SKKN Một số biện pháp giáo dục thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ mẫu giáo 45 tuổi trường MN Yên Lư

SKKN Một số biện pháp giáo dục thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ mẫu giáo 45 tuổi trường MN Yên LưSKKN Một số biện pháp giáo dục thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ mẫu giáo 45 tuổi trường MN Yên LưSKKN Một số biện pháp giáo dục thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ mẫu giáo 45 tuổi trường MN Yên LưSKKN Một số biện pháp giáo dục thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ mẫu giáo 45 tuổi trường MN Yên LưSKKN Một số biện pháp giáo dục thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ mẫu giáo 45 tuổi trường MN Yên LưSKKN Một số biện pháp giáo dục thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ mẫu giáo 45 tuổi trường MN Yên LưSKKN Một số biện pháp giáo dục thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ mẫu giáo 45 tuổi trường MN Yên LưSKKN Một số biện pháp giáo dục thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ mẫu giáo 45 tuổi trường MN Yên LưSKKN Một số biện pháp giáo dục thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ mẫu giáo 45 tuổi trường MN Yên LưSKKN Một số biện pháp giáo dục thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ mẫu giáo 45 tuổi trường MN Yên LưSKKN Một số biện pháp giáo dục thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ mẫu giáo 45 tuổi trường MN Yên LưSKKN Một số biện pháp giáo dục thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ mẫu giáo 45 tuổi trường MN Yên LưSKKN Một số biện pháp giáo dục thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ mẫu giáo 45 tuổi trường MN Yên LưSKKN Một số biện pháp giáo dục thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ mẫu giáo 45 tuổi trường MN Yên Lư

SKKN “Một số biện pháp giáo dục thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ

mẫu giáo 4-5 tuổi trường MN Yên Lư ”

PHẦN I: PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Sức khoẻ là vốn tài sản quý giá nhất của mỗi con người và của quốc gia,

có nhiều yếu tố liên quan mật thiết với nhau, tác động ảnh hưởng đến sứckhoẻ con người trong đó chăm sóc sức khoẻ cho trẻ thơ là việc làm hết sứccần thiết Mỗi cá nhân, gia đình, cộng đồng đều có vai trò quan trọng trongviệc chăm sóc giáo dục hình thành ở trẻ một số nề nếp thói quen vệ sinh,hành vi văn minh và kĩ năng sống đơn giản ban đầu, góp phần tạo cơ hội chotrẻ sống, phát triển một cách khoẻ mạnh Nếu được chăm sóc tốt và hìnhthành những thói quen vệ sinh cá nhân cần thiết từ nhỏ thì sẽ tạo thành nềnmóng vững chắc về sau này Trong thực tế đúng lớp bán trú nhiều năm, tôithấy trẻ trước khi đến trường chưa có những thói quen và kĩ năng thực hành

vệ sinh cá nhân, trẻ chưa biết đánh răng, rửa tay, rửa mặt… như thế nàocho sạch và đúng cách

Là một giáo viên phụ trách lớp mẫu giáo 4-5 tuổi- người trực tiếp giảngdạy và chăm lo cho các cháu từng bữa ăn, giấc ngủ tôi nhận thức sâu sắc về tráchnhiệm của mình cũng như tầm quan trọng của việc rèn thói quen vệ sinh rửa taycho trẻ tại nhóm lớp mình phụ trách Chính vì vậy tôi luôn canh cánh trong lòng

và tự hỏi mình: Làm sao? Làm như thế nào? Và cần phải làm những gì? để rèncho trẻ cho trẻ thói quen vệ sinh rửa tay một cách tốt nhất Xuất phát từ lý do

trên tôi quyết định chọn đề tài “Một số biện pháp giáo dục thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ mẫu giáo 4-5 tuổi trường MN Yên Lư”để nghiên cứu và đóng

góp một phần nhỏ bé của mình vào việc rèn thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ nóichung và nói riêng với trẻ ở lớp tôi

