoặc thông qua việc chuyển giao và bổsung công nghệ cho nhau, năng suất lao động của doanh nghiệp sẽ được tănglên Với quy mô lớn, doanh nghiệp mới cũng sẽ có một vị thế thuận lợi khi đàmphán với đối tác, mở rộng các kênh marketing, hệ thống phân phối cũng nhưtăng vị thế trong mắt cộng đồng…M&A trong thị trường bất động sản giúpviệc đầu tư phát triển bền vững, tăng khả năng tài chính, tăng tính chuyênnghiệp, chia sẻ rủi ro, nâng cao năng lực cạnh tranh…

2 Phân tích thương vụ M&A của Tổng Công ty cổ phần Bia Rượu Nước giải khát Sài Gòn

-2.1 Tổng quan về Tổng Công ty cổ phần Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn

2.1.1 Quá trình hình thành và phát triển công ty SABECO

Với lịch sử hơn 140 năm hoạt động kinh doanh, Bia Sài Gòn đã trở thànhthương hiệu hàng đầu tại thị trường Việt Nam và được biết tới tại nhiều quốcgia Năm 2015 Sabeco đã vươn lên vị trí thứ mười bảy trong các tập đoàn sảnxuất bia lớn nhất thế giới, nằm trong nhóm các nhà sản xuất bia hàng đầu ĐôngNam Á và là thành viên thứ 351 của Học viện Bia Berlin Sabeco có năng lựcsản xuất nhất trong ngành: Tổng công ty có hai mươi bốn nhà máy sản xuất đặttại tất cả các khu vực trọng điểm, với tổng công suất sản xuất đạt trên 1,8 tỉ lítbia /năm

- Tên công ty: Công ty Cổ phần Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn– SABECO

- Trụ sở chính: 187 Nguyễn Chí Thanh - P 12 - Q 5 - Tp Hồ Chí Minh

- Đại diện công ty theo pháp luật: Ông KOH POH TIONG

- Lịch sử của Sabeco gắn liền với quá trình phát triển mạnh mẽ và bền vững củathương hiệu bia Sài Gòn, thương hiệu dẫn đầu Việt Nam

- Lịch sử hình thành và phát triển của tổng công ty cổ phần bia-rượu-nước giảikhát Sài Gòn Sabeco được chia thành 5 giai đoạn:

- Giai đoạn 1977 - 1988

+ 01/06/1977 Công ty Rượu Bia Miền Nam chính thức tiếp nhận và quản lýNhà máy Bia Chợ Lớn từ hãng BGI và hình thành nên Nhà máy BiaSài Gòn.+ 1981 Xí nghiệp Liên hiệp Rượu Bia NGK II được chuyển đổi từ Công tyRượu Bia Miền Nam

+ 1988 Nhà máy Bia Sài Gòn trở thành đơn vị hạch toán độc lập trực thuộc Xínghiệp Liên hiệp Rượu Bia NGK II

- Giai đoạn 1988 - 1993

+ 1989 - 1993 Hệ thống tiêu thụ với 20 chi nhánh trên cả nước Sản phẩm củaCông ty Bia Sài Gòn đã có mặt tại Nhật, Úc, Mỹ, EU, Singapore, Hongkong.+ 1993 Nhà máy Bia Sài Gòn phát triển thành Công ty Bia Sài Gòn với cácthành viên mới

- Giai đoạn 1994 - 1998

+ 1994 - 1998, hệ thống tiêu thụ đạt 31 chi nhánh trên cả nước

+ 1995, Công ty Bia Sài Gòn thành lập thành viên mới Xí Nghiệp Vận tải+ 1996, tiếp nhận thành viên mới công ty Rượu Bình Tây

+ 1996 - 1998 Thành lập các công ty liên kết sản xuất Bia Sài Gòn với cácthành viên

- Giai đoạn 1999 - 2002

+ 2000, Hệ thống Quản lý Chất lượng của BVQI - ISO 9002:1994

+ 2001, Hệ thống Quản lý Chất lượng của BVQI - ISO 9001:2000

+ Năm 2000, Công ty Bia Sài Gòn là doanh nghiệp sản xuất bia đầu tiên củaViệt Nam đạt và vượt mốc sản lượng 200 triệu lít/năm

+ Thành lập các công ty liên kết sản xuất bia

+ Thành lập Tổng kho tại Nha Trang Cần Thơ, và Đà Nẵng

+ SABECO đạt sản lượng hơn 403 triệu lít bia các loại, trong đó có 268 triệu lítbia sản xuất tại đại bản doanh Công ty Bia Sài Gòn Số còn lại gia công tại 10nhà máy bia địa phương.

+ 2006 Hoàn chỉnh hệ thống phân phối trên toàn quốc với 8 Công ty CPTMSABECO khu vực

+ 2007 Tổng công ty Bia - Rượu - NGK Sài Gòn SABECO liên tục phát triểnlớn mạnh với chủ đạo là sản xuất, kinh doanh các sản phẩm Bia Sài Gòn và đầu

tư mới trên nhiều lĩnh vực, sản phẩm khác

+ 2008 Tổng Công ty Bia - Rượu - NGK Sài Gòn chuyển đổi thành Công ty CổPhần Bia - Rượu - NGK Sài Gòn và chính thức đưa vào hoạt động Nhàmáy bia Sài Gòn Củ Chi, đây là nhà máy bia lớn nhất Đông Nam Á

+ Ngày 06/12/2016, cổ phiếu SABECO chính thức lên sàn HOSE với giá khởiđiểm 110.000 đồng

+ Hiện nay Tổng công ty Bia - Rượu - NGK Sài Gòn SABECO có tổng cộng

28 thành viên