Kết quả triển khai thực hiện chương trình, SGK đối với lớp 1 và lớp 2 cho thấy việc khai thác, sử dụng SGK, các nguồn học liệu, thiết bị dạy học hiệu quả, phù hợp thực tiễn; vận dụng lin
Trang 1PHÒNG GD&ĐT
TRƯỜNG PTDTBT TH
&THCS
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT
NAM Độc lập - Tự do -Hạnh phúc
BÁO CÁO CHUYÊN ĐỀ
"Dạy và học môn Toán lớp 3 thực hiện CTGDPT 2018 một cách
hiệu quả"
A ĐẶT VẤN ĐỀ:
Chương trình giáo dục phổ thông 2018 bắt đầu triển khai thực hiện
từ năm học 2020 - 2021 Qua 2 năm thực hiện đổi mới đã mang đến những
hiệu quả tích cực Kết quả triển khai thực hiện chương trình, SGK đối với
lớp 1 và lớp 2 cho thấy việc khai thác, sử dụng SGK, các nguồn học liệu,
thiết bị dạy học hiệu quả, phù hợp thực tiễn; vận dụng linh hoạt các
phương pháp, hình thức tổ chức dạy học nhằm phát triển năng lực, phẩm
chất học sinh
Chương trình GDPT 2018 môn Toán có nhiều điểm ưu việt so với
các chương trình trước đây Ngoài sách giáo khoa, các học liệu điện tử đi
kèm đa dạng, phong phú, dễ khai thác, sử dụng, tạo điều kiện thuận lợi cho
giáo viên xây dựng được các bài học hấp dẫn, thu hút, lôi cuốn học sinh;
học sinh được tham gia nhiều hoạt động, trải nghiệm giúp phát triển năng
lực và phẩm chất
B MỤC ĐÍCH CỦA CHUYÊN ĐỀ
- Thực hiện dạy học nhằm hình thành và phát triển phẩm chất, năng
lực học sinh theo chương trình giáo dục phổ thông 2018
- Nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ, nắm bắt được phương
pháp cũng như hình thức tổ chức lớp học đạt hiệu quả trong việc dạy giải
toán bằng hai bước tính cho học sinh lớp 3
- Vận dụng linh hoạt một vài phương pháp và kĩ thuật dạy học tích
cực nhằm tạo cơ hội phát triển năng lực phẩm chất, năng lực tư duy và lập
luận toán học cho học sinh cho học sinh lớp 3
Trang 2Để tiếp nối những kết quả đó và nhằm giáo dục cho học sinh đạt được nhiều kỹ năng vượt trội trong học tập môn Toán lớp 3 như: Kỹ năng giao tiếp, tự chủ, tự học, tư duy phản biện; học sinh năng động, tự tin nhiều
hơn chúng tôi chọn và thực hiện chuyên đề "Dạy và học môn Toán lớp 3 thực hiện CTGDPT 2018 một cách hiệu quả."
C Thực trạng dạy học môn Toán tại đơn vị:
a Thuận lợi:
- Ngay từ đầu năm học BGH nhà trường và tổ chuyên môn đã nghiên cứu kĩ chương trình, xây dựng hoàn hành kế hoạch dạy học các môn và hoạt động giáo dục cả năm học
- Được sự quan tâm của chình quyền địa phương, Ban giám Hiệu nhà trường, Ban Đại diện và Phụ huynh học sinh
- Cơ sở vật chất dạy học tương đối đảm bảo, tất cả các lớp đều có phòng riêng, ti vi, mạng Internet để giảng dạy
- Giáo viên chủ nhiệm và giáo viên bộ môn đảm bảo để thực hiện chương trình
- Ngay từ trong hè 2022 các giáo viên được tập huấn chương trình tổng thể và chương trình thực hiện sách giáo khoa lớp 3
- Giáo viên được giao quyền chủ động thực hiện chương trình
b Khó khăn:
- Thời gian HS nghỉ hè dài, nhiều HS quên kiến thức
- Học sinh với trình độ nhận thức khác nhau nên việc tiếp thu kiến thức không đồng đều, giáo viên rất vất vả khi truyền đạt kiến thức theo chương trình mới cho các em
- Học sinh lớp 3 có vốn từ còn hạn chế, nên khó khăn cho học sinh trong việc tiếp thu bài từ giáo viên
- Đời sống của nhân dân còn gặp nhiều khó khăn, thiếu thốn Sự quan tâm của cha mẹ học sinh đến việc học của các em còn nhiều hạn chế Không ít cha mẹ học sinh trông chờ, ỷ lại và khoán trắng cho giáo viên
C GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
Trang 3I MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY HỌC MÔN TOÁN LỚP 3 CTGDPT 2018
Biện pháp 1: Trao đổi với phụ huynh –Cho Hs làm bài tập ở nhà.