2 Mục đích nghiên cứu của đề tài:

Nghiên cứu nhằm hệ thống hóa, đưa ra những giải pháp hữu hiệu nhất đểgiúp trẻ rèn luyện những thói quen vệ sinh rửa tay cho trẻ mẫu giáo 4-5 tuổi

3 Đối tượng nghiên cứu

Tổ chức hoạt động giáo dục vệ sinh của trẻ trong trường mầm non được tiếnhành ở các độ tuổi Song tôi chỉ dừng lại ở việc tìm hiểu thực trạng và giải phápgiáo dục vệ sinh rửa tay cho trẻ 4-5 tuổi A4 trường mầm non Yên Lư

4 Nhiệm vụ nghiên cứu.

Điều tra thực trạng tại cơ sở.

Khảo sát trên trẻ ở nhóm lớp mình phụ trách

Nghiên cứu các tài liệu về công tác vệ sinh

Tập hợp các nguyên nhân tìm ra một số biện pháp phù hợp để rèn thói quen

vệ sinh cho trẻ tại nhóm lớp mình phụ trách

Đối chiếu kết quả đạt được trên trẻ sau khi thực hiện đề tài

5 Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp quan sát

Phương pháp điều tra, khảo sát

Phương pháp trực quan: Làm mẫu, thực hành

Phương pháp dùng lời: Đàm thoại, giảng giải

Phương pháp nghiên cứu tài liệu

Phương pháp đối chiếu, so sánh

Phương pháp tổng kết, rút kinh nghiệm

PHẦN II: PHẦN NỘI DUNG

1 Một số vấn đề có liên quan

Trong chương trình giáo dục mầm non, hoạt động rèn cho trẻ thói quen vệsinh rửa tay là hoạt động hết sức gần gũi với trẻ và là hoạt động diễn ra hàngngày Đây được coi là một bộ phận không thể tách rời với công tác chăm sócgiáo dục trẻ

Đi vào thực tế chúng ta biết rằng trẻ mầm non cơ thể trẻ rất yếu ớt, môitrường bên ngoài thì luôn luôn biến đổi, thêm vào đó trẻ ở độ tuổi này thuờng rấthiếu động, hay bắt chước, thích học hỏi, tìm tòi khám phá Do đó cô giáo cần rèncho trẻ có được những thói quen vệ sinh đặc biệt là thói quen rủa tay, ngay từ khicòn nhỏ Thông qua đó nhằm hình thành cho trẻ có những thói quen ban đầu về

vệ sinh cá nhân

Dạy trẻ cách tự chăm sóc, vệ sinh bản thân từ khi còn nhỏ là việc làm vôcùng quan trong đối với trẻ mẫu giáo Nhiều bậc phụ huynh cho rằng con mìnhchưa đến tuổi và làm thay con mọi việc thì có nghĩa là cha mẹ đang lấy đi quyền

được cha mẹ và thầy cô khuyến khích, hướng dẫn và rèn luyện những thói quen

vệ sinh thì trẻ đó sẽ sớm tự lập trong cuộc sống

Vệ sinh là biểu hiện của nếp sống văn minh, một biện pháp khoa học nhằmmục đích bảo vệ, nâng cao sức khỏe của con người Để vệ sinh trở thành thóiquen văn hóa mỗi người cần phải có một quá trình tập luyện, rèn luyện và đấutranh với bản thân Giáo dục thói quen văn hóa vệ sinh cho trẻ ngay từ lứa tuổimầm non là một trong những nhiệm vụ giáo dục toàn diện có ý nghĩa lớn đối với

sự hình hành và phát triển nhân cách của trẻ sau này Bởi đây là giai đoạn đánhdấu sự tự lập dần dần trong sinh hoạt hàng ngày của trẻ, giai đoạn định hình nhâncách Giáo dục thói quen văn hóa vệ sinh là rèn luyện cho trẻ những thói quencủa nếp sống văn minh như: tính sạch sẽ, ngăn nắp, gọn gàng… Đồng thời cungcấp cho trẻ những kiến thức cơ bản, khoa học về vệ sinh cá nhân Bồi dưỡng chotrẻ những tình cảm, thái độ tích cực đối với việc thực hiện những hành vi vănhoá, tổ chức cho trẻ thực hiện các thói quen văn hoá vệ sinh trong sinh hoạt hàngngày, giúp trẻ biết tự kiểm tra, đánh giá hành động vệ sinh của mình, của bạn…

