Tìm hiểu các môn hình thương mại điện tử và sàn giao dịch thương mại điện tử ( b2b, b2c, c2c ) các hình thức thanh toán trong TMĐT

Hoàn thành Nguyễn Thu Hà Tìm hiểu các môn hình thương mại điện tử và sàn giao dịch thương mại điện tử B2B Dẫn chứng, Minh hoạ.. Hoàn Thành Nguyễn Thị Phương Anh Tìm hiểu các môn h

ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ GIAO THÔNG VẬN TẢI

KHOA CÔNG NGHỆ THÔNG TIN

*****

TIỂU LUẬN HỌC PHẦN: THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ

Đề Tài : “Tìm hiểu các môn hình thương mại điện tử và sàn giao dịch thương mại điện tử ( B2B, B2C, C2C ) Các hình thức thanh toán trong

TMĐT?”

Sinh viên thực hiện: Cái Ngọc Minh Nguyễn Thu Hà Nguyễn Thị Như Quỳnh Nguyễn Thị Phương Anh Lớp: 71DCTT22

Khóa: 71 Giảng viên hướng dẫn: Ths Nguyễn Đình Nga

HÀ NỘI – 2022

Bảng Phân Công Công Việc

Cái Ngọc Minh

( Nhóm Trưởng)

Các phương thức thanh toán trong thương mại điện tửWord + PowerPoint

Hoàn thành

Nguyễn Thu Hà Tìm hiểu các môn hình thương

mại điện tử và sàn giao dịch thương mại điện tử B2B ( Dẫn chứng, Minh hoạ )

Hoàn Thành

Nguyễn Thị Phương Anh Tìm hiểu các môn hình thương

mại điện tử và sàn giao dịch thương mại điện tử C2C ( Dẫn chứng, Minh hoạ )

Hoàn Thành

Nguyễn Thị Như Quỳnh Tìm hiểu các môn hình thương

mại điện tử và sàn giao dịch thương mại điện tử B2C ( Dẫn chứng, Minh hoạ )

Hoàn Thành

LỜI CAM ĐOAN

Chúng em xin cam đoan rằng bài làm đề tài: “Tìm hiểu các môn hình thương mạiđiện tử và sàn giao dịch thương mại điện tử ( B2B, B2C, C2C ) Các hình thứcthanh toán trong TMĐT?” là bài viết của chúng em Chúng em xin chịu toàn bộtrách nhiệm trước về tính trung thực về các các nội dung có trong bài của mình

Hà Nội, ngày 6 tháng 8 năm 2022

Nhận Xét của Giáo Viên

Hà Nội, ngày 6/9/2002

Lời Cảm Ơn

Lời đầu tiên cho chúng em xin phép được gửi lời cảm ơn sâu sắc tới Ths Nguyễn

Đình Nga Trong suốt quá trình học tập và tìm hiểu bộ môn Thương Mại Điện Tử

đã quan tâm giúp đỡ, hướng dẫn nhiệt tình với tâm huyết của thầy Chúng em đãcố gắng vận dụng những kiến thức đã học được để hoàn thành bài tiểu tìm hiểunày Nhưng do kiến thức hạn chế và không có nhiều kinh nghiệm thực tiễn nên khótránh khỏi những thiếu sót trong quá trình nghiên cứu và trình bày Rất kính mongsự góp ý của thầy để bài tiểu luận của em được hoàn thiện hơn.Một lần nữa em xinchân thành cảm ơn và mong thầy sẽ có nhiều sự thành công trong sự nhiệp

Xin Chân Thành Cảm Ơn !

