4 Về việc thực hiện chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư tại 02 dự án nghiên cứu: - Có hành lang pháp lý khá đầy đủ, cụ thể hoá các nguyên tắc điều kiện bồi thường về đất, về tài s
Nội dung và phương pháp nghiên cứu
Địa điểm nghiên cứu
Đề tài được tiến hành nghiên cứu tại địa bàn huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội, cụ thể tại 02 xã Lệ Chi và xã Kiêu Kỵ
Gia Lâm đang ở thời kỳ phát triển kinh tế - xã hội mạnh mẽ với nhiều dự án đầu tư và xây dựng lớn được phê duyệt, trong đó có việc thu hồi đất để triển khai dự án Quá trình thu hồi đất trên địa bàn có thể ảnh hưởng đến đời sống của người dân bị thu hồi và dẫn tới tình trạng không đồng ý bàn giao mặt bằng do mức bồi thường, hỗ trợ và tái định cư chưa đáp ứng nhu cầu, làm chậm tiến độ thực hiện dự án và tác động đến nền kinh tế địa phương Để khắc phục những khó khăn này, UBND huyện Gia Lâm cần triển khai các biện pháp hợp lý về công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi thực hiện thu hồi đất trên địa bàn, nhằm bảo đảm quyền lợi người dân và đẩy nhanh tiến độ các dự án đầu tư, đóng góp tích cực cho sự phát triển kinh tế - xã hội của huyện.
Thời gian nghiên cứu
- Thời gian thực hiện luận văn: từ 5/2016 – 9/2017
- Thời gian thu thập số liệu thứ cấp của để tài trong giai đoạn 2012-2016
- Thời gian thu thập số liệu sơ cấp: tháng 4/2017.
Đối tượng nghiên cứu
Việc thực hiện các chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất để phục vụ một số dự án tại huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội đang được đánh giá nhằm bảo đảm quyền lợi của người bị thu hồi đất và đảm bảo tiến độ triển khai dự án Quy trình bồi thường được thực hiện đúng pháp luật, với mức bồi thường, hỗ trợ tái định cư được xác định căn cứ giá đất do nhà nước quy định, chi phí di chuyển và địa điểm tái định cư phù hợp, nhằm ổn định đời sống và sinh kế cho người dân Người dân được tham gia đối thoại, được thông báo đầy đủ về diện tích đất thu hồi, phương án giải phóng mặt bằng và các hình thức hỗ trợ, đồng thời được đảm bảo quyền khiếu nại, giám sát và tiếp cận các dịch vụ hỗ trợ tại địa phương Việc thực hiện bồi thường, hỗ trợ và tái định cư tại Gia Lâm góp phần bảo đảm an sinh xã hội, tăng cường sự đồng thuận của cộng đồng và tạo điều kiện thuận lợi cho các dự án đầu tư trên địa bàn.
Hà Nội Cụ thể 2 dự án:
Dự án 1 là dự án xây dựng hạ tầng kỹ thuật khu tái định cư Kiêu Kỵ nhằm phục vụ công tác giải phóng mặt bằng cho dự án Đường cao tốc Hà Nội – Hải Phòng Mục tiêu của dự án là xây dựng đồng bộ các công trình hạ tầng thiết yếu để đảm bảo tiến độ GPMB (giải phóng mặt bằng) và bàn giao mặt bằng cho thi công đường cao tốc Các hạng mục gồm cấp nước, thoát nước, điện, viễn thông và các công trình hạ tầng xã hội phục vụ khu tái định cư Kiêu Kỵ Việc đầu tư hạ tầng khu tái định cư Kiêu Kỵ sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho việc di dời, ổn định cư trú và thúc đẩy tiến độ thực hiện dự án Đường cao tốc Hà Nội – Hải Phòng.
+ Dự án 2: Dự án cải tạo, nâng cấp tuyến đường giao thông từ đường 181 đi thôn Chi Đông và Cống Doanh, xã Lệ Chi, huyện Gia Lâm
Trong hai dự án nghiên cứu gần đây, các hộ gia đình và cá nhân bị thu hồi đất được ghi nhận với quy mô tác động khác nhau Cụ thể, dự án 1 ảnh hưởng đến 54 hộ dân ở xã Kiêu Kỵ, trong khi dự án 2 ảnh hưởng đến 44 hộ dân ở xã Lệ Chi, cho thấy sự phân bổ tác động giữa các địa phương và những thách thức liên quan đến công tác đền bù và đời sống người dân.
- Các cán bộ liên quan đến công tác bồi thường, hỗ trợ tái định cư tại 02 dự án nghiên cứu.