Từ đó hình thành cho trẻ thói quen thực hiện hành vi văn hoá vệ sinh, để trẻ cóthể tự bảo vệ mình, được sống thoải mái về thể chất và tinh thần - sống khỏemạnh

2 Thực trạng

Xuất phát từ tình hình thực tế của trường, điều kiện của lớp 4 tuổi A5 vàkhả năng của bản thân Trong quá trình tổ chức hoạt động giáo dục vệ sinh rửatay cho trẻ bản thân tôi nhận thấy có những thuận lợi và khó khăn sau:

2.1 Thuận lợi.

Nhận được sự quan tâm của Phòng giáo dục, của Ban giàm hiệu nhàtrường, tôi được tham gia các lớp bồi dưỡng chuyên môn, nâng cao nghiệp vụ sưphạm và cập nhật được các kiến thức mới nhất về chăm sóc giáo dục trẻ để hoànthành tôt nhiệm vụ được giao

Được sự giúp đỡ của Ban giám hiệu trường và phòng Giáo dục, phụ huynhhọc sinh giúp đỡ về cơ sở vật chất nên các cháu đã được học trong ngôi trườngkhang trang với đầy đủ trang thiết bị tiện nghi và hiện đại.

Các cháu đều ở cùng lứa tuổi Trường lớp rộng rãi, thoáng mát, có đủ đồdùng, dụng cụ phục vụ cho các hoạt động vệ sinh

2.2 Khó khăn.

- Phần lớn trẻ là con em nông dân nên điều kiện chăm sóc còn hạn chế

- Lớp đông, lại một cô trên lớp nên khả năng bao quát lớp đôi lúc còn hạnchế

- Một số cháu chưa hề được đến trường, lớp và một số cháu còn quá nhỏ

- Một số phụ huynh còn chưa tạo điều kiện rèn nề nếp cho cháu cùng cô

- Một số cháu được cha mẹ cưng chiều quá mức, muốn gì được nấy, khóvào nền nếp của tập thể lớp

Điều kiện khách quan:

- Phụ huynh: Đa số chưa có hiểu biết về quy trình rửa tay thông thường

- Trẻ có tâm sinh lý đặc biệt của trẻ 4 tuổi, đôi khi không muốn làm theo

sự hướng dẫn của người khác

Với những thuận lợi và khó khăn và thực tế khảo sát như trên, tôi đã tìmtòi nghiên cứu những biện pháp giải quyết vấn đề như sau:

và áp dụng vào dạy trẻ Cụ thể là:

- Quy trình rửa tay bằng xà phòng có 6 bước:

+ Bước 1: Làm ướt hai bàn tay bằng nước sạch, xoa xà phòng vào

+ Bước 2: Cuốn và xoay lần lượt từng ngón tay

+ Bước 3: Chà xát mu bàn tay

+ Bước 4: Miết vào kẽ giữa các ngón tay

+ Bước 5: Chụm và xoay tròn cọ sạch các đầu ngón tay

+ Bước 6: Xả sạch xà phòng bằng nước sạch và lau khô

3.2 Giải pháp 2: Chuẩn bị môi trường và điều kiện vật chất tối thiểu cần thiết cho hoạt động vệ sinh

* Môi trường xã hội:

Muốn trẻ hứng thú với hoạt động vệ sinh thì việc đầu tiên là phải gây được hứngthú cho trẻ khi đến lớp Trẻ có thích đến lớp thì mới hứng thú tham gia vào cáchoạt động khác Chính vì vậy mà chúng ta cần xây dựng môi trường thân thiệngiúp trẻ tích cực, hứng thú với các hoạt động vệ sinh Môi trường chăm sóc -giáo dục trong trường mầm non cần đảm bảo an toàn về mặt tâm lý, tạo điều kiệnthuận lợi cho việc giáo dục các kỹ năng xã hội cho trẻ Hành vi, cử chỉ, lời nói,thái độ của giáo viên đối với trẻ và những người khác luôn mẫu mực để trẻ noitheo

