TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI KHOA: KHÁCH SẠN - DU LỊCH BÀI THẢO LUẬN HỌC PHẦN: VĂN HÓA DU LỊCH ĐỀ TÀI VĂN HÓA DU LỊCH TRONG XÂY DỰNG SẢN PHẨM DU LỊCH CỦA TỈNH HÀ GIANG Lớp học phần:2227TMKT
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ VĂN HÓA DU LỊCH TRONG XÂY DỰNG SẢN PHẨM DU LỊCH
Một số khái niệm
1.1.1 Khái niệm văn hóa du lịch
Văn hóa du lịch thể hiện rõ nét qua "dân trí" và "quan trí", phản ánh tư duy và thái độ của cán bộ công nhân viên trong ngành Để phát triển bền vững, ngành du lịch cần nâng cao ý thức và trách nhiệm của nhân viên về văn hóa ứng xử, góp phần tạo dựng hình ảnh tốt đẹp và thu hút khách du lịch Văn hóa du lịch đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng môi trường du lịch văn minh, chuyên nghiệp, qua đó thúc đẩy sự phát triển thịnh vượng của ngành.
1.1.2 Khái niệm sản phẩm du lịch
Sản phẩm du lịch là tập hợp các dịch vụ được phát triển dựa trên khai thác giá trị của tài nguyên du lịch nhằm đáp ứng nhu cầu của khách du lịch Theo Điều 3 của Luật Du lịch năm 2017, sản phẩm du lịch đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy ngành du lịch phát triển bền vững và tạo ra trải nghiệm đa dạng cho du khách Việc xây dựng và phát triển các sản phẩm du lịch phù hợp giúp nâng cao sức cạnh tranh của điểm đến, đồng thời góp phần tăng doanh thu và thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.
Biểu hiện của văn hóa du lịch trong xây dựng sản phẩm du lịch đặc trưng của một địa phương
1.2.1 Công tác nghiên cứu thị trường
1.2.1.1 Khái niệm nghiên cứu thị trường du lịch
Nghiên cứu thị trường đóng vai trò quan trọng trong marketing du lịch, giúp các điểm đến và doanh nghiệp hiểu rõ hơn về nhu cầu và xu hướng của khách hàng Đây là nhiệm vụ then chốt để xây dựng chiến lược marketing hiệu quả, từ đó tăng khả năng thu hút và giữ chân khách du lịch Việc phân tích thị trường còn giúp các doanh nghiệp điều chỉnh dịch vụ và xây dựng các chiến lược phù hợp, nâng cao cạnh tranh trên thị trường du lịch.
Nghiên cứu thị trường là quá trình phân tích và giả thiết nhằm xác định hành vi tiêu dùng của khách hàng, các phản ứng của đối thủ cạnh tranh và các đối tác Những biến động về khoa học công nghệ ảnh hưởng đến cấu trúc sản phẩm của điểm đến và doanh nghiệp Ngoài ra, các chính sách và cơ chế quản lý vĩ mô trong và ngoài nước đóng vai trò quan trọng trong việc điều chỉnh cung cầu trong ngành du lịch.
Nghiên cứu thị trường du lịch theo nghĩa hẹp chỉ bao gồm nghiên cứu người tiêu dùng du lịch và các mô hình hành vi tiêu dùng của họ.
1.2.1.2 Nội dung nghiên cứu thị trường khách du lịch Để đạt được những mục tiêu trên, hoạt động nghiên cứu thị trường du lịch cần được thực hiện theo các giai đoạn sau:
Nghiên cứu tiềm năng được thực hiện thông qua các nhiệm vụ cụ thể như đánh giá quy mô và mức độ cạnh tranh của thị trường, phân tích hành vi mua dịch vụ của khách hàng nhằm hiểu rõ sở thích và nhu cầu, đồng thời đánh giá mức độ sẵn sàng đi du lịch của khách hàng tiềm năng để thiết lập chiến lược phát triển phù hợp.
Nghiên cứu hiện tại tập trung vào hành vi của khách hàng với tư cách là khách du lịch, nhằm hiểu rõ các yếu tố ảnh hưởng đến trải nghiệm du lịch của họ Đặc biệt, việc đánh giá mức độ hài lòng của du khách đóng vai trò quan trọng trong việc cải thiện dịch vụ và nâng cao chất lượng chuyến đi Phân tích hành vi mua sắm của khách hàng khi tham gia chương trình du lịch giúp xác định các xu hướng tiêu dùng, từ đó tối ưu hóa chiến lược marketing Các nghiên cứu này cung cấp dữ liệu thiết thực để phát triển các dịch vụ du lịch phù hợp, tăng cường sự hài lòng và thúc đẩy hoạt động du lịch bền vững.
- Nghiên cứu kết quả đây là giai đoạn sau cùng của công tác nghiên cứu thị trường du lịch là phân tích sự hài lòng của du khách.
1.2.1.3 Vai trò của công tác nghiên cứu thị trường
Nghiên cứu thị trường du lịch giúp doanh nghiệp có cái nhìn toàn diện về ngành, bao gồm cấu trúc ngành, điểm mạnh và điểm yếu của đối thủ cạnh tranh, cũng như các tiềm năng và xu hướng trong tương lai Đặc biệt, việc này cung cấp những dữ liệu quan trọng hỗ trợ doanh nghiệp phát hiện thị trường ngành, hiểu rõ khách hàng, đồng thời xây dựng chiến lược kinh doanh và truyền thông hiệu quả.
