Mục đích nghiên cứu Trên cơ sở làm rõ lý luận và thực tiễn về quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I, đề xuất các biện pháp quản
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
NGUYỄN ĐÌNH KHÁNH
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG BỒI DƯỠNG NĂNG LỰC SƯ PHẠM CHO GIẢNG VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG AN NINH NHÂN DÂN I ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
HÀ NỘI - 2019
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
NGUYỄN ĐÌNH KHÁNH
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG BỒI DƯỠNG NĂNG LỰC SƯ PHẠM CHO GIẢNG VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG AN NINH NHÂN DÂN I ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
Mã số: 8.140114
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS TRẦN THỊ TUYẾT OANH
HÀ NỘI - 2019
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đề tài “Quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm
cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục và đào tạo” là kết quả nghiên cứu độc lập của riêng tôi Những số liệu, tài
liệu minh chứng của luận văn là những tài liệu đang được quản lý và sử dụng, phản ánh trung thực, khách quan thực tiễn công tác quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực
sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I hiện nay
Hà Nội, ngày tháng 6 năm 2019
Tác giả
Nguyễn Đình Khánh
Trang 4LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình thực hiện đề tài, tôi đã nhận được rất nhiều sự quan tâm, giúp đỡ, động viên và các ý kiến góp ý rất sâu sắc của các thầy cô giáo, bạn bè, đồng nghiệp… Qua đây, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến: Phó Giáo sư, Tiến
sĩ Trần Thị Tuyết Oanh – Trường Đại học Sư phạm Hà Nội; quý thầy cô là giáo viên lớp Cao học quản lý giáo dục; Ban Giám hiệu, Lãnh đạo các đơn vị chức năng của Trường Đại học giáo dục và Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I đã tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ và đóng góp ý kiến quý báu cho tôi trong quá trình nghiên cứu và thực hiện luận văn; gia đình và đồng nghiệp đã luôn động viên và tạo điều kiện cho tôi hoàn thành luận văn này
Tác giả
Nguyễn Đình Khánh
Trang 5DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
Trang 6MỤC LỤC
Trang
Lời cam đoan i
Lời cảm ơn ii
Danh mục từ viết tắt iii
Danh mục các bảng vii
Danh mục biểu đồ viii
MỞ ĐẦU 1
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG BỒI DƯỠNG NĂNG LỰC SƯ PHẠM CHO GIẢNG VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG AN NINH NHÂN DÂN ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO 7
1.1 Tổng quan vấn đề nghiên cứu 7
1.2 Các khái niệm cơ bản của đề tài 9
1.2.1 Giảng viên các trường Cao đẳng Công an nhân dân 9
1.2.2 Khái niệm năng lực, năng lực sư phạm 11
1.2.3 Bồi dưỡng năng lực sư phạm 13
1.2.4 Quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm 15
1.3 Yêu cầu đồi mới giáo dục và nội dung quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên 17
1.3.1 Yêu cầu đồi mới giáo dục 17
1.3.2 Nội dung quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân 19
1.4 Những yếu tố tác động đến quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên trường Cao đẳng An ninh nhân dân I 27
1.4.1 Tác động từ yêu cầu đổi mới giáo dục và đào tạo trong Công an nhân dân hiện nay 27
1.4.2 Tác động từ yêu cầu nâng cao chất lượng giảng viên Công an nhân dân 29
1.4.3 Tác động từ trình độ, năng lực của giảng viên Công an nhân dân 30
1.4.4 Tác động từ điều kiện cơ sở vật chất, kỹ thuật đảm bảo cho hoạt động bồi dưỡng 31
Kết luận chương 1 32
Trang 7CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG BỒI DƯỠNG NĂNG LỰC SƯ PHẠM CHO GIẢNG VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG AN
NINH NHÂN DÂN I 34
2.1 Khái quát về tổ chức khảo sát thực trạng 34
2.2 Khái quát về Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I 35
2.3 Thực trạng hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I 39
2.3.1 Thực trạng nhận thức của cán bộ quản lý và giảng viên về vai trò của năng lực sư phạm, bồi dưỡng năng lực sư phạm và quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên 39
2.3.2 Thực trạng về kế hoạch, nội dung bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên 41
2.3.3 Thực trạng về phương pháp, hình thức tổ chức bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên 43
