LÝ LUẬN của TRIẾT học mác – lê NIN về NHÀ nước và vấn đề xây DỰNG NHÀ nước PHÁP QUYỀN xã hội CHỦ NGHĨA của dân, DO dân và vì dân ở VIỆT NAM HIỆN NAY

Theo quan điểm của Chủ nghĩa Mác-Lê nin thì nhà nước thực chất là một tổ chức đặcbiệt của quyền lực chính trị, một bộ máy chuyên làm nhiệm vụ cưỡng chế và thực hiệnchức năng quản lý đặc

ĐẠI HỌC QUỐC GIA THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA

BÀI TẬP LỚN MÔN TRIẾT HỌC MAC-LÊNIN

ĐỀ TÀI

LÝ LUẬN CỦA TRIẾT HỌC MÁC – LÊ NIN VỀ NHÀ NƯỚC VÀ VẤN ĐỀ XÂY DỰNG NHÀ NƯỚC PHÁP QUYỀN XÃ HỘI CHỦ NGHĨA CỦA DÂN, DO DÂN VÀ VÌ DÂN Ở VIỆT NAM HIỆN NAY

LỚP L07-NHÓM 11-HK212

Giảng viên hướng dẫn: Nguyễn Thị Huỳnh Như

Thành phố Hồ Chí Minh – 2022

TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA

KHOA KHOA HỌC ỨNG DỤNG

BỘ MÔN TRIẾT HỌC MAC-LÊNIN

BÁO CÁO KẾT QUẢ LÀM VIỆC NHÓM VÀ BẢNG ĐIỂM BTL

Môn: TRIẾT HỌC MAC-LÊNIN (MSMH: SP1031)

Nhóm/Lớp: L07 Tên nhóm: 11 – HK 212 Năm học 2021 - 2022

Đề tài:

LÝ LUẬN CỦA TRIẾT HỌC MÁC – LÊ NIN VỀ NHÀ NƯỚC VÀ VẤN

ĐỀ XÂY DỰNG NHÀ NƯỚC PHÁP QUYỀN XÃ HỘI CHỦ NGHĨA CỦA DÂN, DO DÂN VÀ VÌ DÂN Ở VIỆT NAM HIỆN NAY

STT MSSV Họ Tên Nhiệm vụ được phân công % Điểm

BTL

Điểm BTL

Kí tên

Họ và tên nhóm trưởng: Ngô Trần Phương Nhung- Số ĐT: 0918664857 - Email:

nhung ngotran@hcmut.edu.vn

Nhận xét của GV:

GIẢNG VIÊN

(Ký và ghi rõ họ, tên)

NHÓM TRƯỞNG

(Ký và ghi rõ họ, tên)

1.2.1 Đặc trưng của nhà nước

1.2.2 Chức năng của nhà nước

1.3 Các kiểu và hình thức nhà nước

1.3.1 Các kiểu nhà nước đã tồn tại trong lịch sử

1.3.2 Nhà nước vô sản – kiểu nhà nước “đặc biệt”

Tiểu kết Chương 1

Chương 2: XÂY DỰNG NHÀ NƯỚC PHÁP QUYỀN XÃ HỘI CHỦ NGHĨA CỦA DÂN, DO DÂN VÀ VÌ DÂN Ở VIỆT NAM HIỆN NAY

2.1 Quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về xây dựng nhà nước của nhân dân,

do nhân dân, vì nhân dân

2.1.1 Nhà nước của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân – nhà nước kiểu mới trong lịch sử dân tộc Việt Nam và bản chất của nhà nước kiểu mới ở Việt Nam

2.1.2 Nhà nước vững mạnh phải là Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa

2.2 Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam

2.1.1 Khái niệm Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam

1 Tính cấp thiết của đề tài:

Học thuyết về Nhà nước của Chủ nghĩa Mác-Lênin là hệ thống những kiến thức của chủnghĩa Mác-Lênin về những quy luật phát sinh, phát triển đặc thù, những đặc tính chung

và biểu hiện quan trọng nhất của nhà nước nói chung và nhà nước xã hội chủ nghĩa nóiriêng Tập trung vào phân tích nguồn gốc và bản chất của nhà nước, lý luận của nhữngngười Marxist đi sâu nghiên cứu về nhà nước một cách tổng thể những vấn đề chung nhất

về bản chất, chức năng, vai trò của nhà nước, hình thức nhà nước, bộ máy nhà nước và

làm sáng tỏ mối quan hệ giữa các bộ phận trong thượng tầng kiến trúcchính trị-pháp

lý với các tổ chức xã hội, giữa nhà nước với cá nhân

Theo quan điểm của Chủ nghĩa Mác-Lê nin thì nhà nước thực chất là một tổ chức đặcbiệt của quyền lực chính trị, một bộ máy chuyên làm nhiệm vụ cưỡng chế và thực hiệnchức năng quản lý đặc biệt nhằm duy trì trật tự xã hội, thực hiện mục đích bảo vệ địa vịcủa giai cấp thống trị trong xã hội