Hiểu rõ thị trường và phân tích các cơ hội cùng thách thức là yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp chuẩn bị kỹ lưỡng các phương án dự phòng và tối ưu hóa hiệu quả hoạt động đầu tư kinh doanh.
Việc thực hiện công tác nghiên cứu thị trường là một bước quan trọng và cần thiết trong quá trình phát triển du lịch Nghiên cứu thị trường giúp xác định chính xác nhu cầu, sở thích của khách hàng, từ đó điều chỉnh chiến lược phù hợp để thúc đẩy sự tăng trưởng của ngành du lịch Đây là một hoạt động mang lại lợi ích lớn, góp phần đẩy nhanh và nâng cao hiệu quả của quá trình phát triển du lịch bền vững.
1.2.2 Nhu cầu của khách hàng mục tiêu
Trong quá trình du lịch, khách hàng có nhiều nhu cầu đa dạng cần được đáp ứng, từ nhu cầu về lưu trú, dịch vụ giải trí đến trải nghiệm văn hóa địa phương Những nhu cầu này có thể được phân thành ba nhóm chính: nhu cầu về chỗ ở, nhu cầu về hoạt động và dịch vụ đi kèm, cùng với mong muốn khám phá và trải nghiệm nét đặc trưng của điểm đến Việc hiểu rõ các nhóm nhu cầu này giúp các doanh nghiệp du lịch tối ưu hóa dịch vụ, nâng cao trải nghiệm khách hàng và thúc đẩy sự hài lòng trong chuyến đi của du khách.
Nhu cầu đặc trưng của khách du lịch là muốn đi tham quan, giải trí và nghỉ dưỡng Để đáp ứng nhu cầu này, cần đưa khách đến các điểm có tài nguyên du lịch phong phú và các sự kiện hấp dẫn, giúp họ khám phá và trải nghiệm giá trị văn hóa, tự nhiên đặc sắc của địa phương.
Nhu cầu thiết yếu như ăn uống, ngủ nghỉ, thở không khí trong lành là những nhu cầu sinh lý cơ bản của con người Để đảm bảo đáp ứng những nhu cầu này, các khách sạn và nhà hàng tại điểm đến cung cấp dịch vụ và hàng hóa phù hợp, giúp du khách có trải nghiệm thuận tiện và thoải mái trong chuyến đi.
Nhu cầu khác (bổ sung) là những nhu cầu đa dạng, nhằm thỏa mãn nhu cầu cá nhân của khách du lịch xa nhà Các địa phương cần đáp ứng đúng mong muốn của khách hàng bằng cách cung cấp dịch vụ chất lượng, ưu đãi hấp dẫn và tạo dựng môi trường sống an toàn, ổn định để thu hút và giữ chân khách hàng hiệu quả.
Để thu hút khách hàng mục tiêu, cần có các thành phần tạo ra sức hấp dẫn đặc biệt, bao gồm các điểm du lịch nổi bật và tuyến du lịch đa dạng đáp ứng nhu cầu tham quan, thưởng ngoạn của du khách Những điểm đến này thường gồm các cảnh quan thiên nhiên tuyệt đẹp, các kỳ quan, di sản văn hóa thế giới và di tích lịch sử mang đậm nét đặc sắc văn hóa của từng vùng, giúp du khách thỏa mãn sở thích khám phá và trải nghiệm văn hóa đa dạng.
1.2.3.1 Khái Niệm Đối thủ cạnh tranh là những đối tượng có cùng phân khúc khách hàng, cùng sản phẩm, giá tương đồng và có sức mạnh cạnh tranh trên cùng phân khúc thị trường.
1.2.3.2 Các loại đối thủ cạnh tranh:
Đối thủ cạnh tranh trực tiếp là những công ty hoặc cá nhân có điểm tương đồng về sản phẩm hoặc dịch vụ, đặc biệt là trong lĩnh vực du lịch Ví dụ, tỉnh Hà Giang đã xây dựng thành công sản phẩm du lịch cộng đồng dựa trên vị trí địa lý và cảnh quan thiên nhiên ưu thế Tuy nhiên, nhiều tỉnh thành khác như Quảng Nam hay Quảng Ninh cũng phát triển các sản phẩm du lịch cộng đồng, tạo ra sự cạnh tranh trực tiếp với Hà Giang.
VĂN HÓA DU LỊCH TRONG XÂY DỰNG SẢN PHẨM DU LỊCH CỦA TỈNH HÀ GIANG
Giới thiệu sản phẩm du lịch của tỉnh Hà Giang
Hà Giang là một tỉnh thuộc vùng cực Bắc của Việt Nam, nổi bật với địa hình hiểm trở nhưng vô cùng hùng vĩ, tiềm năng phát triển du lịch tự nhiên và văn hóa phong phú Tỉnh đang thu hút ngày càng nhiều khách du lịch trong nước và quốc tế nhờ vào vẻ đẹp độc đáo của thiên nhiên Chính quyền và sở du lịch đã phát triển các sản phẩm du lịch mới nhằm khai thác tối đa lợi thế về cảnh quan, đặc biệt để hấp dẫn giới trẻ yêu thích khám phá và mạo hiểm Các tour du lịch mới gồm khám phá Chiêu Lầu Thi bằng xe máy, chinh phục thác Minh Tân, thăm Cao Nguyên Đá qua tuyến đường mòn Cán Tỷ, và trải nghiệm bay dù lượn ngắm mùa vàng Tây Bắc, nhằm đem lại trải nghiệm du lịch độc đáo và hấp dẫn.