Chúng ta đều biết học sinh Tiểu học nói chung và học sinh lớp 3 nói riêng đến trường còn phụ thuộc nhiều vào sự quan tâm, nhắc nhở của cha
mẹ và thầy cô Phần nhiều các em chưa chủ động trong việc học tập Chính
vì vậy giáo dục ý thức tích cực học tập cho các em là một yếu tố không kém phần quan trọng giúp các em học tốt hơn
Vào cuối tuần Gv sẽ cho các em đem baì tập về nhà tự làm Nhờ phụ huynh phối hợp để giám sát việc học của các em tại nhà
Gv se chia lớp ra thành các nhóm theo từng nóc để các em làm bài tập theo nhóm tại nhà vào cuối tuần
Biện pháp 2: Giúp HS phân biệt rõ các dạng toán và chuẩn bị cho việc giải toán.
Hai loại toán ở lớp 3 nói riêng và ở Tiểu học nói chung là: bài toán giải bằng một bước tính (toán đơn) và bài toán giải bằng hai bước tính (toán hợp) Mỗi loại toán này có vai trò quan trọng của nó Việc giải các bài toán hợp thực chất là giải một hệ thống các bài toán đơn Có kĩ năng giải các bài toán đơn, học sinh mới có cơ sở giải các bài toán hợp Do đó giáo viên cần giúp học sinh hiểu rõ bản chất bài toán đơn để vận dụng giải các bài toán phức tạp sau này
Ở lớp 3, cùng với việc học phép nhân, chia, học sinh sẽ giải các bài toán đơn dùng phép nhân hoặc chia Trong các đầu bài toán bằng lời văn, học sinh thường gặp những từ chìa khoá như: "Gấp lên, giảm đi bao nhiêu lần", "So sánh hơn, kém bao nhiêu lần" Các từ này thường được gợi ra phép nhân, chia tương ứng Giáo viên cần chú ý học sinh tránh lẫn lộn
"Bao nhiêu lần" với "Bao nhiêu đơn vị" và hiểu đúng khái niệm này Củng
cố thói quen đọc và hiểu đúng đề bài để ngăn ngừa tác dụng "Cảm ứng" của các từ "Chìa khoá" Giáo viên giúp học sinh nắm vững ý nghĩa của phép nhân và phép chia đồng thời giúp học sinh hiểu đúng các từ quan trọng trong đề toán
Biện pháp 3: Khích lệ học sinh tạo hứng thú khi học tập
Trang 4Đặc điểm chung của học sinh Tiểu học là thích được khen hơn chê, hạn chế chê các em trong học tập, rèn luyện Do đó giáo viên cần động viên khích lệ kịp thời giúp các em hứng thú trong học tập, từ đó các em sẽ chủ động và nâng cao hiệu quả việc học giải toán có lời văn nói riêng và việc học nói chung
Đối với những em chậm tiến bộ, thường rụt rè, tự ti, vì chúng ta cần chú ý nhắc nhở, gọi các em trả lời hoặc lên bảng làm bài Chỉ cần các em
có một “tiến bộ nhỏ” là chúng ta tuyên dương ngay, để từ đó các em sẽ cố gắng tiến bộ và mạnh dạn, tự tin hơn Đối với những em học khá, giỏi phải
có những biểu hiện vượt bậc, có tiến bộ rõ rệt ta mới khen Rõ ràng việc khen học sinh là cần thiết tuy nhiên, nếu ta không biết kết hợp tâm lý từng học sinh mà cứ quá khen sẽ không có tác dụng kích thích Chính sự khen, chê đúng lúc, kịp thời và đúng đối tượng học sinh trong lớp đã có tác dụng khích lệ học sinh trong học tâp
Trong quá trình dạy học Gv sử dụng các trò chơi để tạo hứng thú cho các
em khi tham gia vào trò chơi đó để giải quyết một số bài toán
Tóm lại: Trong quá trình dạy học, người giáo viên không chỉ chú ý đến rèn luyện kĩ năng, truyền đạt kiến thức cho học sinh mà còn phải quan tâm chú ý đến việc khuyến khích học sinh tạo hứng thú trong học tập
* Biện pháp 4: Làm việc theo nhóm và “đôi bạn cùng tiến”:
Giáo viên cho HS tăng cường thảo luận theo nhóm “đôi bạn cùng tiến” để các em giúp đỡ nhau cùng tiến bộ trong học tập Nhất là khi tìm hiểu đề toán Đây là việc khá quan trọng giúp các em hiểu đề và định ra cách giải đúng hướng Giáo viên nhờ những HS đã hoàn thành bài tập rồi, cùng giúp
cô phát hiện ra những bạn chưa hoàn thành trong nhóm để cùng giúp bạn học
II Kế hoạch bài dạy minh họa chuyên đề
KẾ HOẠCH BÀI DẠY Môn: TOÁN
Bài: Nhân số có ba chữ số với số có một chữ số (tiết 1) Ngày dạy: 14/12/2022
Trang 5Bài 36: NHÂN SỐ CÓ BA CHỮ SỐ VỚI SỐ CÓ MỘT CHỮ SỐ
(T1) – Trang 97
I YÊU CẦU CẦN ĐẠT:
