CHỦ đề KHÁNG CHIẾN TOÀN dân là QUY LUẬT GIÀNH THẮNG lợi của dân tộc TA bài học LỊCH sử CHO CÔNG CUỘC GIỮ nước HIỆN NAY

Thành quả đó bắt nguồn từ nhiều nhân tố, trong đó thìnhững bài học kinh nghiệm được đúc kết từ toàn quốc kháng chiến là nhân tố đặcbiệt quan trọng, hàm chứa giá trị đáng quý và thực tiễn

TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP TP.HCM

TRUNG TÂM GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG VÀ THỂ CHẤT

BÀI TIỂU LUẬN MÔN: QUỐC PHÒNG AN NINH CHỦ ĐỀ: KHÁNG CHIẾN TOÀN DÂN LÀ QUY LUẬT GIÀNH THẮNG LỢI CỦA DÂN TỘC TA BÀI HỌC LỊCH

SỬ CHO CÔNG CUỘC GIỮ NƯỚC HIỆN NAY.

Giảng viên: Thượng tá Đỗ Hữu Dự

Tiểu đội 12

T

về độc lập tự do Đêm 19/12/1946, đáp lại lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến củaChủ tịch Hồ Chí Minh: “Chúng ta thà hy sinh tất cả chứ nhất định không chịu mấtnước, nhất định không chịu làm nô lệ”, cả dân tộc Việt Nam, hàng triệu con ngườimột lòng hướng về đất nước, anh dũng đứng lên chống lại thực dân Pháp, mở đầucuộc kháng chiến toàn quốc Đảng ta đã phát huy cao độ truyền thống yêu nước,giữ nước của cả dân tộc với tinh thần “Quyết tử để Tổ Quốc quyết sinh”, sẵn sàng

“hy sinh đến giọt máu cuối cùng, để giữ gìn đất nước” Những điều đó dần khơidậy và phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân, tạo nên sức mạnh to lớn củacuộc chiến tranh nhân dân, toàn dân giành thắng lợi Từ những kinh nghiệm lịch

sử trong quá trình đấu tranh dựng nước và giữ nước của toàn dân ta cho chúng tathấy, tuy đất nước chúng ta đã hoàn toàn độc lập nhưng việc củng cố và bảo vệnền độc lập vẫn là một nhiệm vụ hàng đầu Dưới sự lãnh đạo của Đảng, tư tưởngcủa chủ tịch Hồ Chí Minh, dựng nước đi đôi với giữ nước là quy luật tất yếu,khách quan đối với sự tồn tại và phát triển của dân tộc ta xuyên suốt trong quátrình phát triển đất nước Thành quả đó bắt nguồn từ nhiều nhân tố, trong đó thìnhững bài học kinh nghiệm được đúc kết từ toàn quốc kháng chiến là nhân tố đặcbiệt quan trọng, hàm chứa giá trị đáng quý và thực tiễn sâu sắc đối với sự nghiệpxây dựng nền quốc phòng toàn dân, bảo vệ vững chắc Tổ Quốc Việt Nam xã hộichủ nghĩa trong giai đoạn hiện nay

V.I Lê-nin – lãnh tụ kiệt xuất của giai cấp công nhân, đã cống hiến chophong trào cộng sản và công nhân quốc tế nhiều luận điểm có giá trị thời đại sâu

sắc

Trong sự nghiệp lãnh đạo cách mạng Nga, V.I Lê-nin đánh giá cao vai tròcủa quần chúng nhân dân Người thống nhất quan điểm: Cách mạng là sự nghiệp

của quần chúng, nhân dân là người làm nên lịch sử nhất quán với luận điểm “khởinghĩa vũ trang toàn dân”, “chiến tranh nhân dân” và sức mạnh của chiến tranhnhân dân của các nhà kinh điển chủ nghĩa Mác V.I Lê-nin đã kế thừa, bổ sung,phát triển nhiều nội dung quan trọng về chiến tranh nhân dân bảo vệ Tổ Quốc, chỉ

