Đất đai nhóm 12 Thanh tra và các hành vi vi phạm luật đất đai Nhóm I THANH TRA VIỆC CHẤP HÀNH CÁC QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT ĐẤT ĐAI 1 1 Khái niệm Trong lĩnh vực quản lí và sử dụng đất đai, hoạt động than.
Trang 1Thanh tra và các hành vi vi
phạm luật đất đai
Nhóm
Trang 2I THANH TRA VIỆC CHẤP HÀNH CÁC QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT ĐẤT ĐAI
1 1 Khái niệm
Trong lĩnh vực quản lí và sử dụng đất đai, hoạt động thanh tra đóng vai trò hết sức quan trọng, là biện pháp cơ bản để thực hiện chế độ sở hữu toàn dân và quyền quản lí thống nhất của Nhà nước đối với đất đai
Có thể hiểu, thanh tra đất đai là xem xét một cách khách quan việc chấp hành các quy định của pháp luật đất đai, đảm bảo cho các quy định đó được thực hiện và thực hiện đúng
Trang 3"Thanh tra chuyên ngành đất đai là hoạt động thanh tra của cơ quan nhà nước chuyên ngành đất đai, những cơ quan này
có thẩm quyền kiểm tra, giám sát đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân trong việc chấp hành pháp luật về đất đai, quy định
về chuyên môn, kỹ thuật, quản lý thuộc lĩnh vực đất đai."
Kh oản 1 Đ iều 201 L u ật Đ ất đ ai 20 13
Trang 4Cơ quan thanh t r a chuyên ngành đ ất đai chính là những cơ quan thuộc sự quản lý của cơ quan có thẩm quyền cấp trên.
Là cơ quan chịu trách nhiệm và t r ự c thuộc hệ thống cơ quan tài nguyên và môi t r ư ờ n g
Nhiệm vụ: kiểm tra, giám sát những hoạt động và chấp hành pháp luật của cơ quan nhà nước cấp dưới phòng tài nguyên môi t r ư ờ n g cấp xã, phường, quận hoặc chi nhánh văn phòng đăng ký đ ất đ a i …
Trang 51.2 SỰ KHÁC NHAU GIỮA THANH TRA ĐẤT ĐAI VỚI KIỂM TRA ĐẤT ĐAI
Kiểm t r a : Là đo l ư ờ n g chấn c h ỉ n h việc t h ự c hiện nhằm đ ả m bảo r ằ n g các mục t i ê u và các kế hoạch vạch ra để t h ự c hiện các mụ c t i ê u này đã và đ a n g đ ư ợ c hoàn t h àn h
Kiểm t r a đ ấ t đai: Là xem x é t lại n h ữ n g k ế t quả đã t h ự c hiện t h e o đ ú n g pháp l u ậ t đ ấ t đai
Thanh t r a và kiểm t r a đ ấ t đai đều h ư ớ n g t ớ i việc p h á t huy n h ữ n g nhân t ố t í c h cực,
p h á t hiện và phòng n g ừ a n h ữ n g vi phạm n h ư n g g i ữ a hai h o ạt độ n g này có khác nhau ở
m ứ c độ t h ự c hiện cách t h ứ c xem xét , phạm vi h o ạ t độ n g và chủ t h ể t h ự c hiện
Trang 6Tiêu chí Kiểm tra đất đai Thanh tra đất đai
Mức độ thực hiện và cách thức
xem xét
Lấy tiêu chuẩn, chính sách, chế độ, quyết định làm mốc
để so sánh và thường được thực hiện theo bề rộng, liên tục với nhiều hình thức phong phú
Không chỉ làm như kiểm t r a mà còn t ì m ra
nguyên nhân và giải pháp khắc phục
Chủ thể thực hiện Rất đa dạng, không chỉ gồm các cơ quan nhà nước
có thẩm quyền…
Là những t ổ chức thanh t r a chuyên
nghiệp
Trang 7VD: Việc kiểm t r a sổ đỏ nhà đ ấ t khi mua r ấ t quan trọng, t r á n h cho việc chuyển
n h ư ợ n g p h á t sinh t r a n h chấp ngay t ừ ban đầu Để b i ế t “ t h ô n g t i n” nhà đ ấ t t h ì có
t h ể t h ô n g qua các p h ư ơ n g t h ứ c sau:
•Từ n g ư ờ i chuyển nhượng: N g ư ờ i đ ư ợ c chuyển n h ư ợ n g yêu cầu n g ư ờ i bán cung cấp
toàn bộ t h ô n g t i n pháp l ý nhà đ ấ t
•Từ nh ữ n g n g ư ờ i xung quanh: Qua n h ữ n g n g ư ờ i xung quanh n g ư ờ i mua có t h ể b i ế t
đ ư ợ c m ộ t số t h ô n g t i n nhà đ ấ t có t r a n h chấp hay không hoặc hơn nữa là t h ô n g t i n mang yếu t ố phong t h ủ y của nhà đất
Tuy nhiên, sự phân biệt đó chỉ có ý nghĩa tương đối.