* Môi trường vật chất

Môi trường cho trẻ hoạt động trong phòng, nhóm lớp: Giáo viên xây dựng góc

“Rèn kỹ năng sống cho trẻ” với các hình ảnh mang nội dung giáo dục vệ sinh

dưới dạng mở để trẻ được thỏa sức lựa chọn những hình ảnh đúng - sai theo khảnăng nhận thức của trẻ

Làm tốt công tác vệ sinh môi trường nề nếp của lớp Các cháu ở lớp mẫu thờigian rất dài, nếu cô sắp xếp đồ dùng gọn gàng, sạch sẽ, mọi sinh hoạt của lớp có

nề nếp làm cho lớp học vui tươi đầm ấm Tất cả những cái đó ảnh hưởng rất lớnđến sự hình thành thói quen cho trẻ Lớp học sạch đẹp cháu không nỡ vứt rácbừa bãi, cháu không vứt đồ chơi lung tung, khi mọi thứ trong lớp điều được sắpxếp theo đúng chỗ quy định

Ngoài ra giáo viên cần làm một số sách, tranh có nội dung giáo dục vệ sinh ở gócthư viện Các hình ảnh trong sách, tranh phải rõ ràng, màu sắc tươi sáng, ngộnghĩnh hấp dẫn với trẻ.

Cô cần tạo môi trường gần gũi, phong phú bằng các hình ảnh ngộ nghĩnh tại bồnrửa tay hay trang trí góc vệ sinh cho trẻ

*Đồ dùng, dụng cụ vệ sinh

Trong tất cả các hoạt động trong trường mầm non đặc biệt là hoạt động vệ sinhthì đồ dùng trực quan đóng vai trò quan trọng, góp phần không nhỏ vào việcnâng cao kết quả và ý thức vệ sinh cho trẻ

Ví dụ: Cô dạy các cháu úp ca cốc thì lớp phải giá để cốc và cốc cho trẻ thực hiện

úp, có phương tiện lại được thực hiện thường xuyên ở lớp cũng như ở nhà, cháu

sẽ nhanh chóng hình thành được thói quen vệ sinh đó Cô cùng gia đình kết hợpdạy trẻ ở mọi lúc mọi nơi, nếu có điều kiện để rèn luyện những kỹ năng thựchành vệ sinh cho trẻ

Để đảm bảo đồ dùng phục vụ cho hoạt động vệ sinh cho trẻ ngay từ đầu nămhọc tôi đã thống kê đồ dùng, dụng cụ của lớp để kịp thời tham mưu với nhàtrường bổ sung thêm đồ dùng, dụng cụ vệ sinh đảm bảo cho trẻ hoạt động

3.3 Giải pháp 3 Lên tiết dạy kỹ năng.

Để dạy được tiết hướng dẫn kỹ năng rửa tay, trước tiên tôi xác định kỹmục đích yêu cầu của tiết dạy, những phương pháp cần chuẩn bị, những đồ dùngcần chuẩn bị và tìm ra cách tiến hành cho phù hợp

Xây dựng kế hoạch thực hiện hoạt động giáo dục vệ sinh rửa tay

Đối tượng trẻ: Trẻ lớp 4 tuổi A5

A Mục đích yêu cầu.

* Kiến thức:

- Trẻ biết rửa tay, rửa mặt đúng yêu cầu về thao tác kỹ năng

- Tạo cho trẻ thói quen tốt, biết giữ vệ sinh tay, mặt sạch sẽ và thói quen tựphục vụ

- Rèn cho trẻ ý thức tự lập

* Kỹ năng:

- 90-95% trẻ có thao tác đúng và thành thạo

* Thái độ.

- Trẻ hứng thú tham gia rửa tay, rửa mặt

- Có ý thức giữ gìn tay, mặt luôn sạch sẽ

B Chuẩn bị.