ra vai trò to lớn của nhân dân trong chiến tranh hiện đại, chiến tranh là do nhândân tiến hành Luận điểm của V.I Lê-nin không chỉ là cơ sở để xem xét, đánh giátính chất chính nghĩa của cuộc chiến tranh chống xâm lược, mà còn là cơ sở đểphát động toàn dân tham gia chiến tranh Bảo vệ Tổ Quốc Xã hội chủ nghĩa Đồngthời, Người cũng nhấn mạnh rằng: sự đồng tình, tích cực tham gia của quần chúngnhân dân còn giúp cuộc chiến tranh Bảo vệ Tổ Quốc Xã hội chủ nghĩa phát triểnnhanh chóng và là nguồn gốc quyết định, khiến mọi cuộc tiến công của các thếlực thù địch chống nhà nước đi đến thất bại Sức mạnh to lớn của nhân dân là sứcmạnh tổng hợp được tạo bởi nhiều yếu tố, trước hết là tinh thần quyết chiến quyếtthắng, dám xả thân vì sự nghiệp cách mạng Sức mạnh này là vô địch, không một

kẻ thù nào có thể khuất phục được V.I Lê-nin khẳng định: “Không bao giờ người

ta có thể chiến thắng được một dân tộc mà đa số công nhân và nông dân đã biết,

đã cảm nhận và trông thấy rằng họ bảo vệ chính quyền của mình, chính quyền Xôviết, chính quyền của những người lao động, rằng họ bảo vệ sự nghiệp mà mộtkhi thắng lợi sẽ bảo đảm cho họ, cũng như con cái họ, có khả năng hưởng thụ mọithành quả văn hóa, mọi thành quả lao động của con người

Nhất quán quan điểm đó, trong chiến tranh bảo vệ Tổ Quốc, V.I Lê-nin đãchủ trương vũ trang toàn dân, huấn luyện quân sự một cách toàn diện, có hệ thốngcho toàn dân để họ nắm được kiến thức quân sự, kỹ thuật quân sự Đồng thời, đòihỏi mọi công dân phải có thái độ nghiêm chỉnh đối với công cuộc phòng thủ đấtnước: “… nghĩa vụ tuyệt đối của toàn thể quần chúng lao động là đem hết sứcmình ra để khôi phục và tăng cường khả năng quốc phòng của đất nước chúng ta”

Từ thực tiễn Cách mạng Nga, V.I Lê-nin còn chỉ ra vai trò của lực lượng vũ trang,quân đội trong chiến tranh nhân dân bảo vệ Tổ Quốc xã hội chủ nghĩa

Như vậy, theo V.I Lê-nin, đặc trưng cơ bản nhất của chiến tranh bảo vệ TổQuốc xã hội chủ nghĩa là chiến tranh nhân dân do toàn dân tiến hành, vì lợi íchcủa nhân dân Để chuẩn bị tốt nhất cho chiến tranh nhân dân, V.I Lê-nin chỉ rarằng, phải xây dựng thành công Chủ nghĩa xã hộivề mọi mặt nhằm tạo nền tảng

vật chất, tinh thần cho công cuộc bảo vệ Tổ Quốc Đặc biệt, Đảng Cộng sản, Nhànước Xô viết và nhân dân phải sử dụng các biện pháp quân sự, chính trị, kinh tế,ngoại giao, chuẩn bị sẵn sàng về quân sự, xây dựng một quân đội kiểu mới chínhquy, hiện đại trên cơ sở vũ trang toàn dân, xây dựng liên minh vững chắc giữa giaicấp công nhân và nông dân, kết hợp đúng đắn nhiệm vụ dân tộc với nhiệm vụquốc tế Đó là một nội dung cốt lõi trong học thuyết bảo vệ Tổ Quốc Xã hội chủnghĩa của V.I Lê-nin, được chứng minh bằng chiến thắng của nước Nga Xô viếttrước những lực lượng phản cách mạng trong nước và sự can thiệp quân sự từ bênngoài, bảo vệ vững chắc chính quyền Xô Viết, thành quả của Cách mạng ThángMười Nga, của nhân dân Liên Xô đối với chủ nghĩa phát xít trong chiến tranh thếgiới thứ hai.

