Chánh cương vắn tắt, Sách lược vắn tắt, Chương trìnhtóm tắt của Đảng do lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc soạn thảo, được Hội nghị thống nhất các tổchức Cộng sản thành Đảng Cộng sản Việt Nam, đầu n
Trang 1THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH – 2022
Trang 2NHÓM 2:
Tên thành viên: Nguyễn An Bình – 46.01.401.022 Dương Thị Huỳnh Như – 46.01.401.182
Lê Thị Cẩm Ly – 46.01.401.137 Huỳnh Hạnh Thư – 46.01.401.259
Lê Thời Tuấn – 46.01.301.141 Đặng Hồng Phương Thảo – 46.01.401.242
Phan Huỳnh Phương Thùy – 46.01.401.267
Phạm Thị Ngọc Mỹ - 46.01.401.150 Hoàng Minh Nhựt – 46.01.401.185 Cao Tuyết Nhi – 46.01.401.176
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH – 2022
Trang 3Bên cạnh đó, nhóm xin bày tỏ lòng biết ơn các bạn cùng học học phần Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam đã có những ý kiến đóng góp chân thành để nhóm hoàn thành đề tài nghiên cứu.
TP Hồ Chí Minh, ngày 31 tháng 03 năm 2022
Trang 5MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN i
MỤC LỤC iii
DANH MỤC HÌNH ẢNH v
MỞ ĐẦU 1
1 Lý do chọn đề tài: 1
2 Mục tiêu nghiên cứu 2
3 Đối tượng nghiên cứu 2
4 Phương pháp nghiên cứu 2
5 Thời gian nghiên cứu 2
NỘI DUNG 3
1 LÝ LUẬN CHUNG 3
1.1 Vai trò của lực lượng cách mạng (LLCM) 3
1.2 Khái niệm “Cương lĩnh” 3
2 BỐI CẢNH LỊCH SỬ 5
2.1 Bối cảnh lịch sử ra đời của Cương lĩnh Chính trị đầu tiên (2-1930) 5
2.1.1 Hoàn cảnh ra đời 5
2.1.2 Nội dung cơ bản 6
2.1.3 Ý nghĩa lịch sử 7
2.2 Bối cảnh lịch sử ra đời của Luận cương Chính trị đầu tiên (10-1930) 8
2.2.1 Hoàn cảnh lịch sử: 8
2.2.2 Nội dung chính của Luận Cương chính trị 9
2.2.3 Ý nghĩa của Luận Cương Chính Trị: 11
Trang 63 SO SÁNH CHỦ TRƯƠNG TẬP HỢP LLCM TRONG HAI CƯƠNG LĨNH
11
3.1 Giống nhau 11
3.2 Khác nhau và nguyên nhân 13
3.2.1 Khác nhau: 13
3.2.2 Ưu nhược điểm của Cương lĩnh chính trị và Luận cương chính trị 14
3.2.2.1 Ưu nhược điểm trong Cương lĩnh Chính trị đầu tiên tháng 2/1930 .14
3.2.2.2 Ưu nhược điểm trong Luận cương chính trị đầu tiên tháng 10/1930 .16
3.3 Nguyên nhân 16
4 NHẬN XÉT, ĐÁNH GIÁ CHỦ TRƯƠNG TẬP HỢP LLCM TRONG HAI CƯƠNG LĨNH 18
KẾT LUẬN 20
TÀI LIỆU THAM KHẢO 21
Trang 7DANH MỤC HÌNH ẢNH
Hình 1 Chánh cương vắn tắt của Đảng và Sách lược vắn tắt của Đảng 4
Hình 2: Luận cương chánh trị của Đảng Cộng sản Đông Dương (10-1930) 5
Hình 3: Cuộc họp lực lượng cách mạng trong Cương lĩnh chính trị đầu tiên 8
Hình 4: Chủ tịch Hồ Chí Minh 8
Hình 5: Đồng chí Trần Phú 9
Hình 6: Tranh vẽ đồng chí Trần Phú viết dự thảo Luận Cương Chính Trị 9
Hình 7: Đảng Cộng sản Việt Nam Vinh Hùng, 2019 12
Hình 8: Đại biểu tham dự hội nghị luận cương chính trị đầu tiên (Tháng 2 – 1930) 19
Trang 8MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài:
Đảng Cộng sản Việt Nam, người tổ chức và lãnh đạo mọi thắng lợi của cách mạngViệt Nam Mỗi Cương lĩnh của Đảng là một dấu son chói lọi phản ánh sự trưởng thànhcủa Đảng trong quá trình lãnh đạo cách mạng Việt Nam
