Bài giảng Ngữ văn lớp 6: Danh từ (Tiếp theo) được biên soạn nhằm giúp các em học sinh trình bày được khái niệm danh từ chung và danh từ riêng; Nắm được quy tắc viết hoa danh từ riêng;... Mời quý thầy cô và các em học sinh cùng tham khảo chi tiết nội dung bài giảng!
Trang 2Kiểm tra bài cũ
1 Thế nào là danh từ? Cho ví dụ.
Đáp án:
- Danh từ là những từ chỉ người, vật, hiện tượng, khái
niệm,
VD: Học sinh, cái bàn, thời khóa biểu, mưa
2 Danh từ thường giữ chức vụ gì trong câu?
- Chức vụ điển hình trong câu của danh từ là làm chủ ngữ Khi làm vị ngữ, danh từ cần có từ " là" đứng
Trang 3DANH TỪ
Danh từ chỉĐƠN VỊ
Trang 4Tiết 43
Trang 5Tiết 41: DANH TỪ ( Tiếp theo )
I DANH TỪ CHUNG VÀ DANH
TỪ RIÊNG:
1 Ví dụ: SGK- T 108
Trang 6Vua nhớcông n ơ tráng sĩ phong cho là Phù Đ ng Thiên V ổ ươ ng
và l p ậ đ n th ề ờ ngay ở làng Gióng, nay thu c ộ xã Phù Đ ng ổ huy n ệ
Gia Lâm, Hà N i ộ
( Theo Thánh Gióng )
Tìm các danh từ trong ví dụ trên?
,
,
,
Trang 7Em có nhận xét
gì về tên gọi các danh từ trong nhóm 1?
Tố Hữu
Là tên gọi riêng của một người, một sự vật riêng
lẻ, một địa phương
bộ đội
Em có nhậnxét gì về tên gọi các danh
từ trong nhóm 2?
Trang 82 Kết luận: Qua ngữ liệu và
quan sát các bức tranh, em hãy cho biết danh từ chỉ sự vật gồm có mấy loại ?
Danh từ chỉ sự vật
Danh từ chung Danh từ riêng
Em hiểu thế nào là danh từ chung, danh từ
I DANH TỪ CHUNG VÀ DANH
TỪ RIÊNG:
1 Ví dụ: SGK- T 108
Em có nhận xét gì về cách viết các danh
từ riêng ?
* Ghi nhớ:( ý1 sgk trang 109)
Trang 9- Ví dụ :
a […] Thấy cái sọ dừa bên gốc cây to đựng đầy nước
mưa, bà bưng lên uống
b Nghĩ lại, thấy thương con, bà đành để con lại nuôi và
đặt tên cho nó là Sọ Dừa
(a ) Danh từ chung: chỉ tên gọi một loại sự vật mà không phải
nhau ?
Trang 11Ngày xưa, / ở / miền / đất / Lạc Việt, / cứ / như / bây giờ / là / Bắc Bộ / nước / ta / có / một / vị thần / thuộc / nòi rồng, / con trai / thần / Long Nữ, / tên / là / Lạc Long Quân.
(Con Rồng, cháu Tiên)
- Danh từ riêng:
- Danh từ chung:
Bài tập 1: Xác định danh từ và phân loại danh từ riêng,
danh từ chung
ngày xưa, miền, đất ,nước, vị thần,
nòi rồng, con trai, tên
Lạc Việt, Bắc Bộ, Lạc Long Quân, Long Nữ
Trang 12Bài tập: Viết lại các danh từ riêng sau cho đúng:
- lại văn sâm
- giá rai, bạc liêu
- mao trạch đông
- mạc tư khoa
- Lại Văn Sâm
- Giá Rai , Bạc Liêu
Trang 13Tiết 43: DANH TỪ ( Tiếp theo )
I DANH TỪ CHUNG VÀ DANH
Trang 14* Cách vi t các danh t riêng ế ừ
Viết hoa chữ cái đầu tiên của mỗi tiếng.
Viết hoa chữ cái đầu tiên của mỗi bộ phận tạo thành tên riêng đó; nếu một
bộ phận gồm nhiều tiếng thì giữa các tiếng cần có gạch nối.
Chữ cái đầu của mỗi bộ phận tạo thành cụm từ được viết hoa.
Tên người, tên địa lí Việt Nam
Tên người, địa lí nước ngoài được phiên âm qua âm Hán.
Tên người địa lí nước ngoài phiên
âm trực tiếp (không qua âm Hán Việt).
Tên các cơ quan, tổ chức, giải thưởng … thường là một cụm từ.
Trang 15Giải thích cách viết hoa của các danh từ chung sau :
?
