Đề thi khảo sát chất lượng đầu năm Ngữ Văn lớp 7 (10 đề)

Tuyển chọn 10 Đề thi khảo sát chất lượng đầu năm Ngữ Văn lớp 7 năm học 2022 2023 chọn lọc được các Giáo viên nhiều năm kinh nghiệm biên soạn và sưu tầm từ đề thi Ngữ Văn lớp 7 của các trường THCS. Hi vọng bộ đề thi này sẽ giúp học sinh ôn tập và đạt kết quả cao trong các bài thi khảo sát chất lượng đầu năm môn Ngữ Văn lớp 7.

Trang 1

PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

… TRƯỜNG THCS …

ĐỀ KHẢO SÁT CHẤT LƯỢNG ĐẦU NĂM

NĂM HỌC 2021 - 2022 MÔN: NGỮ VĂN 7

Thời gian làm bài: 90 phút (không kể thời gian giao đề)

(Đề kiểm tra này gồm: 01 trang)

Núi cao biển rộng mênh mông

Cù lao chín chữ ghi lòng con ơi

a So sánh là đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác có nét tương đồng để

làm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt (1 điểm )

b

- So sánh: : “công cha” – “núi ngất trời”, “nghĩa mẹ” – “nước ở ngoài biển Đông”

- Tác dụng: lấy cái to lớn mênh mông của thiên nhiên để làm nổi bật công cha nghĩa mẹ

vô cùng lớn lao đối với con cái

Bài ca dao là lời khuyên dạy con cái sau khi thấm thía công ơn nghĩa tình cao sâu của cha

mẹ con hãy ghi lòng tạc dạ suốt đời không quên, đó là lòng biết ơn hiếu thảo với cha mẹ

Câu 2 (2 điểm)

- Qua câu chuyện "Cuộc chia tay của những con búp bê" rút ra bài học:

+ Vai trò trách nhiệm của gia đình đối với con cái

+ Đảm bảo quyền sống, quyền hạnh phúc cho trẻ

ĐỀ SỐ 1

Trang 2

- Lời nhắn nhủ của tác giả: Tổ ấm gia đình là vô cùng quý giá Mọi người hãy cố gắng bảo

vệ và giữ gìn nó, không nên vì bất kì lí do gì mà làm tổn hại đến tình cảm tự nhiên, trongsáng ấy

Câu 3 (5 điểm)

I Yêu cầu chung:

a Kiểu bài: Văn miêu tả

b Nội dung: tả về người thân của mình (bố, mẹ, ông, bà, anh, chị,…)

c Hình thức:

+ Bài viết mạch lạc kết hợp tả, kể và bộc lộ cảm xúc

+ Ngôn ngữ tự nhiên, trong sáng, chân thực

II Yêu cầu cụ thể:

a Mở bài (1 điểm)

Giới thiệu khái quát về đối tượng được tả

b Thân bài (3 điểm)

- Tình cảm của người thân dành cho mình

c Kết bài (1 điểm) Cảm nghĩ của mình về người thân

Trang 3

-Phần I: Trắc nghiệm (2 điểm) Chọn câu trả lời đúng

Câu1: Văn bản Cổng trường mở ra thuộc kiểu loại văn bản gì?

A Chạy đến ôm hôn mẹ và nói: Con cảm ơn mẹ

B Hăng hái tranh với mẹ dọn dẹp đồ chơi

C Ngoan ngoãn đi ngủ sớm

Câu 4: Văn bản Cuộc chia tay của những con búp bê được viết theo phương thức biểu đạt

Câu 5: Nhân vật chính trong văn bản Cuộc chia tay của những con búp bê là ai?

A Nhân vật người anh

B Nhân vật người em

C Nhân vật người mẹ

D Hai anh em Thành và Thuỷ đều là nhân vật chính

Câu 6: Dòng nào sau đây diễn đạt đúng khái niệm về từ láy?

