Luận văn THS, KHCT thực hiện chính sách cán bộ đối với cán bộ thuộc diện ban thường vụ huyện ủy huyện đức thọ, tỉnh hà tĩnh quản lý trong giai đoạn hiện nay

Trong nhữngnăm qua, Ban Thường vụ Huyện ủy Đức Thọ - Tỉnh Hà Tĩnh đã thườngxuyên quan tâm đến công tác đào tạo, bồi dưỡng, rèn luyện đội ngũ cán bộcác cấp từ huyện đến cơ sở, thực hiện c

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Chất lượng cán bộ là yếu tố rất quan trọng có tính chất quyết địnhđến sự thành công hay thất bại của cách mạng Mỗi chế độ xã hội muốnđứng vững và phát triển đều được xây dựng nên bởi những con người hếtlòng trung thành với chế độ, có trí tuệ và năng lực V.I.Lênin, vị lãnh tụthiên tài của giai cấp công nhân, khi nói đến vai trò của cán bộ người chỉrõ: “Trong lịch sử chưa có một giai cấp nào dành được chính quyền thốngtrị nếu không đào tạo ra được trong hàng ngũ của mình những lãnh tụ chínhtrị, những đại biểu tiên phong có khả năng tổ chức và lãnh đạo phong trào”[28, tr.473]

Trong xã hội ta đó là những cán bộ, những người trực tiếp phục vụchế độ của dân, do dân, vì dân Họ là những đại diện cho Đảng và Nhànước xây dựng và thực thi các chủ trương, chính sách, là nhân tố quyếtđịnh sự phát triển của cách mạng

Trong suốt quá trình lãnh đạo cách mạng, Đảng Cộng sản Việt Nam

và Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn quan tâm chăm lo đến công tác đào tạo, rènluyện, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ Người khẳng định: “Cán bộ là cái gốc củacông việc Công việc thành công hay thất bại đều do cán bộ tất hay xấu”[37, tr.486, 492]

Thấm nhuần chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, trải quaquá trình hơn 20 năm thực hiện công cuộc đổi mới, Đảng và Nhà nước ta

đã có nhiều chủ trương, nghị quyết, chính sách về cán bộ và công tác cán

bộ thể hiện trong chiến lược cán bộ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện

đại hoá (CNH, HĐH) đất nước, nghị quyết Trung ương 3, khóa VIII khẳngđịnh cán bộ là nhân tố quyết định sự thành bại của cách mạng, gắn liền vớivận mệnh của Đảng, của đất nước và chế độ, là khâu then chốt trong công tácxây dựng Đảng Văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ X khẳng định:

Mục tiêu chung là xây dựng đội ngũ cán bộ có bản lĩnhchính trị vững vàng, có đạo đức, lối sống lành mạnh, không quanliêu, tham nhũng, lãng phí, kiên quyết đấu tranh chống quan liêu,tham nhũng, lãng phí; có tư duy đổi mới, sáng tạo, có kiến thứcchuyên môn, nghiệp vụ đáp ứng yêu cầu của thời kỳ đẩy mạnhCNH, HĐH; có tinh thần đoàn kết, hợp tác; có ý thức tổ chức kỷluật cao, có phong cách làm việc khoa học, tôn trọng tập thể, gắn bóvới nhân dân, giám nghĩ, giám làm, giám chịu trách nhiệm [11,tr.145]

Nhận thức được vai trò quan trọng của đội ngũ cán bộ Trong nhữngnăm qua, Ban Thường vụ Huyện ủy Đức Thọ - Tỉnh Hà Tĩnh đã thườngxuyên quan tâm đến công tác đào tạo, bồi dưỡng, rèn luyện đội ngũ cán bộcác cấp từ huyện đến cơ sở, thực hiện có hiệu quả công tác chính sách cán

bộ nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ nói chung, đặc biệt là đội ngũ cán bộthuộc diện Ban Thường vụ Huyện ủy quản lý nhằm xây dựng đội ngũ cán

bộ có đủ năng lực, trình độ, có bản lĩnh chính trị vững vàng, có đạo đức,tác phong tốt, có đủ năng lực tổ chức thực hiện thành công Nghị quyếtĐại hội Huyện Đảng bộ đề ra

Tuy đã đạt được những kết quả bước đầu đáng ghi nhận, song việcthực hiện chính sách cán bộ nói chung, chính sách đối với cán bộ thuộc

diện Ban Thường vụ Huyện ủy quản lý nói riêng ở Huyện Đức Thọ, Tỉnh

Hà Tĩnh vẫn còn bộc lộ nhiều thiếu sót, khuyết điểm như nhận thức chưađầy đủ ý nghĩa và tầm quan trọng của việc xây dựng đội ngũ cán bộ cũngnhư chính sách cán bộ Nội dung, hình thức tiến hành công tác chính sáchcán bộ chưa thống nhất, thiếu đồng bộ và chưa thường xuyên, còn mangtính cảm tính, chưa có sự phối hợp gắn bó giữa chính sách cán bộ với cácmặt khác của công tác cán bộ dẫn đến chính sách cán bộ chưa thực sự hấpdẫn, khích lệ cán bộ nổ lực vươn lên trong quá trình công tác

Xuất phát từ tình hình trên, tôi lựa chọn đề tài “Thực hiện chính sách cán bộ đối với cán bộ thuộc diện Ban Thường Vụ Huyện ủy Huyện Đức Thọ, Tỉnh Hà Tĩnh quản lý trong giai đoạn hiện nay” làm luận văn

tốt nghiệp thạc sỹ Đây là vấn đề có tính thiết thực, góp phần thực hiện chiếnlược cán bộ của Đảng trong thời kỳ đổi mới - thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐHđất nước vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, vănminh của Huyện Đức Thọ, Tỉnh Hà Tĩnh nói riêng và cả nước nói chung

2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài

Vấn đề cán bộ và chính sách cán bộ đã được đề cập ở nhiều đề tàinghiên cứu Tuy nhiên mỗi đề tài nghiên cứu ở một góc độ, giới hạn, phạm

vi khác nhau

- Đề tài: “Luận cứ khoa học cho việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ trong thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐH đất nước” của PGS, TS Nguyễn

Phú Trọng và PGS, TS Trần Xuân Sầm

- Đề tài khoa học cấp nhà nước: “Xác định cơ cấu và tiêu chuẩn cán

bộ lãnh đạo, quản lý trong hệ thống chính trị đổi mới” thuộc chương trình

KX - 05 do PGS, TS Trần Xuân Sắm làm chủ nhiệm (1999)

- Bài viết “Mấy ý kiến về công tác tổ chức cán bộ hiện nay” của đồng

chí Trần Đình Hoan - Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởngban Tổ chức Trung ương, đăng trên Tạp chí Cộng sản số 60 năm 2004

- Bài viết: “Tiếp tục đổi mới công tác tổ chức cán bộ” của đồng chí

Nguyễn Đức Hoạt - ủy viên Trung ương Đảng, phó trưởng Ban thường trựcBan Tổ chức Trung ương đăng trên Tạp chí Cộng sản số 130 năm 2007

- Luận văn thạc sỹ chính trị học “Quy hoạch đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý của Bộ Lao động - Thương binh và xã hội trong giai đoạn hiện nay” của Nguyễn Xuân Lập, bảo vệ năm 2006 tại Học viện Chính trị

quốc gia Hồ Chí Minh

- Luận văn thạc sỹ khoa học chính trị: “Chuẩn hóa đội ngũ cán bộ thuộc diện Thành ủy, Huyện ủy quản lý trong giai đoạn hiện nay tại tỉnh Bắc Ninh” của Nguyễn Chí Cường bảo vệ năm 2007 tại Học viện Chính trị

quốc gia Hồ Chí Minh

Tuy nhiên, những đề tài, luận văn, bài viết nói trên mới chỉ đề cậpđến một khía cạnh, một góc độ nào đó của công tác chính sách cán bộ,chưa có đề tài nào đi sâu nghiên cứu một cách đầy đủ, toàn diện vấn đềchính sách cán bộ đặc biệt là chính sách cán bộ thuộc diện Ban Thường vụHuyện ủy quản lý trong giai đoạn hiện nay

3 Mục đích và nhiệm vụ của đề tài

3.1 Mục đích: Xác định rõ những căn cứ khoa học và thực tiễn của

việc xây dựng chính sách cán bộ từ đó đưa ra những yêu cầu đạt được khithực hiện chính sách cán bộ cho từng đối tượng cán bộ mà đặc biệt là độingũ cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Huyện ủy Đức Thọ, Hà Tĩnh quản

lý Trên cơ sở đó làm tốt hơn công tác chính sách cán bộ góp phần đào tạobồi dưỡng, xây dựng đội ngũ cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ quản lýngày càng có chất lượng, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp CNH, HĐH

3.2 Nhiệm vụ:

- Làm rõ cơ sở lý luận của việc thực hiện chính sách cán bộ thuộc

diện Ban thường vụ Huyện ủy quản lý trong giai đoạn hiện nay

- Đánh giá đúng thực trạng công tác chính sách cán bộ và thực trạngđội ngũ cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Huyện ủy Đức Thọ, Hà Tĩnhquản lý từ năm 2000 đến nay

- Đề xuất giải pháp để thực hiện có hiệu quả chính sách cán bộ đốivới cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Huyện ủy huyện Đức Thọ, Hà Tìnhquản lý trong thời gian tới

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Luận văn nghiên cứu việc thực hiện chính sách cán bộ đối với cán bộthuộc diện Ban Thường vụ Huyện ủy huyện Đức Thọ, tĩnh Hà Tĩnh quản lý

từ năm 2000 đến nay, tập trung vào những nhóm chính đó là chính sách đàotạo, bồi dưỡng cán bộ, chính sách quản lý, sử dụng cán bộ, chính sách quantâm lợi ích vật chất và động viên tinh thần cán bộ

5 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu

- Luận văn được dựa trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác-Lênin, tưtưởng Hồ chí Minh và các quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về cán

bộ và công tác cán bộ

- Kế thừa có chọn lọc các công trình nghiên cứu khoa học, kết hợpđiều tra, khảo sát, phân tích, tổng hợp các số liệu về đội ngũ cán bộ thuộcdiện Ban Thường vụ Huyện ủy huyện Đức Thọ, Hà Tĩnh quản lý và hệthống các giải pháp thực hiện chính sách cán bộ ở địa phương Ngoài ra đềtài còn vận dụng các phương pháp khái quát hóa, thống kê, so sánh, lôgiclịch sử, chú trọng đến phương pháp tổng kết thực tiễn

- Đề tài có thể dùng làm tài liệu tham khảo cho các cấp ủy Đảng thựchiện chính sách cán bộ nói chung và chính sách đối với cán bộ thuộc diệnBan Thường vụ Huyện ủy quản lý nói riêng, đồng thời có thể dùng làm tàiliệu tham khảo cho trường chính trị tỉnh, trung tâm bồi dưỡng chính trịhuyện, thị xã, thành phố trong tỉnh Hà Tĩnh

7 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụlục, kết cấu luận văn gồm 2 chương, 5 tiết

Chương 1

THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH CÁN BỘ ĐỐI VỚI CÁN BỘ

THUỘC DIỆN BAN THƯỜNG VỤ HUYỆN ỦY ĐỨC THỌ, HÀ TĨNH QUẢN LÝ TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY NHỮNG VẤN ĐỀ

LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN

1.1 KHÁI QUÁT ĐẶC ĐIỂM TÌNH HÌNH KINH TẾ - CHÍNH TRỊ, VĂN HÓA - XÃ HỘI CỦA HUYỆN ĐỨC THỌ; ĐẶC ĐIỂM CỦA ĐẢNG BỘ HUYỆN ĐỨC THỌ; ĐẶC ĐIỂM CỦA ĐỘI NGŨ CÁN BỘ THUỘC DIỆN BAN THƯỜNG

VỤ HUYỆN ỦY ĐỨC THỌ, TỈNH HÀ TĨNH QUẢN LÝ

1.1.1 Khái quát đặc điểm lịch sử kinh tế, chính trị, văn hóa - xã hội huyện Đức Thọ

1.1.1.1 Khái quát về lịch sử - truyền thống cách mạng của huyện Đức Thọ - tỉnh Hà Tĩnh

Dưới các triều đại phong kiến, Đức Thọ còn được gọi là Chí La, LaGiang, La Sơn, là vùng đất truyền thống cách mạng, thời Hậu Trần nơi đâycòn là địa điểm đóng đô khi Trần Quý Khoáng lên ngôi tập trung lực lượngđánh nhà Minh Đức Thọ là vùng đất nổi tiếng địa linh nhân kiệt, nơi đây làquê hương của nhiều nhà chí sỹ yêu nước như Nguyễn Biểu, Phan ĐìnhPhùng, Trần Phú - Tổng bí thư đầu tiên của Đảng, người dân Đức Thọ cótruyền thống yêu nước, hiếu học và cần cù lao động Truyền thống văn hóa đó

đã ăn sâu vào trong lòng người dân và đội ngũ cán bộ đảng viên Đức Thọngày nay Vì vậy, trong hai cuộc kháng chiến, Đảng bộ và nhân dân Đức Thọ

đã có đóng góp to lớn cho đất nước, toàn huyện có 8701 hộ có công với cáchmạng, có 3981 gia đình liệt sỹ, có 4720 thương, bệnh binh, 68 bà mẹ Việt Namanh hùng và hàng vạn người có công với cách mạng toàn huyện có 22/28 xãđược Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu anh hùng lực lượng vũ trang

Trải qua qúa trình thay đổi địa giới hành chính, năm 1991 tách 2 xã, 1thị trấn về Thị xã Hồng Lĩnh, năm 2000 tách 6 xã về huyện Vũ Quang, hiệnnay huyện Đức Thọ có 27 xã và 1 thị trấn Năm 2008, Đảng bộ và nhân dânhuyện Đức Thọ long trọng tổ chức kỷ niệm 580 năm truyền thống La Giang -Đức Thọ nhằm ôn lại truyền thống vẽ vang của vùng quê văn hiến, giàutruyền thống cách mạng và văn hóa.

1.1.1.2 Khái quát về địa chính trị

Huyện Đức Thọ có diện tích tự nhiên 20.279,25 ha, trong đó có9.148,98 ha đất canh tác Địa hình phân chia thành 3 vùng sinh thái gồm 9 xãvùng núi bán sơn địa, 7 xã vùng ngoài đê La Giang và 12 xã vùng đồng bằngtrọng điểm lúa Huyện Đức Thọ nằm ở phía bắc tỉnh Hà Tĩnh: phía bắc giáptỉnh Nghệ An, phía tây giáp huyện Hương Sơn và huyện Vũ Quang, phía Namgiáp huyện Can lộc, phía Đông giáp thị xã Hồng Lĩnh

Hệ thống giao thông ở huyện Đức Thọ tương đối thuận lợi, có 28kmđường sắt với 3 nhà ga đi qua, có đường Quốc lộ 15, Quốc lộ 8A, Tỉnh lộ 28

và Tỉnh lộ 5 với chiều dài hàng trăm Km, có tuyến đường sông bao gồm sôngNgàn Sâu và sông La với chiều dài trên 30 km Đức Thọ cách thành phố Vinh

38 km, thành phố Hà Tĩnh 40 km và cửa khẩu Quốc tế Cầu Treo 60 km Vị tríđịa lý của huyện Đức Thọ tương đối thuận lợi về nhiều mặt như là một sự ưu

ái của tự nhiên tạo cho huyện có điều kiện phát triển kinh tế-xã hội so với cácđịa phương trong tỉnh Về nông nghiệp, với điều kiện địa hình đa dạng cùngvới hệ thống thủy nông phát triển, thị trường tiêu thụ sản phẩm rộng lớn, nềnnông nghiệp phát triển cả về trồng trọt và chăn nuôi Trong trồng trọt pháttriển đa dạng cả về hoa màu, cây công nghiệp, cây lâm nghiệp Về tiểu thủcông nghiệp Đức Thọ có nhiều làng nghề truyền thống như mộc, rèn, đan lát,đóng thuyền Điều kiện giao thông thuận lợi, thương mại dịch vụ ở huyện

Đức Thọ tương đối phát triển, là một trung tâm giao lưu hàng hóa với các địaphương trong nước cũng như với nước bạn Lào qua cửu khẩu Cầu Treo.

Tuy vậy, Đức Thọ là một huyện nằm trong khu vực Bắc Trung bộ, nơi

có điều kiện tự nhiên, khí hậu tương đối hà khắc, thiên tai, hạn hán, bão lũthường xuyên Mùa hạ nắng nóng có lúc nhiệt độ lên đến 37- 39 oC, cùng vớigió Tây Nam tạo nên khô hạn khốc liệt Về mùa mưa lũ lụt thường xuyên xẩy

ra Đặc biệt, có bảy xã nằm ở ngoài đê La Giang năm nào cũng phải chịu 3đến 4 trận lũ lụt gây ngập úng, ảnh hưởng lớn đến sản xuất và đời sống củanhân dân Vì vậy so với mặt bằng của cả nước, Đức Thọ vẫn là huyện nghèo,thu nhập bình quân đầu người thấp, đời sống nhân dân còn nhiều khó khăn,thu hút đầu tư chưa có hiệu quả

1.1.1.3 Khái quát về tình hình kinh tế của huyện Đức Thọ

Cùng với sự phát triển của cả nước, từ năm 2000 đến nay, được sự quantâm của Trung ương và Tỉnh, sự nổ lực phấn đấu của các cấp, các ngành, củatoàn thể cán bộ và nhân dân Huyện Đức Thọ đã đạt được những kết quả quantrọng trên lĩnh vực phát triển kinh tế

Kinh tế tăng trưởng với tốc độ cao, ổn định và tương đối toàn diện,GDP tăng bình quân 11-14% năm, riêng năm 2007 đạt 13,5% đạt mục tiêunghị quyết đại hội Huyện Đảng Bộ đề ra Năm 2007 tổng giá trị sản xuất toànngành kinh tế đạt 1030,293 tỉ đồng, Thu nhập bình quân đầu người đạt 9,3triệu đồng/người/năm, sản lượng lương thực quy thóc năm 2007 đạt 64 ngàntấn, lương thực bình quân đầu người đạt trên 550 kg/người/năm là huyệnđứng thứ 2 toàn tỉnh sau Thành phố Hà Tĩnh

Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng CNH, HĐH Tỷ trọng côngnghiệp, tiểu thủ công nghiệp, dịch vụ thương mại ngày càng tăng, tỷ trọng nôngnghiệp giảm đáng kể Năm 2000 cơ cấu cơ cấu kinh tế gồm: Nông nghiệp

59,3%; CN, TTCN 11%; dịch vụ thương mại 29,7% Năm 2007 cơ cấu kinh tế:Nông nghiệp 39,3%; CN, TTCN 21,7%; dịch vụ thương mại 39%.

Tổng vốn đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng hàng năm khoảng 150 tỷđồng Hệ thống cơ sở vật chất hạ tầng được đầu tư xây dựng khá đồng bộ

và hoàn chỉnh, là điều kiện để phát triển kinh tế xã hội và nâng cao đờisống dân sinh

1.1.1.4 Về tình hình văn hóa xã hội, quốc phòng an ninh

Huyện Đức Thọ có dân số khoảng 120.000 người với mật độ trung bình

600 người/ km2 cơ cấu dân số tương đối trẻ, nguồn nhân lực khá dồi dào, nhândân Đức Thọ có truyền thống yêu nước, cần cù lao động, năng động sáng tạo, đây

là cái nôi sinh ra nhiều danh nhân văn hóa và các sĩ phu yêu nước như NguyễnBiểu, Phan Đình Phùng, Bùi Dương Lịch, Hoàng Xuân Hãn, Trần Phú, Lê VănThiêm

Sự nghiệp giáo dục đào tạo tương đối phát triển, toàn huyện có 28trường mầm non, 30 trường Tiểu học, 16 trường trung học cơ sở, 4 trườngtrung học phổ thông Trong đó có 49 trường đạt chuẩn Quốc gia, toàn huyệnđạt phổ cập trung học cơ sở năm 2002, đến nay cơ bản đã đạt chỉ tiêu phổ cậpbậc trung học phổ thông Trung bình hàng năm có 500 học sinh đậu vào cáctrường đại học và cao đẳng Ngành y tế đã làm tốt công tác chăm sóc sứckhỏe nhân dân, bệnh viện huyện có 150 giường bệnh với đầy đủ các thiết bị

kỷ thuật hiện đại, đội ngũ y, bác sỹ có trình độ chuyên môn tốt Hệ thống y tếtuyến xã có 23/28 trạm xá đạt chuẩn quốc gia, nhiều năm liền không để dịchbệnh xảy ra trên địa bàn Hoạt động báo chí, phát thanh truyền hình, văn hóathể thao được quan tâm đúng mức Công tác bảo tồn, tôn tạo, phát huy các ditích lịch sử văn hóa được coi trọng, toàn huyện có 28 di tích lịch sử cấp Tỉnh

và Quốc gia Công tác lao động thương binh và xã hội thường xuyên đượcquan tâm, trung bình hàng năm giải quyết việc làm cho 1500 lao động, trong

đó xuất khẩu lao động từ 800 đến 1000 người, các đối tượng chính sách đượcquan tâm chăm lo đảm bảo ổn định đời sống cho đối tượng gia đình chínhsách và người có công với cách mạng.

Tình hình an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội được giữ vững, các tệnạn xã hội được đẩy lùi, lực lượng công an quân sự địa phương nhiều nămliền là đơn vị quyết thắng Toàn huyện có 3 đơn vị được công nhận danh hiệuanh hùng thời kỳ đổi mới

Có thể nói trong những năm qua, bắt nhịp với sự phát triển của cả nướcthực hiện sự nghiệp CNH, HĐH, huyện Đức Thọ phát huy tốt tiềm năng lợithế, khắc phục khó khăn vượt qua thử thách, tranh thủ sự quan tâm của Tỉnh,Trung ương, tạo được sự chuyển biến tích cực về phát triển kinh tế xã hội, đảmbảo quốc phòng an ninh, những kết quả đó có sự đóng góp quan trọng của đội ngũcán bộ, đảng viên nói chung, đội ngũ cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Huyện ủyquản lý nói riêng, đồng thời từ thực tiễn đó cũng là yếu tố góp phần hình thànhphẩm chất, năng lực đội ngũ cán bộ lãnh đạo hiện nay của huyện Đức Thọ

1.1.2 Đặc điểm của Đảng bộ huyện Đức Thọ

Đảng bộ huyện Đức Thọ là tổ chức Đảng được thành lập sớm từ đầunăm 1930, ngay sau khi ra đời đã cùng các tổ chức Đảng ở Nghệ An và HàTĩnh lãnh đạo quần chúng nhân dân thực hiện cao trào cách mạng Xô ViếtNghệ Tĩnh Hơn 78 năm lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam, Đảng bộ huyệnĐức Thọ luôn luôn phát huy được truyền thống cách mạng của quê hương,lãnh đạo nhân dân thực hiện có hiệu quả nhiệm vụ chính trị địa phương cảtrong thời kỳ cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân cũng như trong thời kỳ đổimới đẩy mạnh CNH, HĐH

Hiện nay, Đảng bộ huyện Đức Thọ có 54 tổ chức cơ sở Đảng trong đó

35 Đảng bộ trực thuộc và 19 chi bộ cơ sở trực thuộc Trong đó, khối Đảng bộ

xã, thị trấn có 28 đơn vị, còn lại là khối cơ quan, trường học, bệnh viện,

doanh nghiệp Tổng số đảng viên toàn Đảng bộ là7.960 đảng viên trong đó có

61 đảng viên là giáo dân Kết quả phân tích chất lượng đảng viên, chất lượng

tổ chức cơ sở Đảng những năm gần đây (Biểu 1.1, biểu 1.2)

Biểu 1.1: Kết quả phân tích chất lượng tổ chức cơ sở Đảng

Nguồn: Ban Tổ chức huyện ủy Đức Thọ.

