Câu 2 5đ: Phân tích giá trị nhân đạo trong truyện ngắn Chí Phèo... Một trong những phẩm chất quý báu của con người Việt Nam ta chính là tinh thần “thương người như thể thương thân”... Ph
Trang 1Đề thi học kì 1 lớp 11 môn Văn năm học 2020 - 2021
I Đọc hiểu văn bản (3đ):
Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi:
Hôm qua em đi tỉnh về Đợi em ở mãi con đê đầu làng Khăn nhung quần lĩnh rộn ràng
Áo cài khuy bấm, em làm khổ tôi!
Nào đâu cái yếm lụa sồi?
Cái dây lưng đũi nhuộm hồi sang xuân?
Nào đâu cái áo tứ thân?
Cái khăn mỏ quạ, cái quần nái đen?
Nói ra sợ mất lòng em Van em em hãy giữ nguyên quê mùa
Như hôm em đi lễ chùa
Cứ ăn mặc thế cho vừa lòng anh!
(Chân quê - Nguyễn Bính)
Câu 1 (0,5đ): Đoạn thơ được viết theo thể thơ nào?
Câu 2 (0,5đ): Nêu phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn thơ thứ 2 Câu 3 (1đ): Chỉ ra biện pháp nghệ thuật tiêu biểu của đoạn thơ và nêu tác dụng Câu 4 (1đ): Câu thơ: “Van em em hãy giữ nguyên quê mùa” có gì đặc sắc?
II Làm văn (7đ):
Câu 1 (2đ): Nghị luận về câu tục ngữ: “Thương người như thể thương thân”.
Câu 2 (5đ): Phân tích giá trị nhân đạo trong truyện ngắn Chí Phèo.
Hướng dẫn giải Đề thi học kì 1 lớp 11 môn Ngữ văn
Trang 2I Đọc hiểu văn bản (3đ):
Câu 1 (0,5đ):
Đoạn thơ được viết theo thể thơ lục bát
Câu 2 (0,5đ):
Phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong khổ thơ thứ 2: miêu tả
Câu 3 (1đ):
Biện pháp nghệ thuật: sử dụng câu hỏi tu từ, câu cảm thán, điệp cấu trúc “nào đâu… cái”
Tác dụng: bộc lộ cảm xúc của người con trai trước sự thay đổi của người yêu mình
Câu 4 (1đ):
Câu thơ: “Van em em hãy giữ nguyên quê mùa”
Nét đặc sắc: “Van em”: thành khẩn, không còn là lời cảm thán mà là lời van xin người yêu hãy giữ nguyên những nét chân chất của quê hương mình
II Làm văn (7đ):
Câu 1 (2đ):
Dàn ý Nghị luận về câu tục ngữ “Thương người như thể thương thân”
1 Mở bài
Giới thiệu vấn đề cần nghị luận: tinh thần “thương người như thể thương thân” (Một trong những phẩm chất quý báu của con người Việt Nam ta chính là tinh thần
“thương người như thể thương thân”)
2 Thân bài
a Giải thích
Trang 3Thương người như thể thương thân: tình yêu thương giữa con người với con người, sẵn sàng đồng cảm, chia sẻ, thấu hiểu và giúp đỡ người khác khi người ta gặp khó khăn Rộng hơn nữa chính là tình đồng bào, tinh thần đoàn kết
b Phân tích
Cuộc sống vẫn còn nhiều mảnh đời khó khăn, bất hạnh, giúp đỡ nhau làm cuộc sống của con người ngày càng tốt lên, xã hội phát triển hơn
Một con người có tâm thiện, luôn giúp đỡ người khác khi gặp khó khăn sẽ được mọi người yêu quý, kính trọng và sẵn sàng giúp đỡ lại khi mình rơi vào hoàn cảnh tương tự
Nếu xã hội ai cũng có tấm lòng “thương người như thể thương thân” thì xã hội sẽ được lan tỏa nhiều điều tốt đẹp
c Chứng minh
Học sinh tự lấy dẫn chứng minh họa cho bài làm của mình
Lưu ý: dẫn chứng xác thực, nổi bật, tiêu biểu, được nhiều người biết đến
d Phản biện
Trong cuộc sống vẫn còn có nhiều người thờ ơ, vô cảm trước nỗi đau của người khác, chỉ biết đến bản thân mình,… những người này đáng bị xã hội thẳng thắn lên
án, chỉ trích
3 Kết bài
Khái quát lại ý nghĩa và tầm quan trọng của tinh thần “thương người như thể thương thân”
Câu 2 (5đ):
Dàn ý phân tích giá trị nhân đạo trong truyện ngắn Chí Phèo
1 Mở bài
Trang 4Giới thiệu về truyện ngắn Chí Phèo và giá trị nhân đạo của câu chuyện.
2 Thân bài
a Khái quát về giá trị nhân đạo
Giá trị nhân đạo hiểu một cách đơn giản nhất, đó chính là sự cảm thông, đồng cảm trước nỗi đau của con người
Trong truyện ngắn Chí Phèo, tư tưởng nhân đạo của nhà văn Nam Cao được thể hiện ở chỗ hướng ngòi bút khám phá đời sống bị đọa đày cả về thể xác và tinh thần của những người lao động lương thiện
b Nhân vật Chí Phèo
Chí Phèo là anh canh điền hiền lành, lương thiện nhưng cuộc sống bất công đã đẩy Chí đến con đường lưu manh hóa
- Khi ý thức được bi kịch khủng khiếp của cuộc đời mình, khi biết không thể quay lại con đường lương thiện như mình khao khát thì Chí thà lựa chọn cái chết chứ kiên quyết không chịu làm con quỷ dữ nữa Bên trong những con người bị tha hóa
cả về nhân hình lẫn nhân tính như Chí Phèo vẫn tồn tại những phần rất người
c Nhân vật Thị Nở
Thị Nở là người đàn bà xấu ma chê quỷ hờn, lại dở hơi, nhà có mả hủi nhưng bên trong diện mạo xù xì, gớm ghiếc ấy lại là tình thương đầy ấm áp, là tấm lòng thiện lương đáng quý
Sự quan tâm, thương yêu chân thành của Thị Nở đã cảm hóa và thức tỉnh phần nhân tính còn lại bên trong Chí Phèo
d Giá trị nhân đạo
Nam Cao đã cất lên tiếng kêu cứu đầy thảm thiết và phẫn uất khi giá trị của con người bị cái đen tối, bất công của xã hội chà đạp, tha hóa
Tác giả đặt ra vấn đề nhức nhối: làm thế nào để cứu con người khỏi cái xã hội vùi
Trang 5Tư tưởng nhân đạo của nhà văn Nam Cao còn được thể hiện thông qua thái độ đồng cảm, trân trọng đối với giá trị của con người: Đó là phần lương thiện bên trong con người Chí Phèo Tình thương yêu đáng trân trọng bên trong Thị Nở
3 Kết bài
Khái quát lại giá trị nhân đạo của tác phẩm
-Mời các bạn tham khảo thêm các bài viết dưới đây của chúng tôi:
Soạn bài lớp 11
Văn mẫu lớp 11
Tóm tắt tác phẩm lớp 11
Tác giả - Tác phẩm Ngữ Văn 11