2.3.4 Thực trạng về kết quả bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I 44
2.4 Thực trạng quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I 46
2.4.1 Thực trạng quản lý mục tiêu, kế hoạch bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I 46
2.4.2 Thực trạng quản lý nội dung, phương pháp và hình thức bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I 49
2.4.3 Thực trạng quản lý hoạt động của chủ thể và đối tượng bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I 52
2.4.4 Thực trạng quản lý các điều kiện, phương tiện thực hiện bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I 56
2.4.5 Thực trạng kiểm tra, đánh giá kết quả bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I 59
2.5 Đánh giá chung về thực trạng quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên ở Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I 62
2.5.1 Những ưu điểm 62
2.5.2 Những hạn chế 64
Kết luận chương 2 68
Trang 8CHƯƠNG 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG BỒI DƯỠNG NĂNG LỰC SƯ PHẠM CHO GIẢNG VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG AN NINH
NHÂN DÂN I VÀ KHẢO NGHIỆM BIỆN PHÁP 69
3.1 Các nguyên tắc đề xuất biện pháp quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I 69
3.1.1 Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống 69
3.1.2 Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn 69
3.1.3 Nguyên tắc đảm bảo tính hiệu quả 70
3.1.4 Nguyên tắc đảm bảo phù hợp với đặc điểm của lực lượng Công an nhân dân 70
3.2 Biện pháp quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I 71
3.2.1 Tổ chức tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức và trách nhiệm cho các lực lượng tham gia bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên 71
3.2.2 Xây dựng kế hoạch bồi dưỡng năng lực sư phạm phù hợp với giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I 76
3.2.3 Chỉ đạo đổi mới nội dung, phương pháp, hình thức bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên 78
3.2.4 Xây dựng cơ chế khuyến khích tự bồi dưỡng năng lực sư phạm của giảng viên 81
3.2.5 Thiết lập các điều kiện cần thiết cho hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm của giảng viên 85
3.2.6 Đổi mới kiểm tra, đánh giá kết quả hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm của giảng viên 89
3.3 Khảo nghiệm tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp quản lý được đề xuất 92
3.3.1 Những vấn đề chung về khảo nghiệm 92
3.3.2 Kết quả khảo nghiệm 92
Kết luận chương 3 100
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 101
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 104 PHỤ LỤC
Trang 9DANH MỤC CÁC BẢNG
NLSP và quản lý hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên 39
dưỡng NLSP cho giảng viên 41
chức bồi dưỡng NLSP cho giảng viên 43
dưỡng NLSP cho giảng viên 47
dung, phương pháp và hình thức bồi dưỡng NLSP cho giảng viên 49
giảng viên 53
tự bồi dưỡng NLSP cho giảng viên 55 Bảng 2.10 Đánh giá của CBQL về các điều kiện đảm bảo hoạt động bồi
dưỡng NLSP cho giảng viên (Đánh giá của 100 CBQL) 56 Bảng 2.11 Đánh giá của giảng viên về các điều kiện đảm bảo hoạt động bồi
dưỡng NLSP cho giảng viên (Đánh giá của 120 giảng viên) 57 Bảng 2.12 Đánh giá của CBQL về kiểm tra, đánh giá kết quả quản lý hoạt
động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên (Đánh giá của 100 CBQL) 60 Bảng 2.13 Đánh giá của giảng viên về kiểm tra, đánh giá kết quả quản lý
hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên (Đánh giá của 120 giảng viên) 60
biện pháp 98
Trang 10DANH MỤC BIỂU ĐỒ
Biểu đồ 2.1 Biểu thị kết quả đánh giá của CBQL và giảng viên về công tác
quản lý hoạt động tự bồi dưỡng NLSP cho giảng viên 55
Biểu đồ 2.2 Kết quả đánh giá của CBQL và giảng viên về các điều kiện đảm bảo hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên 58
Biểu đồ 3.1 Mức độ cần thiết của các biện pháp 93
Biểu đồ 3.2 Mức độ tính khả thi của các biện pháp 96
Biểu đồ 3.3 Tương quan giữa mức độ cần thiết và mức độ khả thi 97
Trang 11MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Ngày 04 tháng 11 năm 2013, Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa XI đã ban hành Nghị quyết số 29-NQ/TW về “Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế”, Nghị quyết xác