Các Cương lĩnh cách mạng xác định các quan điểm, nguyên tắc và phương hướngchính trị, cùng với các chủ trương, chính sách của Đảng đã đưa cách mạng Việt Nam đi từthắng lợi này đến thắng lợi khác Chánh cương vắn tắt, Sách lược vắn tắt, Chương trìnhtóm tắt của Đảng do lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc soạn thảo, được Hội nghị thống nhất các tổchức Cộng sản thành Đảng Cộng sản Việt Nam, đầu năm 1930, thông qua là những vănbản của Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng Cương lĩnh đầu tiên - tuy vắn tắt - nhưng
đã xác định được nhiều vấn đề thuộc về chiến lược và sách lược của cách mạng Việt Nam
- một cương lĩnh cách mạng đúng đắn và sáng tạo, nhuần nhuyễn quan điểm giai cấp,thấm đượm tính dân tộc và tính nhân văn Độc lập, tự do là tư tưởng chủ yếu là hòn ngọcquý khảm trong Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng Với Cương lĩnh đầu tiên củaĐảng, cách mạng Việt Nam đã có một đường lối cách mạng và khoa học - đường lối: ''tưsản dân quyền cách mạng và thổ địa cách mạng để đi tới xã hội cộng sản'' Chính nhờ cóCương lĩnh cách mạng đúng đắn và sáng tạo đó nên vừa mới ra đời, Đảng: ''liền giươngcao ngọn cờ cách mạng, đoàn kết và lãnh đạo toàn dân ta tiến lên đấu tranh giải phóngdân tộc, giải phóng giai cấp Màu cờ đỏ của Đảng chói lọi như mặt trời mới mọc, xé tancái màn đen tối, soi đường dẫn lối cho nhân dân ta vững bước tiến lên con đường thắnglợi trong cuộc cách mạng phản đế, phản phong''
Giữa lúc phong trào cách mạng đang diễn ra quyết liệt, tháng 10-1930, Ban Chấphành Trung ương Đảng đã họp quyết định đổi tên Đảng Cộng sản Việt Nam thành ĐảngCộng sản Đông Dương, thông qua Nghị quyết của Trung ương mới về tình hình hiện tại ởĐông Dương và nhiệm vụ cần kíp của Đảng, công bố bản Dự án Luận cương chính trị củaĐảng Cộng sản Đông Dương do Trần Phú khởi thảo Dự án Luận cương đã xác định đượcnhiều vấn đề thuộc về chiến lược của cách mạng Việt Nam Dự án Luận cương chỉ rõ:cách mạng Đông Dương là một cuộc cách mạng tư sản dân quyền có tính chất phản đế và
Trang 9điền địa Cách mạng tư sản dân quyền là thời kỳ dự bị để tiến lên cách mạng xã hội chủnghĩa, không qua giai đoạn phát triển tư bản chủ nghĩa (về sau khái niệm này được Đảng
ta phát triển là ''không qua chế độ tư bản chủ nghĩa'')
Dưới ánh sáng đường lối cách mạng được xây dựng trên cơ sở Cương lĩnh củaĐảng, cả dân tộc đã liên tiếp vùng dậy đấu tranh đòi quyền sống, quyền độc lập dân tộc.Trải qua 15 năm đấu tranh đầy hy sinh, gian khổ, mùa thu năm 1945, bằng cuộc Cáchmạng Tháng Tám vĩ đại nhân dân ta đã đập tan chính quyền thực dân phát xít Nhật, lậpnên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà Để có một nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòavững mạnh như hiện nay thì không thể không nhắc đến 2 Cương lĩnh này: “Cương lĩnhchính trị đầu tiên tháng 2 -1930 và luận cương chính trị tháng 10- 1930”
Trên tinh thần muốn tìm tòi, khai thác về hai cương lĩnh này đã có những nội dung
gì mà đóng góp không hề nhỏ trong cách mạng Việt Nam và đồng thời so sánh hai Cươnglĩnh nhằm mục đích đào sâu hơn các khía cạnh của hai Cương lĩnh này, từ đó nhóm chỉ ra
các ưu nhược thì nhóm 2 chọn đề tài: “So sánh chủ trương tập hợp lực lượng cách mạng trong cương lĩnh chính trị đầu tiên tháng 2 – 1930 và Luận cương chính trị tháng 10-
1930?” để làm đề tài tiểu luận của mình.