A Từ có các tiếng giống nhau về phụ âm đầu

B Từ được cấu tạo gồm hai tiếng trở lên, giữa các tiếng có quan hệ với nhau về mặt

âm thanh

C Từ được lặp đi lặp lại nhiều lần

Câu 7: Đại từ nào sau đây không dùng để hỏi về không gian?

A nơi đâu

ĐỀ SỐ 2

Trang 4

Phần II: Tự luận (8 điểm)

Câu 1: (1,5 điểm) Hãy chép bài ca dao Công cha như núi ngất trời? Bài ca dao là lời của

ai, nói với ai? Tình cảm mà bài ca dao muốn diễn tả là tình cảm gì?

Câu 2: (1,5 điểm) Xác định đúng từ ghép đẳng lập và từ ghép chính phụ sau:

quần áo, ao cá, mưa phùn, bút chì, chài lưới, đi đứng, làm quen, cây cỏ.

Câu 3: (5 điểm) Dựa vào văn bản Cuộc chia tay của những con búp bê, đóng vai nhân vật

người anh hãy kể lại truyện

- Chép đúng bài ca dao (0,5 điểm)

- Bài ca dao là lời của mẹ ru con và nói với con (0,5 điểm)

- Bài ca dao muốn nói đến công lao trời biển của cha mẹ đối với con cái và bổn phận,

trách nhiệm của con cái đối với công lao to lớn ấy (0,5 điểm)

Trang 5

- Truyện được kể lại theo ngôi thứ nhất – nhân vật Thành xưng tôi

- Kể tóm tắt theo trình tự thời gian, không gian diễn biến của sự việc, chi tiết liên quan đếnnhân vật

- Lời văn ngắn gọn, súc tích, sáng tạo, tăng sức hấp dẫn, lôi cuốn

b Nội dung cần đạt:

- Hoàn cảnh sống của hai anh em Thành và Thủy, tình cảm của hai anh em dành cho búpbê

- Kể về ba sự việc của cuộc chia tay:

+ Chia tay búp bê

+ Chia tay lớp học

+ Chia tay anh em

- Lời nhắn của Thủy với anh trai về việc không để hai con búp bê xa nhau

…

NĂM HỌC 2021 - 2022

Trang 6

TRƯỜNG THCS … MÔN: NGỮ VĂN 7

-Câu 1: (2 điểm)

a Có mấy loại từ láy? Trình bày đặc điểm về nghĩa của từ láy?

b Xác định các từ láy trong đoạn văn sau và cho biết tác dụng của chúng.

Mưa đã ngớt Trời rạng dần Mấy con chim chào mào từ hốc cây nào đó bay ra hót râm ran Mưa tạnh, phía đông một mảng trời trong vắt Mặt trời ló ra, chói lọi trên những vòm lá bưởi lấp lánh.

Câu 2: ( 3 điểm)

Đọc câu văn sau và thực hiện các yêu cầu ở bên dưới:

Mẹ sẽ đưa con đến trường, cầm tay con dắt qua cánh cổng, rồi buông tay mà nói: “Đi

đi con, hãy can đảm lên, thế giới này là của con, bước qua cánh cổng trường là một thế giới kì diệu sẽ mở ra”

(Theo Ngữ văn lớp 7, tập 1, trang 7)

a Câu văn trên được trích trong văn bản nào? Ai là tác giả?

b Tìm 2 từ ghép đẳng lập có trong câu văn?

c Viết đoạn văn ngắn để lí giải thế giới kì diệu khi bước qua cánh cổng trường được thể

hiện trong đoạn văn

d Nêu ý nghĩa của câu văn trên?