Mục Lục

Bảng Phân Công Công Việc 2

Nhận Xét của Giáo Viên 3

Lời Cảm Ơn 4

Mục Lục 5

Lời Mở Đầu 7

Nội Dung 8

I.Khái Niệm Thương Mại Điện Tử 8

II Các Mô Hình Thương Mại Điện Tử 8

A Mô Hình B2B 8

1 Khái niệm mô hình thương mại điện tử B2B 8

2 Đối tượng khách hàng 8

3 Vai trò của mô hình thương mại điện tử B2B 9

4 Các mô hình B2B phổ biến hiện nay 9

5 Một số website cơ bản sử dụng mô hình B2B ở VN 10

B Mô Hình B2C 11

1 Khái Niệm Thương mại điện tử B2C 11

2 Đặc điểm mô hình kinh doanh B2C 11

3 Các mô hình thương mại đt B2C phổ biến 11

4 Sàn giao dịch thương mại điện tử B2C 12

C Mô Hình C2C 13

1 Khái niệm 13

2 Đặc điểm của mô hình C2C 13

3 Hoạt động trong mô hình C2C 13

4 Mô hình C2C trong thương mại điện tử 16

5 Lợi ích khi kinh doanh theo mô hình C2C 16

6 Ưu nhược điểm của mô hình C2C 17

III.Hình thức thanh toán trong thương mại điện tử 19

1 Thanh toán bằng ví điện tử 19

2 Thanh toán qua Mobile Banking 19

3 Thanh toán bằng thẻ 19

4 Thanh toán bằng séc trực tuyến 20

5 Thanh toán bằng chuyển khoản ngân hàng 20

6 Thanh toán qua cổng thanh toán điện tử 20

Kết Luận 22 Tài Liệu Tham Khảo

Lời Mở Đầu

Hiện nay thương mại điện tử nổi lên như một thế lực với sức ảnh hưởng khủngkhiếp, lan rộng khắp toàn cầu và hứa hẹn sẽ còn tiếp tục bùng nổ trong tương lai.Chính vì điều này mà giờ đây, ngày càng có nhiều doanh nghiệp và cá nhân thamgia vào thị trường thương mại điện tử, tạo nên một thị trường vô cùng đa dạng vớimức độ cạnh tranh vô cùng khốc liệt Chính những điều này đã tạo ra những môhình kinh doanh mới, phù hợp với từng mục đích của từng loại hình doanh nghiệp.Tiêu biểu nhất có thể kể đến mô hình B2B, B2C và C2C là sẽ một lời hứa hẹn chothế giới nói chung và Việt Nam nói riêng trong thời đại công nghiệp 4.0.Vậy các

mô hình thương mại điện tử đó là gì? Điều khác biệt giữa chúng là gì ? Chúng tahãy cùng tìm hiểu

Nội Dung

I Khái Niệm Thương Mại Điện Tử

Thương mại điện tử ( Electronic commerce – e commerce ) là một khái niệm dùng để mô tả quá trình mua và bán huặc trao đổi sản phẩm, dịch vụ và thông tin thông qua mạng máy tính, kể cả Internet Thuật ngữ thương mại ( Commerce) được nhiềungười hiểu là một số giao dịch được thực hiện giữa các đối tác kinh doanh

II Các Mô Hình Thương Mại Điện Tử B2B

A Mô Hình B2B

1 Khái niệm mô hình thương mại điện tử B2B

B2B (Business to Business) dùng để chỉ hình thức kinh doanh, buôn bán giữa

doanh nghiệp với doanh nghiệp Các giao dịch diễn ra chủ yếu trên các kênh

thương mại điện tử hoặc sàn giao dịch Một số giao dịch phức tạp hơn sẽ diễn ra ngoài thực tế dựa trên hợp đồng, báo giá, mua bán sản phẩm với sự thỏa thuận trựctiếp 2 bên

Hình thức này mang lại nhiều ưu điểm được các doanh nghiệp lựa chọn vì nó mang lại nhiều lợi ích, hiệu quả cao, độ tin cậy và hiệu suất làm việc lớn

2 Đối tượng khách hàng

Khách hàng trong mô hình B2B không phải là một cá nhân mà là một công ty, doanh nghiệp, cửa hàng Các doanh nghiệp B2B thường tập trung Marketing đến 2 nhóm đối tượng khách hàng mục tiêu sau:

+ Công ty mua để sử dụng Ví dụ: công ty xây dựng mua nguyên vật liệu (sắt, thép,

xi măng… để dùng trong các công trình xây dựng; công ty mua máy tính, laptop cho nhân viên trong công ty để sử dụng; công ty sử dụng dịch vụ tư vấn, đào tạo/ truyền thông, quảng cáo …)