1 Năng lực đặc thù:
- Thực hiện được phép nhân số có ba chữ số với số có một chữ số
- - Vận dụng giải các bài toán thực tế liên quan đến phép nhân số
có ba chữ số với số có một chữ số
- Phát triển năng lực lập luận, tư duy toán học và năng lực giao tiếp
toán học
2 Năng lực chung.
- Năng lực tự chủ, tự học: lắng nghe, trả lời câu hỏi, làm bài tập
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: tham gia trò chơi, vận dụng
- Năng lực tư duy và lập luận: Khám phá kiến thức mới, vận dụng giải quyết các bìa toán
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: hoạt động nhóm
3 Phẩm chất.
- Phẩm chất nhân ái: Có ý thức giúp đỡ lẫn nhau trong hoạt động nhóm
để hoàn thành nhiệm vụ
- Phẩm chất chăm chỉ: Chăm chỉ suy nghĩ, trả lời câu hỏi; làm tốt các bài tập
- Phẩm chất trách nhiệm: Giữ trật tự, biết lắng nghe, học tập nghiêm túc
4 Tích hợp (nếu có)
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
- Kế hoạch bài dạy, bài giảng Power point
- SGK và các thiết bị, học liệu phụ vụ cho tiết dạy
- PP: vấn đáp, quan sát, thảo luận nhóm,
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
1 Khởi động:
Trang 6- Mục tiêu: + Tạo không khí vui vẻ, khấn khởi trước giờ học.
+ Kiểm tra kiến thức đã học của học sinh ở bài trước
- Cách tiến hành:
- GV tổ chức trò chơi để khởi động bài học
“Xì điện”
- Hs chơi
- GV Nhận xét, tuyên dương
- GV dẫn dắt vào bài mới
- HS tham gia trò chơi
2 Khám phá - Hoạt động
- Mục tiêu:
+ Thực hiện được phép nhân số có ba chữ số với số có một chữ số
+ Vận dụng giải các bài toán thực tế liên quan
- Cách tiến hành:
a) Khám phá: GV cho HS quan sát hình vẽ,
đọc lời thoại của Việt và Rô-bót trong SGK để
tìm hiểu
- GV hỏi để HS hiểu được cách muốn tìm câu
trả lời
*140 x 2 = ?
- HS nêu GV chốt cụ thể đó là phép nhân số
có ba chữ số cho số có một chữ số
- GV hướng dẫn HS thực hiện phép tính
Tương tự nhân số có hai chữ số với số có một
chữ số
+ Cách đặt tính
+ Cách tính
(HS nêu từng bước tính và thực hiện tính)
-Hai HS đứng tại chỗ: một HS đọc lời thoại của Việt, một HS đọc lời thoại của Rô-bốt
- HS nhận ra được câu trả lời cho bài toán này chúng ta cần làm phép tính nhân
- HS quan sát, lắng nghe
-Quan sát từng bước và nhắc lại
Trang 7- GV chiếu HS quan sát.
* Ví dụ: 312 x 3 = ? (GV hướng dẫn lại cách
đặt tính và cách tính)
- Cho HS làm bảng con
- Nhận xét, tuyên dương
* Hướng dẫn: 215 x 4= ? (TT phép tính 140
x 2)
- GV nhận xét, tuyên dương.
b Hoạt động:
Bài 1: GV chia nhóm 2, các nhóm làm việc
vào phiếu học tập nhóm
- Các nhóm trình bày kết quả, nhận xét lẫn
nhau
- GV cho HS chốt: Giúp HS rèn luyện kĩ
năng thực hiện phép nhân số có ba chữ số với
số có một chữ số trong trường hợp đã đặt tính
sẵn
- GV Nhận xét, tuyên dương
Bài 2: (Làm việc cá nhân) Đặt tính rồi tính
- GV cho HS làm bài tập vào vở Lưu ý: Cách
đặt tính và viết các chữ số thẳng hàng
- HS nêu kết quả
- 1 HS đọc lại cách tính
-HS làm bảng con KQ: 860
-Nhóm nhận phiếu làm và lên bảng chữa
- HS làm vào vở
Trang 8- Gọi HS nêu kết quả, HS nhận xét lẫn nhau.
- Củng cố kĩ năng đặt tính và tính
- GV nhận xét, tuyên dương
Bài 3 (Làm việc nhóm) Đọc và giải bài
toán:
-GV gọi HS đọc bài toán Hỏi
+ Bài toán cho biết gì?