- 2 thùng nước có vòi để trên giá vừa tầm trẻ

- Tranh minh hoạ câu chuyện vệ sinh

- Thảm chải nền tránh nước bắn

- 2 bánh xà phòng bánh, 2 xô hứng nước

- 2 chậu sạch, giá phơi khăn

- Khăn của cô, khăn của trẻ có ký hiệu riêng

- Đàn organ

- Trẻ ngồi theo hình chữ u

C Cách tiến hành.

- Cô cho cả lớp hát bài “Khám tay”, cùng trò chuyện về nội dung bài hát

và dẫn dắt đến nội dung hoạt động

Trước khi hướng dẫn cô giải thích cho trẻ biết tại sao phải rửa tay, và khinào cần rửa tay Sau đó mới hướng dẫn trẻ rửa

- Cô hỏi trẻ: Có bạn nào biết cách rửa tay thì nói cho cô và các bạn cùngnghe? (Cô mời 2-3 trẻ đưa ra ý kiến của mình)

- Làm mẫu:

Lần 1 Kết hợp cho trẻ quan sát hình ảnh:

( Tranh minh họa 6 bước rửa tay đúng cách bằng xà phòng )

- Làm mẫu lần 2 kết hợp phân tích:

(Hình ảnh cô làm mẫu trong tiết học)

Trước tiên cô sắn cao tay áo đến khuỷu tay, cô vặn vòi nước ( chú ý nếumùa đông cô chuẩn bị nước ấm)

+ Bước 1: Cô làm ướt 2 bàn tay bằng nước sạch, thoa xà phòng vào lòngbàn tay Chà xát 2 lòng bàn tay vào nhau

+ Bước 2: Dùng ngón tay và lòng bàn tay này cuốn và xoay lần lượt từngngón của bàn tay kia và ngược lại

+ Bước 3: Dùng lòng bàn tay này chà xát lên mu bàn tay kia và ngược lại+ Bước 4: Dùng đầu ngón tay của bàn tay này miết vào kẽ giữa các ngóncủa bàn tay kia và ngược lại

+ Bước 5: Chụm 5 đầu ngón tay của tay này cọ vào lòng bàn tay kia bằngcách xoay đi xoay lại và ngược lại

Khi rửa các con luôn chú ý để tay xuôi dưới vòi nước chảy

+ Bước 6: Xả cho tay sạch hết xà phòng dưới vòi nước sạch Sau đó vặnvòi nước lại búng tay nhẹ cho ráo nước Lau khô tay bằng khăn

- Cho 1, 2 trẻ lên làm mẫu Cô hướng cho cả lớp quan sát sau đó hỏi cả lớp+ 2 bạn đã thực hiện đúng chưa? ( Cô cũng quan sát và sửa sai)

- Trẻ thực hiện- lần lượt 2 trẻ một lần lên thực hiện cho đến hết, khi trẻthực hiện cô bao quát sửa sai động viên trẻ kịp thời

( Hình ảnh cô sửa sai cho trẻ trong tiết học)

- Cả lớp thực hiện (Cô cần quan sát sửa sai cho trẻ)

- Để tăng thêm sự hứng thú và cảm giác nhẹ nhàng thoải mái cho trẻ thìtrong khi trẻ thực hiện tôi bật nhỏ nhạc những bài hát có nội dung giáo dục vệsinh cho trẻ nghe

- Ngoài ra cần chú ý chăm sóc trẻ theo mùa, nếu trong những ngày trờilạnh, cô cần chú ý chuẩn bị nước ấm cho trẻ sử dụng

Sau khi trẻ thực hiện xong tôi hỏi trẻ xem cảm giác của trẻ như thế nào saukhi đã rửa tay sạch sẽ, rồi cô mới lồng giáo dục trẻ, tự phục vụ bản thân hàngngày, biết rửa tay, rửa mặt khi bẩn, trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh… biết giữgìn vệ sinh thân thể để cơ thể luôn khỏe mạnh

Kết thúc tiết học cô khen động viên trẻ và chuyển hoạt động nhẹ nhàng

3.4 Giải pháp 4 Giáo dục thông qua các hoạt động khác và ở mọi lúc mọi nơi.

* Hoạt động làm quen văn học.