Hà Giang nổi tiếng với các danh thắng cấp quốc gia như ruộng bậc thang Hoàng Su Phì, bãi đá cổ Nấm Dẩn, chùa Sùng Khách, Phố cổ Đồng Văn, nhà Vương và cột cờ Lũng Cú Vùng đất này sở hữu tổng cộng 23 di tích, thắng cảnh quốc gia, 29 di tích, thắng cảnh cấp tỉnh, 14 di sản phi vật thể, 3 bảo vật quốc gia và đặc biệt là danh hiệu Công viên địa chất toàn cầu Cao nguyên đá Đồng Văn – một di sản quốc tế Để phù hợp xu hướng du lịch của giới trẻ và tận dụng lợi thế phát triển du lịch thể thao, mạo hiểm, khám phá, Hà Giang đang tích cực nghiên cứu và tạo ra các sản phẩm du lịch mới hấp dẫn.
MÂY NẮNG CHIÊU LẦU THI
Chương trình du lịch này mở ra cơ hội để du khách khám phá và hòa mình vào thiên nhiên tươi đẹp của vùng đất, đồng thời trải nghiệm phong tục, lối sống và sinh hoạt đặc sắc của cộng đồng địa phương Đây là hành trình giúp du khách hiểu rõ hơn về giá trị văn hóa độc đáo của vùng đất này, mang lại những trải nghiệm chân thực và ý nghĩa.
Du khách Việt thường tìm đến các điểm săn mây nổi tiếng trên cung đường Tây Bắc như Bạch Mộc Lương Tử, Y Tý, Sìn Hồ, Tà Xùa nhưng ít người biết đến Chiêu Lầu Thi, một điểm đến còn đẹp hơn Chiêu Lầu Thi, còn gọi là Chín Tầng Thang theo tiếng địa phương, nằm trong dãy Tây Côn Lĩnh, cao thứ hai của tỉnh Hà Giang, thuộc huyện Hoàng Su Phì Đây là một trong những đỉnh núi cao nhất vùng giao thoa Đông - Tây Bắc nước ta, nằm trên địa bàn các thôn Tân Minh, Chiến Thắng, xã Hồ Thầu.
Lên Chiêu Lầu Thi bằng xe máy, du khách sẽ khám phá vẻ đẹp của các cánh rừng mận và rừng đào, đặc biệt là khu rừng thưa Tống Quá Sủ mang đặc trưng rừng ôn đới Châu Âu với những bãi cỏ mềm mại dưới tàng cây Để đến đỉnh cao nhất, cần leo bộ khoảng 600m đường đá dốc đứng, nơi có khoảng trống bằng phẳng phù hợp để cắm trại, đốt lửa trại và vui chơi Tour săn mây Chiêu Lầu Thi có thể kết hợp với các hoạt động như săn tuyết rơi mùa đông, khám phá bãi đá cổ Nấm Dẩn mùa hè hay tham quan danh thắng ruộng bậc thang Hoàng Su Phì theo mùa xuân và mùa thu.
Tour du lịch thử thách lòng can đảm của du khách.
Dọc theo quốc lộ 4C, từ Km 20 về thành phố Hà Giang, có một dòng suối dốc lý tưởng cho các hoạt động giải trí như chèo Kayak mạo hiểm vào mùa nước nổi và câu cá mùa cạn Nước tại đây trong vắt quanh năm, hai bờ là các bãi sỏi cuội nhẵn nhiều màu sắc, kích cỡ từ quả trứng gà đến lớn như chiếc ô tô Thượng nguồn của đoạn suối bắt đầu gần trung tâm xã Minh Tân và kéo dài khoảng 10 km trước khi dòng nước trở nên êm dịu hơn, tạo điều kiện thuận lợi cho các hoạt động dã ngoại và cắm trại tại các bãi sỏi ven bờ.
Vài năm gần đây, khu vực này trở thành điểm đến phổ biến cho các đoàn du khách tổ chức cắm trại và nghỉ chân cuối tuần Nhiều gia đình tại Hà Giang chọn nơi đây làm địa điểm picnic, tạo cơ hội cho trẻ em khám phá thiên nhiên, tắm suối và thư giãn Đây là địa điểm lý tưởng để trải nghiệm hoạt động ngoài trời và tận hưởng không khí trong lành của vùng núi cao.
Bộ phim truyền hình nổi tiếng “Lặng yên dưới vực sâu” đã chọn nơi đây là một trong những bối cảnh quay bộ phim.
Gần đây, Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch địa phương đã thành công trong việc thử nghiệm hoạt động chèo Kayak mạo hiểm trên đoạn suối dốc Du khách có thể bắt đầu hành trình tại khu vực Minh Tân, sau đó tận hưởng trải nghiệm chèo Kayak và cắm trại tại các bãi sỏi ven suối Ngoài ra, du khách còn có thể tiếp tục hành trình về khu vực Chum Vàng Chum Bạc gần thành phố để thưởng thức đặc sản thắng cố ngựa hoặc nghỉ ngơi tại Resort Trường Xuân, mang đến trải nghiệm du lịch kết hợp thể thao và nghỉ dưỡng độc đáo.