định:“Xây dựng quy hoạch, kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ nhà giáo và cán
bộ quản lý giáo dục gắn với nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm an ninh, quốc phòng và hội nhập quốc tế Thực hiện chuẩn hóa đội ngũ nhà giáo theo từng cấp học và trình độ đào tạo” [14] Đây là cơ sở khoa học quan trọng để nhà giáo
phát huy vai trò là người quyết định chất lượng giáo dục và đào tạo như Luật giáo dục đã khẳng định
Thực hiện Nghị quyết của Đảng về đổi mới toàn diện GD&ĐT, Bộ Công an
đã ban hành Nghị quyết số 17-NQ/BCA ngày 18/9/2013 và Chỉ thị số 13-CT/BCA ngày 12/10/2013 về “Đổi mới toàn diện giáo dục đào tạo trong Công an nhân
dân” Thực hiện các chỉ thị và nghị quyết trên, Trường Cao đẳng An ninh nhân
dân I đã đổi mới ở tất cả các khâu, các thành tố của quá trình giáo dục Đặc biệt, nhà trường rất chú trọng đến việc bồi dưỡng, nâng cao trình độ cho đội ngũ giảng viên, bởi đây là nhân tố trung tâm, quyết định chất lượng của quá trình dạy học, góp phần thực hiện thành công sự nghiệp đổi mới, nâng cao chất lượng đào tạo của ngành và của đất nước
Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I là một trong 04 trường cao đẳng trọng điểm của ngành, đóng vai trò nòng cốt trong hệ thống các trường Công an nhân dân, được Đảng, nhà nước và ngành triển khai rất nhiều đề án, quy hoạch phát triển Thực
hiện Đề án thành phần số 05, thuộc Đề án 1229 của Thủ tướng Chính phủ về “Quy
hoạch tổng thể, nâng cao năng lực và chất lượng đào tạo của các cơ sở đào tạo, bồi dưỡng trong Công an nhân dân đến năm 2020”, Đảng ủy, Ban Giám hiệu đã chỉ đạo
các đơn vị chức năng chủ động xây dựng các kế hoạch, triển khai nhiều biện pháp, mở các lớp đào tạo, bồi dưỡng, đa dạng hóa các hình thức tập huấn… nhằm nâng cao năng
Trang 12lực sư phạm cho đội ngũ giảng viên Vì vậy, giảng viên đã được đào tạo nâng cao trình
độ, có phẩm chất và năng lực đáp ứng cơ bản yêu cầu giáo dục và đào tạo của nhà trường; giảng viên tích cực, nỗ lực phấn đấu và đạt được nhiều thành tích, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo của trường và của ngành
Tuy nhiên, giảng viên của Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I nói riêng và các trường Công an nhân dân nói chung đa phần là tốt nghiệp các Học viên Công an nhân dân, nên thời gian đào tạo, bồi dưỡng, thực hành nghiệp vụ sư phạm ít; quá trình bồi dưỡng nghiệp vụ sư phạm không chính quy, gắn với chuyên môn giảng dạy mà là
sự bổ sung về sau Mặt khác, hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho đội ngũ giảng viên của nhà trường, trong những năm qua vẫn còn một số hạn chế, bất cập như: Nội dung, hình thức, phương pháp bồi dưỡng năng lực sư phạm chưa phù hợp; việc quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho đội ngũ giảng viên chưa khoa học; ở những phương diện nhất định, còn thiếu tính kế hoạch, tổ chức chưa chặt chẽ, chỉ đạo chưa sâu sát, kiểm tra chưa kịp thời trong việc bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên
Đây là thực trạng và cũng là nguyên nhân dẫn đến năng lực sư phạm, kỹ năng nghề nghiệp của một bộ phận giảng viên còn yếu, chưa đáp ứng được sự nghiệp đổi mới, ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục và đào tạo của nhà trường Vì vậy, việc bồi dưỡng năng lực sư phạm và quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên là việc làm cần thiết và cấp bách hiện nay
Xuất phát từ lý luận và thực tiễn trên, tôi chọn đề tài: “Quản lý hoạt động
bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục và đào tạo” để nghiên cứu làm luận văn
thạc sĩ khoa học giáo dục, chuyên ngành Quản lý giáo dục
2 Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở làm rõ lý luận và thực tiễn về quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I, đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I, nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục và đào tạo của nhà trường hiện nay
Trang 133 Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu
* Khách thể nghiên cứu: Quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực cho giảng
viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I
* Đối tượng nghiên cứu: Quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm
cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I
4 Câu hỏi nghiên cứu
- Quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên dựa trên cơ
sở lý luận nào?