Kháng chiến toàn dân là cuộc kháng chiến phát huy sức mạnh của khối đạiđoàn kết toàn dân tộc, toàn dân cùng đứng lên kháng chiến, đánh giặc theo khẩuhiệu: mỗi người dân là một chiến sĩ, mỗi làng xã là một pháo đài Trung thành vàvận dụng sáng tạo tư tưởng của V.I Lê-nin, trong suốt quá trình lãnh đạo cáchmạng Việt Nam, Đảng ta đã đề ra đường lối chiến tranh nhân dân đúng đắn, vớitinh thần độc lập, tự chủ, phát huy sức mạnh của quần chúng, tiến hành thắng lợicác cuộc chiến tranh nhân dân giải phóng dân tộc và bảo vệ Tổ Quốc xã hội chủnghĩa Hiện nay, chủ nghĩa đế quốc và các lực lượng phản động quốc tế đangchống phá các nước xã hội chủ nghĩa, các lực lượng tiến bộ trên thế giới hết sứcquyết liệt với những thủ đoạn mới rất tinh vi, thâm độc, trong đó, Việt Nam là mộttrọng điểm Vì thế, những luận điểm của V.I Lê-nin về chiến tranh nhân dân bảo

vệ Tổ Quốc chủ nghĩa xã hội vẫn còn nguyên giá trị Bởi, luận điểm đó cho chúng

ta những chỉ dẫn quý báu về: xác định mục tiêu, tính chất, lực lượng, phương thứctiến hành chiến tranh bảo vệ Tổ Quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa là cơ sở khơidậy, quy tụ, phát huy vai trò của nhân dân

Cuộc kháng chiến toàn dân bùng nổ sau khi Cách mạng Tháng Tám năm

1945 thành công, Nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ra đời đã tác động, cỗ vũmạnh mẽ phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc của các nước thuộc địa; làmcho các thế lực đế quốc và bọn phản động quốc tế hết sức lo sợ, chúng tìm mọicách chống phá hòng thủ tiêu Nhà nước công nông đầu tiên ở Đông Nam Á Mỹcông khai ủng hộ, giúp đỡ Pháp quay trở lại xâm lược Việt Nam và Đông Dương.Anh cũng ra sức ủng hộ Pháp tái chiếm Đông Dương Ngày sau đó thực dân Pháp

dã tâm dùng vũ lực hòng đặt lại ách thống trị trên đất nước ta một lần nữa Trướcvận mệnh đất nước đang ở tình thế “ngàn cân treo sợi tóc” vì thù

trong, giặc ngoài, nạn đói, nạn dốt hoành hành khắp nơi,nhân dân Việt Nam

không có con đường nào khác là cầm súng chiến đấu để bảo vệ lập, tự do

Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến chống Pháp của Chủ tịch Hồ Chí Minh.

phát động cuộc kháng chiến chống Pháp vào cuối năm 1946, sau khi những nỗ lựcđàm phán hòa bình giữa Việt Nam Dân chủ Cộng hòa với Pháp, vào giữa năm

1946, để công nhận một nước Việt Nam độc lập, không thành công Lời kêu gọinày được phát ra vào sáng ngày 20 tháng 12 năm 1946 Đêm hôm trước - ngày 19tháng 12, khi chiến sự bùng nổ - là ngày được gọi là "Toàn quốc kháng chiến"

Câu nói Quyết tử để Tổ Quốc quyết sinh trong một bức thư của Hồ Chí Minh gửi

những người lính của Việt Minh ở Hà Nội những ngày đầu toàn quốc kháng chiến

đã được nhắc đến như một biểu tượng cho sự "hy sinh vì nền độc lập" của đấtnước Việt Nam Hoàn cảnh Trước khi Chiến tranh Đông Dương nổ ra, Chính phủViệt Nam Dân chủ Cộng hòa được cho là đã tìm mọi cách "cứu vãn hòa bình", chí