2 Mục tiêu nghiên cứu: Tìm hiểu rõ Cương lĩnh đầu tiên tháng 2 – 1930 và Luận
cương chính trị tháng 10 – 1930; so sánh điểm giống và khác nhau của 2 Cương lĩnh; từ
đó đưa ra các ưu nhược điểm để nhận xét đánh giá
3 Đối tượng nghiên cứu: Cương lĩnh chính trị đầu tiên tháng 2 – 1930, Luận
cương chính trị tháng 10 – 1930, Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam, Tư tưởng Hồ ChíMinh, Triết học Mác – Lenin, chánh cương vắn tắt, sách lược vắn tắt
4 Phương pháp nghiên cứu: Để hoàn thành mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu,
ngoài việc sử dụng rộng rãi các phương pháp khoa học phổ quát như lịch sử, logic, logic –lịch sử còn sử dụng các phương pháp nghiên cứu khoa học cơ bản khác như phân tích,tổng hợp, so sánh, để khảo cứu toàn diện, hệ thống những nội dung cơ bản của đề tài.Nhằm làm rõ tính hệ thống, toàn diện, giá trị độc đáo về nội dung vấn đề này, phươngpháp logic và khái quát hóa được dùng tích cực
5 Thời gian nghiên cứu: 24/03/2022 – 05/04/2022
Trang 10NỘI DUNG
1 LÝ LUẬN CHUNG
1.1 Vai trò của lực lượng cách mạng (LLCM)
Trong Chánh cương vắn tắt, Sách lược vắn tắt do Nguyễn Ái Quốc chuẩn bị vàđược thông qua tại Hội nghị thành lập Đảng, Người đã yêu cầu: “Đảng… phải thu phụccho được đại bộ phận giai cấp mình, phải làm cho giai cấp mình lãnh đạo được dânchúng… Đảng phải hết sức liên lạc với tiểu tư sản, trí thức, trung nông, Thanh niên, TânViệt để kéo họ đi vào phe vô sản giai cấp ”
Để thực hiện luận điểm này, Hồ Chí Minh đã tiến hành đồng thời hai hoạt độngchính Một mặt, tìm mọi khả năng để quy tụ toàn thể nhân dân thuộc mọi giai cấp, tầnglớp trong xã hội có lòng yêu nước, thương nòi vào một mặt trận rộng lớn; phê phán quanđiểm giai cấp cực đoan, biệt phái, có hại cho cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc Mặt khác,
đề ra phương thức giải quyết từng bước mâu thuẫn giai cấp trong nội bộ xã hội Việt Nam,chủ yếu là giữa nông dân với địa chủ, bằng những biện pháp thích hợp, như hiến điền,giảm tô, giảm tức, tạm cấp ruộng đất…, để tăng cường sức dân và không phá vỡ mặt trậnđoàn kết toàn dân tộc Trong cách mạng giải phóng dân tộc, dưới sự lãnh đạo của lãnh tụ
Hồ Chí Minh, Đảng ta đã quy tụ được lực lượng cách mạng của toàn dân tộc, tạo nên sứcmạnh vô địch giành thắng lợi trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, bảo vệ nềnđộc lập dân tộc và làm thất bại mọi âm mưu, chính sách chia rẽ dân tộc của các thế lực thùđịch ở trong và ngoài nước
Lực lượng của cuộc cách mạng xã hội là những giai cấp và tầng lớp nhân dân cólợi ích ít hoặc nhiều gắn bó với cách mạng cùng đứng lên làm cách mạng Lực lượng củacách mạng do tính chất và điều kiện lịch sử cụ thể của mỗi cuộc cách mạng quyết định
Có những cuộc cách mạng cùng một kiểu nhưng do hoàn cảnh lịch sử cụ thể trong nước