Đại hội XII (2016) xác định: “Tiếp tục xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã

hội chủ nghĩa do Đảng lãnh đạo là nhiệm vụ trọng tâm của đổi mới hệ thống chính trị”,

đây là quá trình xây dựng cũng như hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa,đồng thời là quá trình đấu tranh với những quan điểm, luận điệu chống phá của các thếlực thù địch là một nhiệm vụ khó khăn, lâu dài, đầy thách thức đòi hỏi sự nhạy bén, sángtạo, tư duy linh hoạt với sự vào cuộc của hệ thống chính trị

Nhà nước vốn là “ một trong những vấn đề phức tạp, khó khăn nhất” nhưng “là một vấn

đề rất cơ bản, rất mấu chốt trong toàn bộ chính trị” Chính vì thế trong đường lối lãnhđạo, Đảng Cộng sản Việt Nam đặc biệt coi trọng việc đề ra đường lối xây dựng và hoànthiện Nhà nước Qua đó, Đại hội XIII (2021) thể hiện mạnh mẽ quyết tâm xây dựng vàhoàn thiện nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam khi không chỉ một lần nữakhẳng định lại quan điểm: “Tiếp tục xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hộichủ nghĩa Việt Nam của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân do Đảng lãnh đạo lànhiệm vụ trọng tâm của đổi mới hệ thống chính trị” xác định rõ: “Xây dựng và hoàn thiệnNhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa” là một trong những định hướng chiến lược pháttriển đất nước trong thời kỳ 2021 - 2030, đồng thời nhấn mạnh, “xây dựng Nhà nướcpháp quyền xã hội chủ nghĩa” là một trong những nhiệm vụ trọng tâm để đưa đất nước ta

bước vào một giai đoạn phát triển mới, thực hiện thắng lợi mục tiêu chiến lược phát triển

đất nước đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 Đảng và Nhà nước Việt Nam lấy chủ

nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh làm kim chỉ nam cho hành động Vì vậy, việcthấm nhuần, hiểu rõ quan điểm của Triết học Mác – Lênin - một trong ba bộ phận quan

học Mác – Lênin về nhà nước và việc xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩaViệt Nam của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân sẽ góp phần quan trọng hình thànhthế giới quan, nhân sinh quan cách mạng, trên cơ sở đó góp phần công sức vào việc xâydựng và bảo vệ Tổ quốc.

Chính vì lẽ đó nhóm em đã chọn nghiên cứu về đề tài “Lý luận của triết học Mác – Lê nin về nhà nước và vấn đề xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của dân, do dân và vì dân ở Việt Nam hiện nay” làm bài tập lớn cho môn Triết học Mác-Lê

nin

2 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu:

Về đối tượng nghiên cứu: quan điểm của Triết học Mác – Lê nin về nhà nước và vấn đềxây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của dân, do dân và vì dân ở Việt Namhiện nay

Về phạm vi nghiên cứu: nghiên cứu quan điểm của các nhà kinh điển Mác – Lênin vềnguồn gốc, bản chất, chức năng, đặc trưng, các kiểu nhà nước; quan điểm xây dựng nhànước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của dân, do dân và vì dân ở Việt Nam hiện nay

3 Mục tiêu, nhiệm vụ của tiểu luận:

Mục tiêu là làm rõ quan điểm của triết học Mác-Lênin về nhà nước và sự vận dụng củaViệt Nam trong việc xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của dân, do dân và

vì dân

Nhiệm vụ thực hiện là trình bày quan điểm của triết học Mác – Lênin về nguồn gốc,bản chất, chức năng, đặc trưng, các kiểu nhà nước Trình bày quan điểm của Chủ tịch HồChí Minh về nhà nước của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân Làm rõ việc xây dựngnhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của dân, do dân và vì dân ở Việt Nam hiện nay

