BÁO CÁOTHỰC TẬP TỐT NGHIỆP ĐỀ TÀI THỰC TẬP: SỬ DỤNG PHẦN MỀM CFD TÍNH TOÁN CÔNG SUẤT HỆ THỐNG ĐIỀU HÒA KHÔNG KHÍ VÀ PHÂN TÍCH TỐI ƯU HỆ THỐNG DẪN GIÓ CHO KHOANG KHÁCH XE BUS TB120S CƠ SỞ
GIỚI THIỆU VỀ CƠ SỞ THỰC TẬP
Giới thiệu về Công ty Cổ phần Tập đoàn Trường Hải (TRUONG HAI GROUP)
1.1.1 Sơ lược về công ty
Công ty Cổ phần Tập đoàn Trường Hải (Trường Hải Group), tiền thân là Công ty CP Ô tô Trường Hải (THACO), được thành lập vào ngày 29/04/1997 tại Đồng Nai Do ông Trần Bá Dương sáng lập, hiện là Chủ tịch Hội đồng Quản trị của tập đoàn.
Sau 25 năm phát triển, THACO đã trở thành tập đoàn đa ngành hàng đầu, bắt đầu là một công ty nhập khẩu xe cũ và cung cấp phụ tùng ô tô Hiện nay, doanh nghiệp sở hữu hai tập đoàn lớn là THACO AUTO (Ô tô) và THAGRICO (Nông Lâm nghiệp), cùng với bốn tổng công ty gồm THACO Industries (Cơ khí và Công nghiệp hỗ trợ), THADICO (Đầu tư xây dựng), THILOGI (Logistics) và THISO (Thương mại dịch vụ) Các ngành hoạt động của THACO hỗ trợ lẫn nhau, tạo ra chuỗi giá trị tích hợp cao và nâng cao sức cạnh tranh trên thị trường.
1.1.2 Quá trình hình thành và các giai đoạn phát triển của công ty
Năm 1997, THACO được thành lập tại Đồng Nai với chức năng chính là mua bán và sửa chữa xe đã qua sử dụng, đánh dấu bước khởi đầu trong lĩnh vực kinh doanh ô tô Đến năm 1999, công ty mở rộng thị trường phía Bắc bằng việc thành lập chi nhánh đầu tiên tại Hà Nội, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển mạng lưới kinh doanh.
Năm 2001: Bắt đầu lắp ráp xe tải nhẹ mang thương hiệu KIA - Hàn Quốc.
Năm 2003, THACO đã đầu tư vào khu kinh tế mở Chu Lai, Quảng Nam để thúc đẩy chiến lược phát triển ngành công nghiệp ô tô của Việt Nam Đây là bước đi chiến lược hướng tới việc nâng cao năng lực sản xuất và thương hiệu ô tô trong nước, phù hợp với xu thế hội nhập khu vực ASEAN, đặc biệt sau khi thuế nhập khẩu ô tô về mức 0% vào năm 2018, tạo điều kiện thuận lợi cho ngành công nghiệp ô tô Việt Nam phát triển cạnh tranh quốc tế.
Năm 2012: Đầu tư vào lĩnh vực đầu tư xây dựng hạ tầng và kinh doanh bất động sản thông qua việc góp vốn vào Công ty Đại Quang Minh.
- Đầu tư Xây dựng, Logistics, Thương mại - Dịch vụ.
- Đầu tư logistics bổ trợ cho SXKD ô tô tại Chu Lai, Quảng Nam.
- Đầu tư phát triển về cơ khí và sản xuất linh kiện phụ tùng.
- Đầu tư vào nông nghiệp thông qua Công ty Nông nghiệp Hoàng Anh Gia Lai.
Tháng 5 năm 2020, Công ty TNHH MTV Giao nhận Vận chuyển quốc tế Trường Hải (THILOGI) chính thức thành lập nhằm mở rộng hoạt động trong lĩnh vực logistics THILOGI sở hữu ba công ty con chuyên về các lĩnh vực cốt lõi của ngành logistics, gồm Công ty Cảng, Công ty Vận Tải Biển và Công ty Vận Tải Đường bộ Việc thành lập này giúp THILOGI nâng cao năng lực vận chuyển và kết nối toàn diện các dịch vụ logistics, đáp ứng tốt nhu cầu của khách hàng trong và ngoài nước.
Tháng 12 năm 2020, THACO chính thức thành lập THACO AUTO, đánh dấu bước chuyển lớn trong chiến lược mở rộng lĩnh vực ô tô của tập đoàn Đồng thời, các công ty và đơn vị hoạt động trong lĩnh vực sản xuất, phân phối và bán lẻ ô tô đã được chuyển về hệ thống của THACO AUTO, nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động và tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững của thương hiệu trong ngành công nghiệp ô tô Việt Nam.
Năm 2021, công ty triển khai kế hoạch tái cấu trúc thành tập đoàn công nghiệp đa ngành, tập trung vào các ngành nghề bổ trợ, tích hợp cao nhằm thúc đẩy sự phát triển bền vững Chiến lược này hướng tới thích nghi với xu hướng số hóa và hội nhập quốc tế, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động và mở rộng thị trường.
Vào tháng 5 năm 2021, công ty cổ phần Thương mại và Dịch vụ Quốc tế THISO chính thức được thành lập, đánh dấu bước tiến quan trọng trong lĩnh vực kinh doanh Đồng thời, THISO đã thành lập Công ty TNHH THISO Retail nhằm mở rộng hoạt động kinh doanh siêu thị và đại siêu thị Công ty này dự kiến phát triển bằng cách mua lại cơ sở bán lẻ và ký hợp đồng nhượng quyền với E-MART Inc của Hàn Quốc, mở ra cơ hội hợp tác chiến lược và thúc đẩy sự phát triển bền vững của hệ thống phân phối của công ty.
Tháng 11 năm 2021: Thành lập Tổng Công ty Cơ khí & CNHT (THACO Industries).
Năm 2022: Năm thứ 2 thực hiện chiến lược “THACO là Tập đoàn công nghiệp đa ngành bao gồm: Ô tô, Nông nghiệp, Cơ khí & Công nghiệp hỗ trợ, logistics, Đầu tư
Chúng tôi xây dựng và hoạt động trong lĩnh vực thương mại, dịch vụ có tính bổ trợ và tích hợp cao, phù hợp với xu hướng hội nhập quốc tế và số hóa, nhằm mang lại giá trị tối ưu cho khách hàng và xã hội Sứ mệnh của chúng tôi là đóng góp vào sự phát triển kinh tế đất nước bằng cách cung cấp các giải pháp hiệu quả, nâng cao năng lực cạnh tranh và thúc đẩy sự phát triển bền vững.
