Định nghĩa giai cấp công nhân - GCCN là một tập đoàn xã hội, hình thành và phát triển cùng quá trình phát triển của nền công nghiệp hiện đại; là chủ thể sản xuất vật chất hiện đại, là đ
Trang 1ĐẠI HỌC DUY TÂN TIỂU LUẬN CHÍNH TRỊ
MÔN HỌC: CHỦ NGHĨA XÃ HỘI KHOA HỌC
ĐỀ TÀI: SỨ MỆNH LỊCH SỬ CỦA GIAI CẤP CÔNG NHÂN HIỆN NAY Sinh viên thực hiện:
Lê Thanh Nguyệt
Lê Thu Hương
Lê Thị Minh Anh
Đặng Thị Phương Hoa
Lớp môn học: POS 351 U
Trang 2MỤC LỤC
A MỞ ĐẦU 3
B NỘI DUNG 4
I Khái quát về giai cấp công nhân 4
1 Định nghĩa giai cấp công nhân 4
2 Những biến đổi của giai cấp công nhân ngày nay so với thời kỳ của Mác 4
II Nội dung sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Sứ mệnh lịch sử đó trong thời đại ngày nay 5
1 Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân 5
2 Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân trong thời đại ngày nay 6
3 Những điều kiện khách quan quy định sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân 7
3.1 Về địa vị kinh tế xã hội 3.2 Về Đặc điểm chính trị xã hội 4 Những nhân tố chủ quan trong quá trình thực hiện sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân 8
III Nội dung sứ mệnh của giai cấp công nhân Việt Nam 9
1. Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Việt Nam 9
1.1 Nội dung sứ mệnh của giai cấp công nhân Việt Nam hiện nay về kinh tế 9
1.2 Nội dung sứ mệnh của giai cấp công nhân Việt Nam hiện nay về chính trị xã hội 1.3 Nội dung sứ mệnh của giai cấp công nhân Việt Nam hiện nay về văn hóa tư tưởng 2 Thực trạng của giai cấp công nhân Việt Nam 10
3 Vai trò lãnh đạo giai cấp công nhân trong cách mạng Việt Nam 11
4 Phướng hướng và giải pháp xây dựng giai cấp công nhân Việt Nam 12
C KẾT LUẬN 14
Trang 3A MỞ ĐẦU
Phát triển con người là mục tiêu cao cả nhất của toàn nhân loại Đây là làn sóng văn minh thứ ba đang được loài người tới một kỉ nguyên mới, mở ra bao khả năng để
họ tìm ra những con đường tối ưu đi tới tương lai Giai cấp công nhân có sứ mệnh lịch
sử vô cùng trọng đại giúp xóa bỏ xã hội cũ,lạc hậu, xây dựng xã hội mới tiến bộ và giải phóng giai cấp đồng thời giảiphóng toàn nhân loại trên phạm vi toàn thế giới Ngày nay đứng trước tình hình phát triển mới của đất nước và thế giới, nhân loại bước vào thiên niên kỷ mới, trong bối cảnh toàn cầu hóa và phát triển kinh tế tri thức, giai cấp công nhân ngày nay ở các nước nhất là các nước đang phát triển là một trong những lực lượng xã hội quan trọng nhất đang tham gia tích cực vào các chương trình,
dự án phát triển kinh tế - xã hội của quốc gia Được thể hiện trên hai phương diện đó
là lý luận và thực tiễn Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân là một phạm trù cơ bản nhất của chủ nghĩa xã hội khoa học, do đó đã được C.Mác-Ph.Ăngghen và Lênin nghiên cứu và phát triển rất hoàn thiện trong trong quá trình phát triển của lịch sử thế giới
Trong thời đại xã hội nào, những người lao động sản xuất trong các ngành sản xuất công nghiệp, dich vụ công nghiệp hay những người công nhân đều có vai trò sáng tạo chân chính ra lịch sử và là những người giữ vai trò quết định sáng tạo công
cụ sản xuất, giá trị trặng dư và chính trị xã hội Sự tác động của giai cấp công nhân không chỉ vậy mà nó còn ảnh hưởng đến kinh tế mà còn ảnh hưởng rất lớn đến tình hình kinh tế chính trị của toàn thế giới Chính vì như thế nêu chúng ta cần khai thác đi sâu vào vấn đề này sẽ giúp chúng ta hiểu sâu sắc hơn về sứ mệnh của giai cấp công nhân trong thời đại hiện nay, lực lượng đi đầu trong sự nghiệp công nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước
Trang 4B NỘI DUNG
I Khái quát về giai cấp công nhân
1 Định nghĩa giai cấp công nhân
- GCCN là một tập đoàn xã hội, hình thành và phát triển cùng quá trình phát triển của nền công nghiệp hiện đại; là chủ thể sản xuất vật chất hiện đại, là đại biểu cho phương thức sản xuất mang trình độ xã hội hóa ngày càng cao, là giai cấp có lợi ích cơ bản đối lập với lợi ích cơ bản của giai cấp tư sản; đồng thời có sứ mệnh lịch sử phủ định chế độ tư bản chủ nghĩa, xây dựng thành công CNXH và CNCS trên toàn thế giới
- Ở nước TBCN, giai cấp công nhân là những người không có hoặc về cơ bản không có tư liệu sản xuất, phải làm thuê cho giai cấp tư sản và bị giai cấp tư sản bóc lột giá trị thặng dư
- Ở các nước XHCN, giai cấp công nhân cùng nhân dân lao động làm chủ những tư liệu sản xuất chủ yếu và cùng nhau hợp tác lao động vì lợi ích chung của toàn xã hội trong đó có lợi ích chính đáng của mình
2 Những biển đổi của giai cấp công nhân ngày nay so với thời kỳ của Mác
- Từ sau sự đổ vỡ của chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô và các nước Đông Âu, kẻ thủ của chủ nghĩa xã hội cố tìm mọi cách để phủ nhận học thuyết về sử mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Do sự tác động của khoa học công nghệ, giai cấp công nhân ngày càng nhỏ bé vì số người sản xuất vật chất ngày một ít Vì thế, họ cho rằng: giai cấp công nhân đang “hòa tan" vào chủ nghĩa tư bản và không còn là giai cấp trung tâm của
xã hội; rằng: vai trò của công nhân đã thuộc về tầng lớp trí thức; trí thức hiện nay là chủ thể của xã hội, là lực lượng cơ bản thúc đẩy lịch sử tiến lên
- Giai cấp công nhân ngày này không hề bị mất biến mà còn lại ngày càng không ngừng phát triển về số lượng Đối với giai cấp công nhân hiện nay mặc dù cơ cấu ngành nghề ở các bản dịch vụ chiếm 50-70% sản xuất đã được tự động hóa với một chương trình rất cao, nhưng trong lao động trực tiếp hoặc gián tiếp người lao động phải sử dụng công cụ lao động của cộng đồng hiện đại và họ là những người không có tư liệu sản xuất Do đó dò về địa điểm xã hội mà họ vẫn là người làm thuê Nếu như trước kia người công chỉ bán sức lao động là chủ yếu, thì ngày nay họ còn bán cả sức lao động và đôi khi bán chất xám lại là điểm chủ yếu
- Trong xã hội ngày nay một số công nhân cũng có tư liệu sản xuất, họ cũng làm chủ, một số còn có cổ phần có phải cuộc sống của công nhân được trung lưu hóa? Vậy họ có còn là công nhân không? Để trả lời câu hỏi này chúng ta xét ở hai xã hội:
- Ở các nước tư bản, phần đông họ không còn là những người vô sản trần trụi với hai bàn tay trắng, như phân tích của Mác đưa ra ngày trước mà một số họ có tư liệu sản xuất phụ mà họ có thể cùng gia đình làm thêm ở nhà để thực hiện một số công đoạn phụ cho nhà máy, xí nghiệp Một số ít có cổ phần nhưng rất bé và bản thân họ
Trang 5cũng chỉ là những người lao động làm thuê, bị bóc lột tư bản một cách ngày càng tinh
vi hơn
- Đối các nước XHCN sau khi giành được chính quyền họ trở thành giai cấp lãnh đạo, Tư liệu sản xuất là của chung Họ vẫn là giai cấp công nhân nhưng không còn là vô sản như trước nữa Như vậy về địa vị kinh tế xã hội của giai cấp công nhân ở các nước xã hội chủ nghĩa căn bản đã khác so với trước đây nhưng trong thời kì quá