4 Phương pháp nghiên cứu:

Đề tài được nghiên cứu dựa trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biệnchứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử Ngoài ra còn có thể áp dụng một số phương phápkhác như phương pháp tổng hợp, phương pháp thống kê, phương pháp phân tích…

Danh mục tài liệu tham khảo

Nguồn tham khảo:

Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII, Nxb.Chính trị quốc gia, H.2016, tr.175 Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Nxb.Chính trị quốc gia Sự thật, H.2021,

1.1.3 Nguồn gốc của nhà nước

*Khái quát về Nhà nước:

Nhà nước là một hiện tượng xã hội, tồn tại trong các xã hội có giai cấp và đấu tranh

đề trọng yếu của đất nước và thực hiện điều hành, vận hành hoạt động xã hội.Nhà nước sẽ có vùng lãnh thổ nhất định, tổ chức ra một bộ máy chính quyền nắmgiữ mọi quyền lực, thiết lập các chính sách chính trị- xã hội, ban hành và yêu cầumọi người dân thực hiện pháp luật, điều tiết tất cả các hoạt động của đất nước.

*Các đặc trưng cơ bản của nhà nước:

– Nhà nước có chủ quyền quốc gia Nhà nước là đại diện chính thức cho ý chí vànguyện vọng của toàn dân, là đại diện chính thức của toàn xã hội, là chủ thể củaluật quốc tế;

– Nhà nước tổ chức dân cư theo các đơn vị hành chính – lãnh thổ, không phụ thuộcvào chính kiến, huyết thống, nghề nghiệp hay giới tính Nhà nước thực hiện việcquản lý thống nhất trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội;

– Nhà nước là chủ thể duy nhất có quyền ban hành hoặc công nhận các quy tắc xử

sự chung được gọi là pháp luật Pháp luật do Nhà nước ban hành hoặc công nhận cógiá trị áp dụng bắt buộc đối với tất cả mọi cơ quan, tổ chức, cá nhân;

– Nhà nước có bộ máy cưỡng chế, bao gồm lực lượng cảnh sát, quân đội, nhà tù,tòa án,… làm nhiệm vụ bảo vệ pháp luật, bảo vệ chế độ;

– Nhà nước là chủ thể duy nhất có quyền phát hành tiền và thu các loại thuế

Khi xã hội xuất hiện chế độ tư hữu; sự bất bình đẳng, phân hóa giai cấp diễn ra phổbiến; xuất hiện giai cấp thống trị và giai cấp bị trị, quan hệ áp bức bốc lột dần thaythế cho quan hệ bình đẳng giữa người với người Từ đó dẫn đến những mâu thuẫn

xã hội không thể điều hòa được Các cuộc đấu tranh nổ ra nhầm chống lại sự áp bứccủa giai cấp thống trị, trong đó cuộc đấu tranh giai cấp đầu tiên mang tính quyết liệtgiữa hai giai cấp nô lệ và chủ nô thời cổ đại dẫn đến sự ra đời của nhà nước

Như vậy nhà nước ra đời với vai trò đáp ứng các yêu cầu duy trì trật tự và thống trị

xã hội của giai cấp thống trị, để các cuộc đấu tranh giai cấp không đi đến chỗ tiệtdiệt lẫn nhau và tiêu diệt luôn cả xã hội và để duy trì xã hội trong một “ trật tự” nhấtđịnh Có thể thấy rằng nguyên nhân xâu xa của sự xuất hiện Nhà nước là do sự pháttriển của lực lượng sản xuất dẫn tới sự dư thừa về của cải từ đó làm xuất hiện chế

độ tư hữu về tư liệu sản xuất và về của cải, còn nguyên nhân trực tiếp là mâu thuẫngiai cấp trong xã hội không thể điều hòa được

Cho đến nay, đã có 4 kiểu Nhà nước được hình thành: Nhà nước chủ nô, Nhà nước

phong kiến, Nhà nước tư sản, Nhà nước vô sản (Nhà nước xã hội chủ nghĩa).