Biểu 1.2: Phân tích chất lượng đảng viên

Nguồn: Ban Tổ chức huyện ủy Đức Thọ.

Ngày càng nhiều ĐVTN, quần chúng ưu tú có nguyện vọng vào Đảng (Biểu 1.3) Đặc biệt trong 2 năm 2006, 2007 đã kết nạp được 15 đảng viên là đồng bào theo đạo Thiên Chúa

Biểu 1.3: Công tác phát triển Đảng trong những năm gần đây

Năm Công tác

Ban chấp hành Đảng bộ huyện nhiệm kỳ 2005 - 2010 có 39 đồng chí,trong đó có 11 đồng chí là Ủy viên Ban Thường vụ.

Là Đảng bộ có nhiều thành tích xuất sắc trong việc lãnh đạo thực hiệnnhiệm vụ chính trị địa phương và làm tốt công tác xây dựng Đảng, được Banchấp hành Tỉnh Đảng bộ Hà Tĩnh đánh giá cao

Năm 2005: Đảng bộ trong sạch vững mạnh tiêu biểu

Năm 2006: Đảng bộ trong sạch vững mạnh tiêu biểu

Năm 2007: Đảng bộ trong sạch vững mạnh tiêu biểu

Đức Thọ là huyện có nền kinh tế thuần nông, tỷ lệ lao động nông nghiệpchiếm trên 80% Vì vậy, số đảng viên là nông dân chiếm tỷ lệ lớn có 27 Đảng

bộ xã với 299 chi bộ, Đảng ở nông thôn chiếm 84,7% Nhiệm vụ lãnh đạo xâydựng nông thôn mới, phát triển kinh tế nông nghiệp, chuyển dịch cơ cấu kinh tế làmột trong những nhiệm vụ trọng tâm được BCH Đảng bộ huyện ưu tiên lãnh đạo

1.1.3 Đặc điểm của đội ngũ cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Huyện ủy Đức Thọ, Hà Tĩnh quản lý

1.1.31 Vai trò của đội ngũ cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Huyện

ủy Đức Thọ, Hà Tĩnh quản lý

Thứ nhất, đội ngũ cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ huyện ủy Đức Thọ

quản lý là lực lượng lãnh đạo, quản lý những lĩnh vực cơ bản về kinh tế,chính trị, văn hóa - xã hội, an ninh quốc phòng của huyện, là lực lượng chủđạo, tiếp nhận tuyên truyền phổ biến chủ trương, đường lối của Đảng,chính sách pháp luật của Nhà nước, các nghị quyết, chủ trương của tỉnhtrên địa bàn huyện Đức Thọ Lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện, biến chủtrương nghị quyết thành hiện thực, góp phần quan trọng vào sự ổn định vàphát triển chung của huyện nhà

Đội ngũ cán bộ thuộc Ban Thường vụ Huyện ủy Đức Thọ quản lý lànhững người trực tiếp xây dựng các mục tiêu, chiến lược phát triển kinh tế xãhội, an ninh quốc phòng của huyện và các chỉ tiêu cụ thể cho các ngành, cácphòng ban và các xã, thị trấn tổ chức thực hiện có hiệu quả nhất Vì vậy, cácchủ trương chính sách của Đảng, Nhà nước, của tỉnh có đúng đắn đến đâu đichăng nữa thì hiệu quả của nó còn phụ thuộc một cách cơ bản vào năng lực,trình độ, khả năng tổ chức thực hiện của đội ngũ cán bộ các phòng, ban,ngành, các địa phương xã, thị trấn, đặc biệt là đội ngũ cán bộ chủ chốt thuộcdiện quản lý của Ban Thường vụ Huyện ủy.

Đội ngũ cán bộ nói chung và đội ngũ cán bộ thuộc diện quản lý củaBan Thường vụ Huyện ủy Đức Thọ nói riêng là nhân tố quan trọng nhất quyếtđịnh sự phát triển kinh tế, văn hóa - xã hội, đảm bảo ổn định chính trị và trật

tự an toàn xã hội, nâng cao đời sống nhân dân

Nhiệm vụ quan trọng nhất của mỗi một địa phương là đảm bảo sự ổnđịnh và phát triển, muốn vậy cần phải phát huy tốt các tiềm năng lợi thế, tranhthủ các nguồn sức mạnh ngoại lực, các yếu tố khách quan đồng thời khắcphục tốt những khó khăn, thách thức, hạn chế, phát huy sức mạnh nội lực củađịa phương Để làm được điều đó yêu cầu đầu tiên là phải xây dựng được độingũ cán bộ có năng lực, trình độ tốt, có nhiệt tình cách mạng, có phẩm chấtđạo đức trong sáng, biết đoàn kết tập hợp nhân dân tạo nên sức mạnh củađông đảo quần chúng tham gia các phong trào cách mạng của địa phương.Đội ngũ cán bộ phải biết năng động, sáng tạo, giám nghĩ, giám làm, giám chịutrách nhiệm trước cấp trên và trước những yêu cầu chính đáng của nhân dân.Đội ngũ cán bộ thuộc diện quản lý của Ban thường vụ Huyện ủy không chỉ làcán bộ chỉ làm nhiệm vụ tổ chức thực hiện mà còn là đội ngũ cán bộ họachđịnh chính sách, chủ trương, đường lối phát triển kinh tế - xã hội cho các địaphương vì vậy cần phải được trang bị kiến thức toàn diện về kinh tế - xã hội,

kiến thức về chính trị, quản lý để đảm bảo đủ khả năng hoạch định các chínhsách cho các địa phương, các ngành, cơ quan, đơn vị nhằm đảm bảo cho sựphát triển hài hòa, cân đối, toàn diện cả về kinh tế, chính trị, văn hóa - xã hội,quốc phòng an ninh cũng như việc bảo vệ các giá trị văn hóa truyền thống củacác địa phương.

Thứ hai, đội ngũ cán bộ thuộc diện quản lý của Ban Thường vụ Huyện ủy

Đức Thọ là lực lượng trực tiếp với dân, gần dân, nắm tương đối đầy đủ tâm tưnguyện vọng của quần chúng nhân dân Vì vậy, họ chính là lực lượng chính phảnánh những vấn đề thực tiễn đang đặt ra cho Đảng và Nhà nước

Quá trình trực tiếp chỉ đạo thực tiễn, thực thi nhiệm vụ, thường kỳ phảitổng kết thực tiễn, luôn đối diện với mọi diễn biến của đời sống xã hội, nắm

rõ nhất đòi hỏi của thực tiễn cũng như nhu cầu nguyện vọng của quần chúngnhân dân Trên cơ sở đó mà tổng kết, phản ánh tình hình cho Đảng, Nhà nướccác cấp để kịp thời bổ sung, sửa đổi các chủ trương, chính sách kịp thời đápứng yêu cầu của thực tiễn cách mạng Họ chính là cầu nối đưa các chủ trương,chính sách của Đảng và Nhà nước đi vào cuộc sống, đồng thời cũng là cầu nốiphản ánh thực tiễn của cuộc sống, tâm tư nguyện vọng của quần chúng nhândân cho Đảng và Nhà nước để các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhànước ngày càng thiết thực đáp ứng đầy đủ nhu cầu chính đáng của nhân dâncũng như đòi hỏi của mỗi thời kỳ cách mạng

Thứ ba, đội ngũ cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Huyện ủy Đức Thọ

quản lý thực sự là những người có năng lực, trình độ, có phẩm chất đạo đứctốt, thực sự là những tấm gương để quần chúng nhân dân tín nhiệm, học tập

và noi theo, có làm được như vậy thì mới thuyết phục được nhân dân tintưởng vào các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, của địa phương

từ đó mà đồng tình ủng hộ, hăng hái tham gia tạo nên sức mạnh tập thể đểbiến các chủ trương, chính sách đó thành hiện thực

1.1.3.2 Đặc điểm của đội ngũ cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Huyện ủy Đức Thọ quản lý

Một là, đội ngũ cán bộ là những người có nguồn gốc xuất thân không giống nhau.

Trong đó đội ngũ cán bộ, mỗi người trưởng thành từ những con đườngkhác nhau, một bộ phận đáng kể là những người được kinh qua các cuộckháng chiến, tham gia rèn luyện trong quân đội sau khi chuyển ngành về địaphương làm cán bộ, bộ phận này thường giàu nhiệt huyết cách mạng, tinhthần thái độ làm việc rất nghiêm túc, thường không được đào tạo bài bản, ítngười có trình độ chuyên môn sâu

Một bộ phận cán bộ của các phòng, ban, ngành, cơ quan cấp huyện vàmột số ít ở các xã, thị trấn trải qua các trường đào tạo, có chuyên môn, nghiệp

vụ được đề bạt, phân công

Một bộ phận cán bộ trưởng thành từ phong trào của các địa phương, cơ

sở, cơ quan, đơn vị, trải qua quá trình rèn luyện, phấn đấu được tín nhiệm đềbạt từ phong trào thực tiễn, bộ phận này giàu kinh nghiệm thực tiễn nhưngtrong quá trình hoạt động một số đã tích cực học tập nâng cao trình độ lý luận,chuyên môn nghiệp vụ

Ngoài ra một số cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Huyện ủy quản lý cónguồn gốc từ sự luân chuyển, thuyên chuyển công tác theo yêu cầu của tổ chứchoặc theo nhu cầu, nguyện vọng của cá nhân được đề bạt, bổ nhiệm tham gia cácchức vụ ở các cơ quan, phòng ban, ngành hoặc ở các địa phương

Chính sự khác nhau về nguồn gốc xuất thân của đội ngũ cán bộ thuộcdiện Ban Thường vụ Huyện ủy quản lý là yếu tố chính tạo nên những sự khácnhau về năng lực, trình độ, tâm lý của đội ngũ cán bộ

Hai là, trình độ đào tạo về văn hóa, chính trị chuyên môn nghiệp vụ phong phú, đa dạng, năng lực trình độ và phẩm chất đạo đức, tác phong công

tác của đội ngũ cán bộ càng bộc lộ sự không đồng đều Trình độ đào tạo củađội ngũ cán bộ vừa phong phú về chuyên ngành, chuyên môn nghiệp vụ, vừa