Sản phẩm du lịch này dễ dàng kết hợp với tour khám phá Cao nguyên đá Đồng Văn hoặc thành phố Hà Giang, mang đến trải nghiệm du lịch đa dạng và hấp dẫn Phù hợp với du khách quốc tế cũng như du khách trẻ nội địa yêu thích thể thao mạo hiểm, đây là loại hình du lịch đặc biệt dành cho những tâm hồn phiêu lưu khám phá.
LỊCH SỬ GIỮA LƯNG TRỜI
Tour du lịch đưa du khách tìm hiểu văn hóa lịch sử, tìm hiểu kiến thức tự nhiên kết hợp với trải nghiệm phong cảnh hùng vĩ.
Hiện nay, khu vực này còn lưu giữ nhiều dấu tích và công trình phòng thủ của thực dân Pháp từ năm 1884, như đồn bốt, tường thành và trại lính tại các điểm chiến lược dọc theo biên giới Việt-Trung và khu vực Tường thành Cán Tỷ Các công trình nổi bật còn lại bao gồm Đồn Cao Đồng Văn, Trại Phó Bảng, Đồng Đường Thượng, thể hiện sự quy mô, vững chắc và chiến lược phòng thủ quan trọng của thời kỳ đó Từ đỉnh Đồn Cao, du khách có thể bao quát toàn bộ thung lũng thị trấn Đồng Văn, chiêm ngưỡng vẻ đẹp hùng vĩ của vùng cao Đoạn đường mòn vượt qua eo đất thấp nhất từ Tường thành Cán Tỷ xuống Lao Và Chải đã trở thành lối đi lịch sử, nơi giao thoa giữa hai miền đất qua những cổng thành bằng đá và gỗ nghiến kiên cố, gọi là "cổng trời" Nơi đây còn nổi bật với các hẻm vực kỳ vĩ do kiến tạo karst, những nếp uốn của vỏ trái đất và các vườn đá phong hóa, tạo nên bức tranh thiên nhiên hùng vĩ, độc đáo của vùng cao nguyên đá Đồng Văn.
Trước kia, tuyến đường này từng bị bỏ hoang do nằm trong tầm pháo kích trong chiến tranh biên giới Hiện nay, tỉnh Hà Giang đã tiến hành sửa chữa và xây dựng lại, tạo ra một tuyến đường mới kết nối Quản Bạ với Yên Minh, rút ngắn khoảng 20km hành trình Tuyến đường mới mang lại nhiều khúc cua đẹp và cảnh quan hút hồn, không kém phần hấp dẫn so với hẻm vực Khe Lía, mở ra nhiều lựa chọn di chuyển cho các tour tham quan Cao nguyên đá Đồng Văn.
Nơi này dự kiến triển khai loại hình du lịch mạo hiểm dù lượn trên Cao nguyên đá Đồng Văn vào Lễ hội hoa Tam Giác Mạch lần III.
Gần đây, Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch cùng các đối tác đã thành công thử nghiệm loại hình du lịch mạo hiểm dù lượn trên Cao nguyên đá Đồng Văn This hoạt động mở ra cơ hội mới cho ngành du lịch địa phương, thu hút du khách đam mê thể thao mạo hiểm và khám phá vẻ đẹp hoang sơ của cao nguyên Tuy nhiên, do yêu cầu cao về sức khỏe, kỹ thuật và đam mê, loại hình này phù hợp với nhóm khách hàng hạn chế Đây là bước đi tiên phong góp phần nâng cao giá trị du lịch trải nghiệm của Đồng Văn và thúc đẩy phát triển du lịch bền vững tại khu vực.
Vùng này đang tích cực chuẩn bị các điều kiện cần thiết để đảm bảo hoạt động hiệu quả trong kỳ diễn ra trong 2 tháng tới Các công tác về đào tạo hướng dẫn viên chuyên nghiệp, trang bị kỹ thuật hiện đại, đảm bảo y tế và cứu hộ đều đang được đẩy mạnh để sẵn sàng triển khai Nhờ sự chuẩn bị kỹ lưỡng này, hoạt động dự kiến sẽ diễn ra suôn sẻ, an toàn và thành công.
Lễ hội hoa Tam Giác Mạch lần thứ III diễn ra vào tháng 10-11 năm nay thu hút du khách đến tham quan và chụp hình lưu niệm Mặc dù các hoạt động mạo hiểm như bay vẫn chưa thể thu hút đông đảo du khách tham gia, nhưng lễ hội vẫn là sự kiện hấp dẫn với các hoạt động vui chơi trên mặt đất và là điểm đến lý tưởng để thưởng thức vẻ đẹp của mùa hoa Tam Giác Mạch.
Tham gia hoạt động này, du khách có thể ngắm nhìn từ trên không trung những phong cảnh thiên nhiên hùng vĩ và mê hoặc, gồm các cung đường uốn lượn đẹp mắt và những dòng sông xanh mát như sợi chỉ vắt qua khe núi Đây là trải nghiệm nhìn toàn cảnh tuyệt vời mà trước đây chỉ có thể thấy qua flycam.