ít cũng làm chậm lại chiến tranh để chuẩn bị đối phó, đồng thời khéo léo tìm đượcthế bắt đầu chiến tranh tốt nhất có thể (hay là ít xấu nhất) Chiến tranh xảy ra vàođêm 19/12/1946 bởi trận đánh Hà Nội 1946 Ngày này được gọi là Toàn quốckháng chiến Ngày 3 tháng 12 năm 1946, Hồ Chí Minh đã về làng Vạn Phúc, HàĐông, sống trong nhà ông Nguyễn Văn Dương Tại đây, vào ngày 19 tháng 12,

trên căn gác xép nhỏ, Bác đã viết Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến, dùng để phát

động cuộc kháng chiến chống Pháp vào cuối năm, sau khi những nỗ lực đàm phánhòa bình giữa Việt Nam Dân chủ Cộng hòa với Pháp, vào giữa năm 1946, để côngnhận một nước Việt Nam độc lập, không thành công Văn bản này đã đượcTrường Chinh chỉnh sửa một số chi tiết trước khi được Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc

Lời kêu gọi viết: “Hỡi đồng bào toàn quốc! Chúng ta muốn hòa bình, chúng ta phải nhân nhượng Nhưng chúng ta càng nhân nhượng, thực dân Pháp càng lấn tới, vì chúng quyết tâm cướp nước ta lần nữa! Không! Chúng ta thà hy sinh tất cả, chứ nhất định không chịu mất nước, nhất định không chịu làm nô lệ Hỡi đồng bào! Chúng ta phải đứng lên! Bất kỳ đàn ông, đàn bà, bất kỳ người già, người trẻ, không chia tôn giáo, đảng phái, dân tộc Hễ là người Việt Nam thì phải đứng lên đánh thực dân Pháp để cứu Tổ Quốc Ai có súng dùng súng Ai có gươm dùng gươm, không có gươm thì dùng cuốc, thuổng, gậy gộc Ai cũng phải ra sức chống thực dân Phápcứu nước… Giờ cứu nước đã đến Ta phải hy sinh đến giọt máu cuối cùng, để giữ gìn đất nước Dù phải gian lao kháng chiến, nhưng với một lòng kiên quyết hy sinh, thắng lợi

nhất định về dân tộc ta! ” Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến được phát trên

sóng Đài tiếng nói Việt Nam trong 1 phút 30 giây

Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến như một lời hịch cứu nước, như tiếnggọi của non sông Tất cả hãy đứng lên, quyết tử để Tổ Quốc quyết sinh, để TổQuốc ta trường tồn cùng muôn đời con cháu mai sau Lời kêu gọi ấy đã thôi thúc

cả nước sục sôi đứng lên chiến đấu, vì độc lập, tự do thiêng liêng của Tổ Quốc.Đáp Lời kêu gọi của Chủ tịch Hồ Chí Minh, quân dân cả nước ta với ý chí “quyết

tử để Tổ Quốc quyết sinh” đã nhất tề đứng lên tiến hành cuộc kháng chiến chốngthực dân Pháp xâm lược Đường lối kháng chiến của Đảng ta xác định ngay từđầu là chiến tranh toàn dân, toàn diện, trường kỳ, dựa vào sức mình là chính, pháthuy cao độ sức mạnh tổng hợp của toàn dân tộc