1.1.3 Tầm nhìn và sứ mệnh của công ty
Là tập đoàn công nghiệp đa ngành và doanh nghiệp Việt có vị trí hàng đầu trong khu vực ASEAN.
- THACO là thương hiệu Việt mang lại niềm tự hào cho đất nước.
- Mang lại giá trị cho khách hàng, cho xã hội và cho nền kinh tế Việt Nam.
Chúng tôi xây dựng môi trường làm việc đặc thù và ưu việt nhằm tạo điều kiện để nhân sự phát triển toàn diện, đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế Môi trường này giúp nhân viên phát huy tối đa năng lực, từ đó đóng góp tích cực vào việc xây dựng nguồn nhân lực chất lượng cao cho đất nước Chính sách và hoạt động của chúng tôi hướng tới việc nâng cao chất lượng nhân sự, chuẩn bị nguồn nhân lực phù hợp với xu thế toàn cầu Điều này góp phần thúc đẩy sự phát triển bền vững của doanh nghiệp và đất nước trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng.
1.1.4 Mô hình kinh doanh của công ty
Hình 1.1 Mô hình kinh doanh của công ty.
1.1.5 Văn hóa của công ty
Với mục tiêu trở thành Tập đoàn công nghiệp đa ngành, mang lại giá trị cho khách hàng, xã hội và đóng góp vào sự phát triển của nền kinh tế Việt Nam, THACO không ngừng đầu tư phát triển nội lực, đổi mới tư duy và hành động để nâng cao chất lượng và tầm vóc của đội ngũ nhân sự Việc xây dựng và duy trì văn hóa THACO chính là yếu tố then chốt trong quá trình điều hành và quản trị công ty, góp phần thúc đẩy sự phát triển bền vững của tập đoàn.
Nhân viên (CBNV) là nguồn lực quan trọng góp phần vào thành công và phát triển chuyên môn của công ty trong môi trường kỷ luật Họ đóng vai trò then chốt trong việc thúc đẩy sự phát triển của doanh nghiệp, hướng tới trở thành những người có ích cho xã hội và đất nước Quan niệm này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đào tạo và phát triển nhân sự để đạt được mục tiêu bền vững của tổ chức và cộng đồng.
Trong lĩnh vực sản xuất công nghiệp, đòi hỏi cao về chất lượng và phát triển bền vững, THACO lấy kỷ luật làm nền tảng then chốt để xây dựng văn hóa doanh nghiệp vững mạnh Công ty nhấn mạnh việc nâng cao ý thức kỷ luật, hành xử kỷ luật và phát triển con người kỷ luật trong toàn bộ đội ngũ nhân viên Để thúc đẩy sự phát triển nguồn nhân lực, THACO đề ra các chuẩn mực ứng xử đặc trưng gồm Tôn trọng, Trung thực, Trách nhiệm, Tận Tâm, từ đó tạo nên môi trường làm việc chuyên nghiệp, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững và nâng cao hiệu quả sản xuất.
Tại THACO, các ứng xử của nhân viên được định hướng dựa trên nguyên tắc 8T, trong đó tập trung vào tính kỷ luật và đạo đức nghề nghiệp Các tiêu chuẩn của nguyên tắc này hướng dẫn rõ ràng cách hành xử tận tâm, trung thực, trí tuệ và tự tin trong công việc Việc duy trì kỷ luật theo nguyên tắc 8T giúp xây dựng môi trường làm việc chuyên nghiệp, tăng cường uy tín và đảm bảo sự phát triển bền vững của công ty Nhờ đó, THACO thúc đẩy thực hiện các chuẩn mực đạo đức cao nhất, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động và sự hài lòng của khách hàng.
Tôn trọng, trung tín, tận tình và thuận tiện là bốn yếu tố cốt lõi tạo nên giá trị cốt lõi của THACO Những yếu tố này liên kết chặt chẽ, linh hoạt phối hợp trong từng hành xử và hoạt động hàng ngày của con người THACO, nhằm thúc đẩy sự phát triển bền vững và xây dựng uy tín thương hiệu Việc duy trì sự tôn trọng và trung tín giúp tạo dựng niềm tin vững chắc với khách hàng và đối tác, trong khi sự tận tình và thuận tiện nâng cao trải nghiệm khách hàng, góp phần xây dựng hình ảnh chuyên nghiệp của tập đoàn.
Giới thiệu về Khu Phức hợp Chu Lai - Trường Hải
Hải Sơ lược về Khu phức hợp
THACO Chu Lai đã phát triển vượt bậc với tổng diện tích hơn 1.200 ha, gồm 36 công ty hoạt động trong lĩnh vực sản xuất ô tô, linh kiện phụ tùng, cơ khí, cảng biển, giao nhận vận chuyển, xây dựng và đào tạo nghề, với tổng vốn đầu tư trên 80.500 tỷ đồng Đây là cứ điểm sản xuất lắp ráp ô tô lớn nhất Việt Nam, có tỷ lệ nội địa hóa cao nhất từ 16% đến 50%, và nằm trong nhóm đầu ASEAN về quy mô sản xuất và linh kiện phụ tùng THACO Chu Lai đã được khẳng định vị thế trên bản đồ ngành ô tô Việt Nam và quốc tế, góp phần thúc đẩy ngành công nghiệp ô tô trong nước.
Kể từ sau năm 2018, chiến lược kinh doanh của THACO và THACO Chu Lai tập trung vào việc xây dựng mô hình đa ngành, trong đó ô tô và cơ khí đóng vai trò chủ lực THACO Chu Lai vận hành theo mô hình gồm năm lĩnh vực chính: Ô tô & Cơ khí, Nông lâm nghiệp, Đầu tư xây dựng, Logistics và Thương mại - Dịch vụ, tạo thành một hệ sinh thái tích hợp hỗ trợ lẫn nhau Các ngành nghề bổ trợ này mang lại giá trị cộng hưởng, giúp nâng cao năng lực cạnh tranh của tập đoàn.
THACO Chu Lai được quy hoạch thành 4 phân khu chiến lược gồm Khu công nghiệp cơ khí & ô tô, thúc đẩy phát triển ngành công nghiệp ô tô và cơ khí; Khu công nghiệp nông - lâm nghiệp, hỗ trợ ngành nông nghiệp và lâm nghiệp địa phương; Khu cảng & hậu cần cảng, nâng cao năng lực vận chuyển và logistics, góp phần cung cấp dịch vụ vận tải hiệu quả; và Khu đô thị Chu Lai, tạo lập môi trường sống hiện đại, đồng bộ cho cộng đồng cư dân và nhân viên công ty.