độ lên xã hội chủ nghĩa như ở nước ta hiện nay thì còn có một bộ phận công nhân làm thuê trong các doanh nghiệp tư nhân và họ vẫn là người bị bóc lột Sự phát triển của lực lượng sản xuất từ văn minh công nghiệp sang văn minh trí tuệ dần dần làm thay đổi căn bản cơ cấu các ngành nghề kinh tế - kỹ thuật, và từ đó, hình thành dần một giai cấp công nhân mới
- Nói đến giai cấp công nhân trước đây, chúng ta thường nghĩ nhiều đến những người lao động chân tay hơn là những người lao động trí óc; chủ yếu nói đến công nhân "áo xanh", ít nói đến công nhân "áo vàng" (kỹ thuật viên); còn công nhân "áo trắng" hay "công nhân cổ cồn" (kỹ sư) thì cho rằng, họ thuộc tầng lớp công nhân quý tộc, gắn bó chặt chẽ với giai cấp tư sản và là cơ sở xã hội của chủ nghĩa cải lương trong phong trào công nhân Ngày nay, đã xuất hiện và phát triển ngày càng nhiều lực lượng công nhân được trí thức hóa, những công nhân "áo vàng" và công nhân "áo trắng", trong khi lực lượng công nhân "áo xanh" ngày càng giảm dần
II Nội dung sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Sứ mệnh lịch sử đó trong thời đại ngày nay
1 Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân.
- Theo chủ nghĩa Mác Lênin sứ mệnh lịch sử tổng quát của giai cấp công nhân
là thông qua chính đảng Tiền Phong, giai cấp công nhân, tổ chức lãnh đạo nhân dân lao động, đấu tranh xóa bỏ các chế độ người bóc lột người Xóa bỏ chủ nghĩa tư bản giải phóng giai cấp công nhân, nhân dân lao động khỏi mọi sự áp bức, bóc lột, nghèo nàn, lạc hậu, xây dựng xã hội cộng sản chủ nghĩa văn minh
- Nói về sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân chủ nghĩa Mác đã viết: “thực hiện sứ mệnh giải phóng thế giới ấy- đó là sứ mệnh lịch sử của giai cấp vô sản hiện đại”
- Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân thể hiện trên ba nội dung cơ bản : + Nội dung kinh tế : Là nhân tố hàng đầu của lực lượng sản xuất xã hội hóa cao, giai cấp công nhân cũng là đại biểu cho quan hệ sản xuất mới, sản xuất ra của cải vật chất ngày càng nhiều đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của con người và xã hội Bằng cách đó giai cấp công nhân tạo tiền đề vật chất - kỹ thuật cho sự ra đời của xã hội mới + Nội dung chính trị - xã hội: Giai cấp công nhân cùng với nhân dân lao động dưới
sự lãnh đạo của Đảng cộng sản tiến hành cách mạng chính trị để lật đổ quyền thống trị của giai cấp thống trị , Xóa bỏ chế độ bóc lột, áp lực ,giành quyền lực về tay giai cấp công nhân và nhân dân lao động Thiết lập nhà nước kiểu mới, mang bản chất giai cấp
Trang 6công nhân, xây dựng nền dân chủ xã hội chủ nghĩa, thực hiện quyền lực của nhân dân quyền dân chủ và làm chủ xã hội của tuyệt đại đa số nhân dân lao động
+ Nội dung văn hóa, tư tưởng: Giai cấp công nhân thực hiện cuộc cách mạng
về văn hóa, tư tưởng bao gồm cải tạo cái cũ lỗi thời,lạc hậu, xây dựng cái mới, tiến bộ trong lĩnh vực ý thức tư tưởng, trong tâm lý, lối sống và trong đời sống tinh thần xã hội.Phát triển văn hóa, xây dựng con người mới xã hội chủ nghĩa,đạo đức và lối mới
xã hội chủ nghĩa là một trong những nội dung căn bản mà cách mạng xã hội chủ nghĩa trên lĩnh vực văn hóa tư tưởng đặt ra đối với sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân hiện đại
2 Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân trong thời đại ngày nay.