đa dạng về loại hình đào tạo Năng lực thực tiễn của đội ngũ cán bộ và phẩmchất đạo đức, tác phong công tác dược phản ánh qua trách nhiệm và hiệu quảcông tác là không đồng đều Đây chính là vấn đề cần đặt ra cho công tácchính sách cán bộ nhằm nâng cao khả năng hoàn thành nhiệm vụ cho đội ngũcán bộ và đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ chính trị

Ba là, đội ngũ cán bộ thuộc diện quản lý của Ban Thường vụ Huyện ủy Đức Thọ có sự kế cận giữa các thế hệ cán bộ, đảm bảo sự kế thừa kinh

nghiệm thực tiễn của đội ngũ cán bộ lâu năm, đồng thời phát huy tính năngđộng, sáng tạo của thế hệ cán bộ trẻ Mỗi thế hệ, mỗi lứa tuổi có sự trảinghiệm thực tiễn khác nhau và khả năng tiếp cận cái mới Vì vậy việc cơ cấuđội ngũ cán bộ có cơ cấu về độ tuổi phù hợp là yêu cầu đảm bảo tính liên tục,tính kế thừa và tính phát triển của các địa phương Việc cơ cấu về lứa tuổi củađội ngũ cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Huyện ủy Đức Thọ quản lý thờigian qua đã được quan tâm đúng mức, chính vì vậy, hiện nay nhìn chung tỷ lệ

cơ cấu về lứa tuổi là hợp lý Tuy nhiên vẫn có một số nơi, tình trạng giánđoạn, thiếu hụt cán bộ vẫn diến ra

Bốn là, đội ngũ cán bộ có tâm lý, tình cảm, hoàn cảnh gia đình và cuộc sống không đồng đều Xuất phát từ điều kiện xuất thân không giống

nhau, cùng với sự khác nhau về tâm lý, truyền thống, phong tục, tập quán củacác địa phương trong huyện Tuy đội ngũ cán bộ vẫn có sự khác nhau do sựquy định của công việc chuyên môn hàng ngày, môi trường công tác

Đội ngũ cán bộ thuộc diện quản lý của Ban Thường vụ Huyện ủy ĐứcThọ có những chuẩn mực, đặc điểm, tiêu chuẩn chung nhưng những chuẩnmực đó được mỗi người nhận thức ở mức độ khác nhau Về lý tưởng của độingũ cán bộ là thang giá trị cao nhất, cán bộ cách mạng phải mang lý tưởng

cách mạng, cao cả, phấn đấu hy sinh vì mục tiêu, lý tưởng độc lập dân tộc vàchủ nghĩa xã hội, sẵn sáng từ bỏ mọi vinh hoa phú quý vì sự nghiệp Trongthực tế không ít cán bộ xa rời lý tưởng, chỉ vì mục đích động cơ cá nhân,nhóm, cục bộ địa phương, thoái hóa biến chất, chính vì vậy cần phải có chínhsách phù hợp để kịp thời khắc phục hiện tượng trên.

Năm là, đội ngũ cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Huyện ủy Đức Thọ quản lý có nhiệm vụ, chức vụ và cương vị công tác được xác định

tương đối rõ ràng, trên nhiều lĩnh vực, địa bàn, lĩnh vực công tác của toànhuyện Chính vì vậy cần thực hiện chính sách bố trí, luân chuyển, phâncông nhiệm vụ cán bộ phù hợp để phát huy tốt năng lực, sở trường của từngngười, khai thác tối đa khả năng công tác của từng người vào nhiệm vụchính trị của mỗi cơ quan, đơn vị, địa phương là góp phần vào thực hiện tốtnhiệm vụ chính trị chung của toàn huyện

1.2 NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ CÁN BỘ VÀ CHÍNH SÁCH CÁN BỘ

1.2.1 Một số khái niệm cơ bản

Trong giai đoạn hiện nay, khi chúng ta thực hiện công cuộc đổi mới, đẩymạnh CNH - HĐH đất nước chúng ta cần phải có nhận thức đầy đủ, sâu sắchơn ý nghĩa, tầm quan trọng của công tác xây dựng Đảng, xây dựng hệ thốngchính trị, đặc biệt là vấn đề cán bộ và công tác cán bộ Có nhiều vấn đề mới đặt

ra đòi hỏi phải có quan điểm và phương pháp sáng suốt trong đánh giá thựctrạng, phân tích nguyên nhân từ đó có biện pháp, giải pháp sát đúng, kịp thờitrong việc hoạch định chính sách lâu dài, cơ bản về cán bộ Phân tích khái quát

để có nhận thức khoa học hơn, hệ thống hơn về khái niệm cán bộ Đây là cơ sởđầu tiên giúp cho việc xử lý các vấn đề thuộc phạm trù cán bộ và công tác cán

bộ, không những giúp cho việc phân loại và phân tích vị trí, vai trò của các loạicán bộ khác nhau, hơn nữa trên cơ sở đó để xác định những tiêu chuẩn chung,tiêu chuẩn chức danh cho từng loại cán bộ và xây dựng quy chế có tính pháp lý

về công tác cán bộ Vì vậy, trước tiên cần làm rõ một số khái niệm cơ bản vầcông tác cán bộ.

1.2.1.1 Khái niệm cán bộ

Xuất phát gốc của từ cán bộ, nhiều nhà khoa học khẳng định từ “cán bộ” du nhập nước ta từ Trung Quốc thời xa xưa, qua phân tích có thể hiểu:

Từ “cán bộ” có hai nghĩa cơ bản là: Nghĩa thứ nhất là cái khung, cái

khuôn (khung ảnh), nghĩa thứ hai là người nòng cốt, những người chỉ huy quânđội, trong một cơ quan tổ chức làm nòng cốt, khi du nhập vào nước ta đã biếnđổi không còn nguyên nghĩa gốc Tuy nhiên cái hàm nghĩa bộ khung, người làmnòng cốt, người làm chỉ huy luôn được lưu giữ và nhận thức

Ở nước ta, cách hiểu thông thường “cán bộ” được coi là tất cả những

người thoát ly, hưởng lương, phụ cấp từ ngân sách nhà nước, làm việc trong

bộ máy chính quyền, trong hệ thống chính trị Quan niệm này được cho làcách hiểu rộng nhất về cán bộ, vì nó là cơ sở đầu tiên phân biệt cán bộ với cácthành phần khác trong xã hội với những công dân là người lao động khônghưởng lương, phụ cấp từ ngân sách nhà nước

Theo quan niệm trên, cán bộ có thể được phân loại theo nhiều tiêu chíkhác nhau tùy vào vị trí, vai trò, chức năng của từng loại cán bộ quy định

Theo chức vụ phân công trong cơ quan đơn vị tổ chức có thể phân chiacán bộ lãnh đạo, quản lý, cán bộ chủ chốt

Theo phân cấp hệ thống hành chính có thể phân chia thành cán bộTrung ương, cán bộ địa phương cơ sở

Theo nhiệm vụ trong hệ thống chính trị có thể phân chia thành cán bộĐảng, cán bộ chính quyền, cán bộ đoàn thể Theo chuyên môn nghiệp vụ cóthể chia thành cán bộ hành chính, cán bộ nghiệp vụ

Theo phân định công việc có thể chia thành cán bộ chuyên trách, cán

bộ kiêm nhiệm, chuyên gia

Theo quan niệm thông thường về “cán bộ” giúp mọi người dễ hiểu, dễ

phân biệt và gần với quan niệm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về công tác cán

bộ Nó là cơ sở để chúng ta hiểu sâu sắc, toàn diện hơn tư tưởng Hồ Chí Minh

về cán bộ và công tác cán bộ Theo quan điểm của Người, khái niệm cán bộđược hiểu theo nghĩa thông thường Trong tác phẩm sửa đổi lối làm việc HồChủ tịch đã nêu: “cán bộ là những người đem chính sách của Đảng, của Chínhphủ cho dân chúng hiểu rõ và thi hành Đồng thời đem tình hình của dânchúng báo cáo cho Đảng, cho Chính phủ rõ để đặt ra chính sách cho đúng”[38, tr.269]

Có thể nói quan điểm của Hồ Chủ Tịch về cán bộ đặt trọng trách chocán bộ trong tổ chức trực tiếp thực thi nhiệm vụ Quan điểm của Người chỉ gián tiếp nói tới cán bộ xây dựng chủ trương, đường lối, chưa bàn

về vấn đề hưởng chế độ lương, phụ cấp của cán bộ nói chung Cùng với quanđiểm “cán bộ là công bộc của dân” thì quan niệm cán bộ của Người rõ ràngmang nghĩa rộng Tư tưởng của Người về cán bộ và công tác cán bộ còn đượchiểu đầy đủ với nghĩa bao quát nhất, phổ thông nhất

Trên thực tế xem xét cán bộ dưới góc độ hưởng lương, phụ cấp phân

theo ngạch, bậc; phụ cấp trách nhiệm; phụ cấp nghiệp vụ thì quan niệm “cán bộ” chưa bao quát hết Để phát huy hết vai trò, chức năng nghiệp vụ của cán

bộ và luật pháp hóa công tác quản lý cán bộ, khái niệm “cán bộ” đã được bổ

sung và cụ thể hơn bằng những khái niệm gần nghĩa như khái niệm công

chức, viên chức Hiện nay, việc nghiên cứu làm rõ khái niệm “cán bộ” vẫn

còn có nhiều ý kiến và quan điểm khác nhau

Theo từ điển tiếng việt, xuất bản năm 1993 “cán bộ” có hai nghĩa:

1 Người làm công tác có nghiệp vụ chuyên môn trong cơ quan nhà nước

2 Người làm công tác có chức vụ trong một cơ quan nhà nước, một tổchức, phân biệt với ngưòi thường, không có chức vụ [44, tr.109]

Trong từ điển tiếng việt xuất bản năm 1999, “cán bộ” có nghĩa:

1 Người làm việc trong cơ quan Nhà nước, cán bộ Nhà nước Bố mẹđều là cán bộ

2 Người giữ chức vụ, phân biệt với người bình thường, không giữ chức

vụ trong các cơ quan, tổ chức nhà nước: cán bộ tổ chức, cán bộ đại hội [51,tr.249]

Xuất phát từ thể chế chính trị ở nước ta được Hiến pháp quy định, khái

niệm “cán bộ” được hiểu là những người được bầu cử, bổ nhiệm, tuyển dụng

và điều động để làm việc trong bộ máy của Đảng, Nhà nước và các tổ chứcchính trị - xã hội, cùng thực hiện chủ trương, đường lối của Đảng Cộng sảnViệt Nam trong hệ thống chính trị thống nhất, là công bộc của nhân dân, đượchưởng lương từ ngân sách Nhà nước và được điều chỉnh bởi pháp lệnh cán

bộ, công chức Trong pháp lệnh công chức Việt Nam qui định cán bộ là côngbộc của nhân dân, là người trung thành, tận tụy vì lợi ích của giai cấp côngnhân, của nhân dân lao động và của cả dân tộc

Tiếp cận khái niệm cán bộ từ nhiều phương diện, có thể rút ra kết luậncần hiểu khái niệm cán bộ theo hai nghĩa:

Nghĩa rộng: Cán bộ là tất cả những người thoát ly, đảm đương một

công việc nào đó hay giữ một chức trách, một cương vị trong Đảng, Nhànước, cơ quan, ban ngành, tổ chức chính trị xã hội, đoàn thể, đơn vị sựnghiệp hưởng lương và phụ cấp từ ngân sách Nhà nước hoặc một phần từngân sách Nhà nước theo quy định của Hiến pháp, pháp luật và những chínhsách hiện hành của Nhà nước Họ là những người công bộc của dân, phục vụnhân dân