Trang 7

ĐÁP ÁN VÀ THANG ĐIỂM

Câu 1: (2 điểm)

a

- Có hai loại từ láy: từ láy toàn bộ và từ láy bộ phận

- Nghĩa của từ láy:

+ Nghĩa của từ láy được hình thành nhờ đặc điểm âm thanh của tiếng và sự hòa phối âmthanh giữa các tiếng

+ Trong trường hợp từ láy có tiếng gốc thì nghĩa của từ láy có thể có những sắc thái riêng

so với tiếng gốc như sắc thái biểu cảm, sắc thái giảm nhẹ hoặc nhấn mạnh,…

Trang 8

d Ý nghĩa: khẳng định ý nghĩa to lớn của nhà trường trong cuộc đời mỗi con người.Câu 3: (5 điểm)

I Yêu cầu chung:

- Viết bài văn hoàn chỉnh, bố cục 3 phần: Mở bài, Thân bài, Kết bài

- Biết vận dụng kĩ năng làm bài văn biểu cảm

- Cảm xúc trong sáng, chân thành, tự nhiên, hợp lí

- Không mắc lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu

- Trình bày sạch sẽ, rõ ràng

II Yêu cầu cụ thể:

- Tình cảm trân trọng, yêu quý một người thân (ông, bà, cha, mẹ, anh, chị, em…)

- Khẳng định lại cảm xúc, tình cảm của mình với người thân

- Mong ước, hứa hẹn, nhắn nhủ (nếu có)

Trang 9

Trang 10

-Câu 1 (3 điểm):

a Tìm các từ ghép, từ láy có trong các đoạn văn sau:

“Nhìn bàn tay mảnh mai của em dịu dàng đưa mũi kim thoăn thoắt, không hiểu sao tôi thấy ân hận quá Lâu nay, mải vui chơi bè bạn, chẳng lúc nào tôi chú ý đến em… Từ đấy, chiều nào tôi cũng đi đón em Chúng tôi nắm tay nhau vừa đi vừa trò chuyện

Vậy mà giờ đây, anh em tôi sắp phải xa nhau Có thể sẽ xa nhau mãi mãi Lạy trời đây chỉ

là một giấc mơ Một giấc mơ thôi.”

(Khánh Hoài - Cuộc chia tay của những con búp bê)

b Văn bản “Cổng trường mở ra” của Lý Lan đã kết thúc như sau:

“ Đi đi con, hãy can đảm lên, thế giới này là của con, bước qua cánh cổng trường là một thế giới kì diệu sẽ mở ra”.

Lời kết này có ý nghĩa gì?

Câu 2 (2 điểm):

Cảm nhận của em về bài ca dao sau:

“Đứng bên ni đồng ngó bên tê đồng, mêng mông bát ngát, Đứng bên tê đồng ngó bên ni đồng, bát ngát mêng mông.

Thân em như chẽn lúa đòng đòng Phất phơ dưới ngọn nắng hồng ban mai.”

Câu 3 (5 điểm):

Mùa thu Nắng như tơ vàng mật ong mới rót Trời xanh ngăn ngắt Gió hiu hiu nhè nhẹ.Lòng người cứ dìu dịu ngân ngân không biết thời khắc sáng trưa chiều Cái nắng gay gắtcủa chàng trai mùa hạ đã nhường chỗ cho nàng thu; chú ve sầu ngưng kéo cây đàn vĩ cầm

để so tơ uốn phím chuẩn bị cho mùa hè năm sau…

Lấy cảm xúc từ đoạn văn trên, em hãy viết một bài văn tả lại cảnh vào thu trên quê hươngem

-HẾT -ĐÁP ÁN VÀ THANG ĐIỂM

Câu 1: (3 điểm)

a.

- Các từ ghép: bàn tay, mũi kim, ân hận, vui chơi, bè bạn, trò chuyện, anh em, giấc mơ

- Các từ láy: mảnh mai, dịu dàng, thoăn thoắt, mãi mãi

ĐỀ SỐ 4

Trang 11

b Học sinh có thể có nhiều cách nêu ý nghĩa khác nhau nhưng đảm bảo có các ý sau:

- Câu nói của người mẹ vừa thể hiện sự động viên, khích lệ con hãy mạnh dạn, dũng cảmbước vào một chặng đường mới vừa gợi mở ra một thế giới mới tuyệt đẹp và khẳng định

đó là thế giới của con

- Thế giới kì diệu mà nhà trường mở ra là thế giới của tri thức khoa học, thế giới củanhững tình cảm trong sáng, thế giới của những hoài bão và ước vọng ngày mai…