Dân tộc ta vốn có truyền thống yêu nước và đấu tranh bất khuất Mặt khác,cách mạng là sự nghiệp của toàn dân, có phát huy sức mạnh toàn dân thì chúng tamới có thể đánh địch toàn diện và lâu dài Hơn nữa, lực lượng giữa ta và thực dânPháp lúc này quá chênh lệch Nhân dân ta vừa giành được độc lập từ ta kẻ

thù, đang đứng trước muôn vàn khó khăn thử thách, trong đó có ba thứ giặc phảiđối phó: giặc đói, giặc dốt và giặc ngoại xâm Còn quân thù thì không ngừng tăngcường lực lượng bao vây nhằm chống phá cách mạng Vì vậy, muốn giành thắnglợi chúng ta nhất thiết phải kháng chiến toàn dân, phát huy sức mạnh toàn

dân thì mới có khả năng đánh tan thực dân Pháp xâm lược Xuất phát từ lợi íchcủa mối người dân, vai trò bổn phận của một người dân đối với đất nước, cho nênmọi người dân phải đứng lên chống pháp, chỉ có hợp sức lại đánh tan quân thù thìtất cả sẽ được độc lập và tự do.Ta chủ trương kháng chiến toàn diện, lâu dài, nênphải kháng chiến toàn dân để mọi người dân đều được đóng góp khả năng củamình vào sự nghiệp chung của cả nước.

Lúc này, lực lượng của Pháp đối với quân ta hết sức chênh lệch, Chủ tịch

Hồ Chí Minh cho rằng, muốn đánh thắng những kẻ địch hung bạo, mạnh hơn tagấp bội về kinh tế, quân sự, khoa học và công nghệ, chúng ta phải tiến hành chiếntranh toàn diện Trong hoàn cảnh đó, Đảng và nhân dân ta có những thuận lợi nhấtđịnh để có thể chống lại sự tàn ác của thực dân Pháp.Trên trường quốc tế, nhiềunước đã và đang hình thành hệ thống xã hội chủ nghĩa với phong trào giải phóngdân tộc phát triển mạnh mẽ Không những vậy, phong trào hòa bình, dân sinh, dânchủ dâng cao trong các nước tư bản chủ nghĩa Về tình hình trong nước, sau thắnglợi của Cách mạng Tháng Tám nước Việt Nam Dân chủ cộng hòa ra đời dưới sựlãnh đạo của Đảng và chủ tịch Hồ Chí Minh cũng như sức mạnh của khối đạiđoàn kết dân tộc đã được phát huy lên tầm cao mới Tinh thần yêu nước và ý thứclàm chủ của nhân dân Việt Nam là yếu tố cốt lõi quyết định sự thành bại trongcuộc kháng chiến của nhân dân ta Cuối tháng 12/1946, Đảng chủ trương phátđộng Toàn quốc kháng chiến, khi đã tạo nên những thuận lợi cơ bản: Sau gần 16tháng lực lượng cách mạng đã được chuẩn bị mọi mặt cả về vật chất và tinh thần,Đảng đã trưởng thành một bước trong chỉ đạo chiến tranh cách mạng, đội ngũđảng viên được tăng cường, chính quyền cách mạng ngày càng được củng cốvững mạnh, lực lượng vũ trang có bước phát triển mới, có thêm kinh nghiệmchiến đấu từ Nam bộ kháng chiến Đặc biệt là chúng ta đã xây dựng quyết tâmchiến đấu và niềm tin tất thắng trong nhân dân Đây là động lực to lớn để thúc đẩycách mạng phát triển, là nhân tố tiên quyết đảm bảo cho cuộc kháng chiến giànhthắng lợi Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng khẳng định: “Không quân đội nào,không khí giới nào có thể đánh ngã được tinh thần hy sinh của toàn thể một dântộc”

Mặc dù thế ta vẫn có nhiều khó khăn mà Đảng và nhà nước ta cần phải đốimặc Trên trường quốc tế, Mỹ và phương Tây bao vậy cô lập Liên Xô và các nước

xã hội chủ nghĩa cùng với sự xuất hiện của chủ nghĩa thực dân mới hình thànhnhững liên minh đế quốc đi xâm lược, thống trị thuộc địa Về tình hình

trong nước, chính quyền cách mạng còn non trẻ của ta đã phải đối phó với muônvàn khó khăn, đứng trước tình thế “ngàn cân treo sợi tóc” Bên trong, “giặc đói”,