Hình 1.2 Khu phức hợp Chu Lai - Trường
THACO vận hành 07 nhà máy sản xuất và lắp ráp ô tô, bao gồm nhà máy Thaco Kia, Thaco Mazda, nhà máy xe du lịch cao cấp Thaco, nhà máy xe du lịch và xe bus chuyên dụng, nhà máy Tải Thaco, nhà máy Bus Thaco, cùng nhà máy SMRM và thiết bị chuyên dụng hạng nặng Tại đây, THACO sản xuất và lắp ráp toàn diện các chủng loại xe như xe tải, xe bus, xe du lịch và xe chuyên dụng, phục vụ đa dạng phân khúc từ trung cấp đến cao cấp trong chuỗi giá trị khép kín, giúp doanh số luôn dẫn đầu thị trường Việt Nam Các thương hiệu xe du lịch bao gồm Kia, Mazda, Peugeot; xe bus có Thaco Bus, Mini-bus, xe bus chuyên dụng; và xe tải có Mitsubishi Fuso, Kia tải, Foton/Forland.
Công ty sở hữu 11 nhà máy linh kiện phụ tùng ô tô đa dạng, bao gồm nhà máy kính ô tô, ghế ô tô, phụ tùng điện ô tô, linh kiện nhựa, nội thất ô tô, linh kiện composite, và sản xuất nhíp ô tô Ngoài ra, còn có nhà máy chuyên sản xuất linh kiện thân vỏ ô tô, máy lạnh ô tô dành cho dòng xe du lịch, cũng như máy lạnh dành cho ô tô tải và bus Bên cạnh đó, công ty còn vận hành nhà máy hóa chất để đáp ứng các yêu cầu về vật liệu và phụ gia.
Khối Cơ khí gồm có 9 nhà máy và công ty, bao gồm nhà máy sản xuất khuôn, nhà máy Gia công thép, Tổ hợp Cơ khí, công ty Cơ khí xây dựng, Cơ khí và Giải pháp nông - lâm nghiệp, công ty Cơ điện, công ty Đóng gói, công ty sản xuất Máy nông nghiệp và công ty Thiết bị công nghiệp.
- Ngoài ra còn có các đơn vị hỗ trợ, gồm: Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển (R&D Center), Trường cao đẳng Thaco.
1.2.2 Khu vực cảng và hậu cần cảng:
Khu vực có diện tích 140 ha, cung cấp chuỗi dịch vụ logistics trọn gói bao gồm vận tải đường bộ, vận tải biển, dịch vụ cảng và kho bãi, nhằm hỗ trợ vận chuyển hàng hóa cho THACO và các doanh nghiệp tại Khu Kinh tế mở Chu Lai, miền Trung, đặc biệt là vận chuyển nông nghiệp Cảng Chu Lai, với công suất 3 triệu tấn/năm và chiều dài cầu cảng 471m, có khả năng tiếp nhận đồng thời 3 tàu trọng tải đến 20.000 tấn, đồng thời khai thác các tuyến vận chuyển nội địa và tuyến vận chuyển có khả năng tiếp nhận tàu 50.000 tấn, trong đó giai đoạn mở rộng bến cảng đến năm 2020 sẽ có chiều dài 790m, bắt đầu từ 335m Ngoài ra, khu vực có 3 đơn vị hoạt động chính gồm Công ty cảng Chu Lai, Công ty Vận tải biển và Công ty vận tải đường bộ, góp phần nâng cao năng lực logistics cho miền Trung.
Khu công nghiệp có diện tích 451 ha, gồm các phân khu như trung tâm nghiên cứu, nông trường thực nghiệm, khu chăn nuôi thực nghiệm và các nhà máy nông lâm nghiệp, chuyên về cây ăn trái và lâm nghiệp Nơi đây phát triển chuỗi giá trị toàn diện từ nghiên cứu giống, công nghệ canh tác đến thu hoạch, chế biến và phân phối THACO Chu Lai sẽ xây dựng nhà máy chế biến trái cây công suất 500.000 tấn/năm, trong đó sản phẩm chủ lực là chuối và thơm, với công suất 100.000 tấn/năm.
1.2.4 Khu đô thị Chu Lai:
Khu vực có diện tích 241,3 ha, trong đó Khu nhà ở công nhân và tái định cư chiếm 40,7 ha, được quy hoạch nhằm đáp ứng nhu cầu về chỗ ở cho đội ngũ chuyên gia, kỹ sư, cán bộ công nhân viên của THACO Chu Lai và các doanh nghiệp thuộc Khu kinh tế mở Chu Lai.
THACO Chu Lai đang tập trung phát triển trong giai đoạn mới bằng cách đẩy mạnh nghiên cứu và phát triển sản phẩm, đầu tư công nghệ phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động Công tác quản trị cũng được tối ưu hóa để đảm bảo sự phối hợp nhịp nhàng giữa các bộ phận, tạo ra nền tảng sản xuất kinh doanh tích hợp cao Mục tiêu chiến lược của THACO là xây dựng một Hệ sinh thái đa ngành tại Chu Lai, góp phần thúc đẩy sự phát triển bền vững và nâng cao vị thế cạnh tranh trên thị trường.
1.2.5 Trung tâm R&D ô tô: Để làm chủ công nghệ, thiết kế và nâng cao năng lực sản xuất, trong những năm qua, THACO đặc biệt chú trọng đầu tư cho hoạt động R&D Hiện nay, tại KCNTHACO Chu Lai đã hình thành các trung tâm R&D tại các nhà máy: Bus Thaco, TảiThaco, Tổ hợp sản xuất và gia công Cơ khí; phòng R&D tại các nhà máy sản xuất linh kiện phụ tùng, với các chức năng: Nghiên cứu phát triển sản phẩm theo chiến lược
Các trung tâm đã đầu tư vào các phần mềm thiết kế hiện đại như Catia V6 để nâng cao năng lực nghiên cứu và tối ưu hóa quá trình phát triển sản phẩm Ngoài ra, phần mềm mô phỏng động học HyperWorks giúp rút ngắn thời gian thử nghiệm và phân tích các hệ thống phức tạp Bên cạnh đó, phần mềm quản lý dữ liệu kỹ thuật Teamcenter hỗ trợ tổ chức và kiểm soát toàn bộ quy trình phát triển sản phẩm một cách hiệu quả, góp phần nâng cao năng suất và chất lượng nghiên cứu.
Chúng tôi cung cấp các phần mềm thiết kế và mô phỏng chuyên nghiệp như NX, phần mềm Inventor để thiết kế 3D, Moldflow để mô phỏng dòng chảy nhựa, và bộ phần mềm AutoCAD giúp tối ưu hóa quá trình sáng tạo Đồng thời, công ty đầu tư hệ thống máy móc tiên tiến bao gồm máy scan 3D, máy in mẫu 3D, thiết bị đo độ rung và độ ồn, cũng như các thiết bị thử nghiệm lão hóa thời tiết tại Nhà máy Bus Thaco Các thiết bị đo lường hiện đại như máy đo gia tốc phanh, đo tốc độ, lưu lượng gió và nhiệt độ, súng bắn nhiệt, thiết bị đo lực căng dây đai, camera hồng ngoại được sử dụng tại Nhà máy Tải Thaco Ngoài ra, chúng tôi còn sở hữu các máy thử tải, thử bền mỏi, thiết bị kiểm tra nhiệt độ phôi thép trong lò nung và kiểm tra ứng suất làm việc của bộ nhíp tại Nhà máy Nhíp, đảm bảo chất lượng sản phẩm đạt tiêu chuẩn cao nhất.