và trên thế giới khác nhau nên có những lực lượng cách mạng khác nhau
1.2 Khái niệm “Cương lĩnh”
Cương lĩnh là văn bản kết tinh trí tuệ, phản ánh năng lực của một chính Đảng.Xuất hiện trong những hoàn cảnh, điều kiện lịch sử khác nhau, với những mục đích chínhtrị cụ thể khác nhau, cương lĩnh chính trị của các chính Đảng có những giá trị cụ thể khác
Trang 11nhau Theo Bác, “Cương lĩnh là một bản tuyên ngôn vắn tắt, rõ ràng và chính xác nói lêntất cả những điều mà Đảng muốn đạt được và vì mục đích gì mà Đảng đấu tranh”.
Cương lĩnh chính trị của Đảng Cộng sản Việt Nam là văn bản trình bày tóm tắtmục tiêu, đường lối, nhiệm vụ và phương pháp của Đảng Cộng sản Việt Nam Cương lĩnhchính trị được coi là văn bản có giá trị cao nhất trong hệ thống các văn bản của ĐảngCộng sản Việt Nam (trên cả Điều lệ Đảng) Cho đến nay, Đảng Cộng sản Việt Nam có 5cương lĩnh
Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng Cộng sản Việt Nam (2-1930)
Hình 1 Chánh cương vắn tắt của Đảng và Sách lược vắn tắt của Đảng
Nguồn: diepdoan.violet.vn
Luận cương chính trị của Đảng Cộng sản Đông Dương (10-1930)
Trang 12Hình 2: Luận cương chánh trị của Đảng Cộng sản Đông Dương (10-1930)
Nguồn: baotintuc.vn
Chính cương của Đảng Lao động Việt Nam (2-1951)
Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội của ĐảngCộng sản Việt Nam (6-1991)
Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (bổ sung,phát triển năm 2011)
- Nhận được tin về sự chia rẽ của những người Cộng sản ở Đông Dương, Nguyễn
Ái Quốc với tư cách là phái viên của Quốc tế Cộng sản, có đầy đủ quyền quyết định mọivấn đề liên quan đến phong trào cách mạng ở Đông Dương, Người rời Xiêm đến Trung
Trang 13Quốc, chủ động triệu tập đại biểu của hai nhóm (Đông Dương và An Nam) và chủ trì Hộinghị hợp nhất đảng tại Cửu Long (Hương Cảng, Trung Quốc)
- Hội nghị bắt đầu họp từ 06-01-1930 Sau nhiều ngày thảo luận, đến 07-02-1930,Hội nghị đi tới nhất trí tán thành việc hợp nhất hai tổ chức Đông Dương Cộng sản Đảng
và An Nam Cộng sản Đảng thành một đảng duy nhất, lấy tên là Đảng Cộng sản ViệtNam
- Hội nghị thảo luận và thông qua các văn kiện: Chánh cương vắn tắt của Đảng,Sách lược vắn tắt Đảng, Chương trình tóm tắt Đảng và Điều lệ vắn tắt của Đảng Cộng sảnViệt Nam Các văn kiện này đã hợp thành Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng Cộngsản Việt Nam
2.1.2 Nội dung cơ bản
- Phương hướng chiến lược của cách mạng Việt Nam là: “tư sản dân quyền cáchmạng và thổ địa cách mạng để đi tới xã hội Cộng sản”
- Nhiệm vụ của cách mạng tư sản dân quyền và thổ địa cách mạng:
+ Về chính trị: Đánh đổ chủ nghĩa đế quốc Pháp và bọn phong kiến; làm cho nước
Việt Nam được hoàn toàn độc lập; lập chính phủ công nông binh; tổ chức quân đội côngnông
+ Về kinh tế: Tịch thu toàn bộ sản nghiệp lớn (như công nghiệp, vận tải, ngân