“giặc dốt”, “giặc nội phản” hoành hành, bên ngoài, “giặc ngoại xâm” liên tục tấncông, hòng tiêu diệt chính quyền vừa thành lập Nạn đói 1945 đe doạ làm hơn haitriệu đồng bào chết đói, chính quyền thực dân coi người chết đói như một thứ rácrưởi Nạn đói Ất Dậu chưa kịp khắc phục thì 9 tỉnh đồng bằng Bắc bộ bị lũ lụtkhông cày cấy được dẫn đến nạn đói mới lại xuất hiện Trình độ văn hoá của nhândân rất thấp kém trên 90% số dân là mù chữ Nạn ngoại xâm và nội phản nổi dậychống phá cách mạng một cách điên cuồng Tại hội nghị Pốtxđam, các cườngquốc lớn nhất ở miền Bắc Việt Nam có 20 vạn quân Tưởng được vào miền Bắc,miền Nam từ vĩ tuyến 16 vào Nam thì có hơn 1 vạn quân Anh vào dọn dường tạođiều kiện cho Pháp quay lại nước ta Ngày 23/9/1945 Pháp quay lại xâm lược lầnhai, lúc đó nước ta còn 6 vạn lính Nhật đang chờ rải rác.Vì lẽ đó, nhân dân takhông còn những khổ đau nào mà chưa từng nếm trải qua cả, từ đó hình thànhmột ý chí kiên cường, quyết tâm chống giặc, mong muốn được có cuộc sống ấm

no, hạnh phúc

Hà Nội là nơi thực dân Pháp có ý định đánh úp cơ quan đầu não và tiêu diệtlực lượng vũ trang của ta Nó đã trở thành chiến trường chính trong những ngàyđầu kháng chiến toàn quốc Sau đòn tiến công chủ động, đồng loạt và bất ngờ lúc

20 giờ ngày 19-12-1946, quân và dân Thủ đô tiếp tục triển khai thế trận chiếntranh nhân dân, toàn dân đánh giặc Qua 60 ngày đêm chiến đấu kiên cường, anhdũng, sáng tạo, quân và dân Hà Nội hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ bảo vệ an toàncho cơ quan đầu não, tản cư, bảo đảm an toàn cho nhân dân Phối hợp với Thủ đô

Hà Nội, quân và dân từ Bắc vĩ tuyến 16 trở vào cũng giành được thắng lợi quantrọng Quân và dân Nam bộ, Nam Trung bộ và Tây Nguyên tiếp tục đẩy mạnhchiến tranh du kích, đánh phá kế hoạch bình định, kiềm chế không cho địch đưalực lượng chi viện cho Trung bộ và Bắc bộ Đồng thời, cùng với những cuộcchiến đấu trực tiếp với quân Pháp, chúng ta thực hiện cuộc tổng di chuyển các cơquan, kho tàng, máy móc vào khu an toàn Đến tháng 3/1947, cơ quan của Đảng,Chính phủ, Quân đội, Mặt trận đã được chuyển lên Việt Bắc, trở thành Thủ đô củakháng chiến Ở các địa phương cũng làm tốt việc di chuyển cơ quan vào các vùngnông thôn hoặc những nơi rừng núi, nhân dân triệt để thi hành chính sách “vườnkhông nhà trống”, tản cư ra vùng tự do