Tổng số nhân sự R&D tại KCN THACO Chu Lai vượt quá 370 người, gồm các chuyên gia tuyển dụng từ Hàn Quốc, Nhật Bản và các kỹ sư có kiến thức chuyên sâu trong lĩnh vực thiết kế sản phẩm Các kỹ sư này có khả năng thực hiện các quy trình từ thiết kế 3D, mô phỏng tính bền, phân tích nguyên liệu đến sản xuất thử nghiệm để đánh giá và đưa vào sản xuất hàng loạt Đội ngũ R&D tại đây còn có kinh nghiệm làm việc tại các tập đoàn lớn như Kia Motors, Mazda, Peugeot, cùng các công ty như Daewon, Yura, Jiwootech, Wooshin Hàng năm, các hãng cung cấp phần mềm như Altair, Dassault Systemes và Siemens tổ chức các khoá đào tạo và hội nghị khoa học nhằm nâng cao kỹ năng và kiến thức cho đội ngũ kỹ sư R&D.
Nhờ việc chuyển giao công nghệ sản xuất và thiết kế từ đối tác, đội ngũ R&D của THACO đã học hỏi và tích lũy công nghệ riêng, từ đó làm chủ quy trình, công nghệ sản xuất và phát triển sản phẩm, điển hình là trung tâm R&D nhà máy Bus Thaco đã nghiên cứu thiết kế và ra đời dòng xe bus thương hiệu Việt Nam với kiểu dáng mới, nhận diện thương hiệu rõ nét và tỷ lệ nội địa hóa đạt trên 60%, đồng thời đã đăng ký sở hữu trí tuệ về kiểu dáng công nghiệp tại Cục Sở hữu trí tuệ Việt Nam Trung tâm R&D của THACO còn có khả năng thiết kế các sản phẩm theo yêu cầu riêng biệt của từng khách hàng, nâng cao khả năng cạnh tranh và đáp ứng đa dạng nhu cầu thị trường.
TÌM HIỂU KẾT CẤU HỆ THỐNG ĐIỀU HÒA XE BUS
Tổng thể xe Bus TB120S
2.1.1 Giới thiệu về xe Bus TB120S:
Xe khách TB120S của Thaco Bus Trường Hải, sản xuất từ năm 2017, là dòng xe 47 chỗ được thiết kế để đáp ứng nhu cầu vận chuyển hành khách và hàng hóa giữa các tỉnh thành trong nước Với tổng tải trọng 17 tấn và tải trọng hàng hóa 3,3 tấn, dòng xe này phù hợp với yêu cầu của khách hàng về công năng và hiệu suất Ngoại thất của xe được thiết kế hiện đại và tiện nghi, góp phần nâng cao trải nghiệm dịch vụ vận tải.
Hình 2.1.1 Thaco BulueSky 120S b) Không gian khoang lái:
Hình 2.2.2 Khoang lái cho tài xế
Khoang lái rộng rãi, thiết kế khoa học giúp tối ưu hóa trải nghiệm người lái Ghế lái được nhập khẩu từ Hàn Quốc, chất lượng cao, có thể điều chỉnh 8 hướng và cân bằng hơi tự động, mang lại cảm giác thoải mái và linh hoạt khi vận hành xe.
Cần số và bảng điều khiển được thiết kế khoa học, mang lại sự thuận tiện tối đa trong quá trình vận hành Đồng hồ táp lô được bố trí hợp lý, hiển thị đầy đủ các thông tin quan trọng để người lái dễ dàng theo dõi Không gian khoang hành khách thoải mái, bố trí hợp lý góp phần nâng cao trải nghiệm trên xe.
Hình 2.2.3 Ghế hành khách kiểu Deluxe
Không gian khoang hành khách rộng rãi, thiết kế sang trọng Ghế ngồi hành khách cao cấp thiết kế theo tiêu chuẩn châu Âu.
2.1.2 Thông số kỹ thuật của xe:
Bảng 1.1 Bảng thông số kỹ thuật xe Bus Thaco TB120S.
Tên gọi Đơn vị Thông số
Kích thước tổng thể mm 12.180x2.500x3.500
Chiều dài cơ sở mm
Trọng lượng không tải Kg 12700
Loại động cơ Diesen, 06 xy lanh thẳng hàng, tăng áp, làm mát bằng nước
Dung tích xy lanh cc 11596
Mô men xoắn/tốc Nm/
Ly hợp 1 đĩa, ma sát khô
Hộp số Cơ khí, số sàn, 6 số tiến, 1 lùi
Hệ thống lái Trục vít ê cu bi, trợ lực thủy lực
Hệ thống phanh Phanh tang trống, dẫn động khí nén
Hệ thống treo Phụ thuộc, bầu hơi, giảm chấn thủy lực
TỔNG QUAN HỆ THỐNG ĐIỀU HÒA KHÔNG KHÍ TRÊN Ô TÔ
Điều khiển nhiệt độ
Két sưởi hoạt động như một bộ trao đổi nhiệt để làm nóng không khí trong xe Két sưởi dùng nước làm mát của động cơ, được làm nóng khi động cơ hoạt động, sau đó truyền nhiệt qua quạt để sưởi ấm không khí trong xe Tuy nhiên, nhiệt độ của két sưởi còn thấp khi động cơ mới khởi động, vì vậy nó không cung cấp nhiệt ngay lập tức sau khi động cơ bắt đầu chạy.
Hình 3.1.1 Nguyên lí hoạt động của bộ sưởi ấm 3.1.2 Hệ thống làm mát không khí
Giàn lạnh hoạt động như một bộ trao đổi nhiệt, có nhiệm vụ làm mát không khí trước khi đưa vào cabin xe Khi bật điều hòa, máy nén bắt đầu hoạt động để đẩy chất làm lạnh qua giàn lạnh, giúp hạ nhiệt không khí Quá trình làm mát không khí được thực hiện độc lập với nhiệt độ nước làm mát động cơ, đảm bảo hiệu quả làm lạnh tối ưu Không khí sau khi được làm lạnh sẽ được thổi vào trong xe nhờ vào quạt gió, mang lại cảm giác thoải mái cho người dùng.