- Người mẹ đã gửi gắm niềm tin và chắp cánh ước mơ cho con

- Học sinh biết viết thành một đoạn hay nhiều đoạn văn hoàn chỉnh đảm bảo các ý nêutrên; câu văn mạch lạc, giàu cảm xúc; không sai lỗi chính tả

- Hai câu đầu của bài ca dao vừa gợi ra không gian rộng lớn của cánh đồng lúa xanh tốt,

sự giàu có của quê hương vừa gợi ra một tư thế say sưa ngắm nhìn, những rung động,những cảm xúc sung sướng tự hào trước sự “mêng mông bát ngát… bát ngát mêng mông”của cánh đồng lúa thân thuộc

- Hai câu sau, với lối so sánh đậm đà, ý vị cùng hai tiếng “Thân em” quen thuộc đã gợiliên tưởng về hình ảnh cô gái làng quê với một vẻ đẹp duyên dáng, xinh tươi, một sức lựccăng tràn hứa hẹn → Hình ảnh trẻ trung, khỏe khoắn, hồn nhiên của các cô gái Việt Nam

 Đọc bài ca dao, ta cảm thấy sự vương vấn, gắn kết, hoà quyện của hương quê, tình quê

và thêm yêu quê hương, đất nước, con người Việt Nam

– Học sinh biết viết thành một đoạn hay nhiều đoạn văn hoàn chỉnh đảm bảo các ý nêutrên; câu văn mạch lạc, giàu cảm xúc; không sai lỗi chính tả

Câu 3: (5 điểm)

* Yêu cầu:

– Hình thức:

+ Bài văn có bố cục 3 phần, mỗi phần thực hiện một nhiệm vụ cụ thể

+ Phần thân bài được tạo bởi những đoạn văn tả cảnh theo trình tự quan sát nhất định.+ Biết vận dụng những kiểu câu, dấu câu, từ loại để miêu tả hợp lí, đặc biệt vận dụng linhhoạt, sáng tạo các biện pháp tu từ làm nổi bật cảnh cần tả, tạo câu văn có hình ảnh, cảmxúc Biết kết hợp giữa miêu tả và tự sự

– Nội dung:

+ Nêu được đối tượng cần tả

+ Tả được những đặc điểm tiêu biểu của cảnh vào thu

+ Bày tỏ được tình cảm, cảm xúc chân thành với cảnh vật được tả

Trang 12

* Dàn bài:

Giáo viên có thể căn cứ vào dàn ý sau để chấm điểm:

a Mở bài:

- Giới thiệu cảnh mùa thu đến trên quê hương em

- Nêu cảm nhận chung về cảnh vật trong thời khắc giao mùa (vào thu)

b Thân bài:

- Tả khái quát cảnh vào thu trên quê hương em: thời gian, cảnh vật, không khí…

- Tả một số cảnh tiêu biểu làm nổi bật nét đặc trưng của mùa thu: ánh nắng, bầu trời, gió,cây cối, hương thơm …

+ Có thể chọn một vài hình ảnh tiêu biểu để tả kĩ: nắng sớm, bầu trời xanh ngắt, nhữngcơn gió se lạnh, những làn sương mỏng manh giăng mắc trên đường thôn ngõ xóm, hươngthơm ngào ngạt của những chùm trái chín…

- Cảm xúc cụ thể của bản thân khi được chứng kiến khoảnh khắc giao mùa tuyệt vời từ hạsang thu

c Kết bài:

- Nêu cảm nghĩ về cảnh được tả: yêu mến, gắn bó,…

ĐỀ SỐ 5

Trang 13

-Câu 1: (3 điểm)

Đọc đoạn văn sau và trả lời các câu hỏi:

… Bố nhớ, cách đây mấy năm, mẹ đã phải thức suốt đêm, cúi mình trên chiếc nôi trông chừng hơi thở hổn hển của con, quằn quại vì nỗi lo sợ, khóc nức nở khi nghĩ rằng có thể mất con! Nhớ lại điều ấy, bố không thể nén được cơn tức giận đối với con […] Người mẹ sẵn sàng bỏ hết một năm hạnh phúc để tránh cho con một giờ đau đớn, người mẹ có thể

đi ăn xin để nuôi con, có thể hi sinh tính mạng để cứu sống con!…

(Theo SGK Ngữ Văn 7, tập 1, trang 10)

a Đoạn văn trên trích trong văn bản nào? Của ai?

b Tìm 2 từ láy, 2 từ ghép đẳng lập có trong đoạn văn.

c Em cảm nhận được phẩm chất gì của người mẹ được nhắc đến trong đoạn văn?