Biểu hiện của văn hóa du lịch trong xây dựng sản phẩm du lịch của tỉnh Hà Giang
2.2.1 Công tác nghiên cứu thị trường
Trong sáu tháng đầu năm 2022, lượng khách du lịch đến Hà Giang đạt trên 1,1 triệu lượt, tăng 72,06% so với cùng kỳ năm 2021 và đạt 73,7% kế hoạch năm Doanh thu từ du lịch trong kỳ này lên đến 2.211,3 tỷ đồng, thể hiện sự phục hồi rõ rệt của ngành du lịch địa phương Đặc biệt, trong kỳ nghỉ lễ 30.4 và 1.5 vừa qua, Hà Giang đã đón tiếp trên 66.000 lượt khách tham quan, với tổng doanh thu ước tính đạt khoảng 120 tỷ đồng Những con số này cho thấy du lịch Hà Giang đang phục hồi và phát triển mạnh mẽ sau thời gian chịu ảnh hưởng của dịch bệnh.
Theo số liệu từ Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Giang, địa phương này đã đón khoảng 42.000 lượt khách du lịch từ ngày 1 đến 4/9/2022, trong đó có khoảng 1.200 lượt khách quốc tế Tổng doanh thu từ hoạt động du lịch trong giai đoạn này ước đạt 84 tỷ đồng, góp phần thúc đẩy phát triển ngành du lịch địa phương.
Các điểm du lịch nổi bật tại Bắc Hà được du khách yêu thích nhất bao gồm Hmong Village, núi Cô Tiên, cổng trời Quản Bạ và khúc cua chữ M Ngoài ra, không thể bỏ qua dốc Thẩm Mã, cột cờ Lũng Cú, dinh thự nhà Vương, đèo Mã Pì Lèng, sông Nho Quế và danh thắng ruộng bậc thang Hoàng Su Phì Nhiều khách đến Bắc Hà còn khám phá các làng du lịch cộng đồng như thôn Tha, Hà Thành, Nậm Hồng, Nậm Đăm, Lũng Cẩm Trên và Lô Lô Chải để trải nghiệm văn hóa độc đáo của đồng bào dân tộc thiểu số.
Sau đợt bùng phát dịch tại Đà Nẵng, Hội đồng Tư vấn Du lịch (TAB) phối hợp cùng VnExpress thực hiện khảo sát nhu cầu du khách trong nước, tập trung phân tích hai thị trường lớn nhất là Hà Nội và TP Hồ Chí Minh Hà Giang cần nhận thức rõ tiềm năng từ hai thị trường này để phát triển du lịch hiệu quả Trước dịch bệnh, người Việt ưu tiên du lịch biển, nhưng trong tình hình mới, xu hướng chuyển sang du lịch thiên nhiên ngày càng gia tăng, đặc biệt khi biển trở thành nơi đông người Hà Giang với hơn thế mạnh về du lịch vùng núi Tây Bắc, sở hữu nhiều giá trị tự nhiên và văn hóa đặc sắc như Công viên địa chất toàn cầu, các làng bản truyền thống mang đậm nét kiến trúc và đời sống văn hóa của cư dân khu vực Cực Bắc của Tổ Quốc Đây chính là những yếu tố tiềm năng thúc đẩy phát triển du lịch cộng đồng tại địa phương này.
Dựa trên các kết quả phân tích, hiện nay, số lượng khách du lịch đến Hà Giang chủ yếu tập trung vào việc tiêu dùng các sản phẩm du lịch như du lịch cộng đồng và du lịch tham quan Đây cho thấy các hình thức du lịch này đang ngày càng thu hút khách và đóng vai trò quan trọng trong ngành du lịch địa phương Việc phát triển các sản phẩm du lịch đa dạng, phù hợp với nhu cầu của khách hàng sẽ giúp thúc đẩy ngành du lịch Hà Giang phát triển bền vững hơn trong tương lai.
Du lịch tham quan tại cao nguyên đá Đồng Văn tập trung chủ yếu vào việc ngắm cảnh và trải nghiệm Nơi đây được công nhận là công viên địa chất toàn cầu từ năm 2010, trở thành một sản phẩm du lịch đặc thù của Hà Giang Với giá trị nổi bật về mặt địa chất, cảnh quan, sinh vật và khảo cổ học, cùng với nét văn hóa đặc sắc của các dân tộc sinh sống trong điều kiện thiên nhiên khắc nghiệt, đã thu hút hàng ngàn du khách đến trải nghiệm Những điểm tham quan nổi bật như Núi Đôi, đèo Mã Pí Lèng, sông Nho Quế, hẻm vực Tu Sản, tượng Thạch Sơn Trần và vườn đá rộng lớn đã trở thành những điểm đến hấp dẫn nhất Văn hóa của đồng bào Mông, chiếm 90% dân số trên cao nguyên, với nhà trình tường đất, hàng rào đá, lễ hội, ẩm thực, chợ phiên, truyền thống canh tác trên hốc đá và trang phục dân tộc, mang lại trải nghiệm văn hóa đặc sắc cho du khách Ngoài ra, lễ hội hoa tam giác mạch hàng năm không chỉ là sản phẩm nổi bật thu hút khách du lịch mà còn thể hiện giá trị văn hóa đặc trưng của Hà Giang, mặc dù hiện nay mới chỉ khai thác theo chiều rộng mà chưa phát triển sâu sản phẩm du lịch đặc sắc hơn.