Hình 3.1.2 Nguyên lí hoạt động của hệ thống làm mát không khí 3.1.3 Máy hút ẩm
Lượng hơi nước trong không khí tăng lên khi nhiệt độ cao hơn và giảm khi nhiệt độ thấp hơn Khi đi qua giàn lạnh, không khí được làm mát dẫn đến hơi nước ngưng tụ lại trên các cánh tản nhiệt Quá trình này giúp giảm độ ẩm trong xe, khi nước đọng lại thành sương và chảy vào khay chứa nước Cuối cùng, nước được xả ra khỏi khay qua một vòi nhỏ để duy trì quá trình làm lạnh hiệu quả.
Hình 3.1.3 Nguyên lí hút ẩm
3.1.4 Điều khiển nhiệt độ Điều hòa không khí trong ô tô điều khiển nhiệt độ bằng cách sử dụng cả két sưởi và giàn lạnh, và bằng cách điều chỉnh vị trí cánh hòa trộn không khí cũng như van nước Cánh hòa trộn không khí và van nước phối hợp để chọn ra nhiệt độ thích hợp từ các núm chọn nhiệt độ trên bảng điều khiển.
Hình 3.1.4 Điều khiển nhiệt độ mát
Hình 3.1.5 Điều khiển nhiệt độ bình thường
Hình 3.1.6 Điều khiển chế độ nóng.
3.1.5 Điều khiển dòng không khí trong xe a Thông gió tự nhiên.
Sự thông gió tự nhiên trong xe được hình thành nhờ vào chênh lệch áp suất không khí do sự chuyển động của phương tiện tạo ra Áp suất không khí trên bề mặt xe không đều nhau, với những vị trí có áp suất dương (+) và âm (-), giúp lưu thông không khí hiệu quả hơn Cửa hút khí thường được đặt tại các vùng có áp suất dương, còn cửa xả khí sẽ được bố trí ở nơi có áp suất âm để tối ưu hóa quá trình thông gió tự nhiên cho xe.
Hình 3.1.7 Thông gió tự nhiên b Thông gió cưỡng bức.
Trong các hệ thống thông gió cưỡng bức, quạt điện được sử dụng để hút khí vào trong xe, đảm bảo lưu thông không khí hiệu quả Các cửa hút và cửa xả khí thường được bố trí cùng vị trí như hệ thống thông gió tự nhiên, tạo sự thông thoáng tối ưu Hệ thống thông gió cưỡng bức thường được tích hợp chung với các hệ thống khác như điều hòa không khí và bộ sưởi ấm, giúp duy trì môi trường trong xe luôn thoải mái và dễ chịu.
Hình 3.1.8 Thông gió cưỡng bức
3.1.6 Bộ lọc không khí a Chức năng
Bộ lọc không khí là thiết bị quan trọng giúp loại bỏ khói thuốc lá, bụi bẩn và các tạp chất trong không khí để đảm bảo không khí trong xe luôn trong lành Được lắp đặt tại cửa hút của điều hòa không khí, bộ lọc này giúp làm sạch không khí trước khi đưa vào khoang xe, mang lại không gian thoáng mát và an toàn cho người dùng Cấu tạo của bộ lọc không khí bao gồm các thành phần chất lượng cao giúp giữ lại bụi bẩn, vi khuẩn và các chất ô nhiễm, góp phần nâng cao chất lượng không khí trong xe.
Bộ làm sạch không khí được trang bị quạt gió, mô tơ quạt, cảm biến khói, bộ khuếch đại, điện trở và bầu lọc chứa than hoạt tính để loại bỏ bụi bẩn và các tạp chất trong không khí Nguyên lý hoạt động của hệ thống dựa trên việc cảm biến phát hiện khói và bụi, sau đó quạt gió hoạt động để hút không khí ô nhiễm qua bộ lọc cacbon hoạt tính, giúp không khí trong lành hơn và an toàn cho người dùng Thiết bị còn sử dụng bộ khuếch đại và các linh kiện điện tử để kiểm soát hoạt động của quạt, đảm bảo hiệu quả làm sạch tối ưu.
Bộ lọc không khí ô tô sử dụng mô tơ quạt để hút không khí bên trong xe và loại bỏ các bụi bẩn, ô nhiễm nhờ vào than hoạt tính trong bộ lọc Công nghệ này giúp cải thiện chất lượng không khí, mang đến không gian nội thất trong lành và sạch sẽ Một số mẫu xe được trang bị cảm biến khói tự động phát hiện khói thuốc, từ đó kích hoạt chế độ quạt gió ở mức “HI” để nhanh chóng làm sạch không khí Bảo vệ sức khỏe của hành khách bằng cách duy trì không khí trong xe luôn trong lành là ưu điểm vượt trội của hệ thống lọc không khí ô tô hiện đại.
Khái quát hệ thống điều hòa không khí trên ô tô
Thiết bị lạnh, đặc biệt là thiết bị lạnh ô tô, bao gồm các thành phần như máy nén, thiết bị ngưng tụ, bình lọc/hút ẩm, thiết bị giãn nở và thiết bị bay hơi, nhằm thực hiện chu trình làm lạnh hiệu quả bằng cách lấy nhiệt từ môi trường cần làm lạnh và thải nhiệt ra môi trường bên ngoài Các thiết bị này hoạt động phối hợp để đảm bảo hệ thống lạnh vận hành tối ưu, đáp ứng nhu cầu làm mát của xe một cách hiệu quả Công dụng của hệ thống làm lạnh ô tô giúp duy trì nhiệt độ trong khoang xe, nâng cao sự thoải mái cho người lái và hành khách trong mọi điều kiện thời tiết.
- Lọc sạch, tinh khiết khối không khí trước khi đưa vào cabin ôtô.
- Rút sạch chất ẩm ướt trong không khí này.
- Làm mát lạnh không khí và duy trì độ mát ở nhiệt độ thích hợp.
- Giúp cho người ngồi trong xe và người lái xe cảm thấy thoải mái, mát dịu khi chạy xe trên đường trong khi thời tiết nóng bức. b Yêu cầu.
- Không khí trong cabin phải lạnh.
- Không khí lạnh phải được lan truyền khắp cabin.
- Không khí lạnh khô (không có độ ẩm).
3.2.1 Phân theo vị trí lắp đặt
Giàn lạnh phía trước được lắp sau bảng đồng hồ và liên kết với hệ thống sưởi, giúp hỗ trợ điều hòa không khí trong xe Quạt giàn lạnh hoạt động nhờ mô tơ quạt, tạo luồng gió từ bên ngoài hoặc không khí tuần hoàn bên trong xe Không khí sau khi được làm lạnh hoặc sấy khô sẽ được phân phối vào bên trong xe, mang lại cảm giác dễ chịu cho hành khách.