- Thực trạng quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I hiện nay như thế nào?
- Làm thế nào để nâng cao chất lượng quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực
sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I
5 Giả thuyết khoa học
Chất lượng hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên phụ thuộc vào nhiều yếu tố, trong đó quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm giữ vị trí trung tâm Do đó, nếu các chủ thể quản lý thực hiện tốt việc nâng cao nhận thức cho các lực lượng về bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên; xây dựng kế hoạch hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm P khoa học; tích cực đổi mới nội dung, phương pháp bồi dưỡng; tạo môi trường thuận lợi cho việc bồi dưỡng; phát huy vai trò chủ động, sáng tạo của giảng viên; đổi mới kiểm tra, đánh giá kết quả bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên… thì sẽ nâng cao năng lực sư phạm cho đội ngũ giảng viên đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục và đào tạo hiện nay của nhà trường
6 Nhiệm vụ nghiên cứu
- Nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân
- Khảo sát, đánh giá thực trạng hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm và quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng
An ninh nhân dân I
- Đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I
Trang 14- Khảo nghiệm các biện pháp quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I
7 Giới hạn phạm vi nghiên cứu
Về nội dung: Đề tài tập trung nghiên cứu về quản lý hoạt động bồi dưỡng năng
lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I
Về đối tượng khảo sát: Tiến hành khảo sát, tọa đàm, trao đổi với giảng viên,
cán bộ quản lý Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I và cán bộ quản lý của Cục Đào tạo – Bộ Công an; nghiên cứu thông qua các báo cáo tổng kết, kết quả các cuộc thi giảng viên giỏi, kế hoạch, biện pháp bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên của Cục Đào tạo và của nhà trường
Về thời gian: Các số liệu sử dụng để nghiên cứu từ năm 2013 đến nay
8 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu
* Phương pháp luận nghiên cứu
Đề tài nghiên cứu dựa trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm của Đảng cộng sản Việt Nam về giáo dục và đào tạo và quản lý giáo dục Đồng thời, tác giả cũng dựa trên các quan điểm tiếp cận: Quan điểm logic – lịch sử, hệ thống – cấu trúc và quan điểm thực tiễn để luận giải nhiệm vụ của đề tài
* Phương pháp nghiên cứu
Tác giả sử dụng tổng hợp các phương pháp nghiên cứu của khoa học chuyên ngành, bao gồm các phương pháp nghiên cứu lý thuyết, nghiên cứu thực tiễn cụ thể là:
- Các phương pháp nghiên cứu lý luận, bao gồm: Phương pháp phân tích,
tổng hợp, hệ thống hóa, khái quát hóa các tài liệu lý luận chuyên ngành, liên ngành, các văn kiện, nghị quyết của Đảng, các văn bản pháp luật, chính sách của Đảng, Nhà nước và Bộ Công an về lĩnh vực giáo dục và đào tạo; các công trình nghiên cứu khoa học có liên quan đến đề tài nghiên cứu; các báo cáo, sơ kết, tổng kết của Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I và Cục Đào tạo – Bộ Công an về bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên hiện nay
- Các phương pháp nghiên cứu thực tiễn, bao gồm:
Phương pháp quan sát sư phạm: Tiến hành quan sát các hoạt động bồi
dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên tại Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I và hoạt động tự bồi dưỡng năng lực sư phạm của giảng viên nhà trường
Trang 15Điều tra, khảo sát: Sử dụng phiếu hỏi đối với 100 cán bộ quản lí giáo dục
(Cán bộ Cục Đào tạo, Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng, Trưởng các đơn vị, bộ môn khoa, phòng và trung tâm của Nhà trường), 120 giảng viên của Trường Cao đẳng
An ninh nhân dân I để đánh giá thực trạng bồi dưỡng năng lực sư phạm và quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên hiện nay
Nghiên cứu các sản phẩm: Nghiên cứu các chương trình, kế hoạch, báo cáo,
thống kê kết quả, đánh giá kết quả hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm và quản
lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I
Phỏng vấn: Tiến hành phỏng vấn cán bộ Cục Đào tạo, Hiệu trưởng, Phó
Hiệu trưởng, lãnh đạo các đơn vị, bộ môn khoa, phòng, trung tâm và giảng viên của Nhà trường
Chuyên gia: Xin ý kiến của một số nhà khoa học, cán bộ quản lý, giảng viên
có bề dày kinh nghiệm về lý luận và thực tiễn có liên quan đến nội dung của đề tài nghiên cứu
- Nhóm phương pháp xử lý số liệu
Sử dụng toán thống kê để tổng hợp, tính toán, xử lý các số liệu điều tra đã thu thập được trong quá trình nghiên cứu thực trạng và khảo nghiệm tính cần thiết, tính khả thi của các biện pháp đã đề xuất
9 Những đóng góp của đề tài
Luận văn được nghiên cứu thành công sẽ đóng góp và làm phong phú thêm những vấn đề lý luận và thực tiễn về bồi dưỡng năng lực sư phạm và quản lý hoạt động bồi dưỡng năng sư phạm cho đội ngũ giảng viên trong các trường Công an nhân dân
Trên cơ sở phân tích, đánh giá thực trạng hoạt động bồi dưỡng năng lực
sư phạm và quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I Luận văn giúp cán bộ quản lí Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I phát huy những thành tựu, khắc phục những hạn chế trong bồi dưỡng năng lực sư phạm và quản lý hoạt bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên của nhà trường
Trang 16Kết quả nghiên cứu của luận văn có thể được dùng làm tài liệu tham khảo cho việc đề xuất các biện pháp nhằm quản lý tốt hơn các hoạt động bồi dưỡng năng lực
sư phạm cho giảng viên các trường Công an nhân dân
10 Kết cấu của đề tài
Cấu trúc của luận văn gồm: Mở đầu; 3 chương (12 tiết); Kết luận và khuyến nghị; Danh mục tài liệu tham khảo; Phụ lục
Trang 17CHƯƠNG 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG BỒI DƯỠNG NĂNG LỰC SƯ PHẠM CHO GIẢNG VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG AN NINH NHÂN DÂN ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
1.1 Tổng quan vấn đề nghiên cứu
NLSP của giáo viên có vai trò đặc biệt quan trọng, là một trong những năng lực thiết yếu, quyết định chất lượng giáo dục và tạo nên nghệ thuật sư phạm của người giáo viên Vì vậy, có nhiều công trình khoa học khác nhau nghiên cứu về NLSP, về hoạt động bồi dưỡng NLSP và về quản lý hoạt bồi dưỡng NLSP cho giáo viên ở các cấp học, bậc học Trong đó có một số tác giả đi sâu nghiên cứu các vấn
đề có liên quan đến bồi dưỡng, phát triển NLSP cho đội ngũ giáo viên, cụ thể như:
Nhóm tác giả Nguyễn Thị Mỹ Lộc, Đinh Thị Kim Thoa, Trần Văn Tính
trong công trình “Tâm lý học giáo dục” cho rằng NLSP bao gồm các năng lực dạy
và năng lực giáo dục Đây là hai nhóm năng lực cần phải có để người giáo viên thực hiện có hiệu quả quá trình giáo dục Đồng thời nhóm tác giả cũng quan niệm bồi dưỡng NLSP cho giáo viên cần tập trung bồi dưỡng, phát triển các năng lực cụ thể:
Năng lực hiểu biết kiến thức chuyên môn; năng lực hiểu người học; năng lực chế
biến tài liệu học tập; năng lực sử dụng kỹ thuật dạy học và năng lực ngôn ngữ
Nhóm tác giả Nguyễn Thạc và Phạm Thành Nghị cho rằng “NLSP là loại năng lực chuyên biệt có quan hệ chặt chẽ với năng lực nói chung, NLSP được thể hiện ở phẩm chất trí tuệ, ngôn ngữ, nét ý chí và tính cách của giáo viên” [32]
Tác giả Phạm Minh Hạc khẳng định: “Sự thành công trong việc dạy học và giáo dục học sinh đòi hỏi người thầy giáo phải có thế giới quan tiên tiến, những phẩm chất đạo đức cao quý, trình độ tri thức, kỹ năng, kỹ xảo nghề nghiệp cao” [20]
Đề tài cấp Bộ:“Các giải pháp bồi dưỡng để nâng cao chất lượng đội ngũ giáo
viên tiểu học Đồng bằng sông Cửu Long”[30], do tác giả Nguyễn Thị Quy làm chủ
nhiệm, đã tiến hành khảo sát thực trạng đội ngũ giáo viên tiểu học và thực trạng dạy học tiểu học ở đồng bằng sông Cửu Long, trên cơ sở đó đề xuất các giải pháp bồi dưỡng nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên tiểu học Đồng bằng sông Cửu Long
Trang 18Tác giả Đỗ Thị Thanh Huyền với đề tài luận văn thạc sĩ: “Tổ chức hoạt động
bồi dưỡng NLSP cho giáo viên tiểu học quận Ba Đình, thành phố Hà Nội”[24]
Trong luận văn, tác giả nghiên cứu, làm rõ cơ sở lý luận, đánh giá thực trạng và đề xuất được các biện pháp tổ chức hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giáo viên tiểu học
đó là: Nâng cao nhận thức và phát huy vai trò, trách nhiệm của các lực lượng giáo dục;thực hiện tốt việc kế hoạch hóa hoạt động bồi dưỡng; tổ chức tốt các hoạt động bồi dưỡng NLSP; thực hiện tốt công tác kiểm tra, đánh giá kết quả hoạt động bồi; đảm bảo các điều kiện sư phạm thuận lợi cho hoạt động bồi dưỡng và phát huy tính tích cực, chủ động của đội ngũ giáo viên trong tự bồi dưỡng NLSP
Tác giả Lê Thị Kim Trinh, trong luận văn thạc sĩ (2013): “Tổ chức bồi dưỡng
năng lực sư phạm cho giáo viên dạy nghề trang điểm thẩm mĩ trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh”[36], đã làm rõ các vấn đề cơ bản lí luận và thực tiễn về tổ chức
hoạt động bồi dưỡng NLSP của giáo viên dạy nghề trang điểm Từ đó, tác giả đề xuất các giải pháp tổ chức hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giáo viên dạy nghề trang điểm là: Xây dựng kế hoạch; tổ chức thực hiện kế hoạch; kiểm tra, đánh giá hoạt động bồi dưỡng; tạo điều kiện thuận lợi cho giáo viên tự bồi dưỡng
Tác giả Nguyễn Văn Việt, trong tạp chí Quốc phòng toàn dân (2016) đã nghiên cứu và xác định“Xây dựng đội ngũ cán bộ, giảng viên - khâu then chốt nâng cao chất
lượng giáo dục-đào tạo ở Trường sĩ quan Lục quân 1” Trong đó đã chỉ ra những yêu
cầu, nhiệm vụ và giải pháp để phát triển năng lực của người giảng viên ở Trường sĩ quan Lục quân 1 nói riêng và lực lượng vũ trang nói chung