Khi cơ hội tìm kiếm giải pháp hòa bình không còn, Chủ tịch Hồ Chí Minh

và Trung ương Đảng chủ động mở đầu cuộc kháng chiến đúng thời điểm và kịpthời chuyển cả nước vào thời chiến, xây dựng thế trận chiến tranh nhân dân Vềphía Pháp, với bản chất cố hữu của kẻ thực dân, nên sau khi được tăng cường lựclượng, chúng mở rộng vùng chiếm đóng, ráo riết thực hiện đòn tấn công, quyếtđịnh sớm kết thúc chiến tranh Thu - Đông năm 1947, Bộ Chỉ huy quân viễn chinhPháp ở Đông Dương huy động lực lượng lớn, mở cuộc hành quân lên Việt Bắcnhằm tiêu diệt cơ quan đầu não, tiêu diệt quân chủ lực, phá tan căn cứ khángchiến của ta Nhưng dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Trung ương Đảng và tinh thầnsáng tạo, quân, dân ta chiến đấu ngoan cường, giành thắng lợi vẻ vang trong chiếndịch Việt Bắc Thu - Đông năm 1947, làm thất bại hoàn toàn chiến lược “đánhnhanh, thắng nhanh” của thực dân Pháp, mở ra giai đoạn mới cho cuộc khángchiến Không thể sớm kết thúc chiến tranh theo ý định, các nhà cầm quân Phápbuộc phải chuyển sang “đánh kéo dài”, thực hiện chính sách “dùng người Việtđánh người Việt, lấy chiến tranh nuôi chiến tranh”, đồng thời tiến hành “Chiếntranh tổng lực”, tăng cường đánh phá nhiều cơ sở của ta Đến năm 1950, lựclượng kháng chiến của ta trưởng thành về mọi mặt, Đảng và Chính phủ quyết định

mở Chiến dịch Biên giới nhằm tiêu diệt một bộ phận quan trọng chủ chốt củađịch, giải phóng một phần vùng biên giới phía Bắc, mở rộng và củng cố căn cứđịa Việt Bắc, khai thông đường liên lạc quốc tế với các nước xã hội chủ nghĩa

Lợi dụng sự sa lầy cuộc chiến tranh Đông Dương của thực dân Pháp, đếquốc Mỹ tăng cường viện trợ cho Pháp, ngày càng can thiệp sâu vào cuộc chiếnnày nhằm thực hiện âm mưu ngăn chặn phong trào cộng sản tràn xuống ĐôngNam Á và sẵn sàng thay Pháp để kéo dài chiến tranh Trước tình hình đó, Đại hộitoàn quốc lần thứ II của Đảng (tháng 2/1951), xác định nhiệm vụ chủ yếu củacách mạng Việt Nam lúc này là tiêu diệt thực dân Pháp xâm lược và đánh bại bọncan thiệp Mỹ, giành độc lập, thống nhất hoàn toàn, bảo vệ hòa bình thế giới Pháthuy thế tiến công chiến lược, quân dân ta giành được những thắng lợi quan trọngtrên các chiến trường như Hòa Bình, Tây Bắc, Thượng Lào,…

Chiến tranh nhân dân phát triển đã đẩy quân địch lún sâu vào thế bị động.Trong khi đó, thế và lực của cuộc kháng chiến ngày càng được củng cố, lực lượng

vũ trang ba thứ quân được tăng cường, bộ đội chủ lực ngày càng mạnh, hậuphương là chỗ dựa, góp phần quan trọng vào thắng lợi của tiền tuyến Hòng xoaychuyển tình thế, dựa vào viện trợ của Mỹ, Pháp lập kế hoạch Navaree nhằm lấylại quyền chủ động, tiến tới tiêu diệt bộ đội chủ lực của ta để kết thúc chiến tranh.Tuy nhiên, trước sự chỉ đạo chủ động, linh hoạt của Trung ương Đảng, Bộ Tổng

tư lệnh, sự chiến đấu kiên cường dũng cảm của quân và dân ta, kế hoạch trên bịthất bại, buộc quân Pháp phải đưa quân chủ lực lên Điện Biên Phủ, biến nơi đâythành tập đoàn cứ điểm khổng lồ để tiêu diệt “chủ lực Việt Minh” Sau 56 ngàyđêm chiến đấu kiên cường, quân và dân ta đập tan căn cứ quân sự lớn nhất củathực dân Pháp, tạo nên “cột mốc bằng vàng” trong lịch sử chống ngoại xâm, tạođiều kiện thuận lợi cho đấu tranh ngoại giao đi đến ký kết Hiệp định Geneva,chấm dứt chiến tranh ở Đông Dương Miền Bắc nước ta được hoàn toàn giảiphóng Cách mạng Việt Nam bước vào một thời kỳ mới: thời kỳ xây dựng chủnghĩa xã hộiở miền Bắc, hoàn thành cách mạng dân tộc dân chủ ở miền