Nghĩa hẹp: Cán bộ theo nghĩa hẹp vừa là cán bộ theo nghĩa rộng, vừa

có nét đặc thù do bầu cử, đề bạt, cân nhắc, bổ nhiệm theo quy trình của côngtác tổ chức cán bộ và các cấp quản lý ra quyết định, giao nhiệm vụ giữ cương

vị trong bộ máy lãnh đạo của cơ quan Trung ương hoặc địa phương, hưởngphụ cấp của họ được hưởng từ ngân sách hoặc một phần từ ngân sách Nhànước theo quy định của Nhà nước Từ những phân tích trên có thể rút ra khái

quát về khái niệm “cán bộ”:

“Cán bộ” là từ chỉ tất cả mọi người được đảm đương thực hiện, gánh

vác một công việc, nhiệm vụ nào đó do Đảng, Nhà nước, các tổ chức chính trị

xã hội, đoàn thể thông qua công tác tổ chức cán bộ và các cấp quản lý quyếtđịnh tuyển dụng, tiến cử, bổ nhiệm, đề bạt, cân nhắc giao cho, phân công chonhiệm vụ nào đó để phục vụ nhân dân, phục vụ Tổ quốc Lương và phụ cấpcủa cán bộ được hưởng từ ngân sách hoặc một phần từ ngân sách Nhà nướctheo quy định của Hiến pháp, pháp luật, pháp lệnh của Nhà nước cùng vớinhững chính sách cụ thể do Nhà nước ban hành

Ở nước ta, để đảm bảo nhận thức thống nhất, không phức tạp hóa vấn

đề, không mâu thuẩn giữa cán bộ, công chức, viên chức với cán bộ trong tư

tưởng Hồ Chí Minh cần có sự thống nhất khái niệm coi “cán bộ” là khái niệm

gốc, chung nhất Các khái niệm “công chức”, “viên chức”, “chuyên gia”, “cánsự”, “cán bộ chuyên trách” “cán bộ kiêm nhiệm” đều là những khái niệm

gần nghĩa, chứa đựng những yếu tố của khái niệm gốc “cán bộ” Do xuất phát

từ chức năng, nhiệm vụ, cương vị nghề nghiệp cụ thể, do phương thức hoạtđộng khác nhau của mỗi hệ thống, chất lượng và chuẩn mực công tác đào tạo

mà những khái niệm gần nghĩa này xuất hiện

Trong thực tế một số người đã hiểu lệch lạc cho rằng những khái niệm trênđộc lập với khái niệm cán bộ, thậm chí một số người còn cho rằng viên chứckhông phải là cán bộ hoặc cán bộ chỉ là những người được tuyển dụng, bầu làmlãnh đạo còn lại những người gọi theo chuyên môn, chức vụ không phải là cán bộ.Hiểu như vậy gây ra nhiều trở ngại trong tư duy thông thường của đại bộ phậnquần chúng và quan niệm về cán bộ theo tư tưởng Hồ Chí Minh

Trong phạm vi của đề tài và mục đích nghiên cứu, ngoài khái niệm

“cán bộ” cần làm rõ thêm một số khái niệm “cán bộ chủ chốt”, “cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Huyện ủy quản lý”, “chính sách cán bộ”.

1.2.1.2 Khái niệm cán bộ chủ chốt

Theo từ điển tiếng anh, cán bộ chủ chốt(leader) là người cầm đầu, đó lànhững người đứng đàu quan trọng nhất, có chức vụ cao nhất trong một tậpthể, có quyền ra quyết định về chủ trương, có trách nhiệm và quyền điều hànhmột tập thể, một đơn vị, một tổ chức thực hiện những nhiệm vụ của tập thểhoặc tổ chức ấy thậm chí có thể chi phối, dẫn dắt toàn bộ hoạt động của một

tổ chức nhất định

Ở nước ta, cán bộ chủ chốt được hiểu là: những người đứng đầu, có chức vụ cao nhất trong các cơ quan, của hệ thống chính trị các cấp, trong một tập thể; chịu trách nhiệm trước các quyết định về chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước; có trách nhiệm và quyền điều hành trong hệ thống chính trị, trong một tập thể, một đơn vị, một tổ chức để thực hiện những nhiệm vụ của tập thể hặc tổ chức ấy, có ảnh hưởng lớn với vai trò là người dẫn dắt toàn bộ hoạt động của tổ chức đó Việc xác định cán bộ chủ

chốt hay không chủ chốt phải căn cứ vào chức trách cụ thể của mỗi người

và phải được đặt trong mối quan hệ với một tổ chức nhất định, có khi ởcương vị này, tổ chức này là cán bộ chủ chốt, nhưng trong mối quan hệkhác, tổ chức khác thì lại không phải là chủ chốt Ví dụ: Đồng chí Bí thưĐảng ủy một xã là cán bộ chủ chốt của xã nhưng khi đặt trong mối quan hệtoàn huyện thì không phải là cán bộ chủ chốt mặc dù đ/c đó có thể tham giacấp ủy huyện

1.2.1.3 Quy định cán bộ thuộc diện Ban thường vụ Huyện ủy quản lý

Căn cứ quy định số 23 - QĐ/TW ngày 31/10/2006 của Bộ chính trị quyđịnh thi hành điều lệ Đảng khóa X.

Căn cứ Quyết định số 67 QĐ/TW ngày 4/7/2007 của Bộ chính trị banhành quy chế phân cấp quản lý cán bộ và Quyết định số 68-QĐ/TW ngày4/7/2007 của BCH Trung ương về “ Ban hành quy chế bổ nhiệm cán bộ vàgiới thiệu ứng cử”

Ngày 12/11/2007, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Hà Tĩnh ban hành quy định

số 808 - QĐ/TU quy định Ban Thường vụ Huyện, Thị, Thành ủy có tráchnhiệm và quyền hạn trong quản lý cán bộ gồm:

1 Quyết định phân công công tác của Ủy viên BCH Đảng bộ, Ủy viênBTV Huyện, Thị, Thành ủy

2 Trên cơ sở đề nghị của đ/c Bí thư và Thường trực Huyện,Thị, Thành

ủy thảo luận và quyết định:

- Tuyển chọn, bố trí, phân công công tác, giới thiệu ứng cử, chỉ định,quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng; điều động, luân chuyển, bổ nhiệm, miễnnhiệm; khen thưởng, kỷ luật; nghỉ chế độ BHXH và thực hiện chính sách đốivới cán bộ thuộc thẩm quyền quản lý trực tiếp

- Chuẩn bị nhân sự để Ban Chấp hành Đảng bộ huyện, thị, thành phốxem xét, quyết định trình Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Thường trực Tỉnh ủy đốivới các chức danh cán bộ diện Ban Thường vụ Tỉnh ủy quản lý thuộcquyền xem xét của BCH

- Đề nghị Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Thường trực Tỉnh ủy về bố trí, phâncông công tác, nhận xét, đánh giá, bổ nhiệm, miễn nhiệm; khen thưởng, kỷluật; nghỉ chế độ BHXH và thực hiện chính sách đối với các chức danh cán bộcông tác sinh hoạt Đảng tại địa phương thuộc quyền trực tiếp quyết định củaBan Thường vụ, Thường trực Tỉnh ủy

3 Quyết định việc phân cấp, phân công quản lý cán bộ đối với các cấp

ủy Đảng trực thuộc Huyện, Thị, Thành ủy Chuẩn y các chức danh bầu cử, chỉ

định bổ sung cấp Ủy viên, Ủy viên Ban Thường vụ, khi cần thiết chỉ định Bíthư, phó bí thư của các cấp ủy trực thuộc theo quy định.

4 Tham gia ý kiến về công tác cán bộ và cán bộ đối với Đảng, đoàn,Ban cán sự Đảng, Ban lãnh đạo của các cơ quan cấp tỉnh có cán bộ thuộcchức danh trực tiếp quản lý của ngành, đoàn thể cấp Tỉnh hoặc Trung ươngcông tác, sinh hoạt Đảng trên địa bàn huyện, thị xã, thành phố

5 Quyết định kiểm tra công tác cán bộ của các cấp ủy, tổ chức Đảngtrong phạm vi phụ trách

Về phân cấp quản lý các chức danh cán bộ của Ban Thường vụ Huyện,Thị, Thành ủy, điều 21 quy định 808 nghi rõ:

Ban Thường vụ Huyện, Thị, Thành ủy quản lý và trực tiếp quyết định cácchức danh: Ủy viên BCH Đảng bộ; Ủy viên Uỷ ban kiểm tra huyện, thị, thànhủy; Ủy viên Thường trực HĐND huyện, thị, thành phố; trưởng, phó phòng, ban(và chức danh tương đương) cấp huyện; chủ tịch, phó chủ tịch Ủy ban MTTQ;trưởng, phó các đoàn thể quần chúng, các hội xã hội, xã hội nghề nghiệp thuộchuyện, thị, thành phố; bí thư; phó bí thư, uỷ viên Ban Thường vụ; chủ tịch, phóchủ tịch HĐND, chủ tịch, phó chủ tịch UBND; trưởng công an, quân sự xã,phường, thị trấn; bí thư, phó bí thư chi bộ trực thuộc

Như vậy căn cứ vào các văn bản quy định của Trung ương và của Tỉnh

ủy Hà Tĩnh, đối tượng cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Huyện, Thị, Thành

ủy quản lý theo quy định 808 QĐ/TU ngày 12/11/2007 hẹp hơn đối tượngcán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Huyện, Thị ủy quản lý theo Quy định 664QĐ/TU ngày 4/9/1999 Điều này có liên quan trực tiếp đến đề tài ở chỗ: các

số liệu khảo sát về đối tượng cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Huyện ủyĐức Thọ quản ý theo Quy định 664 QĐ/TU, còn phần xây mục tiêu, phươnghướng và những giải pháp chủ yếu thực hiện chính sách cán bộ đối với cán bộ

thuộc diện Ban Thường vụ Huyện ủy Đức Thọ quản lý lại tính theo Quy định

808 QĐ/TU ngày 12/11/2007

1.2.1.4 Khái niệm chính sách cán bộ

Theo từ điển bách khoa Việt Nam, Chính sách cán bộ là:

Hệ thống các quan điểm, chủ trương, mục tiêu của ĐảngCộng sản và Nhà nước Việt Nam về công tác cán bộ, kèm theo cácgiải pháp thực hiện các mục tiêu đó nhằm xây dựng đội ngũ cán bộđồng bộ, có chất lượng đáp ứng yêu cầu của nhiệm vụ chính trịtrong mỗi thời kỳ Chính sách cán bộ bao gồm: Chính sách tuyểndụng, bổ nhiệm và miễn nhiệm cán bộ; chính sách đào tạo, bồidưỡng cán bộ; chính sách tiền lương; chính sách khen thưởng, kỷluạt cán bộ; chính sách bảo vệ cán bộ và các chính sách đãi ngộkhác đối với cán bộ Chính sách cán bộ là một trong những chínhsách lớn của Đảng và Nhà nước có tầm quan trọng đặc biệt Trongđiều kiện của Đảng cầm quyền, Đảng thống nhất lãnh đạo công táccán bộ và quản lý đội ngũ cán bộ, chính sách cán bộ là chính sáchthống nhất trong hệ thống chính trị Mỗi lĩnh vực, bộ phận hợpthành của hệ thống chính trị có thể vận dụng chính sách cán bộchung để thực hiện cho phù hợp với điều kiện cụ thể, qua đó gópphần bổ sung, hoàn chỉnh chính sách ấy Tuỳ theo mức độ quantrọng, phạm vi, cấp độ điều tiết của chính sách mà Đại hội Đại biểutoàn quốc của Đảng, Ban chấp hành Trung ương, Bộ chính trị hayBan Bí thư Trung ương Đảng ban hành các văn bản như Nghị quyết,Quyết định, Quy định, Quy chế… của Trung ương Đảng và phảiđược thể chế bằng Luật, Pháp lệnh, Nghị định, Quy định của cơquan nhà nước có liên quan Hàng năm, có thể được điều chỉnh, bổsung, cụ thể hoá thêm, loại bỏ những điều bất hợp lý cho phù hợpvới tình hình thực tế đã biến đổi, nhằm bảo đảm tính công bằng,

động viên tinh thần của cán bộ phấn đấu vươn lên trong công tác vàhọc tập Có chính sách cán bộ đúng và thực hiện tốt sẽ tạo ra độnglực to lớn để xây dựng, bảo vệ và phát triển đất nước [19, tr 576].