Du lịch văn hóa-lịch sử gắn liền với giá trị bản địa, đặc biệt là du lịch cộng đồng, ngày càng trở nên phổ biến và thu hút nhiều du khách tại Hà Giang Các địa phương trong tỉnh đã tích cực phát triển làng nghề truyền thống kết hợp với du lịch, với 35 làng văn hóa du lịch cộng đồng đã đăng ký và 15 trong số đó được UBND tỉnh công nhận là làng văn hóa du lịch tiêu biểu Những địa phương nổi bật như thôn Nặm Đăm (Quản Bạ) và thôn Hạ Thành (Hà Giang) thu hút lượng lớn khách tham quan Đồng thời, các làng nghề thủ công truyền thống cũng được khôi phục và đầu tư để đa dạng hóa sản phẩm du lịch, với 41 làng nghề được công nhận, cung cấp các sản phẩm quà lưu niệm đặc trưng như làng nghề nấu rượu thóc Nàng Đôn, nghề dệt thổ cẩm huyện Quang Bình, nghề chạm bạc của người Nùng và nghề trồng dệt vải lanh của người Mông.
Tại Hà Giang, nhiều bản làng như Làng du lịch cộng đồng Lô Lô Chải gần cột cờ Lũng Cú và xã Du Già, huyện Yên Minh, đang phát triển mô hình du lịch cộng đồng hấp dẫn du khách Năm 2019, lượng khách đến Du Già đạt trên 36 nghìn lượt, trong đó hơn 90% là khách quốc tế, thể hiện sức hút của du lịch địa phương Các dịch vụ lưu trú như nhà nghỉ, homestay được thiết kế theo phong cách dân tộc Tày, nhằm mang đến trải nghiệm văn hóa đặc sắc cho du khách Du khách không chỉ lưu trú mà còn được khám phá cảnh quan, thưởng thức ẩm thực truyền thống, tham gia các điệu dân ca, dân vũ, góp phần quảng bá nét đẹp văn hóa độc đáo của Hà Giang.
Công tác bảo tồn và phát huy các lễ hội truyền thống gắn liền với phát triển du lịch đã được đẩy mạnh, góp phần quảng bá nét đẹp văn hóa đặc sắc của địa phương Các lễ hội thường niên như Lễ hội hoa Tam giác mạch, Tuần văn hóa di sản Ruộng bậc thang Hoàng Su Phì và Lễ hội Khèn Mông đã dần trở thành những thương hiệu du lịch nổi bật của tỉnh Nhiều lễ hội truyền thống như lễ hội nhảy lửa của dân tộc Pà Thẻn, lễ hội Bàn Vương của dân tộc Dao, và lễ hội Gầu Tào của dân tộc Mông cũng được bảo tồn và phục dựng thành công, góp phần giữ gìn giá trị văn hóa truyền thống và thu hút du khách khám phá nét đẹp độc đáo của các cộng đồng dân tộc thiểu số.
Chợ phiên vùng cao là nét văn hóa đặc sắc của cộng đồng các dân tộc Hà Giang, đã trở thành điểm đến du lịch hấp dẫn và độc đáo Các hoạt động văn hóa như thổi khèn, đàn môi, hát giao duyên được tổ chức sôi động trong chợ, kết hợp với các mặt hàng thủ công mỹ nghệ, đồ lưu niệm, ẩm thực và sản vật địa phương Đây không chỉ là nơi người dân trao đổi, mua bán hàng hóa mà còn là trải nghiệm văn hóa đặc sắc thu hút đông đảo du khách tham quan.
2.2.2 Nhu cầu của khách hàng mục tiêu
Trong 6 tháng đầu năm 2022, tỉnh đón hơn 1,1 triệu lượt khách du lịch, trong đó khách quốc tế chiếm khoảng 7.567 lượt người và khách nội địa chiếm gần 1,1 triệu lượt Theo số liệu từ Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà, lượng khách du lịch đến tỉnh vẫn duy trì tốt, góp phần thúc đẩy phát triển ngành du lịch địa phương.
Giang, địa phương này đón khoảng 42.000 lượt du khách từ ngày 1 – 4/9/2022, trong đó khách nước ngoài ước đạt 1.200 lượt người.
Hình thức du lịch chủ yếu tại Hà Giang là du lịch tự túc, chiếm khoảng 70% với khách hàng chủ yếu là gia đình, nhóm sinh viên và các tổ chức hội Ngoài ra, khoảng 30% du khách tham gia các chuyến tour do các đơn vị lữ hành tổ chức để khám phá các điểm du lịch nổi bật trong tỉnh Nhiều người dân Hà Giang cũng chọn du lịch tự túc để tham quan, khám phá vẻ đẹp tự nhiên và văn hóa đặc trưng của địa phương.
Theo khảo sát của Tạp chí Du lịch, có 360 khách nội địa đã đến du lịch Hà Giang, trong đó khách từ Hà Nội chiếm 25,5%, các tỉnh miền Bắc chiếm 40,5%, từ TP Hồ Chí Minh chiếm 15,2%, và các địa phương khác chiếm 18,7% Độ tuổi của du khách tham gia khảo sát chủ yếu từ 18 đến 35 tuổi, cho thấy đây là nhóm khách trẻ yêu thích khám phá vẻ đẹp hoang sơ của Hà Giang Hà Giang đang trở thành điểm đến hấp dẫn với các nhóm khách du lịch nội địa từ nhiều khu vực khác nhau của Việt Nam.
Trong tổng số 360 phiếu khảo sát phát ra, có 357 phiếu hợp lệ để phân tích, chiếm 74%, trong đó hình thức đi theo đoàn chiếm tỷ lệ cao nhất với 72,1% Các phiếu khảo sát không đạt yêu cầu kiểm định chỉ là 3 phiếu bị loại, đảm bảo dữ liệu phân tích chính xác và đáng tin cậy.