Nam, tiến tới thống nhất Tổ Quốc

Chiến dịch Điện Biên Phủ là một trận quyết chiến chiến lược góp phầnquyết định làm phá sản kế hoạch Navaree và làm sụp đổ ý chí xâm lược của thựcdân Pháp dẫn tới thắng lợi cuộc kháng chiến chống Pháp

Thế nhưng Pháp chưa đi hết thì Mỹ lại đến, Sau chiến thắng Điện BiênPhủ, Hiệp định Geneva được ký kết, cuộc chiến tranh kết thúc Quân Pháp rút vềnước, miền Bắc nước ta được hoàn toàn giải phóng Đế quốc Mỹ với ý đồ xâmlược Việt Nam từ lâu, đã lợi dụng cơ hội, gạt Pháp ra, nhảy vào tổ chức, chỉ huynguỵ quyền, nguỵ quân tay sai, viện trợ kinh tế quân sự, biến miền Nam thànhthuộc địa kiểu mới, chia cắt lâu dài nước ta Cả dân tộc ta lại bước vào chiến đấuchống xâm lược mới.

Ngay từ những ngày đầu tiên của cuộc kháng chiến chống Mỹ - một cuộcchiến tranh có mức độ tàn bạo, khốc liệt nhất trong lịch sử thế giới đương đại mà

Mỹ tiến hành chống lại dân tộc Việt Nam, Đảng và Nhà nước Việt Nam đã chủtrương ra sức phát huy những nhân tố thuận lợi, hạn chế những khó khăn, phứctạp, biến yếu tố quốc tế, yếu tố thời đại thành sức mạnh hiện thực để tăng cườngthực lực cho cuộc kháng chiến Trong chiến lược chung đó, Đảng và Nhà nướcViệt Nam xác định Liên Xô, Trung Quốc là chỗ dựa vững chắc cho công cuộc xâydựng và đấu tranh giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước Do vậy, Đảng vàNhà nước Việt Nam đề ra một trong những nhiệm vụ quan trọng là tranh thủ tối

đa sự ủng hộ của Liên Xô và Trung Quốc trên mọi phương diện vật chất, tinhthần, chính trị cho cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước Và như vậy, nhữngbất đồng, căng thẳng trong quan hệ Liên Xô - Trung Quốc chắc chắn sẽ gây ranhững tác động bất lợi, gây nên sức ép lớn, cản trở Việt Nam thực hiện nhiệm vụnói trên, ảnh hưởng trực tiếp tới cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước Lúc này,một đường lối đối ngoại phù hợp, tinh tế và khéo léo là hết sức cần thiết Đườnglối đó phải thỏa mãn ba yêu cầu: Thứ nhất, tăng cường sự đoàn kết trong phe xãhội chủ nghĩa trên tinh thần quốc tế vô sản, có lý, có tình, góp phần tích cực hàngắn những bất đồng, rạn nứt đang gia tăng trong quan hệ Xô - Trung, làm thất bạimưu đồ lợi dụng của Mỹ Thứ hai, đảm bảo được quan hệ cân bằng giữa ViệtNam - Liên Xô và Việt Nam - Trung Quốc, tránh liên minh chặt chẽ với bên nàyhay bên kia Thứ ba, giữ vững được đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ Đây vừa

là một đòi hỏi khách quan, vừa là một vấn đề hết sức phức tạp, bởi vào thời điểm

đó các quan hệ quốc tế chồng chéo, đan xen nhau trong một tổng thể quan hệ củacác siêu cường mạnh nhất thế giới không dễ gì phân định tách bạch Để thắng Mỹ,Việt Nam cần sự ủng hộ trên mọi phương diện của người anh cả Liên Xô - trụ cộtcủa phe xã hội chủ nghĩa, đồng thời không thể thiếu sự giúp đỡ của nước lánggiềng lớn với sự hậu thuẫn của gần một tỷ nhân dân Trung Quốc anh em,