hang, v.v.) của tư bản chủ nghĩa đế quốc Pháp để giao cho Chính phủ công nông binhquản lý; tịch thu toàn bộ ruộng đất của bọn chủ nghĩa đế quốc làm của công chia cho dâncày nghèo; miễn thuế cho dân cày nghèo; mở mang công nghiệp và nông nghiệp; thi hànhluật ngày làm 8 giờ
+ Về văn hóa - xã hội: Dân chúng được tự do tổ chức; nam nữ bình quyền, phổ
thông giáo dục theo công nông hóa
+ Về lực lượng cách mạng: Đảng phải thu phục cho được đại bộ phận dân cày và
phải dựa vào dân cày nghèo làm thổ địa cách mạng, đánh đổ bọn đại địa chủ và phongkiến; làm cho các đoàn thể dân cày (công hội, hợp tác xã) không còn ở dưới quyền lực vàảnh hưởng của bọn tư sản quốc gia; phải hết sức liên lạc với tiểu tư sản, trí thức, trungnông, Thanh niên, Tân Việt, để kéo họ đi vào phe vô sản giai cấp Đối với phú nông,
Trang 14trung, tiểu địa chủ và tư bản An Nam mà chưa rõ mặt phản cách mạng thì phải lợi dụng, ítlâu mới làm cho họ đứng trung lập Bộ phận nào đã ra mặt phản cách mạng (như Đảng lậphiến, ) thì phải đánh đổ
+ Về lãnh đạo cách mạng: Giai cấp vô sản là lực lượng lãnh đạo cách mạng Việt
Nam Đảng là đội tiên phong của giai cấp vô sản, phải thu phục cho được đại bộ phận giaicấp mình, phải làm cho giai cấp mình lãnh đạo được lòng dân chúng; trong khi liên lạcvới các giai cấp, phải rất cẩn thận, không khi nào nhượng bộ một chút lợi ích gì của côngnông mà đi vào con đường thỏa hiệp
+ Về quan hệ của cách mạng: Cách mạng Việt Nam là một bộ phận của cách mạng
thế giới, phải thực hành liên lạc với các dân tộc bị áp bức và giai cấp vô sản thế giới, nhất
là giai cấp vô sản Pháp
2.1.3 Ý nghĩa lịch sử
- Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng là một cương lĩnh đúng đắn và sáng tạotheo con đường cách mạng Hồ Chí Minh, mở ra con đường và phương hướng phát triểnmới cho đất nước Việt Nam Là cơ sở để Đảng Cộng sản Việt Nam vừa ra đời đã nắmđược ngọn cờ lãnh đạo phong trào cách mạng Việt Nam; giải quyết được tình trạng khủnghoảng về đường lối cách mạng, về giai cấp lãnh đạo cách mạng diễn ra đầu thế kỷ XX
- Đảng chủ trương cách mạng Việt Nam là một bộ phận của phong trào cách mạngthế giới, đã tranh thủ được sự ủng hộ to lớn của cách mạng thế giới, kết hợp sức mạnh dântộc với sức mạnh của thời đại làm nên những thắng lợi vẻ vang Đồng thời, cách mạngViệt Nam cũng góp phần tích cực vào sự nghiệp đấu tranh chung của nhân dân thế giới vìhòa bình, độc lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội
Trang 15Hình 3: Cuộc họp lực lượng cách
mạng trong Cương lĩnh chính trị đầu tiên
Nguồn: tinycollege.edu.vn
Hình 4: Chủ tịch Hồ Chí Minh Nguồn: firstreal.com.vn
2.2 Bối cảnh lịch sử ra đời của Luận cương Chính trị đầu tiên (10-1930)
vụ cần thiết của Đảng, thông qua Điều lệ Đảng và Điều lệ các tổ chức quần chúng Hội
Trang 16nghị đổi tên Đảng Cộng sản Việt Nam thành Đảng Cộng sản Đông Dương Hội nghị cử ra