Từ đó em rút ra được bài học gì cho mình?

Câu 2 (2 điểm)

Anh em nào phải người xa

…

a Chép ba câu tiếp theo để hoàn chỉnh bài ca dao trên.

b Viết một đoạn văn (khoảng 3 đến 4 câu) trình bày ngắn gọn nội dung, ý nghĩa của bài

– Đoạn văn trên trích trong văn bản “Mẹ tôi”

– Tác giả: Ét-môn-đô đơ A-mi-xi (Nếu HS chỉ ghi A-mi-xi vẫn cho điểm tối đa)

b

– HS tìm được 2 trong các từ láy có trong đoạn văn: hổn hển, quằn quại, nức nở, sẵn sàng, đau đớn

Trang 14

– Các từ ghép đẳng lập: lo sợ, tức giận.

c

* HS có thể diễn đạt theo những cách khác nhau nhưng cần nêu được những phẩm chất chính của người mẹ:

– Yêu thương con tha thiết

– Sẵn sàng hi sinh tất cả, kể cả mạng sống của bản thân để mong con được hạnh phúc

=> Đó cũng là phẩm chất chung của phần lớn bà mẹ trên thế gian.

* Bài học: Phải biết yêu thương, kính trọng và hiếu thảo với cha mẹ…

Câu 2: (2 điểm)

a Học sinh chép chính xác bài ca dao như văn bản SGK Ngữ Văn 7, tập 1, trang 35.

Lưu ý: sai một từ thì trừ 0,25 điểm

b Viết đoạn văn:

– Hình thức: Học sinh viết được đoạn văn hoàn chỉnh, không mắc lỗi chính tả, chữ viếtsạch đẹp, rõ ràng

– Nội dung: Bài ca dao đề cao tình anh em, nhắc nhở anh em phải đoàn kết, gắn bó, yêuthương nhau Anh em đoàn kết sẽ mang lại niềm vui, niềm hạnh phúc lớn cho cha mẹ Đócũng là một truyền thống tốt đẹp của dân tộc ta

(HS có thể diễn đạt theo nhiều cách khác nhau, nhưng nêu đúng nội dung vẫn cho điểm tối đa)

Câu 3: (5 điểm)

1 Yêu cầu về kĩ năng:

– Viết bài văn hoàn chỉnh, bố cục 3 phần: Mở bài, Thân bài, Kết bài

– Biết vận dụng kĩ năng làm bài văn tự sự kết hợp với miêu tả và biểu cảm

– Kết cấu chặt chẽ, diễn đạt trôi chảy; văn viết có cảm xúc chân thành, tự nhiên, hợp lí.Biết sử dụng các biện pháp tu từ trong bài văn

– Không mắc lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu

– Trình bày sạch sẽ, rõ ràng

2 Yêu cầu về nội dung:

* Kỉ niệm đáng nhớ: có thể là kỉ niệm vui hoặc kỉ niệm buồn, hơặc kỉ niệm cho em một

bài học sống…gắn với chuyến thăm quan du lịch, gặp gỡ bạn bè, về quê thăm ông bà…

a Mở bài:

– Giới thiệu chung về hoàn cảnh dẫn đến kỉ niệm (Sự việc ấy diễn ra ở đâu? Khi nào?Với ai?)