Hình 1.1 Nhà nước chủ nô Hình 1.2 Nhà nước phong kiến

Hình 1.3 Nhà nước tư sản Hình 1.4 Nhà nước vô sản

Bản chất nhà nước có hai thuộc tính: tính xã hội và tính giai cấp cùng tồn tại trongmột thể thống nhất không thể tách rời và có quan hệ biện chứng với nhau Tính giaicấp là thuộc tính cơ bản, vốn có của bất kỳ nhà nước nào

Tính giai cấp của nhà nước: là sự tác động của yếu tố giai cấp đến đặc điểm và xu

hướng phát triển cơ bản của nhà nước Nhà nước có tính giai cấp vì:

-Nhà nước có nguồn gốc giai cấp và là sản phẩm và biểu hiện của những mâu thuẫngiai cấp không thể điều hoà được

-Nhà nước là bộ máy, công cụ trấn áp đặc biệt của giai cấp này đối với giai cấpkhác

Tính giai cấp của nhà nước thể hiện ở mục đích, chức năng bảo vệ trật tự xã hội cólợi cho giai cấp thống trị, bảo vệ trước hết lợi ích giai cấp thống trị

Tính xã hội của nhà nước: là sự tác động của yếu tố xã hội đến đặc điểm và xu

hướng vận động cơ bản của nhà nước Tính xã hội của nhà nước xuất phát từ: -Nhà nước ra đời đáp ứng nhu cầu quản lý giải quyết công việc chung, bảo vệ lợiích chung của xã hội

-Nhà nước đại diện cho ý chí chung, lợi ích chung

Tính xã hội thể hiện trong mục đích, chức năng của nhà nước là đảm bảo lợi íchchung, thể hiện ý chí chung của xã hội

*Bản chất của nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam:

Sau Cách mạng Tháng Tám thành công, Nhà nước Việt Nam Dân chủ cộng hòa rađời Đó là nhà nước dân chủ nhân dân đầu tiên ở Đông Nam Á Nhà nước Việt NamDân chủ cộng hòa trước đây nay là Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam

là nhà nước kiểu mới về bản chất, khác hẳn với các kiểu nhà nước từng có tronglịch sử Bản chất bao trùm chi phối mọi lĩnh vực tổ chức và hoạt động của đời sốngnhà nước là tính nhân dân : “ Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nhànước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân NướcCộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam do Nhân dân làm chủ, tất cả quyền lực nhànước thuộc về Nhân dân mà nền tảng là liên minh giữ giai cấp công nhân với giai

cấp nông nhân và đội ngũ tri thức Quyền lực nhà nước là thống nhất, có sự phâncông, phối hợp, kiểm soát giữa cơ quan nhà nước trong việc thực hiện các quyềnlập pháp, hành pháp, tư pháp.” ( Điều 2 Hiến pháp năm 2013).

1.2 Quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin về đặc trưng và chức năng của nhà nước

1.2.1 Đặc trưng của nhà nước

- Một là, nhà nước quản lý cư dân trên một vùng lãnh thổ nhất định Các cư dântrong cộng đồng nhà nước không chỉ tồn tại quan hệ huyết thống mà còn tồn tại trên

cơ sở quan hệ ngoài huyết thống như: quan hệ kinh tế, quan hệ xã hội, quan hệchính trị, Biên giới quốc gia là ranh giới phân chia giữ các nước trên cơ sở quốcgia- dân tộc Trong nhà nước tồn tại nhiều giai cấp, tầng lớp, thành phần xã hội.Quyền lực nhà nước có hiệu lực với tất cả thành viên, tổ chức tồn tại trong biên giớiquốc gia

-Hai là, nhà nước có hệ thống các cơ quan quyền lực chuyên nghiệp mang tínhcưỡng chế đối với mọi thành viên Pháp luật chính là công cụ để nhà nước quản lí

xã hội Bằng hệ thống pháp luật nhà nước quản lí mọi cá nhân và tổ chức xã hộithực hiện các chính sách có lợi cho giai cấp thống trị Để hỗ trợ cho việc quản lí vàđiều phối, nhà nước đã lập ra bộ máy chính quyền từ trung ương tới cơ sở, bộ máynày sẽ được trả lương từ nguồn ngân sách của nhà nước và có nhiệm vụ triển khaicác chính sách do nhà nước ban hành

-Ba là, nhà nước có hệ thống thuế khóa để nuôi bộ máy chính quyền Để duy trì sựtồn tại, giai cấp thống trị phải đảm bảo sự hoạt động của bộ máy nhà nước vì vậynhà nước đã huy động nguồn tài chính từ việc thu thuế, quốc trái bằng hình thứccưỡng bức hoặc tự nguyện của công dân

1.2.2 Chức năng của nhà nước

* Chức năng thống trị chính trị và chức năng xã hội

-Chức năng chính trị của nhà nước chịu sự quy định bởi tính giai cấp của nhà nước.