Nội dung nghiên cứu
3.4.1 Khái quát về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của huyện Gia Lâm - thành phố Hà Nội
3.4.1.1 Điều kiện tự nhiên 3.4.1.2 Điều kiện kinh tế - xã hội 3.4.1.3 Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội của huyện Gia Lâm 3.4.2 Tình hình quản lý và sử dụng đất của huyện Gia Lâm - thành phố Hà Nội 3.4.2.1 Hiện trạng sử dụng đất trên địa bàn huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội 3.4.2.2 Thực trạng quản lý Nhà nước về đất đai trên địa bàn huyện Gia lâm 3.4.3 Tình hình thực hiện chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư trên địa bàn huyện Gia Lâm
3.4.3.1 Công tác tổ chức, trình tự thực hiện 3.4.4.2 Sự phối hợp của các cấp, các ngành 3.4.4.3 Kết quả công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư tại huyện Gia Lâm 3.4.4 Đánh giá việc thực hiện chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi nhà nước thu hồi đất tại 02 dự án
3.4.4.1 Khái quát về 02 dự án nghiên cứu 3.4.4.2 Chính sách bồi thường
Phương pháp nghiên cứu
3.5.1 Phương pháp chọn điểm nghiên cứu Trên cơ sở các dự án xây dựng cơ sở hạ tầng kỹ thuật trên địa bàn huyện Gia Lâm, tiến hành lựa chọn 02 dự án ở tại 02 đơn vị hành chính khác nhau và thời gian thực hiện 02 dự án là khác nhau (trước và sau Luật Đất đai 2013) để có thể đánh giá việc thực hiện chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi nhà nước thu hồi đất tại huyện Gia Lâm
Dự án 1 là dự án xây dựng hạ tầng kỹ thuật khu tái định cư Kiêu Kỵ nhằm phục vụ công tác giải phóng mặt bằng của dự án Đường cao tốc Hà Nội – Hải Phòng Dự án tập trung xây dựng hệ thống hạ tầng đồng bộ và hiện đại, đảm bảo an toàn và tiến độ cho công tác giải phóng mặt bằng, đồng thời tăng cường liên kết giao thông và hỗ trợ người dân khu vực tái định cư.
+ Dự án 2: Dự án cải tạo, nâng cấp tuyến đường giao thông từ đường 181 đi thôn Chi Đông và Cống Doanh, xã Lệ Chi, huyện Gia Lâm
3.5.2 Phương pháp điều tra thu thập số liệu thứ cấp
- Số liệu thứ cấp được thu thập thu thập từ các cơ quan quản lí tin cậy:
UBND huyện Gia Lâm, Phòng Tài nguyên Môi trường, Ban Bồi thường GPMB, Trung tâm phát triển quỹ đất, từ tài liệu đã công bố
- Thu thập các số liệu về thực trạng bồi thường, hỗ trợ, tái định cư tại 02 dự án nghiên cứu
3.5.3 Phương pháp điều tra thu thập số liệu sơ cấp
- Điều tra hộ dân theo mẫu phiếu điều tra được chuẩn bị sẵn:
Số phiếu điều tra được xác định theo công thức sau:
N n 1 + N(e) 2 Trong đó: n – Số phiếu điều tra
N – Tổng số hộ, cá nhân bị thu hồi đất e – Sai số cho phép (lấy e= 10%: với độ tin cậy là 90% , sai số e là 10%)
+ Dự án 1: tổng số hộ gia đình, cá nhân có đất bị thu hồi là 119 Số phiếu là:
1 + N(e) 2 1 + 119x 0,01 + Dự án 2: tổng số hộ gia đình, cá nhân bị thu hồi đất là 80 Số phiếu là:
Vậy tổng số phiếu điều tra dự kiến của dự án 1 là 54 phiếu và dự án 2 là 44 phiếu điều tra hộ gia đình, cá nhân
Để thu thập dữ liệu chính xác về tình hình thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, cần sử dụng mẫu phiếu điều tra đã soạn sẵn và triển khai tới các cán bộ liên quan tại hai dự án nghiên cứu Mẫu phiếu này cung cấp dữ liệu có cấu trúc về quá trình bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, từ đó cho phép đánh giá hiệu quả thực hiện và mức độ tuân thủ của từng dự án.
3.5.4 Phương thống kê và xử lý số liệu Trên cơ sở các số liệu thu thập được, tiến hành thống kê, phân loại theo các nhóm tiêu chí; nhập dữ liệu, xử lý số liệu và đánh giá kết quả nghiên cứu Các số liệu được xử lí thống kê bằng phần mềm Excel
3.5.5 Phương pháp phân tích, so sánh
Để đánh giá tính thực tiễn, đánh giá tồn tại và hạn chế, tính phù hợp của dự án và đề xuất giải pháp, cần so sánh số liệu điều tra, số liệu bồi thường và hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất, từ đó nhận diện các yếu tố ảnh hưởng và mức độ phù hợp với điều kiện địa phương Việc đối chiếu các nguồn dữ liệu này giúp xác định tồn tại, hạn chế và các điểm nghẽn trong quy trình thực thi dự án, đồng thời cung cấp cơ sở để điều chỉnh thiết kế và chính sách liên quan Trên cơ sở phân tích, có thể đề xuất các giải pháp cải thiện quy trình bồi thường, điều chỉnh mức hỗ trợ, tối ưu hóa cơ chế thực thi và tăng cường sự đồng thuận của người dân Các đề xuất nên làm rõ tính khả thi, nguồn lực cần thiết, thời gian thực hiện và các yếu tố rủi ro, nhằm nâng cao hiệu quả dự án và đảm bảo lợi ích lâu dài cho cộng đồng.