+ Bài toán hỏi gì?
- Nhóm thảo luận và ghi vào bảng nhóm
- Các nhóm trình bày kết quả
-HS củng có ý nghĩa cùa phép nhân thông qua
bài toán gấp một số lên một sổ lần
- GV nhận xét tuyên dương
-HS đọc và trả lời
- HS nhận xét lẫn nhau
Bài giải:
Số ngày tuổi hôm nay mèo được là:
118 x 3 = 354 ( ngày) Đáp số: 354 ngày
3 Vận dụng.
- Mục tiêu:
+ Củng cố những kiến thức đã học trong tiết học để học sinh khắc sâu nội dung
+ Vận dụng kiến thức đã học vào thực tiễn
+ Tạo không khí vui vẻ, hào hứng, lưu luyến sau khi học sinh bài học
- Cách tiến hành:
- GV tổ chức vận dụng bằng các hình thức
như trò chơi “ Bồ câu đưa thư”, sau bài học
để học sinh nhận biết nhân số có ba chữ với
số có một chữ số
+ Nêu kết quả phép tính
- Hs chơi
- Nhận xét, tuyên dương
- HS chơi
4 Tổng kết, đánh giá:
Trang 9Nhận xét
Dặn dò
IV Điều chỉnh sau bài dạy (nếu có):
D KẾT LUẬN VẤN ĐỀ
Chương trình môn Toán 3 vận dụng các phương pháp giáo dục theo định hướng chung là dạy học tích hợp và phân hóa; đa dạng hoá các hình thức tổ chức, phương pháp và phương tiện dạy học; phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo trong học tập và vận dụng kiến thức, kĩ năng của học sinh
Căn cứ vào chương trình, giáo viên chủ động, linh hoạt xây dựng và
tổ chức các bài học theo định hướng sau:
- Thực hiện yêu cầu tích hợp những nội dung giáo dục, thực hiện dạy học phân hóa theo đối tượng học sinh
- Rèn luyện cho học sinh phương pháp đọc, viết, nói và nghe; thực hành, trải nghiệm việc tiếp nhận và vận dụng kiến thức tiếng Việt, văn học thông qua các hoạt động học bằng nhiều hình thức trong và ngoài lớp học; chú trọng sử dụng các phương tiện dạy học, khắc phục tình trạng dạy theo kiểu đọc chép, phát triển tư duy, rèn luyện kĩ năng sử dụng các phương tiện cho học sinh
- Tăng cường, phát huy tính tích cực, tự lực của học sinh; dành nhiều thời gian cho học sinh nghiên cứu sách giáo khoa và tài liệu học tập, luyện tập, thực hành, trình bày, thảo luận, bảo vệ kết quả học tập để học sinh biết
tự đọc, viết, nói và nghe theo những yêu cầu và mức độ khác nhau; kiểm tra, đánh giá việc thực hiện nhiệm vụ học tập của học sinh
- Người giáo viên phải thực sự có lòng nhiệt tình, say mê với nghề nghiệp, với lương tâm trách nhiệm của người thầy
Trang 10- Trong quá trình giảng dạy phải luôn nắm bắt, đúc rút những vướng mắc, khó khăn thực tế ở lớp mình dạy, để từ đó nghiên cứu tìm ra hướng giải quyết tốt nhất
- Mỗi biện pháp giáo dục của giáo viên phải được thực hiện đúng thời điểm, đúng nội dung ở từng bài học
- Cần quan tâm, động viên, khuyến khích, giúp đỡ các em vượt qua mọi khó khăn để học tập tốt hơn
- Để giúp học sinh có kĩ năng giải toán thành thạo, người giáo viên cần chú ý nhiều đến kĩ năng: nghe - đọc - nói - viết, kĩ năng hỏi – đáp
- Phải cố gắng khắc phục các sai lầm của các em trong mỗi bài, mỗi phần, mỗi dạng toán, tránh để các sai lầm dồn lại sẽ khó giải quyết
- Điều rất quan trọng nữa là sự mềm mỏng, kiên trì uốn nắn học sinh của giáo viên trong mọi lúc của giờ học
- Trong từng tiết học, người giáo viên cũng cần tìm ra nhiều biện pháp, nhiều hình thức hoạt động học tập và tập trung chú ý tới cả 3 đối tượng học sinh để giúp các em học tốt hơn
- Người giáo viên cần phải luôn luôn có ý thức học hỏi và trau dồi kiến thức để đáp ứng với yêu cầu ngày một đổi mới của xã hội
Trên đây là báo cáo chuyên đề "Dạy và học môn Toán lớp 3 thực hiện CTGDPT 2018 một cách hiệu quả" Rất mong nhận được ý kiến
đóng góp của quý thầy cô để chuyên đề được hoàn thiện hơn
NGƯỜI VIẾT BÁO CÁO
Trang 11