Ban thường vụ Trung ương và bầu đồng chí Trần Phú làm Tổng bí thư của Đảng Hội
nghị thảo luận và thông qua bản Luận Cương Chính Trị của Đảng
Hình 5: Đồng chí Trần Phú Nguồn: wikipedia.org
Hình 6: Tranh vẽ đồng chí Trần Phú viết dự thảo Luận Cương Chính Trị
Nguồn: wikipedia.org
2.2.2 Nội dung chính của Luận Cương chính trị
- Phân tích tình hình xã hội của nước ta là xã hội thuộc địa nửa phong kiến và nêulên những vấn đề cơ bản của Cách mạng tư sản dân quyền ở Đông Dương do giai cấpcông nhân lãnh đạo Chỉ rõ mâu thuẫn giai cấp ngày càng diễn ra gay gắt ở Việt Nam, Lào
và Cao Miên là “một bên thì thợ thuyền, dân cày và các phần tử lao khổ; một bên thì địachủ, phong kiến, tư bản và đế quốc chủ nghĩa”
* Về phương hướng chiến lược:
Trang 17- Luận Cương nêu rõ tính chất của cách mạng Đông Dương lúc đầu là một cuộc
Cách mạng tư sản dân quyền có tính chất “thổ địa phản đế” Sau đó sẽ tiếp tục phát triển,
bỏ qua thời kỳ tư bổn mà tranh đấu thẳng lên con đường xã hội chủ nghĩa.
* Về nhiệm vụ cách mạng:
- Cách mạng tư sản dân quyền là phải tranh đấu để đánh đổ các di tích phong kiến,đánh đổ các cách bóc lột theo lối tiền tư bổn và để thực hành thổ địa cách mạng cho triệt
để và đánh đổ đế quốc chủ nghĩa Pháp, làm cho Đông Dương hoàn toàn độc lập
Hai mặt đấu tranh có liên hệ mật thiết với nhau, vì có đánh đổ đế quốc chủ nghĩamới phá được các giai cấp địa chủ và làm cách mạng thổ địa được thắng lợi; mà cóphá tan chế độ phong kiến thì mới đánh đổ được đế quốc chủ nghĩa
* Về lực lượng cách mạng:
- Trong Luận Cương cũng nhấn mạnh: “Vấn đề thổ địa là cái cốt của cách mạng tưsản dân quyền” là cơ sở để Đảng giành quyền lãnh đạo dân cày Giai cấp vô sản và nôngdân là hai động lực của cách mạng tư sản dân quyền, trong đó giai cấp vô sản là động lựcchính và mạnh
- Giai cấp vô sản và nông dân là hai động lực chính tuy nhiên điều kiện cốt yếu cho
sự thắng lợi của cách mạng ở Đông Dương là cần phải có một Đảng Cộng Sản lãnh đạo.Đảng phải có đường lối chính trị đúng đắn, có kỷ luật tập trung và phải có mối liên hệ mậtthiết với quần chúng Đảng là đội tiên phong của giai cấp vô sản, lấy chủ nghĩa MácLênin làm nền tảng tư tưởng, đại biểu chung cho quyền lợi của giai cấp vô sản ở ĐôngDương, đấu tranh để đạt được mục đích cuối cùng là chủ nghĩa cộng sản
* Về phương pháp cách mạng:
- Ra sức chuẩn bị cho quần chúng về con đường “võ trang bạo động” Đến lúc cótình thế cách mạng, “Đảng phải lập tức lãnh đạo quần chúng để đánh đổ chánh phủ củađịch nhân và giành lấy chánh quyền cho công nông” Võ trang bạo động để giành chínhquyền là một nghệ thuật, "phải tuân theo khuôn phép nhà binh"
* Về quan hệ quốc tế:
- Cách mạng Đông Dương là một bộ phận của cách mạng vô sản thế giới, vì thếgiai cấp vô sản Đông Dương phải đoàn kết gắn bó với giai cấp vô sản thế giới, trước hết