- Ơn Người; tế Trời, Đất
Danh từ chung được viết hoa : thể hiện ý tôn trọng
Trang 16Tiết 43: DANH TỪ ( Tiếp theo )
I DANH TỪ CHUNG VÀ DANH
Trang 17Tiết 43: DANH TỪ ( Tiếp theo )
* Ghi nhớ: (sgk trang 109)
* Danh từ chỉ sự vật gồm danh từ chung và danh từ riêng Danh
từ chung là tên gọi một loại sự vật Danh từ riêng là tên riêng
của từng người, từng vật, từng địa phương,…
* Khi viết danh từ riêng, ta phải Viết hoa chữ cái đầu tiên của
mỗi bộ phận tạo thành tên riêng đó Cụ thể:
- Đối với tên người, tên địa lí Việt Nam và tên người, tên địa lí nước ngoài phiên âm qua âm Hán Việt: viết hoa chữ cái đầu
tiên của mỗi tiếng
- Tên người, tên địa lí nước ngoài được phiên âm trực tiếp
(không qua âm Hán Việt): viết hoa chữ cái đầu tiên của mỗi bộ phận tạo thành tên riêng đó; nếu một bộ phận gồm nhiều tiếng thì giữa các tiếng cần có gạch nối
* Tên riêng của các cơ quan, tổ chức, các giải thưởng danh hiệu, huân chương,…thường là một cụm từ Chữ cái đầu tiên của mỗi
bộ phận tạo thành cụm từ này đều được viết hoa
Trang 19a) Chim, Mây, Nước và Hoa đều cho rằng tiếng hót kì diệu của Họa Mi đã làm cho tất cả bừng tỉnh giấc.
b) Nàng Út bẽn lẽn dâng lên vua mâm bánh nhỏ
c) […] Khi ngựa thét ra lửa, lửa đã thiêu cháy một làng, cho nên làng đó về sau gọi là làng Cháy.
Từ Cháy là tên riêng của một làng
Các từ Chim, Mây, Nước, Hoa , Hoạ Mi là danh từ riêng
+ Đó là DT riêng để gọi tên của một loại sự vật
+ Được nhà văn nhân hoá như người, như tên riêng nên
đã viết hoa
Từ Út là tên riêng của một người
Bài tập 2: Các từ in đậm dưới đây có phải là DT riêng không?
Vì sao?
Trang 20Bài tập 3: Tìm các danh từ riêng viết sai, nêu cách sửa các
Ai về thăm bưng biền ồng háp
Việt Bắc miền Nam, mồ ma giặc háp
Nơi chôn rau cắt rốn của ta!
Ai đi Nam – Ngãi, Bình – Phú, hánh òa
Ai vô han ang, han hiết
Ai lên ây guyên, ông um, ắc ắc Khu Năm dằng dặc khúc ruột miền rung
Ai về với quê hương ta tha thiết Sông ương, ến ải, ửa Tùng…
Ai vô đó với đồng bào, đồng chí Nói với Nửa – Việt am yêu quý Rằng: nước ta là của chúng ta Nước iệt am ân chủ ộng hòa!
Trang 21Bài tập 4: Tìm danh từ có trong đoạn văn sau:
Mã Lương vờ như không nghe thấy, cứ tiếp tục
vẽ Gió bão càng to, mây đen kéo mù mịt, trời tối sầm Sóng lớn nổi lên dữ dội như những trái núi
đổ sập xuống thuyền Chiếc thuyền ngả nghiêng rồi bị chôn vùi trong những lớp sóng
Trang 22* Danh t chung:ừ * Danh t riêng:ừ
Tháp, thuy n, nề ước, người,
Trang 23Tiết 43: DANH TỪ ( Tiếp theo )
hoa sen: danh từ chung
Trang 24Tiết 43: DANH TỪ ( Tiếp theo )
cây cau:
danh từ chung
Trang 25Tiết 43: DANH TỪ ( Tiếp theo )
Lăng Bác: Danh từ riêng
Trang 26Tiết 43: DANH TỪ ( Tiếp theo )
Hoa phong lan danh từ chung
Trang 27cây tre danh từ chung
Trang 28Bài t p 5:ậ
Vi t đo n văn 5 câu gi i thi u v gia đình em.ế ạ ớ ệ ề
( Trong đo n văn có s d ng danh t chung và danh t ạ ử ụ ừ ừ
riêng)
Danh t chung ừ : Gia đình, b , m , ông, bà, anh, ch , em ố ẹ ị
Danh t riêng: ừ Đ a ch gia đình, tên riêng c a các thành ị ỉ ủ viên trong gia đình
II. Luy n t pệ ậ
Trang 29CỦNG CỐ
Các loại
Các nhóm
Ví dụ
DANH TỪ CHỈ ĐƠN VỊ DANH TỪ CHỈ SỰ VẬT
Nêu tên đơn vị dùng để tính đếm, đo lường sự vật.
Nêu tên từng loại hoặc từng cá thể người, vật, hiện tượng, khái niệm.
Ước chừng
người, hoa, bàn…
Cà Mau, Lê
An …
Trang 30HƯỚNG DẪN
+ Qui tắc viết hoa danh từ riêng
- Làm bài tập 4 / 110 SGK: Viết chính tả bài
“ Ếch ngồi đáy giếng”
- Chuẩn bị “Trả bài kiểm tra Văn”
+ Xem lại đề bài đã làm và tìm ra những ưu
điểm, hạn chế của bài kiểm tra