- Để hoàn thành sứ mệnh lịch sử của mình thì trước tiên giai cấp công nhân cần phải làm cuộc cách mạng xã hội, giành lấy chính quyền về tay mình, thiết lập chuyên chính vô sản, phải “tự vươn lên thành giai cấp dân tộc, phải tự mình trở thành dân tộc” “Phải nhận lấy sứ mệnh đại biểu cho toàn bộ lợi ích của một dân tộc và do
đó lãnh đạo dân tộc ấy về chính trị”
- Muốn thủ tiêu áp bức bóc lột và mọi hình thức tha hóa, thực hiện giải phóng
con người đòi hỏi công nhân phải giành lấy dân chủ, giành lấy chính quyền Sau khi thành giai cấp cầm quyền, giai cấp công nhân trở thành lực lượng lãnh đạo, tổ chức và thực hiện quá trình xây dựng xã hội mới - xã hội XHCN và CSCN trên phạm vi mỗi dân tộc và trên toàn thế giới, thực hiện sự nghiệp giải phóng giai cấp, giải phóng dân tộc, giải phóng xã hội, giải phóng con người Giai cấp công nhân là lực lượng lãnh đạo toàn bộ cuộc đấu tranh để thủ tiêu hoàn toàn các giai cấp Thực hiện sứ mệnh lịch
sử của giai cấp công nhân không phải nhằm duy trì giai cấp công nhân mà vì mục tiêu giải phóng con người Tất nhiên con đường đi tới một xã hội không giai cấp rất quanh
co và phức tạp
- Vào thế kỷ XIX giai cấp công nhân chủ yếu là lao động chân tay, điều kiện
sản xuất lúc đó còn hạn chế Ngày nay trong điều kiện mới, khi lực lượng sản xuất đang trên đà phát triển mạnh, giai cấp công nhân không chỉ bao gồm những người lao động chân tay mà còn cả lao động trí óc thông qua các máy điện toán với những thành tựu của tin học Giai cấp công nhân có sự phát triển về chất lượng để đảm đương được nhiệm vụ của mình trong điều kiện mới, hay nói cách khác “công nhân hóa trí thức”
và “trí thức hóa công nhân” là xu thế tất yếu của nền đại công nghiệp, của quá trình tự động hóa, tin học hóa
- Ngày nay, cơ cấu của giai cấp công nhân hiện đại rất đa dạng, có nhiều trình
độ khác nhau và không ngừng biến đổi theo hướng không thuần nhất: Công nhân kỹ thuật ngày càng tăng công nhân ngày càng được nâng cao về trình độ, đóng vai trò chính trong quá trình phát triển, công nhân truyền thống giảm dần
Hiện nay ,kẻ thù của chủ nghĩa xã hội khoa học và một số kẻ có cơ hội đang phủ nhận học thuyết Mác - Lênin về sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Theo họ thì giai cấp công nhân ngày càng “teo đi”, “tan biến” vào các giai cấp, tầng lớp xã hội khác
Trang 7Nhưng thực tế đã chứng minh tỉ lệ số người làm dịch vụ so với số người sản xuất trực tiếp tăng lên; trình độ văn hóa chung và tay nghề chuyên môn cao hơn; mức thu nhập khá hơn trước, làm cho một bộ phận người lao động trở thành “trung lưu hóa”.Những biểu hiện trên đây chứng tỏ giai cấp công nhân ngày càng phát triển, chứ không phải
"teo đi" như một số người quan niệm Mặc khác, mâu thuẩn giữa lực lượng sản xuất
và quan hệ sản xuất trong lòng TBCN đang diễn ra hết sức gay gắt Nền kinh tế TBCN
có khả năng phát triễn nhưng thường xuyên phải đương đầu với cuộc khủng hoảng nặng nề, với nhiều cơn suy thoái và nạn thất nghiệp
- Tuy ở các nước tư bản phát triễn, đời sống của một số bộ phận công nhân đã
được cải thiện, họ được “trung lưu hóa”, được nắm cổ phần nhưng điều đó không thể khẳng định là họ không bị bóc lột về giá trị thặng dư Mặc khác, cuộc cách mạng khoa học công nghệ đang diễn ra mạnh mẽ ngày nay cũng là một trong những biện pháp
“hoàn hảo” và “tinh vi” giúp giai cấp tư sản tiếp tục bóc lột giá trị thặng dư của giai cấp công nhân