– Cảm xúc chung của em về kỉ niệm đó

b Thân bài: Kể diễn biến của sự việc

– Kể theo trình tự thời gian: Sự việc mở đầu, sự việc phát triển, sự việc cao trào (Diễnbiến của sự việc? Tâm trạng của em? Điều làm cho em ấn tượng nhất?…)

Trang 15

– HS có thể kết hợp trình tự thời gian, không gian, hoặc kể theo trình tự ngược thông quahồi tưởng

c Kết bài:

– Kết quả của sự việc

– Ý nghĩa và bài học em rút ra cho bản thân

– Mong ước, hứa hẹn, nhắn nhủ (nếu có)

(Lưu ý: Với đề này, HS được tự do lựa chọn kỉ niệm trong dịp hè để kể, do đó không có hướng dẫn cụ thể, chỉ hướng dẫn chung Vì vậy, khi chấm, GV cần căn cứ vào bài làm cụ thể của HS để đánh giá phù hợp, đảm bảo công bằng, khách quan.)

-ĐỀ SỐ 6

Trang 16

Câu 1: (2 điểm)

Tìm 4 từ ghép đẳng lập và 4 từ ghép chính phụ rồi điền vào ô trống bên dưới:

Câu 2: (2 điểm) Nhớ và chép lại một bài ca dao về Tình cảm gia đình mà em đã được

học? Nêu nội dung chính của bài ca dao đó?

Câu 3: (6 điểm) Hãy tả quang cảnh sân trường em trong giờ ra chơi?

– Diễn đạt lô gíc, hấp dẫn, lời văn trong sáng, chân thật, giàu hình ảnh, cảm xúc

– Viết đúng chính tả, biết dùng từ, đặt câu chính xác

– Trình bày sạch sẽ, rõ ràng, khoa học

2 Nội dung

Viết đúng kiểu bài văn tả cảnh sinh hoạt theo bố cục ba phần (4 điểm)

Trang 17

a Mở bài: (0.5 điểm)

– Giới thiệu giờ ra chơi: thời gian, địa điểm… sân trường im ắng, tiếng trống báo hiệu giờ

ra chơi…

b Thân bài: Tả cảnh sân trường: (3 điểm)

* Tả bao quát : (0.5 điểm)

+ Cảnh sân trường lúc bắt đầu ra chơi: ồn ào, náo nhiệt hẳn lên…

+ Hoạt động vui chơi của mọi người trong cảnh ( chạy nhảy, vui đùa…)

* Tả chi tiết : (2 điểm)

+ Cảnh tập thể dục: HS nhanh nhẹn xếp hàng tập thể dục giữa giờ, các động tác đều vàđẹp …

+ Cảnh vui chơi :

– Hoạt động vui chơi của từng nhóm (nhảy dây, kéo co, đá cầu, rượt bắt, chơi truyền, ô ănquan…được nhiều bạn ưa thích)

– Có nhóm bạn không thích nô đùa mà ngồi trò chuyện, đọc chuyện, ôn bài…

– Âm thanh: hỗn độn, tiếng cười đùa, la hét…

– Không khí: nhộn nhịp, sôi nổi…

+ Tả cảnh vật xung quanh sân trường: cây cối, các loài vật như chim chóc… (tả lồng vàocác cảnh trên)

* Tả cảnh sân trường sau giờ ra chơi: Trống báo, cảnh vào lớp, sân trường vắng lặng, chỉnghe thấy tiếng học bài từ các lớp vọng ra, tiếng chim chóc chuyền cành, tiếng lá cây rìrào trong gió… (0.5 điểm)

-I TRẮC NGHIỆM: (2 điểm) Chọn đáp án em cho là đúng nhất

Câu 1: (0,5 điểm) Tác giả của văn bản “Cổng trường mở ra” là:

A Lý Lan

ĐỀ SỐ 7

Tiêu đề	Đề thi khảo sát chất lượng đầu năm Ngữ Văn lớp 7 (10 đề)
Trường học	Trường THCS - Link trường: [URL của Trường]
Chuyên ngành	Ngữ Văn
Thể loại	Đề khảo sát chất lượng
Năm xuất bản	2021 - 2022

Định dạng
Số trang	26
Dung lượng	103,1 KB