Khách hàng chủ yếu tiêu thụ sản phẩm du lịch Hà Giang là khách nội địa, với tỷ lệ gấp 145 lần so với khách quốc tế trong năm 2022 Đặc biệt, lượng khách từ các tỉnh miền Bắc chiếm đa số, chủ yếu lựa chọn hình thức du lịch tự túc theo đoàn gia đình, bạn bè Nhóm khách này chủ yếu là người trẻ tuổi, yêu thích sự tự do, mạo hiểm và mong muốn trải nghiệm khám phá các danh lam thắng cảnh hùng vĩ của núi rừng Hà Giang Đi theo hình thức du lịch này không chỉ giúp giảm chi phí mà còn cho phép du khách tự do khám phá theo ý thích Ngoài ra, chi phí cho các chuyến đi Hà Giang khá hợp lý, phù hợp với khách du lịch có mức thu nhập trung bình trở lên, làm cho du lịch Hà Giang ngày càng thu hút sự quan tâm của nhiều nhóm khách hàng trong nước.
MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM HOÀN THIỆN VĂN HÓA DU LỊCH
Mục tiêu và phương hướng phát triển du lịch của tỉnh Hà Giang
3.1.1 Mục tiêu phát triển du lịch của tỉnh Hà Giang
Hà Giang đã xác định phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn của tỉnh nhằm tận dụng lợi thế và tiềm năng phát triển trong lĩnh vực này Chính sách xây dựng du lịch chuyên nghiệp, cạnh tranh cao, gắn với các sản phẩm nông nghiệp đặc trưng, và đảm bảo phát triển bền vững là ưu tiên hàng đầu Việc phát huy các giá trị văn hóa truyền thống, cảnh quan thiên nhiên và kiến trúc địa phương giúp nâng cao nhận thức và đời sống của nhân dân Bên cạnh đó, tỉnh chú trọng phục hồi du lịch nội địa và kết hợp phục hồi kinh tế - xã hội sau đại dịch Covid-19 Hà Giang hướng tới hình thành các khu, điểm du lịch quy mô lớn và đa dạng sản phẩm, đặc biệt phát triển du lịch cộng đồng, nhằm xây dựng thương hiệu du lịch an toàn, hấp dẫn và đặc sắc cho tỉnh.
3.1.2 Phương hướng phát triển du lịch của tỉnh Hà Giang Để thực hiện những mục tiêu trên, tỉnh Hà Giang đã quy hoạch và phát triển du lịch theo hướng bài bản và bền vững Tỉnh Hà Giang xác định 5 nhóm giải pháp chính là nâng cao nhận thức về phát triển du lịch; phát triển sản phẩm du lịch phong phú, đa dạng có tính cạnh tranh cao; xây dựng cơ chế, chính sách thúc đẩy phát triển du lịch, nâng cao chất lượng hoạt động xúc tiến đầu tư, quảng bá du lịch; tập trung đầu tư xây dựng hạ tầng du lịch và nâng cao năng lực, hiệu quả quản lý nhà nước về du lịch.
Theo quy hoạch, Hà Giang sẽ phát triển bốn trung tâm du lịch chính gồm Trung tâm du lịch văn hóa, lịch sử Đồng Văn; Trung tâm du lịch khoa học, mạo hiểm Mèo Vạc; Trung tâm du lịch sinh thái, đô thị xanh Yên Minh; và Trung tâm du lịch vui chơi giải trí cao cấp Quản Bạ Đồng thời, tỉnh xây dựng năm phân khu du lịch chủ đạo là du lịch lòng hồ thủy điện Thái An, công viên văn hóa Thanh niên xung phong Mèo Vạc, du lịch thể thao mạo hiểm Mã Pì Lèng, du lịch nghỉ dưỡng chăm sóc sức khỏe Quản Bạ, và du lịch sinh thái Nặm Đăm Hà Giang cũng tập trung đầu tư hoàn thiện cơ sở hạ tầng phục vụ ngành du lịch, nỗ lực thu hút đầu tư vào các khu du lịch trọng điểm như Công viên địa chất toàn cầu Cao nguyên đá Đồng Văn, danh thắng ruộng bậc thang Hoàng Su Phì, và du lịch lòng hồ huyện Bắc Mê.
Tỉnh Hà Giang đã chú trọng nâng cao cơ sở vật chất để phục vụ du lịch Đồng thời, Hà Giang thường xuyên quảng bá hình ảnh đất và người địa phương đến du khách trong và ngoài nước thông qua các tổ chức, doanh nghiệp Bên cạnh đó, tỉnh cũng đẩy mạnh hợp tác phát triển du lịch bằng cách liên kết với các tỉnh lân cận để thúc đẩy các chương trình quảng bá và xúc tiến du lịch hiệu quả.
Tỉnh Hà Giang xác định phát triển du lịch bền vững dựa trên việc giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc và bảo vệ cảnh quan tự nhiên Việc duy trì nét đẹp truyền thống và giữ gìn cảnh quan hùng vĩ của thiên nhiên là chìa khóa để thúc đẩy du lịch phát triển lâu dài Hà Giang luôn chú trọng đến sự cân bằng giữa phát triển du lịch và bảo tồn giá trị văn hóa, môi trường tự nhiên để mang lại lợi ích bền vững cho cộng đồng địa phương.
Đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện văn hóa du lịch trong xây dựng sản phẩm du lịch của tỉnh Hà Giang
Để thúc đẩy phát triển du lịch bền vững ở Hà Giang, cần có sự tham gia tích cực của người dân địa phương và chính sách hỗ trợ từ Nhà nước để định hướng, xây dựng các chính sách quản lý phù hợp Nhờ đó, các hộ gia đình và doanh nghiệp khai thác du lịch sẽ có quyền lợi rõ ràng trong việc bảo vệ di sản văn hoá dân tộc, đồng thời góp phần quảng bá hình ảnh du lịch của vùng Các nhà tư vấn cần hỗ trợ người dân phương pháp phát triển du lịch cộng đồng kết hợp với việc bảo tồn và phát huy bản sắc văn hoá truyền thống, góp phần nâng cao giá trị du lịch Hà Giang.
Khách hàng chủ yếu tiêu thụ sản phẩm du lịch Hà Giang là khách nội địa trong nước, chiếm tỉ lệ gấp 145 lần so với khách quốc tế vào năm 2022 Phần lớn khách đến từ các tỉnh miền Bắc, với hình thức du lịch chủ yếu là đi tự túc theo nhóm gia đình hoặc bạn bè Để thúc đẩy ngành du lịch, cần phát triển các sản phẩm du lịch mới, độc đáo và mang đậm nét văn hóa địa phương nhằm thu hút nhiều khách quốc tế hơn, từ đó tăng trưởng kinh tế cho Hà Giang nói riêng và Việt Nam nói chung.
Hà Giang đang gặp khó khăn về cơ sở vật chất kỹ thuật và hạ tầng du lịch so với các khu vực khác, điều này khiến sản phẩm du lịch của tỉnh yếu thế hơn trong cạnh tranh Để nâng cao vị thế, Hà Giang cần tăng cường đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng và kỹ thuật, đồng thời đẩy mạnh công tác quản lý và thu hút đầu tư vào lĩnh vực du lịch Việc này sẽ giúp tỉnh thu hút nhiều hơn khách du lịch và nâng cao khả năng cạnh tranh trên thị trường du lịch quốc gia và quốc tế.
Hà Giang đang phát triển các sản phẩm du lịch đặc thù như một thế mạnh, phù hợp với các thị trường ngách có mục đích rõ ràng về khám phá thiên nhiên và văn hóa Nhiệm vụ chính của tỉnh là nâng cấp, phát triển dòng sản phẩm hiện có và thúc đẩy du lịch thương mại biên giới, đồng thời xây dựng chính sách hỗ trợ đào tạo nhân lực, phát triển du lịch cộng đồng và bảo tồn giá trị văn hóa truyền thống Để đảm bảo thực hiện kế hoạch đúng tiến độ, Hà Giang cần chú trọng vào việc hỗ trợ nghệ nhân, bảo tồn kiến trúc truyền thống và nâng cao hoạt động xúc tiến, quảng bá du lịch Tuy nhiên, do sự hấp dẫn của các sản phẩm du lịch đặc thù, các thị trường khách đại trà cũng mong muốn trải nghiệm, đòi hỏi tỉnh phải cẩn trọng trong đầu tư và phát triển các điểm dịch vụ, tránh hình thành sự thương mại hóa mất đi tính chân thực của các giá trị tài nguyên du lịch.
Các sản phẩm du lịch Hà Giang vẫn còn thiếu đa dạng và chưa khai thác tối đa tiềm năng, dịch vụ chưa có sự liên kết chặt chẽ và nguồn nhân lực chưa chuyên nghiệp Sản phẩm du lịch cộng đồng và du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng còn hạn chế về chất lượng và quy mô nhỏ, trong khi hoạt động du lịch mạo hiểm mới đang trong giai đoạn phát triển ban đầu Thời kỳ đã qua khiến vòng đời sản phẩm mất đi tính mới mẻ, dẫn đến thiếu sáng tạo và đột phá, ảnh hưởng tới khả năng thu hút khách du lịch lâu dài.
Người dân địa phương và doanh nghiệp cần đảm bảo nguyên tắc trong xây dựng sản phẩm du lịch, đó là sản phẩm phải phản ánh linh hồn của văn hóa truyền thống và đặc trưng của từng tộc người, vùng miền Việc này giúp nâng cao giá trị, tăng sức hấp dẫn và khả năng cạnh tranh của các sản phẩm du lịch, đồng thời khắc phục tình trạng sản phẩm na ná giống nhau và thiếu sáng tạo Ngoài ra, cần kết hợp hài hòa giữa sự đa dạng của các loại hình sản phẩm và tính chuyên đề của gói du lịch văn hóa, trong đó truyền đạt thông điệp về chân - thiện - mỹ, đồng thời giữ lại những sắc thái hấp dẫn, lạ mắt.
Chống hàng giả trong xây dựng sản phẩm du lịch văn hóa dân tộc thiểu số là vấn đề cần được kiên quyết thực hiện Các chương trình văn nghệ, nghi lễ trình diễn và hoạt động văn hóa của các dân tộc thiểu số phải giữ gìn tính chân thực và khách quan của nét văn hóa truyền thống Việc làm giả các sinh hoạt văn hóa truyền thống nhằm thu hút khách du lịch là không chấp nhận được, cần phải tôn trọng và bảo vệ giá trị văn hóa đặc trưng của các dân tộc thiểu số để phát triển du lịch bền vững.