Hình 3.2.2 Kiểu điều hòa phía trước
Kiểu phía sau của điều hòa ô tô đặt cụm điều hòa tại cốp sau xe, với cửa ra và cửa vào khí lạnh nằm ở lưng ghế sau Nhờ được lắp đặt ở cốp xe – nơi có không gian rộng rãi, điều hòa kiểu này mang lại hiệu quả làm lạnh mạnh mẽ nhờ vào công suất giàn lạnh lớn và khả năng dự trữ công suất làm lạnh vượt trội.
Hình 3.2.3 Kiểu điều hòa phía sau
Kiểu ghép đôi là sự kết hợp giữa hệ thống làm lạnh phía trước và giàn lạnh đặt trong khoang hành lý phía sau, giúp tối ưu hóa khả năng làm lạnh Cấu trúc này hạn chế khí thổi ra từ phía trước hoặc phía sau, tạo ra không khí lưu thông hiệu quả hơn Nhờ thiết kế kiểu ghép đôi, hệ thống điều hòa có năng suất làm lạnh cao hơn, vận hành ổn định và duy trì nhiệt độ đồng đều trong toàn bộ xe.
Hình 3.2.4 Kiểu điều hòa kép
Hệ thống điều hòa kiểu phía trước kết hợp với giàn lạnh treo trần phía sau là giải pháp phổ biến trong xe khách, giúp tối ưu năng suất làm lạnh Kiểu điều hòa này có khả năng phân phối nhiệt độ đều khắp không gian nội thất, mang lại sự thoải mái cho hành khách Với thiết kế kép treo trần, hệ thống vừa tiết kiệm diện tích vừa đảm bảo hiệu quả làm lạnh cao, phù hợp với điều kiện sử dụng trên xe dài ngày.
Hình 3.2.5 Kiểu điều hòa kép treo trần
3.2.2 Phân loại theo phương pháp điều khiển
Thiết bị này cho phép người dùng điều chỉnh nhiệt độ bằng tay thông qua các công tắc và cần gạt điều chỉnh nhiệt độ đầu ra một cách linh hoạt Ngoài ra, nó còn trang bị cần gạt hoặc công tắc để kiểm soát tốc độ quạt, lượng gió và hướng gió, giúp tối ưu hóa trải nghiệm sử dụng và mang lại sự tiện ích tối đa trong điều khiển khí hậu nội thất.
Điều hòa tự động kiểm soát nhiệt độ mong muốn bằng cách tích hợp bộ điều khiển điều hòa và ECU động cơ, giúp duy trì môi trường thoải mái trong xe Hệ thống này tự động điều chỉnh khí ra vào nhằm đảm bảo nhiệt độ trong xe luôn ở mức tối ưu, mang lại sự tiện lợi và tiện nghi cho người sử dụng.
Cấu tạo, nguyên lý hoạt động của hệ thống điều hòa ô tô
3.3.1 Cấu tạo chung của hệ thống
Thiết bị lạnh ô tô gồm các thành phần chính như máy nén, thiết bị ngưng tụ, bình lọc và tách ẩm, thiết bị giãn nở (van tiết lưu), và thiết bị bay hơi (giàn lạnh), nhằm thực hiện chu trình lấy nhiệt từ môi trường cần làm lạnh và thải nhiệt ra ngoài một cách hiệu quả Các bộ phận này phối hợp hoạt động để đảm bảo hệ thống điều hòa không khí ô tô hoạt động ổn định và tối ưu Hình vẽ minh họa các thành phần trong hệ thống điều hòa ô tô giúp dễ dàng hình dung cấu trúc và nguyên lý hoạt động của thiết bị lạnh.
Hình 3.3.1 Sơ đồ cấu tạo chung hệ thống điều hòa trên oto
B Bộ ngưng tụ (Giàn nóng)
C Bộ lọc hay bình hút ẩm
D Công tắc áp suất cao
E Van xả phía cao áp
F Van tiết lưu (van giãn nở)
G Bộ bốc hơi (giàn lạnh)
H Van xả phía thấp áp
2 Sự ngưng tụ 4 Sự bốc hơi
3.3.2 Nguyên lý hoạt động chung của hệ thống điều hòa ô tô
Hệ thống điện lạnh ô tô hoạt động theo các bước cơ bản sau đây:
+ Môi chất lạnh được bơm đi từ máy nén (A) dưới áp suất cao và nhiệt độ bốc hơi cao đến bộ ngưng tụ (B) hay giàn nóng ở thể hơi.
Tại bộ ngưng tụ (B), nhiệt độ của môi chất rất cao, khiến quạt gió thổi mát giúp giảm nhiệt cho dàn nóng Môi chất ở dạng hơi được giải nhiệt, ngưng tụ thành thể lỏng dưới áp suất cao và nhiệt độ thấp, đảm bảo hiệu quả truyền nhiệt tối ưu cho hệ thống làm lạnh.
Bảng 3.1 Trạng thái môi chất trước và sau khi qua giàn nóng:
Nhiệt độ Ấp suất Trạng thái
Trước khí qua giàn nóng Xấp xỉ 80 0 C Xấp xỉ 1.7MPa Hơi
Sau khi qua gian nóng Xấp xỉ 60 0 C Xấp xỉ 1.7MPa Lỏng
Môi chất lạnh dạng thể lỏng tiếp tục lưu thông đến bình lọc hoặc bộ hút ẩm (C), nơi môi chất lạnh được làm sạch hơn nhờ quá trình loại bỏ hơi ẩm và tạp chất, giúp nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống làm lạnh.
Van giãn nở hay van tiết lưu (F) đóng vai trò quan trọng trong việc điều tiết lưu lượng của môi chất lỏng chảy vào bộ bốc hơi (giàn lạnh), giúp hạ thấp áp suất của môi chất lạnh Việc giảm áp suất này là bước cần thiết để môi chất lạnh có thể dễ dàng bay hơi, đảm bảo hiệu quả làm mát của hệ thống điều hòa không khí.
Bảng 3.2 Trạng thái mối chất trước và sau van tiết lưu
Nhiệt độ Áp suất Trạng thái
Trước khi qua van tiết lưu Xấp xỉ 60 0 C Xấp xỉ 1.7MPa Lỏng Sau khi qua van tiết lưu Xấp xỉ 0 0 C Xấp xỉ 0.2MPa Hơi sương
Trong quá trình bốc hơi, môi chất lạnh hấp thụ nhiệt trong cabin ô tô để làm mát không khí trong xe Không khí từ bên ngoài đi qua giàn lạnh (bộ bốc hơi), nơi các lá tản nhiệt lấy đi năng lượng giúp nhiệt độ không khí giảm nhanh chóng Đồng thời, hơi ẩm trong không khí ngưng tụ lại và thoát ra ngoài, giúp không khí trong cabin trở nên mát mẻ và khô ráo hơn Khi môi chất tại giàn lạnh ở thể lỏng có nhiệt độ và áp suất cao, nó sẽ chuyển sang thể hơi có nhiệt độ và áp suất thấp, quá trình này là bước quan trọng trong hệ thống làm mát điều hòa ô tô.