"Chính sách", theo nghĩa phổ thông là đường lối, chủ trương của mộtchính phủ hay một chính Đảng, tổ chức xã hội Chính sách cán bộ theo nghĩarộng là toàn bộ đường lối, chủ trương, biện pháp về công tác cán bộ (bao gồm

cả các vấn để thường gọi là "Chiến lược" Như chiến lược cán bộ, chiến lượcđào tạo… và các vấn để cụ thể) Nếu sử dụng khái niệm chính sách cán bộtheo nghĩa rộng như vậy thì khi bàn đến chính sách cán bộ phải bàn đến toàn

bộ công tác cán bộ mà nhiều nội dung có thể được tách ra xem như những vấn

đề độc lập Nếu hiểu chính sách cán bộ theo nghĩa hẹp, thậm chí quá hẹp nhưthường dùng hiện nay trong nhiều trường hợp như các ưu đãi dành cho nhữngngười làm việc trong cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị… thì không phảnánh được vị trí của chính sách trong công tác cán bộ

Trong phạm vi của đề tài, chính sách cán bộ được xem là tập hợpnhững chủ trương và biện pháp về lợi ích vật chất và tinh thần trực tiếp tácđộng đến đội ngũ cán bộ, bao gồm những nhóm chính sách chính như:

- Chính sách đào tạo, bồi dưỡng cán bộ

- Chính sách sử dụng, thu hút, quản lý cán bộ

- Chính sách đảm bảo lợi ích vật chất và động viên tinh thần

Trước thời kỳ đổi mới (1986) với đặc trưng là nền kinh tế quốc doanh

và tập thể, vận hành bằng cơ chế hành chính tập trung, chính sách cán bộ baohàm nhiều nội dung, xoay quanh việc ban hành và thực hiện những quy định

về đãi ngộ vật chất và tinh thần đối với “đội ngũ cán bộ công nhân viên chức”các cấp, các ngành trong khuôn khổ ngân sách và quỹ công Đào tạo cán bộbằng ngân sách Nhà nước theo kế hoạch từ trên; tuyển dụng, phân phối, sửdụng cán bộ thông qua thực hiện chế độ “cán bộ công nhân viên chức” với

lương bậc được Nhà nước quy định kèm theo một chế độ phân phối hiện vật(qua tem phiếu, cửa hàng cung cấp), chế độ chăm sóc sức khoẻ, chế độ phânphối nhà ở… tương ứng Việc khen thưởng chủ yếu là sự động viên tinh thần,thông qua các phong trào thi đua Người lao động không có sự lựa chọn nàokhác, theo sự điều động của bộ máy Sự phụ thuộc một chiều của người laođộng vào bộ máy một mặt làm cho bộ máy bị quan liêu hoá, chậm sửa đổichính sách cán bộ đã lạc hậu, mặt khác hạn chế, thậm chí triệt tiêu động lựcsáng tạo của người lao động Giá trị xã hội, thành quả công tác, mục tiêu phấnđấu của mọi người là sự thăng tiến theo thang bậc công chức và công nhân.Việc thăng tiến đó phụ thuộc vào thâm niên, “thái độ chính trị”, “tư cách cánhân” theo đánh giá của lãnh đạo, trong đó năng lực làm việc chưa được coitrọng đúng mức Hậu quả của chính sách cán bộ đó là một nguyên nhân dẫnđến sự trì trệ, lạc hậu.

Bước vào thời kỳ đổi mới, trong giai đoạn đầu giai đoạn chuyển đổi

-do tình hình khách quan thúc bách, đã có những thay đổi về chính sách cán bộtrên một số vấn đề cụ thể Chính sách cán bộ thay đổi chưa cơ bản, chưa đủtầm, tuy vẫn chấp nhận được do đặc thù của giai đoạn này (khu vực kinh tếNhà nước vẫn còn chiếm vị trí áp đảo, khu vực hành chính, sự nghiệp côngđang thừa biên chế, xã hội thiếu việc làm…) nhưng đã bộc lộ sự lạc hậu ngàycàng rõ, chưa thoát hẳn ra khỏi tư duy bao cấp, những biểu hiện quan liêutrong chính sách cán bộ, trong xử lý biên chế và tuyển dụng, trong chính sáchtiền lương và khen thưởng (vẫn duy trì một mức lương danh nghĩa công chứcquá thấp, bình quân với chế độ nâng bậc theo niên hạn, thực chất là không căn

cứ vào năng lực và kết quả công tác, chưa cắt đuôi được nhiều khoản “phụcấp” có thể cắt; khen thưởng, tặng huân, huy chương, lên lương bậc, phongcác danh hiệu khá rộng rãi, có nhiều biểu hiện hình thức, không thực chất…).Khuyến khích lợi ích vật chất và động viên tinh thần đều không đúng mức,

khó có thể nói đến việc xây dựng một đội ngũ công chức trong sạch, mẫn cán,phòng và chống tham nhũng, quan liêu, lãng phí.

Đến nay, khi các thành phần kinh tế hình thành và dần lớn mạnh, cơchế thị trường chiếm vị trí chủ đạo, hội nhập quốc tế đã mở rộng và đi vàochiều sâu, đã đặt ra đòi hỏi khách quan thay đổi một cách cơ bản vấn đề chínhsách cán bộ

Chế độ “cán bộ, công nhân, viên chức” kiểu cũ trên thực tế đã bị xoá

bỏ Người lao động trả tiền để được đào tạo, được quyền và có điều kiện chọnnơi làm việc theo ý mình, là “bên bán” trong thị trường lao động, hành độngtrong khuôn khổ của quan hệ cung cầu và luật pháp thông qua những hợpđồng lao động rất cụ thể, có thời hạn giữa “bên bán” và “bên mua” (kể cả khi

“bên mua” là cơ quan Nhà nước) Họ có nhiều sự lựa chọn và khu vực Nhànước trên nhiều lĩnh vực hoạt động không phải là lựa chọn ưu tiên của họ,nhất là đối với lao động có chất lượng cao Khu vực tư nhân, nhất là khu vực

có yếu tố nước ngoài, hành nghề “tự do”, làm các “ông chủ nhỏ” có sức hấpdẫn lớn hơn, do chính sách lương bổng và thu nhập, cơ hội chọn việc làm phùhợp, điều kiện đào tạo tiếp và thăng tiến theo năng lực, do quan hệ quản lýđơn giản, ít bị bệnh quan liêu chi phối… Phân bổ lại một cách hợp lý lao động

có chất lượng cao trong các khu vực trong và ngoài nhà nước là điều cần thiết,nhưng sẽ là tệ hại, nếu khu vực hành chính công, khu vực quản lý Nhà nướcngay từ “đầu vào” không thu hút được những nguồn lực ưu tú, đành phải chấpnhận nguồn lực kém chất lượng hơn (trong đó có cả một bộ phận chất lượngrất thấp do tác động tiêu cực trong khâu tuyển dụng và chưa loại trừ được tệ

“con ông cháu cha”)

Chẳng những thiếu nguồn bổ sung ưu tú, khu vực quản lý Nhà nướccòn bị “chảy máu chất xám” Không ít cán bộ sau một thời gian làm việctrong quan hệ, nay chuyển sang khu vực tư để “khai thác”, nhiều khi thực chất

là móc ngoặc, lũng đoạn quản lý Nhà nước Đó là chưa nói đến hiện tượng

“chảy máu chất xám” ngay trong khu vực Nhà nước, từ khu vực hành chínhsang khu vực kinh doanh; cũng chưa nói đến hiện tượng “chảy máu chất xám”

vô hình, làm việc trong khu vực Nhà nước thực chất chỉ để giữ chổ, để tâm trí

và thời gian cho hoạt động “tự bù đắp”, “chân trong chân ngoài”

Lao động trong khu vực Nhà nước không thể phát triển lành mạnh,trong khi sự phát triển trong khu vực tư nhân cũng tồn tại nhiều cản trở, hạnchế do nhiều nguyên nhân Hậu quả là nguồn nhân lực chất lượng cao pháttriển chậm, ảnh hưởng trực tiếp đến năng lực cạnh tranh và phát triển của đấtnước trong hội nhập quốc tế

Tính thiếu mục tiêu tập trung trong chính sách đào tạo sau tuyển dụng,khuynh hướng chạy theo bằng cấp hình thức, thích “làm cán bộ lãnh đạo”… đãlàm cho tình hình thêm trầm trọng Nếu phần đông cán bộ có năng lực chuyênmôn khá đều hướng đến mục tiêu trở thành cán bộ lãnh đạo.Thiếu nhân lực cóchất lượng cao là điều trước mắt ai cũng thấy; thiếu nguồn nhân lực có chấtlượng cao để xây dựng đội ngũ công chức và cán bộ lãnh đạo các cấp có phẩmchất và năng lực đáp ứng yêu cầu của thời kỳ mới là điều nhiều người chưanhận ra

Đối với nước ta trong giai đoạn hiện nay, chính sách cán bộ, nhất làchính sách liên quan đến lợi ích vật chất có vị trí quan trọng hàng đầu Khôngxem nhẹ động lực tinh thần, công tác chính trị tư tưởng, cùng các phong tràothi đua… nhưng không thể phủ nhận ý nghĩa quyết định của lợi ích vật chất

Sự phân phối các lợi ích vật chất một cách công khai, công bằng, xứng vớicống hiến theo nguyên tắc của CNXH, cũng là một động lực tinh thần rất lớn.Mọi cách tiếp cận quan liêu trong sử dụng và đãi ngộ tài năng, mọi sự càobằng, bình quân chủ nghĩa, kể cả bình quân chủ nghĩa trong khen thưởng, đềutriệt tiêu, chẳng những động lực vật chất mà cả động lực tinh thần của người

lao động Hiện tượng một bộ phận không nhỏ cán bộ công chức trong các cơquan Đảng, chính quyền, đoàn thể ở các tỉnh phía Nam thời gian gân đây xinthôi việc để vào làm ở các công ty tư nhân, công ty có vốn đầu tư của nướcngoài là một hiện tượng chúng ta cần suy ngẫm

1.2.1.5 Quan niệm về thực hiện chính sách cán bộ đối với cán bộ thuộc diện Ban thường vụ Huyện uỷ Đức Thọ quản lý

Chính sách cán bộ là hệ thống các quan điểm, chủ trương, mục tiêu…của Đảng Cộng sản và Nhà nước Việt Nam về công tác cán bộ, kèm theo cácgiải pháp thực hiện các mục tiêu đó nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ đồng bộ,

có chất lượng đáp ứng yêu cầu của nhiệm vụ chính trị trong mỗi thời kỳ Việcthực hiện chính sách cán bộ là các cơ quan, bộ phận, lĩnh vực nghiên cứu,quán triệt, vận dụng chính sách cán bộ của Đảng, của Nhà nước vào thực tếcủa đơn vị mình, nhằm góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ trong cơ quan, đơn

vị ngày càng hoàn chỉnh, đồng bộ, có đủ khả năng lãnh đạo đơn vị hoàn thànhmọi nhiệm vụ chính trị đã đề ra Từ cách hiểu đó ta có thể quan niệm thựchiện chính sách cán bộ đối với cán bộ thuộc diện Ban thường vụ Huyện uỷ

Đức Thọ, tỉnh Hà Tĩnh quản lý là quá trình Ban thường vụ Huyện uỷ Đức Thọ, tỉnh Hà Tĩnh lãnh đạo ban hành các Nghị quyết, Chỉ thị, Quyết định, Quy chế… Nhằm lãnh đạo các cấp uỷ Đảng, các cấp chính quyền, các phòng ban, ngành chức năng, quán triệt, học tập và vận dụng những chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước cấp trên về chính sách cán bộ vào thực tế địa phương mình một cách sáng tạo, phù hợp với điều kiện cụ thể nhằm góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ thuộc diện Ban thường vụ Huyện uỷ quản lý nói riêng và đội ngũ cán bộ nói chung đáp ứng ngày càng cao những yêu cầu nhiệm vụ chính trị của địa phương làm cho đời sống chính trị, kinh tế, văn

hoá, xã hội trên địa bàn ổn định và phát triển, góp phần vào sự nghiệp cáchmạng của Đảng thắng lợi, thực hiện thành công mục tiêu dân giàu, nước

mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh Đồng thời, thực hiện chính sáchcán bộ đối với cán bộ thuộc diện Huyện uỷ Đức Thọ - Hà Tĩnh quản lý còngóp phần làm căn cứ để bổ sung, hoàn chỉnh chính sách cán bộ nói chung.

lý luận khoa học cùng kinh nghiệm hoạt động thực tiễn vào phong trào cáchmạng vô sản C.Mác đã kết luận rằng bất cứ tư tưởng nào dẫu cao siêu, vĩ đạiđến đâu thì tư tưởng vẫn mãi mãi chỉ là tư tưởng, nếu tư tưởng đó không cóngười truyền bá, vận dụng nó trong đời sống xã hội C.Mác khẳng định:

"Muốn thực hiện tốt những tư tưởng thì cần có những con người vận dụngmột lực lượng thực tiễn" [35, tr.145]

Thực chất người truyền bá tư tưởng chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng

Hồ Chí Minh, truyền bá tư tưởng, quan điểm, đường lối, chính sách của Đảng

và nhà nước chính là những cán bộ cách mạng của Đảng, gọi chung là đội ngũcán bộ, những người cộng sản

C.Mác và Ph.Ăng ghen còn khẳng định trong cán bộ, có bộ phậnnhững người cộng sản ưu tú là nhân tố tích cực để thúc đẩy phong trào cáchmạng phát triển theo con đường tự giác, các ông khái quát: "Về mặt thực tiễn,những người cộng sản là bộ phận kiên quyết nhất trong tất cả các bộ phậnkhác, về mặt lý luận, họ hơn hẳn bộ phận còn lại của giai cấp vô sản ở chổ họhiểu rõ những điều kiện, tiến trình và kết quả chung của phong trào vô sản"[35, tr.558]

V.I.Lênin đã bảo vệ và phát triển những quan điểm của C.Mác và khẳngđịnh: "Trong lịch sử, chưa hề có một giai cấp nào dành được quyền thống trị,nếu nó không đào tạo ra được hàng ngũ của mình những lãnh tụ chính trị, nhữngđại biểu tiên phong có đủ khả năng tổ chức lãnh đạo phong trào" [29, tr.407].

Từ việc xác định đường lối, nhiệm vụ chính trị đúng, cho đến khi biếnđường lối nhiệm vụ chính trị đó thành hiện thực cách mạng thì phải trải quamột quá trình, trong quá trình này, vấn đề tổ chức cán bộ có ý nghĩa quyếtđịnh Nếu không có đội ngũ cán bộ tốt thì đường lối nhiệm vụ đề ra dù đúngcũng chỉ dừng lại trên giấy tờ Lênin chỉ rõ: "Nghiên cứu con người, tìmnhững cán bộ có bãn lĩnh, hiện nay là then chốt; nếu không thì tất cả mọimệnh lệnh và quyết định sẻ chỉ là mớ giấy lộn [34, tr.449]

Vì vậy, Lênin luôn luôn gắn vấn đề kiện toàn tổ chức và hoạt độngcủa bộ máy với xây dựng đội ngũ cán bộ, nhất là cán bộ chủ chốt của Đảng vàNhà nước Lênin còn chỉ rõ cán bộ cách mạng: "Là những người biết cáchbiến cái sắc lệnh từ trạng thái giấy lộn đầy bụi bặm thành thực tiễn cuộc sống"[34, tr.235] Lênin khẳng định đội ngũ cán bộ là nhân tố đảm bảo vai trò lãnhđạo của Đảng cộng sản "Người cộng sản chỉ có một cách duy nhất để chứngminh quyền lãnh đạo của mình đó là tìm cho được ngày càng nhiều nhữngngười phụ tá, biết giúp đỡ họ làm việc, biết đề bạt họ, biết giới thiệu họ vàchú ý đến kinh nghiệm của họ [28, tr.473]

Quá trình vận dụng sáng tạo lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin và sựnghiệp cách mạng Việt Nam, Hồ Chủ Tịch đã cụ thể hoá quan điểm về vai tròcủa cán bộ, Người khẳng định "Cán bộ là gốc của công việc, công việc thànhcông hay thất bại đều do cán bộ tốt hay kém" [38, tr.563]

Nếu cán bộ tốt, cán bộ ngang tầm với yêu cầu nhiệm vụ thì việc xâydựng đường lối, chính sách sẽ đúng đắn và là điều kiện tiên quyết đưa sựnghiệp cách mạng đi lên thắng lợi Không có đội ngũ cán bộ tốt thì dù đường

lối chính sách có đúng đến đâu cũng khó có thể biến thành hiện thực được.Trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng của mình, Hồ Chủ Tịch luôn quantâm đặc biệt đến công tác đào tạo, huấn luyện cán bộ Ngay từ khi cách mạngchưa thành công, người khẳng định: Cán bộ là vốn của đoàn thể, có vốn mớilàm ra lãi, bất cứ chính sách công tác gì nếu có cán bộ tốt thì thành công, tức

có lãi, không có cán bộ tốt thì hỏng việc tức lỗ vốn

Những quan điểm cách mạng, khoa học vô cùng sâu sắc của Chủ tịch

Hồ Chí Minh về cán bộ, công tác cán bộ khi đánh giá, quy hoạch, đào tạo, bồidưỡng cán bộ… là những vấn đề mang ý nghĩa lý luận và thực tiễn cho cáchmạng nước ta

Trong suốt chặng đường lịch sử gần 80 năm lãnh đạo cách mạng ViệtNam, dựa trên nền tảng chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn

đề cán bộ và công tác cán bộ, Đảng ta tiếp tục khẳng định: "Công tác cán bộ

là nhân tố quyết định sự thành bại của cách mạng, gắn liền với vận mệnh củaĐảng, của chế độ và của đất nước, là khâu then chốt trong công tác xây dựngĐảng" [10, tr.35]

Trong mỗi gian đoạn cách mạng, Đảng ta từng bước xây dựng đượcmột đội ngũ cán bộ trung kiên, có đủ sức mạnh, trí tuệ, thực hiện các nhiệm

vụ cơ bản, dưa sự nghiệp cách mạng của Đảng từng bước tiến lên dành thắnglợi hoàn toàn Văn kiện đại hội Đảng toàn quốc lần thứ X khẳng định:

Mục tiêu chung là xây dựng đội ngũ cán bộ có bản lĩnh chínhtrị vững vàng, có đạo đức, lối sống lành mạnh, không quan liêu,tham nhũng, lãng phí, kiên quyết đấu tranh chống quan liêu, thamnhũng, lãng phí, có tư duy đổi mới, sáng tạo, có kiến thức chuyênmôn, nghiệp vụ đáp ứng yêu cầu của thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐH;

có tinh thần đoàn kết, hợp tác, có ý thức tổ chức, kỷ luật cao, cóphong cách làm việc khoa học, tôn trọng tập thể, gắn bó với nhân

dân, giám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm Đội ngũ cán bộphải đồng bộ, có tính kế thừa và phát triển, có số lượng và cơ cấuhợp lý [11, tr.292-293].

Vị trí, vai trò của người cán bộ hết sức to lớn, trong thực tế vai trò đóđược bộc lộ qua các mối quan hệ sau đây:

1 Quan hệ giữa cán bộ với đường lối chính sách

2 Quan hệ giữa cán bộ với tổ chức (bao gồm cả bộ máy lãnh đạo, quản lý)

3 Quan hệ giữa cán bộ với công việc

4 Quan hệ giữa cán bộ với quần chúng nhân dân Người cán bộ thựchiện đúng vai trò của mình khi giải quyết tốt bốn quan hệ nói trên Xây dựngđược đội ngũ cán bộ vững mạnh, đủ sức gách vác mọi sứ mệnh mà Đảng vànhân dân giao phó thì Đảng sẻ phát huy tốt vai trò, sứ mệnh lãnh đạo đối với

bộ như công tác quy hoạch cán bộ, xây dựng và thực hiện tốt các quy chếcông tác cán bộ, đổi mới và hoàn thiện hệ thống chính sách công tác cán bộ

và không ngừng đổi mới, chỉnh đốn tổ chức bộ máy làm công tác cán bộ Nhưvậy, chính sách cán bộ là một trong những nội dung quan trọng của công táccán bộ của Đảng Để có đội ngũ cán bộ đáp ứng được yêu cầu của nhiệm vụchính trị, đòi hỏi chúng ta phải xây dựng được hệ thống những giải pháp thựchiện chính sách cán bộ đúng đắn, phù hợp với thực tế địa phương, đồng thời

có sức hấp dẫn, động viên được đông đảo cán bộ, đảng viên thường xuyênphấn đấu vươn lên

1.2.3 Nội dung của chính sách cán bộ và mối quan hệ giữa chính sách cán bộ với cán bộ và công tác cán bộ

1.2.3.1 Nội dung của chính sách cán bộ

Trong quá trình thực hiện công cuộc đổi mới đất nước, thực hiện cơ chếkinh tế thị trường, định hướng XHCN, thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐH, Chínhsách cán bộ cần tập trung vào ba nội dung chủ yếu là:

Thứ nhất, chính sách đào tạo, bồi dưỡng cán bộ:

Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ là việc làm thường xuyên của các cấp uỷĐảng Không có một ai khi trưởng thành đã có đầy đủ phẩm chất của mộtngười cán bộ, mà để trở thành một người cán bộ tốt phải trải qua quá trình họctập rèn luyện gian khổ, lâu dài, Đầu tư thích đáng cho việc đào tào bồi dưỡngnhững người ưu tú trở thành cán bộ chủ chốt Có chính sách học bổng vàmiễn học phí cho con em các gia đình có công với cách mạng, gia đình liệt sĩ,thương binh, con các gia đình nghèo vượt khó học giỏi, đạo đức tốt, sinh viêncác ngành sư phạm Bồi dưỡng tài năng ngay từ các trường phổ thông, đạihọc, trung học chuyên nghiệp Dành kinh phí để cử cán bộ ưu tú và sinh viênxuất sắc đi đào tạo, tham quan, bồi dưỡng ở nước ngoài Tổ chức tốt cáctrường bổ túc văn hoá, dự bị đại học, dân tộc nội trú, các trường bồi dưỡngcán bộ Để làm tốt chính sách đào tạo, bồ dưỡng cán bộ trước tiên phải làm tốtcông tác quy hoạch cán bộ, căn cứ vào quy hoạch để khuyến khích cán bộ tíchcực học tập, rèn luyện nâng cao trình độ chung theo chuẩn quy định, đồngthời tích cực nâng cao trình đô chuyên sâu, đảm bảo cán bộ biết nhiều việc,sâu một việc Cùng với việc đào tạo cán bộ có trình độ mọi mặt đạt tiêuchuẩn Cán bộ Đảng phải được khuyến khích học tập nâng cao trình độ lýluận chính trị, trình độ nghiệp vụ công tác Đảng, cán bộ chính quyền khuyếnkhích học tập nâng cao trình độ quản lý nhà nước, quản lý kinh tế, trình độpháp luật, cán bộ đoàn thể phải giỏi kỷ năng vận động quần chúng Cán bộ lâu

năm có nhiều cống hiến cho phong trào nhưng trình độ đào tạo đã lâu, cầnđược cập nhật kiến thức, phải được khuyến khích đào tạo lại để đáp ứng yêucầu công việc Mỗi đối tượng cán bộ lựa chọn một hình thức đào tạo phù hợp,cán bộ trẻ phải được đào tạo chính quy, tập trung, dài hạn, cán bộ đươngchức, lớn tuổi nên lựa chọn hình thức đào tạo tại chức, từ xa, không tập trung.

Để chính sách đào tạo, bồ dưỡng cán bộ đạt kết quả tốt cần chú ý mấyviệc đó là: Lựa chọn đúng đối tượng cán bộ cử đi đào tạo ; Giao nhiệm vụ chongười được cử đi học phải phấn đấu học tập tốt, hỗ trợ kinh phí đảm bảothuận lợi cho người đi học; Bố trí người thay thế công việc kịp thời không đểdán đoạn công việc; Sau khi đào tạo phải được đánh giá chất lượng học tậpchính xác và cân nhắc đề bạt hợp lý

Thứ hai, chính sách sử dụng, thu hút, quản lý cán bộ:

Để đảm bảo đưa được người tài vào làm việc trong cơ quan Đảng,Nhà nước và các đoàn thể cần thực hiện tốt chính sách thu hút nhân tài, nhất

là những nơi đội ngũ cán bộ nguộn đầu vào thấp như huyện Đức Thọ hiệnnay Nên có chính sách thu hút Sinh viên đại học về công tác tại huyện và các

xã Chính sách thu hút nhân tài phải được thực hiện dân chủ, công khai,khuyến khích thu hút đúng đối tượng có khả năng đóng góp cho địa phương,tránh tình trạng thu hút tràn lan, không phát huy hiệu quả, lợi dụng chính sách

để đưa người không đủ tiêu chuẩn vào các cơ quan công quyền

Việc bố trí sử dụng cán bộ phải đảm bảo đúng tiêu chuẩn phù hợp với

sở trường Đề bạt cán bộ phải đúng quy trình, đúng người, đúng việc, đúnglúc, đúng chổ, đúng tiêu chuẩn Mạnh dạn đề bạt những cán bộ trẻ, có trình

độ chính quy vào các chức vụ chủ chốt, đồng thời quan tâm những người cóquá trình đóng góp cho phong trào

Có chính sách đoàn kết tập hợp rộng rãi các loại cán bộ, trọng dụngnhững người có đức, có tài cả trong Đảng và ngoài Đảng, kể cả người trongnước cũng như người Việt Nam định cư ở nước ngoài.

Có chế độ quản lý chặt chẻ đội ngũ cán bộ, các cấp uỷ, thủ trưởng các

cơ quan phải nắm chắc cả về đức, tài, tình trạng sức khoẻ, tâm tư, tình cảm củatừng cán bộ Quản lý cán bộ phải dựa trên cơ sở công việc được giao và khảnăng hoàn thành nhiệm vụ, Tuỳ đặc thù công việc để chọn hình thức quản lýphù hợp, cán bộ hành chính thì quản lý theo thời gian, công việc, cán bộ khoahọc, văn nghệ sỹ quản lý chủ yếu theo đề tài, theo sản phẩm sáng tạo, cán bộhoạt động trên lĩnh vực sản xuất kinh doanh quản lý trên cơ sở hiệu quả hoạtđộng của doanh nghiệp, theo hiệu quả sản xuất kinh doanh

Thứ ba, chính sách đảm bảo lợi ích vật chất và động viên tinh thần:

Trong giai đoạn hiện nay, nền kinh tế thị trường ở nước ta có bướcphát triển đáng kể, nhu cầu lao động ngày càng cao, cạnh tranh tuyển dụnglao động chất lượng cao giữa khu vực nhà nước và khu vực kinh tế khác ngàycàng gay gắt, chính sách đảm bảo lợi ích vật chất và động viên tinh thần cóvai trò rất quan trọng

Tiền lương phải thật sự trở thành bộ phận cơ bản trong thu nhập củacán bộ, bảo đảm tái sản xuất mở rộng sức lao động Thực hiện tiếp tục tiền tệhoá tiền lương Lương phải đủ bù đắp yêu cầu tái sản xuất sức lao động, côngkhai các chế độ lương và thu nhập của mọi chức danh, xoá bỏ các loại phụcấp có tính bao cấp, thực hiện trả lương theo kết quả lao động, chống mọibiểu hiện bình quân chủ nghĩa Những chủ trương này đã đề ra từ lâu, cónhiều việc đã đề ra nhiều năm trước thời kỳ đổi mới, nhưng chưa được thựchiện đầy đủ, thậm chí chưa được thực hiện

Không thể phủ nhận những khó khăn khách quan, nhất là trong thờigian đầu đổi mới (ảnh hưởng của chiến tranh kéo dài, đội ngũ cán bộ đôngđảo hình thành trong điều kiện chiến tranh và cơ chế cũ, kinh tế khó khăn,

ngân sách eo hẹp…) Nhưng đến nay, đã trên ba mươi năm thống nhất đấtnước và trên hai mươi năm đổi mới, mà vẫn chưa thực hiện được các chủtrương nói trên thì khuyết điểm chủ quan là nguyên nhân chính Trước hết dochưa nhận thức đầy đủ tầm quan trọng và tính cấp bách của vấn đề, chưa thực

sự đổi mới tư duy về chính sách cán bộ, chưa bị tình hình khách quan thúc épmạnh mẽ, nên chưa thực sự quyết tâm tìm biện pháp và lộ trình giải quyết cóhiệu quả vấn đề này Nhiều biện pháp được đề ra nhưng không thực hiện đếnnơi đến chốn

Có đổi mới tư duy về chính sách cán bộ thì mới quyết liệt tìm biệnpháp thực hiện được những chủ trương đã đề ra Ví dụ: Nếu tiếp cận vấn đềlương và ngân sách theo cách cân đối hình thức thì không thể thoát khỏi cáchtăng lương nhỏ giọt cho công chức Nhưng nếu tiếp cận theo cách khác, từthực tế là công chức vẫn sống, thậm chí một bộ phận sống xa hoa, có củachìm của nổi - đều từ nguồn lực của đất nước - để thấy rằng nếu nắm đượcnguồn lực này, Nhà nước hoàn toàn có thể trả lương công chức một cách xứngđáng, điều tiết và kiểm soát thu nhập đó, góp phần to lớn cải thiện rõ rệt chấtlượng hoạt động của đội ngũ công chức, cải cách hành chính, cải cách thể chế

Tôn vinh những người có công với nước, biểu dương, khen thưởng kịpthời, những người có thành tích xuất sắc trong lao động sản xuất, trong phátminh sáng chế khoa học và công nghệ, trong sáng tạo văn hoá nghệ thuật,trong quản lý và công tác Nghiên cứu đổi mới chính sách tặng thưởng huânchương, luật thi đua khen thưởng

Đi đôi với khuyến khích lợi ích vật chất, chú trọng giáo dục lý tưởngcách mạng cho cán bộ Mục tiêu lý tưởng cách mạng là động lực lớn nhất đểthúc đẩy sự phấn đấu vươn lên của từng cán bộ

1.2.3.2 Mối quan hệ giữa chính sách cán bộ với cán bộ

Chính sách cán bộ có mối quan hệ hữu cơ với chất lượng đội ngũ cán

bộ, chỉ khi có hệ thống chính sách hợp lý, được thực hiện một cách đầy đủ vàthường xuyên mới có thể tạo ra được một đội ngũ cán bộ có chất lượng tốt,tâm huyết với công việc và ngày càng cố gắng vươn lên Đặc biệt trong giaiđoạn hiện nay, khi cơ chế thị trường được phát huy đầy đủ, nhiều doanhnghiệp, nhiều tổ chức kinh tế có những chính sách thu hút nhân tài, đãi ngộnhững người có tài, có trình độ khoa học kỷ thuật cao Một bộ phận khôngnhỏ thanh niên sau khi tốt nghiệp ở các trường đại học chỉ thích làm việctrong các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, các đơn vị kinh tế có thunhập cao, hoặc tâm lý chỉ thích làm việc ở thủ đô hoặc các thành phố lớn Nếukhông có chính sách phù hợp, sẽ không đưa được những người ưu tú vào các

cơ quan Đảng, Nhà nước và các đoàn thể, đặc biệt là ở khu vực nông thôn lạicàng khó khăn Chính vì vậy, chính sách cán bộ cần được quan tâm hàng đầu

để xây dựng đội ngũ cán bộ có chất lượng cao Ngược lại, chỉ khi có đội ngũcán bộ có tầm nhìn, có chiến lược lâu dài, biết coi trọng và đánh giá cao vaitrò con người, vai trò cán bộ thì mới quan tâm đúng mức tới công tác cán bộ,biết hoạch định chính sách cán bộ đúng đắn và vận dụng chính sách đó mộtcách tốt nhất, sát thực tế nhất trong việc xây dựng đội ngũ cán bộ có năng lực,trình độ cao, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ của từng giai đoạn cách mạng.Trên cơ

sở thực hiện tốt tất cả các chính sách đối với cán bộ nói chung, mỗi đối tượngcán bộ nên lựa ưu tiên thực hiện một số chính sách phù hợp, cán bộ trẻ có nhucầu khẳng định mình, nên ưu tiên chính sách bố trí sử dụng phù hợp, để họ có

cơ hội thử sức công việc, chính sách đào tạo, bồ dưỡng để họ có cơ hội họctập, rèn luyện Đối với cán bộ cơ sở ưu tiên sử dụng chính sách hổ trợ vậtchất, động viên tinh thần, tham quan học tập kinh nghiệm Đối với cán bộ lớntuổi quan tâm chăm sóc sức khoẻ…