Bộ máy quyền lực từ trung ương tới cơ sở có vai trò hỗ trợ nhà nước duy trì sựthống trị thông qua hệ thống chính sách và pháp luật Nhà nước duy trì trật tự xãhội, đàn áp sự phản kháng của giai cấp bị trị để bảo vệ và củng cố lợi ích cho giaicấp thống trị

Hình 1.5 Hội nghị trung ương Hình 1.6 Pháp luật

-Chức năng xã hội của nhà nước biểu hiện ở chỗ, nhà nước thực hiện nhiệm vụ

quản lí xã hội, điều hành các công việc chung của xã hội như: y tế, giáo dục, giaothông, môi trường, để duy trì sự ổn định của xã hội trong “trật tự” theo quan điểmcủa giai cấp thống trị Ăngghen cho rằng “chức năng xã hội là cơ sở của sự thốngtrị chính trị, và sự thống trị cũng chỉ kéo dài chừng nào nó còn thực hiện chức năng

xã hội của nó.” Như vậy chức năng xã hội của nhà nước có vai trò đặt biệt quan3

trọng, một đất nước nếu không chú trọng vào chức năng xã hội sẽ dễ dẫn tới sụp đổ

Chức năng chính trị và chức năng xã hội của nhà nước luôn tồn tại song song và cómối quan hệ hữu cơ với nhau Để tồn tại ổn định và lâu dài thì việc giải quyết ổnthỏa lợi ích của giai cấp thống trị và lợi ích của toàn xã hội cần được chú trọng.

Hình 1.7 Chức năng xã hội Nhà nước

Trong lĩnh vực kinh tế, giao thông vận tải, giáo dục, văn hóa

* Chức năng đối nội và đối ngoại

Chức năng đối nội của nhà nước thể hiện ở việc, nhà nước là cơ quan ban hành

pháp luật và giám sát việc thực thi pháp luật và các chính sách xã hội Đây là cơquan truyền thông, văn hóa, giáo dục, Nhà nước quản lí mọi mặt trong đời sống

xã hội như: chính trị, y tế, giao thông vận tải, nhằm giải quyết yêu cầu của toàn xã

hội Chức năng này được nhà nước thực hiện một cách thường xuyên và liên tục.

Chức năng đối ngoại của nhà nước là việc triển khai các chính sách đối ngoại của

giai cấp thống trị nhằm giải quyết mối quan hệ với các nước khác nhằm bảo vệ lãnhthổ quốc gia, trao đổi, học hỏi về kinh tế, văn hóa, giáo dục, kĩ thuật, Ngày nay,trong thời đại kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế, vai trò đối ngoại của nhà nướcngày càng được đề cao, một quốc gia có chính sách đối ngoại khôn khéo sẽ gópphần tăng sức mạnh về chính trị, kinh tế cũng như bắt kịp nhịp phát triển của thờiđại, ngược lại nếu không có sự đối ngoại, giao lưu với quốc tế, quốc gia đó dễ dàngrơi vào sự lạc hậu và bất ổn định

Hình 1.9 Chức năng đối ngoại của nhà nước

1.3 Các kiểu và hình thức nhà nước

1.3.1 Các kiểu nhà nước đã tồn tại trong lịch sử

Trong lịch sử phát triển của xã hội, căn cứ vào tính chất giai cấp có thể phân ra bốnkiểu nhà nước: Nhà nước chủ nô quý tộc, nhà nước phong kiến, nhà nước tư sản vànhà nước vô sản Mỗi kiểu nhà nước đều giống nhau ở chỗ đều là công cụ được giaicấp thống trị sử dụng để quản lí xã hội và mang lợi ích cho giai cấp thống trị Riêngnhà nước vô sản có sự khác biệt căn bản so với các kiểu nhà nước trước ở chỗ: nó lànhà nước đặc biệt, nhà nước của số đông thống trị số ít Giai cấp vô sản liên minh

sản phản động và các phần tử chống đối ở trong và ngoài nước.