Trang 81.3 Ý NGHĨA, MỤC ĐÍCH CỦA CÔNG TÁC THANH TRA
Trang 9Thứ nhất, phát hiện và kiến nghị với cơ quan
quản lí đất đai sửa chữa những thiếu sót trong quá
trình quản lí nhằm hoàn thiện cơ chế quản lí,
hoàn chỉnh các chế độ, thể lệ về quản lí và sử dụng
đất đai
Thứ hai, qua thanh tra nhằm tham gia vào hoạt động kiểm tra việc thực hiện chức năng của các cơ quan quản lí nhà nước đối với đất đai; việc thực hiện quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất
Thứ ba, phát hiện, ngăn ngừa và xử lí kịp thời những hành vi vi phạm pháp luật đất đai, qua đó, đảm bảo thực hiện đúng đắn các chính sách pháp luật đất đai
MỤC ĐÍCH CỦA CÔNG TÁC THANH TRA
Trang 101.4 CHỨC NĂNG, NHIỆM VỤ CỦA THANH TRA ĐẤT ĐAI
Chức năng t h a n h t r a là xem x é t s ự vận hành của bộ máy quản l ý nhà n ư ớ c về đ ấ t đai, đảm bảo s ự t u â n t h ủ t r i ệ t để các quy phạm pháp l u ậ t đ ấ t đai
Việc giám s á t và t h a n h t r a gi ú p cho việc phản ánh, khách quan t r u n g t h ự c t r o n g quá t r ì n h vận hành và t h ự c t h i pháp l u ậ t có liên quan đ ư ợ c đ ú n g pháp lu ật
Thông qua h o ạ t độ n g t h a n h t r a sẽ nắm đ ư ợ c điểm mạnh, điểm yếu của cơ sở
Trang 11NHIỆM VỤ CỦA THANH TRA ĐẤT ĐAI
- Thanh tra việc chấp hành pháp luật của cơ quan nhà nước, người sử dụng đất trong việc quản lý và sử dụng đất
đai;
- Phát hiện, ngăn chặn và xử lý theo thẩm quyền hoặc kiến nghị cơ quan nhà nước có thẩm quyền xử lý vi phạm pháp
luật về đất đai.
Kh oản 3 Đ iều 201 L u ật Đ ất đ ai 2013
Trang 121.4 CHỨC NĂNG, NHIỆM VỤ CỦA THANH TRA ĐẤT ĐAI
N g ư ờ i đ ư ợ c giao t h ự c hiện nhiệm vụ thanh t r a đ ấ t đai là công c h ứ c thuộc biên chế của cơ quan đ ư ợ c giao t h ự c hiện c h ứ c năng thanh t r a chuyên ngành có đủ điều kiện, tiêu chuẩn theo quy định của ngạch công c h ứ c đang g i ữ và các tiêu c huẩn cụ t hể
t heo k hoản 1 Điều 12 Ng hị đ ịnh 0 7 / 20 12/ NĐ- CP
Trang 13NỘI DUNG THANH TRA CHUYÊN NGÀNH ĐẤT ĐAI
Thanh tra việc chấp hành pháp luật về đất đai của Uỷ ban nhân dân các cấp;
Thanh tra việc chấp hành pháp luật về đất đai của người sử dụng đất và của tổ chức, cá nhân khác có liên quan;
Thanh tra việc chấp hành các quy định về chuyên môn, nghiệp vụ trong lĩnh vực đất đai
Trang 14THẨM QUYỀN RA QUYẾT ĐỊNH THANH TRA ĐẤT ĐAI
1.Ra quyết định thanh tra đất đai theo kế hoạch
Theo Đi ều 14 Ng hị đ ị nh 0 7 / 2 0 12 / NĐ- CP, t hẩm q uy ền r a q uy ết đ ị nh th an h t r a đ ấ t đai th eo kế hoạch đ ư ợ c quy định n h ư sau:
- Chánh Thanh t r a bộ, Chánh Thanh t r a sở, Tổng cục trưởng, Cục trưởng thuộc Bộ, Chi cục trưởng thuộc Sở ra quyết định thanh t r a và thành lập Đoàn thanh tra.