Bảng 3.3 Trạng thái môi chất trước và sau khi qua giàn lạnh
Nhiệt độ Áp suất Trạng thái
Trước khi qua giàn lạnh Xấp xỉ 0 0C Xấp xỉ 0.2Mpa Hơi sương Sau khi qua giàn lạnh 3 0 C đến 4 0 C Xấp xỉ 0.2Mpa Hơi
Trong quá trình này, môi chất lạnh đòi hỏi một lượng lớn năng lượng để hoạt động, nên nó lấy năng lượng từ không khí xung quanh dàn lạnh, chuyển năng lượng từ dạng này sang dạng khác mà không làm mất đi Quá trình này làm không khí xung quanh mất nhiệt, khiến nhiệt độ giảm xuống và tạo ra không khí lạnh hiệu quả Môi chất lạnh ở thể hơi, dưới nhiệt độ cao và áp suất thấp, sau đó được hồi về máy nén để tiếp tục chu trình làm lạnh.
Bảng 3.4 Trạng thái môi chất trước và sau khi qua máy nén
Nhiệt độ Áp suất Trạng thái
Trước khi qua máy nén 3 0 C đến 4 0 C Xấp xỉ 0.2MPa Hơi Sau khi qua máy nén Xấp xỉ 80 0 C Xấp xỉ 1.7 MPa Hơi
3.3.3 Vị trí lắp đặt của hệ thống điều hòa trên ô tô Đối với xe du lịch diện tích trong xe nhỏ vì vậy hệ thống điều hòa được lắp ở phía trước (táp lô) hoặc phía sau (cốp xe) là đảm bảo được việc cung cấp khí mát vào trong xe khi cần thiết. Đối với xe khách diện tích trong xe lớn nếu lắp hệ thống điều hòa giống xe con thì sẽ không đảm bảo làm mát toàn bộ xe hay quá trình làm mát sẽ kém đi nhiều Vì vậy xe khách được lắp hệ thống điều hòa trên trần xe để đảm bảo làm mát toàn bộ xe tạo ra cảm giác thoải mái cho hành khách trên xe.
Hình 3.2.7 Sơ đồ bố trí các bộ phận của hệ thống điều hòa xe du lịch.
Hình 3.3.2 Sơ đồ bố trí các bộ phận của hệ thống điều hòa xe khách.
Cấu tạo, nguyên lý hoạt động của các bộ phận chính trong hệ thống điều hòa ô tô
Máy nén trong hệ thống điều hòa không khí đóng vai trò như trái tim của hệ thống, giúp hút môi chất ở áp suất và nhiệt độ thấp từ giàn bay hơi, nén lên áp suất và nhiệt độ cao để đẩy vào giàn ngưng tụ, đảm bảo sự tuần hoàn hiệu quả và tăng khả năng trao đổi nhiệt của môi chất lạnh Đây là bộ phận quan trọng quyết định công suất, chất lượng, tuổi thọ và độ tin cậy của hệ thống lạnh, với tỉ số nén thông thường khoảng 5 đến 8, phụ thuộc vào điều kiện môi trường và loại môi chất Sau quá trình nén, môi chất chuyển từ trạng thái khí nhiệt độ và áp suất thấp sang trạng thái khí cao nhiệt độ và áp suất cao, rồi được vận chuyển đến giàn nóng để tiếp tục quá trình làm lạnh.
Hình 3.4.1 Kết cấu của máy nén. c Nguyên lý hoạt động.
Trong bước đầu tiên, quá trình hút môi chất của máy nén bắt đầu khi piston di chuyển từ điểm chết trên xuống điểm chết dưới, mở van hút để môi chất được hút vào xy lanh công tác; quá trình này kết thúc khi piston xuống đến điểm chết dưới, đảm bảo môi chất nén chặt vào xy lanh để chuẩn bị cho bước tiếp theo.
Trong bước 2 của quá trình, môi chất sẽ trải qua sự nén khi piston di chuyển từ điểm chết dưới lên điểm chết trên Trong giai đoạn này, van hút đóng lại còn van xả mở ra với tiết diện nhỏ hơn, khiến áp suất của môi chất ra cao hơn so với áp suất khi môi chất được hút vào Quá trình nén sẽ tiếp tục cho tới khi piston đến điểm chết trên, đảm bảo quá trình nén hoàn tất và hệ thống hoạt động hiệu quả.
+ Bước 3: Khi piston nên đến điểm chết trên thì quá trình được lặp lại như trên. d Phân loại.
Trong hệ thống điện lạnh ô tô, có nhiều loại máy nén khác nhau, trong đó loại hai piston và một trục khuỷu đã không còn được sử dụng nữa Hiện nay, các loại máy nén phổ biến nhất là máy nén piston dọc trục và máy nén quay dùng cánh trượt, giúp cải thiện hiệu suất làm lạnh và độ bền của hệ thống Một trong những loại máy nén được sử dụng là máy nén kiểu đĩa chéo, với cấu tạo đặc biệt để tối ưu hóa quá trình nén khí trong các hệ thống ô tô.
Một cặp pitong được đặt trong đĩa chéo với khoảng cách 72 độ cho các máy nén 10 xy lanh hoặc 120 độ cho các máy nén 6 xy lanh Khi một piston ở hành trình nén, piston đối diện sẽ ở hành trình hút, đảm bảo quy trình tuần hoàn của máy nén khí diễn ra liên tục và hiệu quả Điều này giúp tối ưu hóa hiệu suất hoạt động của máy nén khí, phù hợp với các ứng dụng công nghiệp và sản xuất.
Hình 3.4.2 Cấu tạo máy nén đĩa chéo. b Nguyên lý hoạt động:
Khi trục máy nén quay, đĩa cam quay làm piston di chuyển trái phải, gây nén môi chất làm lạnh Khi piston di chuyển về phía bên phải do chênh lệch áp suất, van hút bên trái mở ra, đưa môi chất làm lạnh vào trong xylanh Ngược lại, khi piston đi về phía bên trái, van nạp đóng lại và môi chất bị nén, nâng cao áp suất trong xylanh Đến khi áp suất đạt tới giới hạn, van xả mở ra, đẩy môi chất qua đường ống áp suất cao Van nạp và van xả hoạt động theo nguyên tắc một chiều để ngăn môi chất chảy ngược Trong trường hợp áp suất cao quá mức, van an toàn được trang bị để xả phần môi chất ra ngoài, bảo vệ các bộ phận của hệ thống điều hòa khỏi quá tải.