+ Công ty mua để phân phối lại đến người tiêu dùng hoặc các đại lý nhỏ hơn Ví dụ: công ty có chuỗi cửa hàng thực phẩm sạch mua nông sản từ nhà sản xuất để bán đến người tiêu dùng; Công ty thương mại mua đồ gia dụng từ nhà sản xuất và phân phối lại cho các đại lý/ cửa hàng bán lẻ…)

Các giao dịch B2B phổ biến nhất là khi các công ty mua các thành phần và sản phẩm như nguyên liệu thô để sử dụng trong quy trình sản xuất, thành phẩm sau

đó có thể được bán cho các cá nhân thông qua các giao dịch B2C

VD: Apple giữ mối quan hệ B2B với các công ty Intel, Panasonic và nhà sản xuất bán dẫn Micron Technology

Giao dịch B2B là xương sống của ngành công nghiệp ô tô

VD: Bộ phận xe được sản xuất độc lập, các nhà sản xuất ô tô mua các bộ phận này để lắp ráp thành 1 chiếc xe hoàn chỉnh

Ngoài ra, các nhà cung cấp dịch vụ cũng tham gia vào giao dịch B2B (Các cty chuyên về quản lý tài sản giúp việc và dọn dẹp công nghiệp thường bán các dịch vụ này cho các doanh nghiệp khác thay vì người tiêu dùng cá nhân) Đặc điểm thứ 2 của B2B Marketing là hướng tới người đưa ra quyết định trong tổ chức

Thông thường, trong B2B Marketing thì doanh nghiệp cần tiếp cận đến những đối tượng cá nhân trong tổ chức như:

+ Người quyết định (thường là cấp quản lý, điều hành như Giám đốc điều hành, Giám đốc khối chức năng, Trưởng phòng…)

+ Người mua (Trưởng phòng, nhân viên…)

+ Người ảnh hưởng (người có hiểu biết chuyên môn, người dùng cuối, người ở vị trí trợ lý hoặc tư vấn cho người ra quyết định)

3 Vai trò của mô hình thương mại điện tử B2B

Với một quy trình mua hàng riêng biệt giúp khách hàng tiết kiệm thời gian, chi phí cũng như mở rộng cơ hội hợp tác, tăng lợi nhuận và phát triển thị trường giữa các doanh nghiệp với nhau, mô hình B2B mang một nét đặc trưng và ưu thế riêng biệt so với những mô hình kinh doanh khác

Sự liên kết, hợp tác giữa các doanh nghiệp theo mô hình B2B sẽ mở rộng cơ hội hợp tác giữa những doanh nghiệp trong cùng hoặc khác lĩnh vực Thêm vào đó,yếu tố chủ quan trong giao dịch kinh doanh – điểm yếu mà khách hàng (người tiêu dùng cá nhân hay gặp phải) sẽ được loại bỏ Do đó, lợi ích và hiệu quả trong việc hợp tác kinh doanh của các doanh nghiệp từ đó sẽ được nâng cao, mở rộng khi yếu tố công nghệ được coi trọng

4 Các mô hình B2B phổ biến hiện nay

4.1 Mô hình B2B thiên về bên bán

Đây là loại mô hình dễ dàng bắt gặp ở Việt Nam Các doanh nghiệp sở hữu các website thương mại điện tử sẽ cung cấp sản phẩm và hàng hóa dịch vụ của mình đến bên thứ 3 Bên thứ 3 có thể là đơn vị, cá nhân, đại lý, nhà bán lẻ, nhà sản xuất

4.2 Mô hình B2B thiên về bên mua

Mô hình này thường ít gặp hơn ở thị trường thương mại điện tử Việt Nam Nhưng ở nước ngoài, loại mô hình này khá là phát triển

Đối với mô hình B2B này, các doanh nghiệp sẽ đóng vai trò chính trong việcnhập các sản phẩm, hàng hóa từ bên sản xuất Sau đó, bên thứ 3 sẽ truy cập vào website để báo giá, phân phối sản phẩm

4.3 Mô hình B2B trung gian

Mô hình này là hình thức giao dịch, trao đổi giữa doanh nghiệp này với doanh nghiệp kia thông qua sàn giao dịch thương mại điện tử Đây là loại mô hình phổ biến nhất hiện nay Một số trang TMĐT mà bạn thấy ở Việt Nam nổi bật là Lazada, Shopee, Tiki…Tại các sàn này, người bán sẽ gửi sản phẩm lên trang

thương mại điện tử Người mua sẽ tìm kiếm, chọn lọc và mua hàng theo những quyđịnh, quyền lợi mua bán trên sàn

4.4 Mô hình B2B thương mại hợp tác

Mô hình này cũng giống như B2B trung gian nhưng nó có tính tập trung và thuộc quyền sở hữu của nhiều doanh nghiệp

Mô hình này thường được hiển thị dưới các sàn giao dịch điện tử như:

+ Chợ điện tử (e-markets)

+ Sàn giao dịch internet (internet exchanges)

+ Chợ trên mạng (e-marketplaces)

+ Cộng đồng thương mại (trading communities)

+ Sàn giao dịch thương mại (trading exchanges)

5 Một số website cơ bản sử dụng mô hình B2B ở VN

Theo các chuyên gia, thương mại điện tử B2B hiện là một kênh quan trọng cho việc xuất khẩu Với sự gia nhập những nền tảng TMĐT B2B, doanh nghiệp có thể tiếp cận trực tiếp với khách hàng trên thế giới, giảm chi phí liên quan đến việc

xúc tiến thương mại truyền thống như tham gia triển lãm, hội chợ, thiết lập văn phòng tại các thị trường mục tiêu.

Tại Việt Nam, mô hình kinh doanh B2B còn khá mới mẻ Một số website

hoạt động theo mô hình này mà bạn có thể tham khảo là: Foody, Hotdeal,

Cungmua, Tiki, Lazada, Shopee, Adayroi,…

Doanh nghiệp nào cần bán hàng hóa có thể đăng ký nội dung, gửi sản phẩm lên sàn giao dịch thương mại điện tử Doanh nghiệp nào muốn mua thì cũng liên lạc sàn Điểm mạnh khi giao dịch qua sàn thương mại điện tử chính là công việc mua bán, được đặt dưới sự bảo trợ của sàn, nên tình trạng gian lận, lừa đảo rất khó xảy ra Các hoạt động mua bán đều được diễn ra công khai, minh bạch

B Mô Hình B2C

1 Khái Niệm Thương mại điện tử B2C

Mô hình kinh doanh thương mại điện tử B2C ( Business to Customer ) – doanh nghiệp bán hàng trực tiếp tới khách hàng cuối cùng Khác với mô hình B2B, khi đối đối tượng giao dịch và mua hàng là giữa các doanh nghiệp hay có thể gọi là bán sỉ, mô hình bán hàng B2C là mô hình bán lẻ truyền thống, nơi một doanh nghiệp bán cho các cá nhân trên website thương mại điện tử hoặc qua các kênh giao dịch

B2C là mô hình được biết đến nhiều nhất và cũng chiếm phần lớn thị trường

thương mại đt Đã có nhiều doanh nghiệp với nguồn doanh thu bán hàng offline khủng triển khai hệ thống thương mại điện tử có thể kể đến trên thế giới như các hãng thời trang nổi tiếng adidas, Nike, Zara, … hoặc các mặt hàng khác như đồ điện tử, gia dụng, đệm chăn ga gối, …

Ví dụ về giao dịch B2C là một người nào đó mua một bộ quần áo online trên Shopee hoặc đặt một phòng khách sạn trên trang web của khách sạn đó cho chuyến

du lịch Đây có thể là mô hình mà hầu hết mọi người đều đã rất quen thuộc

2 Đặc điểm mô hình kinh doanh B2C

+ Thứ nhất, đặc điểm khách hàng của mô hình B2C này đó là những người dùng cánhân, đây là những người có nhu cầu lên mạng Internet để mua sắm phục vụ nhu cầu của mình, không có bất kỳ giao dịch mua bán nào tiếp theo

+ Thứ hai, mô hình B2C giúp cho các doanh nghiệp tiết kiệm được nhiều chi phí bán hàng vì không cần thuê mặt bằng và người mua hàng cũng không cần trực tiếp đến cửa hàng Chu trình bán hàng rõ ràng được ngắn hơn

3 Các mô hình thương mại đt B2C phổ biến

+ Mô hình B2C bán hàng trực tiếp: là mô hình phố biến nhất, bằng việc xây

dựng các gian hàng ảo trên các website, fanpage bán hàng riêng, … để người mua có thể dễ dàng mua hàng từ các nhà bán lẻ trực tuyến

+ Mô hình B2C trung gian trực tuyến: Ở mô hình này, người mua và người bán

sẽ được kết nối với nhau thông qua các sàn TMĐT như Shopee, Lazada, Tiki, Adayroi hoặc các trang web rao vặt như chotot.com, vatgia.com Được gọi là các doanh nghiệp không trực tiếp sở hữu sản phẩm nhưng lại đóng vai trò trung gian giữa người bán và người mua

+ Mô hình kinh doanh B2C dựa trên quảng cáo: Với mô hình này, các doanh

nghiệp sẽ tạo ra những bài viết có nội dung hấp dẫn và thông tin có ích nhằm thu hút lượng truy cập của người dùng vào trong web, bài viết đó Sau đó lượng truy cập web được sử dụng để bán quảng cáo hàng hóa và dịch vụ cho bên thứ 3, ví dụ như nhận treo banner, áp phích, logo Cuối cùng doanh nghiệp được nhận tiền từ việc cho thuê quảng cáo này

+ Mô hình kinh doanh B2C dựa trên phí: Ở Việt Nam không có nhiều trang webtính phí nhưng những trang web lớn trên thế giới như Netflix, Spotify sẽ thu phí đểngười tiêu dùng có thể truy cập vào nền tảng của họ Hoặc nếu người dùng chấp nhận dùng bản không mất phí thì sẽ bị giới hạn nội dung xem, lượt download hoặc phải chịu xem quảng cáo của các bên khác liên tục che hết màn hình rất bất tiện đối với người dùng

4 Sàn giao dịch thương mại điện tử B2C

Mô hình kinh doanh B2C của Shopee VN

+ Shopee là sàn giao dịch thương mại điện tử được thành lập năm 2009 và chính thức ra mắt ở Việt Nam vào tháng 8 năm 2016 Trước đây mô hình kinh doanh củaShopee Việt Nam là C2C (viết tắt của Consumer to Consumer) - trung gian kết nối giữa cá nhân và cá nhân với nhau Và hiện nay, Shopee đã mở rộng thêm mô hình giao dịch B2C - mô hình từ doanh nghiệp đến người tiêu dùng

+ Năm 2017 Shopee cho ra mắt Shopee Mall và cam kết đây sẽ là gian hàng trực tuyến với các sản phẩm chính hãng từ các thương hiệu hàng đầu và các nhà bán lẻ lớn tại Việt Nam

+ Hiện tại Shopee thu hút được một lượng người bán và người mua tham gia vào sàn TMĐT này rất lớn bởi các chính sách rất hấp dẫn đối với người bán như khôngtính phí, không lấy hoa hồng và phí đăng bán sản phẩm Tuy nhiên, trong hợp đồng khung của Shopee vẫn ghi rõ các khoản phí có thể được tính vào một thời điểm trong tương lai

+ Chính vì khởi nguồn của Shopee là mô hình C2C nên với sàn TMĐT này khi người dùng tạo tài khoản mua thì đồng thời cũng có thể sử dụng để làm tài khoản bán hàng luôn Vì vậy nền tảng này được coi là một trung gian mạnh mẽ trong việc kết nối những khách hàng với nhau, vị trí của người bán và người mua là tương đương

Mô hình kinh doanh B2C của Lazada VN :