*Nhà nước chủ nô quý tộc

Nhà nước chủ nô là công cụ bạo lực để duy trì sự thống trị mọi mặt của giai cấpchủ nô đối nô lệ và các tầng lớp nhân dân lao động trong xã hội Chủ thể tiếnhành các chức năng của nhà nước chủ nô chính là bộ máy của nhà nước chủ nô,

vì thế bộ máy nhà nước chủ nô được xây dựng phù hợp cho việc thực hiện cácchức năng của nhà nước Ở các nhà nước chủ nô khác nhau do hình thức chínhthể khác nhau, chức năng cụ thể của nhà nước cũng có những biểu hiện khácnhau, do đó bộ máy nhà nước trong từng quốc gia chiếm hữu nô lệ cũng cónhững điểm khác biệt Tuy nhiên, việc thiết lập bộ máy nhà nước chủ nô tựuchung lại đều để thực hiện các chức năng đối nội và đối ngoại cơ bản của nhànước, duy trì sự thống trị và bảo vệ lợi ích của chủ nô, duy trì trật tự xã hội trên

cơ sở của chế độ chiếm hữu nô lệ

Về hình thức nhà nước, lịch sử phát triển của nhà nước chủ nô quý tộc gắn liềnvới các hình thức thể chế: quân chủ, cộng hòa dân chủ, cộng hòa quý tộc Vềhình thức cấu trúc nhà nước tất cả các nhà nước chủ nô quý tộc đều có cấu trúcnhà nước đơn giản nhất

*Nhà nước phong kiến

Nhà nước phong kiến ra đời trên cơ sở của sự sụp đổ của xã hội chiếm hữu nô lệ, ởmột số quốc gia, nhà nước phong kiến là kiểu nhà nước đầu tiên, ví dụ : Việt Nam,Triều Tiên,

Nhà nước phong kiến cũng có hai bản chất là tính giai cấp và tính xã hội Bộ máychuyên chính của giai cấp địa chủ, phong kiến là công cụ thực hiện và bảo vệ quyền

và lợi ích của giai cấp thống trị

Về mặt hình thức có nhà nước phong kiến tập quyền và nhà nước phong kiến phânquyền Nhà nước phong kiến phân quyền, quyền lực của nhà nước được phân chiathành những quyền lực độc lập theo từng địa phương nhất định Nhà nước phong

kiến tập quyền, quyền lực của nhà vua được tăng cường, hoàng đế có quy quyềntuyệt đối, ý chí của nhà vua là pháp luật.

*Nhà nước tư bản chủ nghĩa

Là nhà nước của giai cấp tư sản Nó bao gôm các hình thức như: chế độ quân chủlập hiến, chế độ cộng hòa, chế độ cộng hòa đại nghị, chế độ tổng thống, Ngoài racòn có sự khác nhau về chế độ bầu cử, chế độ một hay hai nghị viện, về nhiệm kìtổng thống, về sự phân quyền giữa tổng thống và nội các, Trong các nhà nướcquân chủ lập hiến, vua là người đứng đầu trên danh nghĩa, mọi quyền lực tập trungvào tay của tư sản

Trong thời kì cách mạng khoa học công nghệ, chủ nghĩa tư bản dần chuyển sangchủ nghĩa tư bản nhà nước với việc áp dụng các biện pháp “ quốc hữu hóa”, “ kếhoạch hóa”, “ chương trình hóa” nền sản xuất, điều chỉnh quan hệ tài chính- hànghóa- tiền tệ làm tồn tại song song nền tư bản độc quyền nhà nước và tư bản tư nhân

*Nhà nước vô sản

Là kiểu nhà nước mới, là nhà nước của giai cấp vô sản, của dân, do dân, vì đân, dochính đảng của giai cấp công nhân lãnh đạo với nhiều đặc điểm tiến bộ

1.3.2 Nhà nước vô sản – kiểu nhà nước “đặc biệt”

Nhà nước vô sản là nhà nước của số đông thống trị số ít Trong kiểu nhà nước vôsản, giai cấp vô sản liên minh với giai cấp nông dân, tầng lớp tri thức tiến bộ vànhân dân lao động, sau khi tiến hành đấu tranh cách mạng dành chính quyền đô hộ

ở Trung Quốc, Việt Nam, hoặc từ tay giai cấp tư sản như ở Nga

Chức năng của nhà nước vô sản là thiết lập một trật tự xã hội mới, dẹp bỏ chế độbốc lột sức người Là nhà nước do giai cấp vô sản lãnh đạo, đại diện và bảo vệquyền và lợi ích của giai cấp vô sản, trong đó nhân dân lao động thực sự làm chủ xãhội, thực hiện quyền dân chủ vô sản, dân chủ kiểu mới, dân chủ của số đông có