- Đối với những vụ việc phức tạp, liên quan đến trách nhiệm quản lý của nhiều cơ quan, đơn vị, nhiều cấp, nhiều ngành thì Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Giám đốc sở ra quyết định thanh t r a và thành lập Đoàn thanh tra.
Trang 152 Ra quyết định thanh tra đột xuất
Cá nhân có thẩm quyền ra quyết định thanh tra đất đai đột xuất được quy định tại Điều 15 Nghị định 07/2012/NĐ-CP , cụ thể như sau:
- Thanh tra đột xuất được tiến hành khi phát hiện có dấu hiệu vi phạm pháp luật hoặc theo yêu cầu của việc giải quyết khiếu nại, tố cáo
hoặc phòng, chống tham nhũng hoặc theo yêu cầu của Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Chánh Thanh tra bộ, Giám đốc sở, Chánh Thanh tra sở.
- Chánh Thanh tra bộ, Chánh Thanh tra sở ra quyết định thanh tra đột xuất, thành lập Đoàn thanh tra và gửi quyết định thanh tra đột xuất
để báo cáo Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Giám đốc sở.
- Đối với vụ việc phức tạp, liên quan đến trách nhiệm quản lý của nhiều cơ quan, đơn vị, nhiều cấp, nhiều ngành thì Thủ trưởng cơ quan quản lý nhà nước ra quyết định thanh tra đột xuất và thành lập Đoàn thanh tra.
Trang 16PHÂN BIỆT THANH TRA HÀNH CHÍNH VÀ THANH TRA CHUYÊN NGÀNH ĐẤT ĐAI
Thứ nhất: Về tính chất
+ Thanh tra hành chính mang tính chất nội bộ hệ thống
+ Thanh tra chuyên ngành đất đai mang tính theo ngành, lĩnh vực liên quan đến đất đai
Thứ hai: Về thẩm quyền thanh tra
+ Đối với Thanh tra hành chính thì theo quy định tại Khoản 2 Điều 43 Luật Thanh tra năm 2010 thì Thủ trưởng cơ quan thanh tra nhà nước ra quyết định thanh tra và thành lập Đoàn thanh tra để thực hiện quyết định thanh tra
+ Căn cứ quy định tại khoản 1 Điều 51 Luật Thanh tra năm 2010 thì thẩm quyền thanh tra chuyên ngành đất đai do Chánh Thanh tra bộ, Chánh Thanh tra sở, Thủ trưởng cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành đất đai ra quyết định thanh tra và thành lập Đoàn thanh tra để thực hiện quyết định thanh tra
Trang 17Thứ ba: Đối tượng thanh tra
+ Thanh tra hành chính có đối tượng là cá nhân, cơ quan, tổ chức phải có quan hệ về mặt tổ chức với cơ quan quản lý
+ Còn thanh tra chuyên ngành đất đai đối tượng thanh tra là tất cả các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong việc chấp hành pháp luật về đất đai, quy định về chuyên môn, kỹ thuật, quản lý thuộc lĩnh vực đất đai
Thứ tư: Về phạm vi thanh tra
+ Thanh tra hành chính có phạm vi rộng, bao gồm toàn bộ hoạt động của tất cả các cơ quan hành chính các cấp và các ngành, lĩnh vực trực thuộc cơ quan có quyền thanh tra trên phạm vi toàn quốc hoặc ở địa phương hoặc ngành, lĩnh vực
+ Trong khi đó thanh tra chuyên ngành đất đai có phạm vi là hoạt động của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong việc chấp hành pháp luật, những quy định về chuyên môn, nghiệp vụ, quy tắc quản lý của ngành, lĩnh vực đất đai
Trang 18Thứ năm: Về thời hạn thanh tra
+ Thời hạn thanh tra của Thanh tra hành chính được căn cứ theo quy định tại Điều 45 Luật Thanh tra năm 2010 với quy định Thanh tra Chính phủ tiến hành: không quá 60 ngày, có thể kéo dài không quá 90 ngày Trường hợp đặc biệt không quá 150 ngày Thanh tra Tỉnh, Bộ tiến hành: không quá 45 ngày, có thể kéo dài không quá 70 ngày Thanh tra huyện: không quá 30 ngày, kéo dài không quá 45 ngày.
+ Thời hạn thanh tra của Thanh tra chuyên ngành đất đai theo căn cứ điều 56 Luật Thanh tra năm 2010; Điều 16, 30 Nghị định 07/2012/NĐ-CP
Trang 19II VI PHẠM PHÁP LUẬT ĐẤT ĐAI
Vi phạm pháp luật là những hành vi xâm hại đến các quan hệ xã hội, đến các lợi ích được pháp luật bảo vệ
Đối với lĩnh vực đất đai, vi phạm pháp luật đất đai là các hành vi trái pháp luật, xâm phạm đến quyền lợi của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của người sử dụng đất đai, cũng như các quy định về chế độ dử dụng các loại đất.
Trang 20DẤU HIỆU VI PHẠM PHÁP LUẬT LUẬT ĐẤT ĐAI
Trang 21B YẾU TỐ LỖI
Lỗi là yếu tố chủ quan của chủ thể thực hiện hành vi trái pháp luật Lỗi có thể là lỗi cố ý hoặc vô ý, thể hiện nhận thức của bản thân người vi phạm đối với hành vi và hậu quả của hành vi do họ gây ra.
Đối với hành vi vi phạm pháp luật đất đai, phần lớn các trường hợp chỉ cần 2 dấu hiệu như trên là đủ
căn cứ để truy cứu trách nhiệm pháp lý
Trang 222.2 PHÂN LOẠI VI PHẠM PHÁP LUẬT ĐẤT ĐAI
Căn cứ vào khách thể của hành vi vi phạm, có thể chia thành 2 loại:
VI PHẠM XÂM HẠI ĐẾN QUYỀN ĐẠI DIỆN CHO
CHỦ SỞ HỮU ĐẤT ĐAI CỦA NHÀ NƯỚC.
VI PHẠM, XÂM PHẠM ĐẾN QUYỀN CỦA NGƯỜI SỬ DỤNG ĐẤT.
Trang 23VI PHẠM XÂM HẠI ĐẾN QUYỀN ĐẠI DIỆN CHO CHỦ SỞ HỮU ĐẤT ĐAI CỦA NHÀ NƯỚC
Loại vi phạm này đ ư ợ c t hể hiện t ro n g việc định đ o ạ t m ộ t cách b ấ t hợp pháp số phận pháp lý của
đ ấ t đai như:
Không thực hiện đúng trình tự, quy định của pháp luật về trình tự, thủ tục giao đất cho thuê đất, thu hồi đất;
Giao đất không đúng thẩm quyền, không đúng đối tượng, không tuân theo quyết định thu hồi đất của cơ quan nhà nước có thẩm quyền đã có hiệu lực pháp luật;
Chuyển đổi, chuyển nhượng cho thuê, cho thuê lại, thừa kế, tặng cho Q S D Đ hoặc thế chấp, bảo lãnh, góp vốn bằng giá trị
Q S D Đ mà không thực hiện đúng thủ tục hành chính theo quy định của pháp luật;
Sử dụng đất không đúng mục đích ghi trong quyết định giao đất, quyết định cho thuê đất, quyết định cho phép chuyển mục đích sử dụng đất hoặc không đúng mục đích theo quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được công bố hoặc sử dụng đất không đúng với mục đích, loại đất ghi trong giấy chứng nhận QSDĐ;
Huỷ hoại đất, làm biến dạng địa hình, suy giảm chất lượng đất, gây ô nhiễm, làm mất khả năng sử dụng đất theo mục đích đã được xác định…
Trang 24VI PHẠM, XÂM PHẠM ĐẾN QUYỀN CỦA NGƯỜI SỬ DỤNG ĐẤT
•Lấn chiếm đ ấ t đai, không tuân theo n h ữ n g nghĩa vụ do pháp l u ậ t quy định về
ranh giới, diện tích, l ợ i ích
•Gây cản t r ở cho việc sử dụng đ ấ t của n g ư ờ i khác như đ ư a vật liệu xây dựng,
c h ấ t t h ả i hay các vật khác lên t h ử a đ ấ t của n g ư ờ i khác hoặc đào bới để gây cản
t r ở , làm giảm khả năng sử dụng đ ấ t của n g ư ờ i khác hoặc gây t h i ệ t hại cho việc
Trang 252.2 PHÂN LOẠI VI PHẠM PHÁP LUẬT ĐẤT ĐAI
Căn cứ vào chủ thể của hành vi vi phạm, có thể chia thành 2 loại:
VI PHẠM PHÁP LUẬT ĐẤT ĐAI CỦA NGƯỜI THI HÀNH CÔNG VỤ TRONG QUẢN LÝ ĐẤT
ĐAI.