Hình 3.4.3 Nguyên lý hoạt động máy nén đĩa chéo + Máy nén kiểu trục khuỷu piston a Cấu tạo:
Máy nén kiểu piston (crank-type compressor) thường được thiết kế với nhiều piston (từ 3-5 piston) theo dạng thẳng hàng hoặc chữ V (in line hoặc V type), giúp tối ưu hóa hiệu quả nén khí Trong quá trình hoạt động, mỗi piston thực hiện chu kỳ hút và nén khí, đảm bảo quá trình vận hành liên tục và ổn định Trong giai đoạn hút, máy nén hút môi chất lạnh ở mức áp thấp từ giàn lạnh qua van hút vào buồng nén, góp phần duy trì chu trình làm lạnh hiệu quả.
Hình 3.4.4 Cấu tạo máy nén trục khuỷu piston b Nguyên lý hoạt động:
Trong quá trình nén, piston di chuyển lên trên nhằm nén môi chất lạnh với áp suất và nhiệt độ cao, tại đó van hút đóng lại và van xả mở ra để đưa môi chất đến giàn nóng Van xả đóng vai trò quan trọng là điểm xuất phát của phần cao áp trong hệ thống làm lạnh Các van thường được chế tạo bằng thép và có cấu tạo là lò xo mỏng, dễ biến dạng hoặc gãy nếu quá trình nạp môi chất lạnh không đúng kỹ thuật.
Hình 3.4.5 Nguyên lý hoạt động máy nén trục khuỷu piston.
+ Máy nén kiểu cánh trượt:
Máy nén cánh gạt gồm một rotor gắn chặt với hai cặp cánh gạt và được bao quanh bởi xilanh của máy nén, giúp tối ưu hiệu suất nén khí Mỗi cánh gạt trong máy nén này được bố trí đối diện nhau, đảm bảo sự cân đối và hoạt động trơn tru của hệ thống Thiết kế cánh gạt đối diện nhau giúp tăng độ kín khít của buồng nén, nâng cao hiệu quả nén khí và giảm thiểu hao phí năng lượng Máy nén cánh gạt phù hợp cho các ứng dụng cần công suất ổn định, đông đảo trong các ngành công nghiệp khí nén và tự động hóa.
Hai cặp cánh gạt được đặt vuông góc với nhau trong rãnh của roto, tạo thành hệ thống cánh gạt hiệu quả Khi roto quay, các cánh gạt sẽ nâng lên theo chiều hướng kính nhờ vào cơ chế trượt của các đầu trượt trên bề mặt trong của xilanh Thiết kế này giúp duy trì kín khí, nâng cao hiệu suất hoạt động của máy nén khí hoặc động cơ.
Hình 3.4.6 Cấu tạo máy nén cánh trượt. b Nguyên lý làm việc:
Khi rotor quay, hai cánh gạt quay theo và chuyển động tịnh tiến trong rãnh của rotor, tạo sự chuyển động chính xác và ổn định Các đầu cuối của cánh gạt tiếp xúc chặt chẽ với mặt trong của xy lanh, giúp tạo ra áp suất nén môi chất hiệu quả Quá trình quay của rotor kết hợp với chuyển động của cánh gạt đảm bảo hoạt động tối ưu của hệ thống nén khí hoặc chất lỏng.
Hình 3.4.7 Nguyên lý hoạt động máy nén cánh trượt.
Trục quay kết hợp với chốt dẫn hướng giúp quay đĩa chéo thông qua đĩa có vấu, được nối trực tiếp với trục chính Chuyển động quay này của đĩa chéo được chuyển đổi thành chuyển động quay của piston trong xilanh nhằm thực hiện quá trình hút, nén và xả môi chất khí hoặc chất lỏng Các bộ phận này hoạt động đồng bộ để đảm bảo hiệu quả của hệ thống nén hoặc bơm.
Hình 3.4.8 Cấu tạo máy nén khí dạng đĩa lắc. b Nguyên lý hoạt động:
Van điều khiển áp suất trong buồng đĩa chéo điều chỉnh theo mức độ lạnh, giúp thay đổi góc nghiêng của đĩa chéo nhờ chốt dẫn hướng và trục hoạt động như bản lề, từ đó điều chỉnh hành trình piston để phù hợp với tải nhiệt Khi độ lạnh thấp, áp suất trong buồng giảm, van mở ra do áp suất trong ống xếp lớn hơn, gây tác dụng lên buồng đĩa chéo, làm giảm hành trình piston và điều chỉnh công suất máy nén theo tải nhiệt Sự thay đổi này giúp kiểm soát lưu lượng khí nén phù hợp, tối ưu hóa hiệu suất hoạt động của máy nén Công suất của máy nén được điều chỉnh linh hoạt dựa trên thể tích hút và đẩy, đảm bảo hiệu quả cao nhất trong quá trình vận hành.
Hình 3.4.9 Nguyên lý hoạt động máy nén khí dạng đĩa lắc.
+ Máy nén kiểu xoắn ốc. a Cấu tạo:
Máy nén gồm một đường xoắn ốc cố định và một đường xoắn ốc quay tròn.
Hình 3.4.10 mô tả cấu tạo của máy nén xoắn ốc, trong đó môi chất được hút vào qua cửa hút và nén lại nhờ chuyển động tuần hoàn của đường xoắn ốc Quá trình nén diễn ra liên tục khi mỗi vòng quay của vòng xoắn ốc, môi chất được đẩy ra qua cửa xả; thực tế, môi chất thường được xả ngay sau mỗi vòng xoắn để đảm bảo hiệu suất hoạt động tối ưu của máy nén.
Hình 3.4.11 Nguyên lý hoạt động máy nén xoắn ốc.
+ Dầu máy nén: a Chức năng:
Dầu máy nén đóng vai trò thiết yếu trong việc bôi trơn các bộ phận chuyển động của máy nén, giúp duy trì hiệu suất hoạt động ổn định Dầu này được hòa vào môi chất và tuần hoàn trong hệ thống điều hòa, do đó việc sử dụng dầu phù hợp với loại môi chất là rất quan trọng Dầu máy nén cho hệ thống R-134a không thể thay thế cho dầu dùng trong hệ thống R-12, vì mỗi loại dầu có đặc tính phù hợp riêng Việc sử dụng sai loại dầu bôi trơn có thể gây ra hiện tượng kẹt máy nén, ảnh hưởng tiêu cực đến tuổi thọ của thiết bị.
Bảng 3.5 dầu thay thế cho máy nén
Chi tiết thay thế Lượng dầu thay thế Dầu máy nén và kiểu máy nén thích hợp
Giàn lạnh 40mm 3 Loại máy nén cánh xuyên: ND-OIL9
Trừ loại máy nén cánh xuyên: ND-OIL8
Các ống 10mm 3 (per pipe) Loại máy nén cánh xuyên: ND-OIL7
Trừ loại máy nén cánh xuyên: ND-OIL6
+ Lượng dầu bôi trơn trong máy nén: