Hơn nữa , nước ta lại có khí hậu nóng ẩm , về mùa hè nhiệt độ rất cao , nhất là trong những nhà máy , phân xưởng sản xuất công nghiệp , những nơi có các nguồn toả nhiệt , nơi có đông ngư
Trang 2Mở Đầu
Môi trường không khí có ảnh hưởng rất lớn và trực tếp đến sức khoẻ của con người , ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế của các quốc gia Hiện nay trên toàn cầu đang báo động về tình trạng ô nhiễm nói chung , ô nhiễm môi trường không khí nói riêng Nước ta đang trong thời kỳ mở cửa của nền kinh tế thị trường , các nhà máy xí nghiệp , khu công nghiệp ngày càng mở rộng và phát triển thúc đẩy nền kinh tế của nước nhà ngày càng đi lên Nhưng song song với điều đó là tình trạng ô nhiễm môi trường ngày càng nghiêm trọng Chúng ta cần ý thức được vấn đề đó và giải quyết đến mức tối ưu nhất có thể đạt được Hơn nữa , nước ta lại có khí hậu nóng ẩm , về mùa hè nhiệt độ rất cao , nhất là trong những nhà máy , phân xưởng sản xuất công nghiệp , những nơi có các nguồn toả nhiệt , nơi có đông người làm việc
Vì vậy trong các nhà máy , phân xưởng sản xuất ngoài những vấn đề đang tồn tại như : nguồn toả ra các chất khí hoặc hơi độc hại , các loại bụi công nghiệp là vấn
đề về lượng nhiệt thừa Do những yếu tố này mà không khí trong các nhà máy , phân xưởng sản xuất thường bị nhiễm bẩn và thay đổi tính chất , có ảnh hưởng sấu đến sức khoẻ và cảm giác của công nhân , dẫn tới làm giảm năng suất lao động Con người trong quá trình lao động , làm việc thường xuyên toả nhiệt , toả ẩm và khí cacbonic
Do vậy một yêu cầu không thể thiếu được đối với các ngành công nghiệp đặc biệt là các xí nghiệp công nghiệp chưa có điều kiện trang bị các hệ thống điều tết hoàn chỉnh , hoặc các xí nghiệp hoạt động trong điều kiện ô nhiễm nghiêm trọng đó là phải
có một hệ thống thông gió nhằm tạo ra một môi trường không khí ở mức độ hợp lý đảm bảo cảm giác tương đối bình thường cho người lao động trong môi trường đó
Không khí ở khu vực sản xuất cần phải đáp ứng được những yêu cầu : không bị
ô nhiễm do bụi , các khí độc hại , nhiệt độ , độ ẩm ở mức hợp lý , hoặc nồng độ các khí độc hại và bụi ở dưới mức cho phép theo tiêu chuẩn vệ sinh công nghiệp Để đạt được yêu cầu đó người ta phải sử dụng hệ thống thông gió công nghiệp để thải không khí đã
bị nhiễm bẩn ra khỏi gian xưởng và thay thế nó bằng lượng không khí sạch sau khi đã
xử lý sơ bộ Vấn đề về vi khí hậu không những giải quyết tốt ở nơi công sở làm việc
Trang 3mà tại các câu lạc bộ , nhà văn hoá , hội trường là những nơi tập trung đông người thì vấn đề đó được đặt lên hàng đầu Một môi trường không khí trong lành có nhiệt độ ,
độ ẩm hợp lý trở thành một yêu cầu không thể thiếu ở đó
Em được phân công thực tập cán bộ kỹ thuật ở Công ty dệt 8-3 để tìm hiểu về thiết bị công nghệ , dây truyền sẩn xuất của các phân xưởng trong Công ty để từ đó có giải pháp thiết kế hệ thống thống điều hoà không khí , xử lí khí thải , độc hại
Công ty dệt 8-3 là Công ty lớn , có nhiều xí nghiệp trực thuộc các xí nghiệp như :dệt , sợi , nhuộm rất cần thiết về điều hoà không khí để đảm bảo năng suất lao động , bên cạnh đó là xử lý khí thải độc hại , ô nhiễm từ các ống khói của xưởng nhuộm khi nó hoạt động
Vì ngành dệt may là một trong những ngành quan trọng và có từ lâu đời vì nó gắn liền vối nhu cầu cơ bản của con người là may mặc Sản lượng dệt của thế giới ngày càng tăng cùng với gia tăng về chấ lượng sản phẩm ,đa dạng về màu sắc , mẫu
mã của sản phẩm
Ngành dệt may là một trong những ngành mũi nhọn trong những ngành công nghiệp của việt nam Trong những năm gần đây hoàn cảnh kinh tế đổi mới đã tạo cho ngành dệt may Việt Nam những bước phát triển đáng kể về số lượng và chất lượng sản phẩm năm 1996 ngành dệt đạt 1150triệu USD về suất khẩu hàng dệt may và đứng thứ hai về suất khẩu sau ngành dầu khí
Công ty dệt 8-3 là Công ty Dệt lớn của nước ta và trên địa bàn Hà nội , cũng là Công ty lớn về sản lượng sản xuất cũng là Công ty lớn về lực lượng lao động
Trang 4Phần 1 tìm hiểu chung về công ty 1.Vị trí và đặc điểm địa hình của Công ty
Công ty Dệt 8-3 nằm trong khu công nghiệp Vĩnh tuy , phía Nam thủđô Hà ội ,
số 460 đường Minh khai Phía Bắc là phố Minh khai , phía Đông giáp xí nghiệp Đông
hà , phía Tây giáp làng Mơ táo và phía Nam giáp Công ty dệt Hà nội HANOSIMEX Khu công nghiệp Vĩnh tuy là một trong những khu công nghiệp lớn của Hà nội , khoảng 50 nhà máy , xí nghiệp thuộc các loại hình công nghiệp khác nhau , đây là khu dân cu xen giữa các xí nghiệp , nhà máy nhưng không có giải đất cây xanh để cách ly Nên các hoạt động công nghiệp đã ảnh hưởng tới môi trường khu vực
2.Các yếu tố khí tượng thuỷ văn
2.1- Khí tượng
- Nhiệt độ :
Nhiệt độ không khí trung bình năm : 240C
Nhiệt độ tối cao trung bình : 26,60C
Nhiệt độ tối thấp trung bình : 21 40C
Nhiệt độ tối thấp tuyệt đối : 30C
Tháng có nhiệt độ trung bình lớn nhất là tháng 7 với trị số 290C
Tháng có nhiệt độ trung bình thấp nhất là tháng 1 với trị số 160C
- Độ ẩm không khí :
Độ ẩm tương đối trung bình trong năm là : 82 – 84 0/0
Độ ẩm trung bình cao nhất là ở các tháng mùa mưa , đầu xuân hay
mưa phùn với trị số đạt 90 0/0 Độ ẩm của các tháng mùa đông thường thấp khoảng 50 –55 0/0
Trang 5- Chế độ nhiệt bức xạ :
Lượng bức xạ tổng cộng tại Hà nội là 123,7 Kcal/cm2.năm
Tông số thời gian chiếu sáng trung bình năm ở Hà nội khoảng 4350 giờ
Thời gian chiếu sáng khoảng 12,5 – 13 5giờ/ngày vào các tháng 5 ; 6 ; 7 ; 8
và khoảng 10,5 – 11,5 giờ/ngày vào các tháng 11 ;12 ; 2
Số giờ nắng trong năm là 1550 – 1700 giờ , trong đó mùa hè chiếm 35 –
370/0 thời gian chiếu sáng khoảng 1000 – 1300 giờ/năm
-Chế độ gió :
Hướng gió ; Các kết quả phân tích và tần suất cho thấy hướng gió thịnh hành
ở khu vực Hà nội là gió Đông Bắc và Đông Nam
Tốc độ gió trung bình là 1,5 –2,5 m/s
Mùa Đông có gió mùa Đông Bắc , vận tốc trung bình là 1,3 –1 8 m/s
Chênh lệch giữa tháng có gió mạnh nhất và tháng có gió yếu nhất không dưới
1 – 1,5 m/s
3.Tổ chức quản lý của Công ty
Tổ chức của Côngty đứng đầu là Tổng giám đốc Công ty , dưới
Tổng giám đốc là các phó giám đốc kinh doanh , phó Tổng giám đốc kỹ thuật sản xuất
Công ty đã có các phòng ban trực thuộc :
Trang 6- Và các xí nghiệp thành viên sau : Xí nghiệp sợi A
Xí nghiệp sợi B Xí nghiệp sợi II Xí nghiệp dệt Xí nghiệp in nhuộm Xí nghiệp Động lực Xí nghiệp cơ khí , phụ tùng Xí nghiệp may dịch vụ Tổng số cán bộ công nhân viên : 3500 người
Năng suất sản xuất của Công ty trong những năm gần đây như sau :
Bảng 1 :Năng suất sản xuất của Công ty
Sản phẩm Năm 1994 Năm 1995 Năm 1996 Năm199
Sợi các loại 4200 tấn 3900 tấn 4000 tấn 4400 tấn
Vải mộc 16 triệu m 13.2 triệu m 16 triệu m 16 triệu m
Vải thành phẩm 17 triệu m 13.2 triệu m 18 triệu m 18 triệu m
Trang 7Nguyên liệu đầu là bông xơ đến sản phẩm may qua các công nghệ kéo sợi – dệt vải – nhuộm hoàn tất và may
a Cônng nghệ kéo sợi
Nguyên liệu đầu là bông xơ tự nhiên và sơ PE Các loại bông này chủ
yếu nhập từ nước ngoài Công nghệ kéo sợi bao gồm các công đoạn sau :
Hình 1: Dây truyền công nghệ kéo sợi
Hiện tại xí nghiệp có xi nghiệp sợi :
- Xí nhgiệp sợi A : Kéo sới bông
- Xí nghiệp sợi B : Kéo sợi bông và sợi pha
- Xí nghiệp sợi II : Kéo sợi bông và sợi pha
Tiêu hao nhiên liệu : 1.11kgbông sợi tự nhiên cho 1kg sợi thải thô
1 35 –1 36 kg bông sơ tự nhiêncho 1 kg sợi chải kỹ E1.o3 kg xơ nhân tạo cho 1 kg sợi pha
b Công nghệ dệt
Trang 8Làm nhiệm vụ chủ yếu dệt sợi thành vải mộc Công nghệ dệt được thể hiện trên hình 2 :
Đánh ống mắc sợi Hồ sợi dọc Xâu go Dệt vải Vải mộc
Hình 2 : Dây truyền công nghệ dệt
Các quá trình sản xuất trong dây chuyền công nghệ dệt chủ yếu là quá trình cơ học và khô trừ công đoạn hồ sợi dọc có dùng nước và hoá chất
c Công nghệ nhuộm , hoàn tất
Công nghệ nhuộm , hoàn tất có 2 bước chính:
- Tiền xử lý vải mộc thành vải trắng qua các công đoạn rũ hồ , nấu tẩy
- Nhuộm , in hoa và hoàn tất vải để tăng giá trị thẩm mỹ cho vải về màu sắc tăng chất lượng sử dụng
Công nghệ tẩy , nhuộm , hoàn tất được thể hiện trên hình 3
Vải mộc Đốt bông Rũ hồ Nấu tẩy Giặt Tẩy trắng
Trang 9d Công nghệ may
Từ vải cắt thành sản phẩm các loại như : áo sơ mi , quần áo Công nghệ gồm :
Vải Cắt May Là Hoàn tất Đóng gói Sản phẩm may
Hình 4: Sơ đồ dây truyền may
Để phục vụ cho các công đoạn sản xuất trong các dây truyền chính , Công ty còn có các xí nghiệp phụ trợ như :
- í nghiệp động lực làm nhiệm vụ cung cấp nước , năng lượng điện , hơi nước cho toàn Công ty
- Xí nghiệp cơ khí , phụ tùng làm nhiệm vụ sửa chữa máy móc , thiết bị của Công ty
-
4.2 Máy móc và thiết bị sản xuất
Bảng 2 :Danh mục thiết bị , máy móc, công xuất , số người làm việc
Xí nghiệp sợi 2 STT Tên máy Công
suất (kw)
Số Lượng
Nhiệt
độ ( 0 C )
độ
ẩm ( 0 / 0 )
Số người
LV ( người )
Trang 10ca trong
xí nghiệp
60
Xí nghiệp sợi A STT Tên máy Công
suất (kw)
Số Lượng
Nhiệt độ ( 0 C )
độ ẩm ( 0 / 0 )
Sốngười
LV (người)
Trang 1190
Xí nghiệp sợi B STT Tên máy Công
suất (kw)
Số Lượng
Nhiệt độ ( 0 C )
độ ẩm ( 0 / 0 )
Số người
LV ( người )
Máy cấp bông A092
Máy đầu cân A076
Máy tụ bông A041
8
4 3,3 9,7 3,5 13,75 3,6
ca trong
xí nghiệp
110
Xí nghiệp nhuộm
Trang 12STT Tên máy Công suất Số lượng
suất (kw)
Số Lượng
Nhiệt độ ( 0 C )
độ ẩm ( 0 / 0 )
Số người
LV ( người )
Trang 13ca trong
xí nghiệp
230
4.3 Nhu cầu nguyên liệu , nhiên liệu và năng lượng
Nguyên liệu đầu để sản xuất vải là bông xơ Công ty sử dụng 2 loại bông xơ :
- Bông xơ tự nhiên
Trang 14Nguyên liệu và hoá chất , thuốc nhuộm sử dụng tại Công ty gồm nhiều loại như : bông ; xơ ; các hợp chất của Na+ ; dầu hoả , CH3COOH
4.4 Nhu cầu sử dụngnhiên liệu , năng lượng
a Nhiệt năng
Để sản xuất hơi phục vụ cho quá trình sản xuất , Công ty đã sử dụng 2 loại nhiên liệu là than antraxit Hồng gai và dầu FO
Lượng than sử dụng : 14.000 - 16.000 tấn/năm
Thành phần của than antraxit Hồng gai :
Trang 15Công ty sử dụng điện lưới quốc gia qua trạm điện 35KV hạ xuống 380V để sử dụng các máy
Điện năng tiêu thụ hàng năm khoảng : 29 –31 triệu KWh/năm
5 Lợi ích kinh tế - xã hội từ hoạt động của Công ty
Với thờ gian hoạt động trên 30 năm , Công ty đã đem lại những lợi ích kinh tế –
xã hội như sau :
- Hàng năm duy trì sản xuất từ 4200 – 4500 tấn sợi , 14 –16 triệu m vải mộc và
16 – 18 triệu m vải thành phẩm dưới dạng vải may mặc , ga trải giường , vải bộ đội , vải mộc xuất khẩu Sản phẩm của Công ty được tiêu thụ chính ở trong nước và một phần xuất khẩu
Bước vào giai đoạn chuyển đổi cơ cấu kinh tế , từ kinh tế bao cấp sang kinh tế thị trường nên sản xuất và kinh doanh của Công ty trong 7 năm gần đây có nhiều biến động về kế hoạch sản xuất và kinh doanh Nằm trong tình hình trung của ngành dệt – may , Công ty dệt 8/3 đã gặp nhiều khó khăn do nguyên nhân chủ quan lẫn khách quan Cơ sở vật chất kỹ thuật còn thiếu và công nghệ lạc hậu , nhưng phải chấp nhận cạnh tranh gay gắt nền thị trường trong nước và nước ngoài Tuy nhiên nhờ có sự quan tâm chỉ đạo và dúp đỡ của cơ quan chủ quản , ban lãnh đạo và cans bộ công nhân viên của Công ty đã cố gắng dui trì hoạt động sản xuất , giữ vững thị trường , đảm bbảo công ân việc làm cho 3500 người với thu nhập bình quân hiện naylà420.000 đồng /người/tháng
Doanh thu của công ty trong một số năm gần đây như sau :
Năm 1991 1992 1993 1994 1995 1996
Doanh thu 100,723 116,630 108,599 148 169 180
Trang 16Công ty đãnộp ngân sách nhà nướchàng năm :
Năm 1991 1992 1993 1994 1995 1996 1997
Số tiền 6,735 9,091 6,988 2,8 3,4 3,1 6 , 5
6 Các nguồn gây ô nhiễm của Công ty