Đối với trẻ mầm non thì văn học là môn học mà trẻ yêu thích, những câuchuyện, vần thơ luôn cuốn hút trẻ, những vần thơ có điệu sẽ giúp trẻ nhớ rấtnhanh và nhớ lâu Ngoài ra trong các tiết học cô lồng nội dung giáo dục ý thức

vệ sinh thì trẻ tiếp thu rất nhẹ nhàng Chính vì vậy để đạt được kết quả cao trongviệc giáo dục thói quen vệ sinh cho trẻ tôi luôn chú ý khai thác mảng làm quenvăn học của trẻ

Khi kể cho trẻ nghe 1 câu chuyện hoặc 1 bài thơ, ngoài giúp trẻ cảm nhậnnội dung câu chuyện bài thơ tôi còn lồng ghép giáo dục vệ sinh vào cho trẻ dễ hiểu

VD:Qua chuyện ''Cún con nghịch đất" trên báo hoạ my Sau khi kể cho

trẻ nghe câu chuyện tôi hỏi trẻ

+Tên truyện là gì?

+ Trong truyện có những ai?

+ Vì sao Gà con, Khỉ con, Thỏ trắng lúc đầu lại không chơi với Cún con? +Các con học tập bạn Cún không? Vì sao?

=> Cô lồng giáo dục vệ sinh vào: Sau khi được bác Ngan phân tích choCún con hiểu vì sao các bạn lại không chơi với mình và bác tắm cho Cún consạch sẽ thì các bạn đã vui mừng chơi với Cún Từ đó Cún con có suy nghĩ từ giờtrở đi mình luôn giữ gìn tay, chân mặt mũi, quần áo sạch sẽ

- Chúng mình có suy nghĩ và làm được như bạn Cún con không?

Từ những câu chuyện như thế này trẻ sẽ khắc sâu và tiếp thu nội dung giáodục của cô một cách nhẹ nhàng và khắc sâu

*Hoạt động ngoài trời:

- Trước khi vào lớp tôi cho trẻ xếp hàng rửa tay

- Trong các buổi hướng dẫn vệ sinh buổi chiều tôi thường xuyên tổ chức, ônluyện cho trẻ rèn luyện những thói quen vệ sinh Qua đó sẽ giúp trẻ được ônluyện, củng cố các kỹ năng, thói quenvệ sinh được chính xác hơn.

Ví dụ 1: Vào chiều thứ 3: Tôi tập chung rèn cho trẻ thói quen vệ sinh: Lau mặt,rửa tay, chải tóc…

* Hoạt động nêu gương.

Đối với trẻ mầm non trong các phương pháp giáo dục hiệu quả phải kể đếngiờ nêu gương của trẻ Cô luôn nắm được đặc điểm tâm sinh lý của trẻ là thíchđược khen và thích làm những việc bạn khác làm được cô khen Chính vì vậytôi luôn lấy những tấm gương của các bạn có thói quen vệ sinh tốt ở gần gũixung quanh trẻ để tuyên dương, khuyến khích trẻ Khi tuyên dương tôi luôn chú

ý phân tích rõ những điểm tốt của bạn để bạn khác nắm được và sẽ noi theo

Ngoài ra, để khuyến khích trẻ có thói quen vệ sinh rửa tay tôi còn đưa vàotiêu chuẩn bé ngoan hàng tuần, yêu cầu trẻ phấn đấu

Trẻ mầm non thường hay bắt chước, khả năng bắt chước của trẻ rất nhanh.Chính vì vậy bản thân tôi luôn chú ý gương mẫu trước trẻ về mọi lời ăn, tiếngnói, các hành vi ứng sử và đặc biệt trong việc giữ gìn vệ sinh thân thể, trong đó

có vệ sinh rửa tay