Thư viện điện tử xin giới thiệu tới bạn đọc tài liệu Hoàn cảnh ra đời và ý nghĩa nhan đề Rừng xà nu, với nội dung tài liệu chi tiết và ngắn gọn sẽ là nguồn thông tin hữu ích để giúp các bạn học sinh học tốt hơn môn Ngữ văn 12. Mời thầy cô cùng các bạn học sinh tham khảo.
Trang 1Hoàn cảnh ra đời và ý nghĩa nhan đề Rừng xà nu
I Khái quát về tác giả
1 Tiểu sử
Nguyễn Trung Thành hay còn gọi là Nguyên Ngọc tên thật là Nguyễn Văn Báu sinh năm 1932 quê ở huyện Thăng Bình, tỉnh Quảng Nam
Năm 1950 ông vào bộ đội, sau đó làm phóng viên báo Quân đội nhân dân liên khu V
Ông từng là Ủy viên Ban Chấp hành Hội Nhà văn Việt Nam, tổng biên tập báo Văn nghệ
2 Con đường nghệ thuật
Những năm tháng lăn lộn trong cuộc kháng chiến chống Pháp ở Liên khu V đã giúp ông hiểu biết sâu sắc về Tây Nguyên, để sau khi tập kết ra Bắc có thể viết cuốn tiểu thuyết đầu tay Đất nước đứng lê - tác phẩm được tặng giải Nhất - Giải thưởng Hội Văn nghệ Việt Nam (1954 - 1955)
Sau năm 1954 ông còn có những sáng tác phục vụ công cuộc xây dựng cuộc sống mới ở miền Bắc như tập truyện ngắn Rẻo cao (1961)
Với bút danh Nguyễn Trung Thành ông đã viết nhiều tác phẩm có tiếng vang lớn trong đời sống lúc bấy giờ, như tập truyện và kí Trên quê hương những anh hùng Điện Ngọc (1969) và tiểu thuyết Đất Quảng (1971 - 1974)
II Hoàn cảnh sáng tác
Truyện ngắn “Rừng xà nu” được Nguyễn Trung Thành sáng tác mùa hè năm 1965 khi giặc Mĩ đổ ào ạt vào miền Nam Chúng đổ bộ vào bãi biểu Chu Lai, lộ rõ bản chất sát nhân của đế quốc, khủng bố đẫm máu phong trào cách mạng của nhân dân
ta Nguyễn Trung Thành cũng giống như những nhà văn cùng thời của mình, muốn viết một bài “Hịch tướng sĩ” của thời đại chống Mĩ Nên sau khi viết tùy bút
“Đường chúng ta đi”, ông bắt tay vào viết truyện ngắn “Rừng xà nu”
Truyện ngắn “Rừng xà nu” được ra mắt lần đầu tiên trên tạp chí Văn nghệ Quân giải phóng Trung Trung Bộ số 2/1965, sau đó in trong tập Trên quê hương những anh hùng Điện Ngọc, là tác phẩm nổi tiếng nhất trong số các sáng tác của Nguyên
Trang 2Ngọc (Nguyễn Trung Thành) viết trong những năm kháng chiến chống đế quốc Mĩ
Theo lời tâm sự của nhà văn, khi chuẩn bị cho số Hai của tạp chí văn nghệ giải phóng miền Trung Trung Bộ, Nguyễn Trung Thành dự định viết một truyện ngắn chiến đấu về đồng bằng nhưng ý định đó không thành công Vì nó làm thức đậy trong lòng tác giả những cảm xúc đã chín muồi về thời kì ở Tây Nguyên Thế là
“Rừng xà nu”, con người Tây Nguyên đã trải mình trên những trang văn hừng hực của Nguyễn Trung Thành Như vậy theo lời của nhà văn thì sự ra đời của tác phẩm
“Rừng xà nu” bắt đầu đến với ngòi bút gần như không hề tính trước, là một khu rừng xà nu, những cây xà nu
Nhà văn đặt tên cho tác phẩm là “Rừng xà nu” không phải là ngẫu nhiên vô tình
mà là một dụng ý nghệ thuật Bởi đối với những nhà văn, nhất là những nhà văn có tài, việc đặt tên cho các đứa con tinh thần của mình là một việc làm hết sức quan trọng bởi nó ghi dấu linh hồn của tác phẩm và tư tưởng tác giả Tên tác phẩm không khác gì một chiếc chìa khóa giúp người đọc mở vào chiếm lĩnh thế giới huyền diệu của tác phẩm hoặc nó được ví như một lối mở dẫn dắt người đọc và khám phá lâu đài của văn chương, nghệ thuật
Đọc tác phẩm ta thấy nhà văn có thể đặt tên khác cho truyện ngắn của mình là Tnú,
là Làng Xô Man, bởi câu chuyện xoay quanh những con người ấy Nếu đặt là Tnú, kết quả của cách đặt tên ấy là hướng người đọc vào nhân vật trung tâm nhưng lại làm mất đi tính khái quát gợi mở - điều cốt yếu của một tác phẩm văn học Vì vậy nhà văn đặt tên là “Rừng xà nu” với những ý nghĩa sâu sắc dưới đây:
Đó là một hàm nghĩa sâu xa, nó là hình ảnh gắn bó mật thiết và để lại những dấu
ấn sâu đậm trong cuộc đời viết văn của Nguyên Ngọc - Nguyễn Trung Thành Trong truyện rừng xà nu không chỉ được trạm khắc thành một bức tranh phong cảnh có đường nét, màu sắc mang đặc trưng của đại ngàn Tây Nguyên hùng vĩ mà
nó còn làm nền cho câu chuyện bi tráng về Tnú Vì vậy xà nu mang ý nghĩa biểu tượng cho sức sống mãnh liệt, khát vọng tự do, vẻ đẹp tâm hồn và tinh thần bất khuất của đồng bào Tây Nguyên Nhan đề truyện là sự lựa chọn đặc sắc của Nguyễn Trung Thành góp phần tạo lên chất sử thi anh hùng, lấp lánh màu sắc thiên nhiên trong thiên truyện Hơn thế nữa, xà nu được biết đến là một loại cây rất đặc trưng của núi từng Tây Nguyên hùng vĩ, thơ mộng Ấy là loài cây hùng vĩ và cao thượng, man dại và trong sạch “Thân cây cao vút, vạm vỡ, ứa nhựa, tán lá vừa
Trang 3thanh nhã, vừa rắn rỏi” Nó là một sự sống không thể thiếu của đồng bào các dân tộc Tây Nguyên bởi nó tạo lên một không khí Tây Nguyên, chất Tây Nguyên độc đáo cho thiên truyện
-Mời các bạn tham khảo thêm các bài viết dưới đây của chúng tôi:
Soạn văn 12 ngắn gọn
Tác giả - Tác phẩm Ngữ Văn 12
Phân tích tác phẩm lớp 12
20 đề đọc hiểu thi THPT Quốc gia môn Ngữ văn