Hoạt động sản xuất hàng dệt nhộm của Công ty sinh ra các nguồn gây ô nhiễm , như khí thải nước thải , bã thải rắn , tiếng ồn và ô nhiễm nhiệt Mức độ gây ô nhiễm nhiệt Mức độ gây ô nhiễm và tác động của chúng tới mmôi trường là khác nhau thể hiện qua tải lượng , nồng độ của các chất gây ô nhiễm Các số lệu đó được xác dịnh qua tính toán hay đo đạc tại nơi sản xuất và khu vực có thể tác động xung quanh
6.1 Nguồn gây ô nhiễm không khí
Qua phân tích công nghệ và các nguồn chất thải cho thấy các nguồn gây ô nhiễm không khí bao gồm :
- Bụi bông , trong các xí nghiệp sợ , dệt , may
- Hơi hoá chất như : H2S , NaOH , CH3COOH , Formaldehyd , THC (tổng các họp chất hydrocacbon ) trong phân xưởng tẩy , nhuộm từ các khâu giặt nóng , nhuộm sunfua , tẩy javen , in , sấy văng khổ và hoàn thiện
- Bụi và khí thải lò hơichứa SO2 , CO2 , NOx , CO , THC
Bụi bông : sinh rảtong các công đoạn cung bông , chải , ghép , xe , đánh ống
của phân xưởng sợi và trong mắc sợi , xâu gò , dệt vải trong phân xưởng dệt Lượng bụi bông ở xí nghiệp sợi thường lớn , có khả năng lắng có thể quét và thu gom Lượng bụi bông ở xí nghiệp dệt ít hơn nhưng kích thước nhỏ chủ yếu ở dạng sợi lơ lửng , ở xí
Trang 17nghiệp may có thể xuất hiện bụi bông trong quá trình cắt nhưng thường lượng này rất nhỏ
Hơi hoá chất : hoi hoá chất sinh rachủ yếu trong xí nghiêp nhuộm tẩy và hoàn
thiện ở xí nghiệp này các quá trìh công nghệ chủ yếu là quá trình ướt có sử dụng hoá chất , một số công đoạn thực hiện ở nhiệt độ cao và thiết bị hở nên khả năng bay hơi hoá chất là rất lớn
Khí H2S sinh ra trong quá trình nhuộm sunfua do sử dụng Na2S cùng với hơi nước tạo ra mù hơi nước trong quá trình nhuộm Khí Cl2 sinh ra trong quá trình tẩy javen và ở các bể tẩy , nhuộm , giặt hở đều có khả năng làm bay hơi NaOH , CH3COH
và các hoá chất phụ trợ Trong quá trình in và sử lý hoàn tất có dùng dung môi hữu cơ như dầu hoả và chất rắn màu Binder nên khi sấy sẽ có hơi dung môi dạng hy dro cacbon và formaldehyd
Bụi than và khí thải nồi hơi : bụi than sinh ra trong quá trình vận chuyển than ,
đốt than vận chuyển xỉ
Các khí tạo thành do quá trình đốt nhiên liệu là than hay dầu FO bao gồm : SO2, NOx , CO , THC
7 Kết quả đo phân tích mẫu khí thải
- Mẫu khí thải trong các xí nghiệp , các điểm trong Công ty và các điểm xung quanh Công ty được lấy từ ngày 9 – 12 – 1997 đến 21 – 1 – 1998 Kết quả lấy mẫu được trình bày trong bảng sau :
-
Bảng 3 : kết quả phân tích chất lượng không khí tại Công ty
a tại xí nghiệp sợi , dệt , may , xí nghiệp đọng lực và môi trường ngoài (mg/m 3 )
Trang 18b Tại xí nghiệp tẩy nhuộm hoàn tất
CH 3 C -OOH
H- CHO
TH -C
Sợi A ( điểm cung bông )
Sợi B ( điểm chải sợi )
Sợi 2 (điểm cung bông )
Xí nghiệp dệt (giữa xí nghiệp )
Xí nghiệp may (giữa xí nghiệp )
Khu lò hơi (cách lò 1,5 m )
Khu lò hơi (cách lò 50 m hướng Đ -B )
Cổng vào nhà máy (đường minh khai )
3,44 1,46 1,10 1,16 0,93 2,33 1,58
2 0,83