3 Những điều kiện khách quan quy định sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân.
3.1 Về địa vị kinh tế - xã hội:
+ Giai cấp công nhân là giai cấp gắn với lực lượng sản xuất tiên tiến nhất dưới chủ nghĩa tư bản Giai cấp công nhân là lực lượng quyết định phá vỡ quan hệ sản xuất
tư bản chủ nghĩa
+ Giai cấp công nhân hiện đại có xu hướng ngày càng được tri thức hóa do yêu cầu khách quan của sự phát triển công nghiệp trong thời đại mà khoa học và công nghệ đã và đang trở thành lực lượng sản xuất trực tiếp
+ Giai cấp công nhân do không có tư liệu sản xuất nên giai cấp công nhân phải bán sức lao động của mình cho nhà tư bản và bị nhà tư bản chiếm đoạt giá trị thặng
dư, họ bị lệ thuộc hoàn toàn trong quá trình phân phối các kết quả lao động của chính mình
+ Giai cấp công nhân có lợi ích căn bản thống nhất với lợi ích của toàn thể nhân dân lao động nên họ có thể tập hợp, đoàn kết, lãnh đạo đông đảo quần chúng đi theo làm cách mạng chống lại giai cấp tư sản
- Có thể thấy địa vị kinh tế – xã hội của giai cấp công nhân là yếu tố quan trọng nhất quy định nên sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân bởi nếu không có địa vị về kinh tế là người đại diện cho lực lượng sản xuất tiến bộ
3.2 Về đặc điểm chính trị - xã hội:
+ Giai cấp công nhân là giai cấp tiên tiến nhất và là con đẻ của nền sản xuất công nghiệp hiện đại, được rèn luyện trong nền sản xuất công nghiệp tiến bộ, đoàn kết
và tổ chức lại thành một lực lượng xã hội hùng mạnh
+ Giai cấp công nhân đại diện cho lực lượng sản xuất tiên tiến thể hiện ở nhiệm
vụ xóa bỏ quan hệ sản xuất dựa trên chế độ tư hữu về tư liệu sản xuất thiết lập quan hệ sản xuất mới tiến bộ hơn
Trang 8+ Giai cấp công nhân được trang bị lí luận của chủ nghĩa Mác - Lenin lí luận cách mạng khoa học và tiến bộ Để có thể tiếp thu và vận dụng lí luận này đòi hỏi giai cấp công nhân cần có trình độ lí luận nhất định
+ Giai cấp công nhân có ý thức tổ chức kỷ luật cao Môi trường làm việc của giai cấp công nhân là sản xuất tập trung cao và có trình độ kỹ thuật ngày càng hiện đại, có cơ cấu tổ chức ngày càng chặt chẽ, làm việc theo dây chuyền buộc giai cấp công nhân phải luôn tuân thủ nghiêm ngặt kỷ luật lao động
+ Ngoài ra giai cấp công nhân có tinh thần cách mạng triệt để nhất vì cách mạng của giai cấp công nhân hướng tới mục tiêu cuối là giải phóng giai cấp, giải phóng dân tộc, giải phóng con người, thể hiện ở sự xóa bỏ mọi tình trạng áp bức bóc lột, nô dịch cả về vật chất lẫn tinh thần Giai cấp công nhân vừa phải giành chính quyền, vừa sử dụng chính quyền để thực hiện mục tiêu đó
+ Giai cấp công nhân có bản chất quốc tế Giai cấp công nhân ở tất cả các nước đều có chung một mục đích là giải phóng mình đồng thời giải phóng xã hội khỏi áp bức bóc lột và họ đều có chung một kẻ thù là giai cấp tư sản bóc lột