VI PHẠM PHÁP LUẬT ĐẤT ĐAI TRONG QUÁ TRÌNH SỬ DỤNG ĐẤT CỦA NGƯỜI SỬ
DỤNG ĐẤT.
Trang 26VI PHẠM PHÁP LUẬT ĐẤT ĐAI CỦA NGƯỜI THI HÀNH CÔNG VỤ TRONG QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI.
Khoản 2 điều 97 nghị định 43/2014/NĐ-CP bao gồm các hành vi:
Vi phạm quy định về hồ sơ và mốc địa giới hành chính; Vi phạm quy định về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất;
Vi phạm quy định về giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất;
Vi phạm quy định về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư;
Trang 27VI PHẠM PHÁP LUẬT ĐẤT ĐAI TRONG QUÁ TRÌNH SỬ DỤNG ĐẤT CỦA NGƯỜI SỬ DỤNG ĐẤT
Căn c ứ điều 20 Luật đ ấ t đai năm 2013 bao gồm các hành vi sau:
Không sử dụng đất, sử dụng đất không đúng mục đích.
Không thực hiện đúng quy định của pháp luật khi thực hiện quyền của người sử dụng đất
Nhận chuyển quyền sử dụng đất nông nghiệp vượt hạn mức đối với hộ gia đình, cá nhân
Sử dụng đất, thực hiện giao dịch về quyền sử dụng đất mà không đăng ký với cơ quan nhà nước có thẩm quyền Không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ nghĩa vụ tài chính đối với Nhà nước Lấn, chiếm, hủy hoại đất đai Gây cản trở cho việc sử dụng đất của người khác.
Cản trở, gây khó khăn đối với việc thực hiện quyền của người sử dụng đất theo quy định của pháp luật.
Trang 28HÌNH THỨC, TRÁCH NHIỆM PHÁP LÝ TRONG VIỆC XỬ LÝ VI PHẠM ĐẤT ĐAI
Trách nhiệm hành chính: 04/2022 NĐ-CP
Đối t ư ợ n g : là n h ữ n g n g ư ờ i sử dụng đ ấ t và n h ữ n g n g ư ờ i khác nếu có hành vi làm t r á i với các quy định của pháp luật, về chế độ sử dụng đất, phá vỡ t r ậ t t ự quản lý đ ấ t đai;
Thẩm quyền x ử lý vi phạm hành chính: n g ư ờ i có th ẩ m quyền áp dụng các biện pháp chế t à i đối với n h ữ n g hành
vi vi phạm nói t rê n là ủy ban nhân dân các cấp và các cơ quan thanh t r a chuyên ngành về đ ấ t đai;
Hình t h ứ c x ử p h ạ t vi phạm hành chính: Ngoài việc áp dụng hai hình t h ứ c p h ạ t chính như là cảnh cáo, p h ạ t
ti ền t ù y theo t ừ n g t r ư ờ n g hợp n g ư ờ i vi phạm có t h ể bị áp dụng hình t h ứ c p h ạ t bổ sung và các biện pháp hành chính khác.
Trang 29TRÁCH NHIỆM KỶ LUẬT
Đối tượng: những ngư ời t h ự c hiện chức năng quản lý nhà nước về đ ấ t đai có hành
vi vi phạm Thiếu trách nhiệm tro n g quản lý để xảy ra vi phạm pháp lu ậ t về đ ấ t đai hoặc
có hành vi khác gây t h i ệ t hại đến tài nguyên đ ấ t đai, quyền và nghĩa vụ của ngư ời sử dụng đ ấ t
Thẩm quyền x ử lí vi phạm kỉ luật: do n g ư ờ i đ ứ n g đầu cơ quan quản lý , đơn vi