4 Những nhân tố chủ quan trọng trong quá trình thực hiện sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân.
- Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân xuất hiện một cách khách quan nhưng
để biến nó thành hiện thực thì phải thông qua nhân tố chủ quan, đó là:
- Sự phát triễn của bản thân giai cấp công nhân đã không ngừng hoạt động và trưởng thành từng bước cả về mặt số lượng và chất lượng Thông qua sự phát triễn này có thể thấy sự lớn mạnh của giai cấp công nhân cùng với quy mô phát triễn của nền sản xuất vật chất hiện đại trên nền tảng của công nghiệp, của kỹ thuật và công nghệ
- Đảng cộng sản là nhân tố chủ quan quan trọng nhất để giai cấp công nhân thực hiện thắng lợi sứ mệnh lịch sử của mình Đảng cộng sản ra đời và đảm nhận vai trò lãnh đạo cuộc cách mạng là dấu hiệu về sự trưởng thành vượt bậc của giai cấp công nhân với tư cách là giai cấp cách mạng Giai cấp công nhân là cơ sở xã hội và nguồn bổ sung lực lượng quan trọng nhất của Đảng, làm cho Đảng mang bản chất giai cấp công nhân trở thành bộ tiên phong, bộ tham mưu chiến đấu của giai cấp
Ngoài hai điều kiện thuộc về nhân tố chủ quan nêu trên chủ nghĩa Mác -Lênin còn chỉ rõ, để cuộc cách mạng thực hiện sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân
đi tới thắng lợi, phải có sự liên minh giai cấp giữa giai cấp công nhân với giai cấp nông dân và các tầng lớp lao động khác do giai cấp công nhân thông qua đội tiên phong của nó là Đảng cộng sản lãnh đạo Đây cũng là một điều kiện quan trọng không thể thiếu để thực hiện sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân
Trang 9III Nội dung sứ mệnh của giai cấp công nhân Việt Nam
1 Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Việt Nam
- Là giai cấp lãnh đạo cách mạng thông qua đội tiên phong là ĐCSVN, giai cấp đại diện cho phương thức sản xuất tiên tiến
- Giai cấp tiên phong trong sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội, đi đầu trong
sự nghiệp CNH-HĐH - Là lực lượng nòng cốt trong liên minh công nông và trí thức dưới sự lãnh đạo của Đảng
1.1 Nội dung sứ mệnh của giai cấp công nhân Việt Nam hiện nay về kinh tế
- Là nguồn lao động chủ yếu tham gia phát triển nền KTTT hiện đại, định hướng XHCN
- Là lực lượng đi đầu trong sự nghiệp CNH-HĐH đất nước
- Đảm bảo tăng trưởng kinh tế đi đôi với tiến bộ và công bằng xã hội, thực hiện hài hòa lợi ích cá nhân- tập thể và xã hội
1.2 Nội dung sứ mệnh của giai cấp công nhân Việt Nam hiện nay về chính trị xã hội
- Giữ vững và tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng, ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ - Nêu cao trách nhiệm tiên phong, đi đầu, góp phần củng cố và phát triển cơ sở chính trị- xã hội quan trọng của Đảng - Tích cực tham gia xây dựng, chỉnh đốn Đảng, làm cho Đảng thực sự trong sạch, vững mạnh
1.3 Nội dung sứ mệnh của giai cấp công nhân Việt Nam hiện nay về văn hóa tư tưởng
- Xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc
- Tham gia vào cuộc đấu tranh trên lĩnh vực tư tưởng lý luận để bảo vệ sự trong sáng của chủ nghĩa Mác- Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh
- Chống lại những quan điểm sai trái, những sự xuyên tạc của các thế lực thù địch, kiên định lý tưởng, mục tiêu và con đường cách mạng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội Tại Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Trung ương khoá X, Đảng ta xác định: “Giai cấp công nhân Việt Nam là lực lượng xã hội to lớn, rộng lớn, bao gồm lao động chân tay và trí thức, lao động làm công ăn lương trong các loại hình sản xuất, kinh doanh, sản xuất dịch vụ công nghiệp, kinh doanh và dịch vụ có tính chất công nghiệp “Giai cấp công nhân Việt Nam ra đời và phát triển gắn liền với Chính sách khai thác thuộc địa của thực dân Pháp ở Việt Nam Giai cấp công nhân Việt Nam có những đặc điểm chủ yếu sau:
- Tuy số lượng giai cấp công nhân Việt Nam khi mới ra đời còn ít, những đặc điểm của công nhân là sản phẩm của đại công nghiệp chưa thực sự hoàn chỉnh, nhưng
đã lớn lên trong một xã hội trọng nông còn nhiều tàn tích Mặc dù còn sót lại tâm lý tiểu nông nhưng giai cấp công nhân Việt Nam đã sớm nung nấu ý chí đấu tranh cách mạng chống đế quốc nên nhanh chóng trưởng thành về ý thức chính trị của giai cấp,
Trang 10sớm nhận ra lý tưởng và mục tiêu của mình cách mạng, tức là giác ngộ về sứ mệnh lịch sử của giai cấp mình, nhất là từ khi Đảng ra đời
Có thể nói những chuyển biến về bản thân công nhân Việt Nam trên những nét chủ yếu sau:
- Giai cấp công nhân Việt Nam ngày nay tăng nhanh về số lượng và chất lượng, là giai cấp đi đầu trong sự nghiệp đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá , gắn với phát triển kinh tế tri thức, bảo vệ tài nguyên và môi trường
- Giai cấp công nhân Việt Nam hiện nay đa dạng về cơ cấu ngành nghề, có mặt
ở mọi thành phần kinh tế, mà tiêu biểu là đội ngũ công nhân trong khu vực kinh tế nhà nước, giữ vai trò nòng cốt, chủ đạo
- Lao động tri thức, nắm vững khoa học và công nghệ tiên tiến, lao động trẻ được đào tạo nghề theo tiêu chuẩn nghề nghiệp, có trình độ văn hóa, được đào tạo trong thực tiễn sản xuất và thực tiễn xã hội
- Để thực hiện được sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Việt Nam trong bối cảnh hiện nay, cùng với việc xây dựng và phát triển giai cấp công nhân lớn mạnh, hiện đại, phải đặc biệt coi trọng công tác xây dựng và chỉnh đốn chỉnh đốn Đảng, làm cho Đảng lãnh đạo, cầm quyền thực sự trong sạch, vững mạnh Đó là điểm mấu chốt để thực hiện thắng lợi sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Việt Nam
2 Thực trạng của giai cấp công nhân Việt Nam
- Tăng nhanh về số lượng và chất lượng, đi đầu trong sự nghiệp CNH- HĐH, gắn với phát triển kinh tế tri thức
- Cơ cấu nghề nghiệp của công nhân hiện nay vô cùng đa dạng và chưa ngừng lại ở những nghề hiện có Hiện nay trên thế giới có khoảng 23.000 nghề nghiệp liên quan đến máy móc và phương thức lao động công nghiệp; và dự đoán rằng, đến giữa thế kỷ XXI sẽ có thêm khoảng 10.000 nghề nghiệp mới, chủ yếu là ở lĩnh vực dịch vụ
- Công nhân tri thức, công nhân trẻ được đào tạo nghề theo chuẩn nghề nghiệp, học vấn, văn hóa, được rèn luyện trong thực tiễn sản xuất và xã hội, là lực lượng chủ đạo trong cơ cấu GCCN
- Giai cấp công nhân hiện nay lao động trên 3 lĩnh vực cơ bản là nông nghiệp, công nghiệp và dịch vụ Mặc dù đang có sự dịch chuyển lao động giữa các lĩnh vực nhưng xu hướng chung là nhóm lao động ở lĩnh vực dịch vụ tăng mạnh, số lượng lao động trong lĩnh vực công nghiệp và nông nghiệp giảm nhẹ
- Cơ cấu của GCCN xét theo trình độ công nghệ hiện nay được nhìn nhận là đa dạng và không đồng đều Các nghiên cứu về trình độ công nghệ của công nhân thường xét theo khả năng tiếp cận các cuộc cách mạng công nghiệp, cách tính toán thường là công nghiệp 2.0; 3.0 hoặc tiệm cận 4.0