Tác giả Nguyễn Văn Ly, trong kỷ yếu hội thảo khoa học cấp Bộ với chủ đề giải pháp phát triển đội ngũ giảng viên các trường Công an nhân dân trong tình hình hiện nay đã chỉ rõ yêu cầu thực tiễn xã hội đặt ra đối với công tác xây dựng lực lượng CAND, những phẩm chất, năng lực cần có của người giảng viên CAND trong tình hình hiện nay, trên cơ sở đó tác giả đã đề ra nhiệm vụ, giải pháp để phát triển năng lực của người giảng viên CAND
Nhìn chung các công trình nghiên cứu trên đây đã luận giải sâu sắc những vấn đề liên quan đến NLSP, bồi dưỡng NLSP và quản lý hoạt động bồi dưỡng NLSP cho đội ngũ giáo viên Tuy nhiên, cho đến nay chưa có tác giả nào đi sâu
Trang 19nghiên cứu quản lý hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên Trường Cao đẳng
An ninh Vì vậy, tác giả lựa chọn vấn đề “Quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư
phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I đáp ứng yêu cầu đổi
mới giáo dục và đào tạo” là cấp thiết và không trùng lặp với các công trình khoa
học đã được công bố
1.2 Các khái niệm cơ bản của đề tài
1.2.1 Giảng viên các trường Cao đẳng Công an nhân dân
Giảng viên trong các trường Cao đẳng trong CAND là những người lao động trí óc, thực hiện nhiệm vụ dạy học, nghiên cứu khoa học, quản lý giáo dục học viên
và các nhiệm vụ khác theo quy định của Bộ Công an
Khoản 2, điều 1 Thông tư số 50/2016/TT-BCA ngày 14 tháng 12 năm 2016 của Bộ Trưởng Bộ Công an quy định tiêu chuẩn, thẩm quyền, quy trình bổ nhiệm, miễn nhiệm các chức danh giảng dạy ở các trường CAND quy định: “Giảng dạy ở các trường cao đẳng trong CAND có các chức danh: Giảng viên, giảng viên chính, giảng viên cao cấp”
Điều 7, Thông tư số 50/2016/TT-BCA ngày 14 tháng 12 năm 2016 của Bộ Trưởng Bộ Công an quy định:
- Nhiệm vụ:
1 Giảng dạy trình độ cao đẳng (nếu đủ điều kiện); hỗ trợ cho giảng viên chính, giảng viên cao cấp trong hoạt động giảng dạy, gồm: Chuẩn bị bài giảng, phụ đạo, hướng dẫn bài tập, thảo luận, thí nghiệm, thực hành, chấm bài tập, tham gia hoạt động dạy giỏi theo quy định;
2 Tham gia đổi mới phương pháp dạy học, phương pháp kiểm tra đánh giá kết quả học tập, rèn luyện của học viên;
3 Tham gia các hoạt động nghiên cứu khoa học; viết và tham gia báo cáo khoa học tại các hội nghị, hội thảo khoa học; viết bài cho các tạp chí, chuyên đề khoa học liên quan đến các lĩnh vực chuyên môn giảng dạy;
4 Tham gia các hoạt động hợp tác quốc tế và đảm bảo chất lượng giáo dục;
5 Học tập, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ; đi thực tế, luân chuyển công tác có thời hạn theo quy định;
Trang 206 Tham gia hướng dẫn học viên nghiên cứu khoa học;
7 Phối hợp trong công tác quản lý đào tạo, giáo dục học viên, tham gia công tác Đảng, đoàn thể;
8 Thực hiện các nhiệm vụ chuyên môn khác dược phân công
- Yêu cầu trình độ đào tạo, bồi dưỡng
1 Có bằng tốt nghiệp đại học trở lên, giảng dạy thực hành có bằng tốt nghiệp trung cấp trở lên phù hợp chuyên môn giảng dạy (tốt nghiệp các trường ngoài Công
an nhân dân phải có văn bằng 2 nghiệp vụ công an hoặc có chứng chỉ bồi dưỡng pháp luật, nghiệp vụ công an theo quy định); giảng dạy quân sự, võ thuật phải có chứng chỉ bồi dưỡng quân sự, võ thuật; giảng dạy thực hành phải có giấy phép hoặc chứng chỉ kỹ năng nghề phù hợp với vị trí việc làm đang đảm nhiệm;
2 Có chứng chỉ bồi dưỡng nghiệp vụ sư phạm cho giảng viên (trừ trường hợp có bằng tốt nghiệp khoa sư phạm theo ngành, chuyên ngành);
3 Có trình độ trung cấp lý luận chính trị hoặc tương đương;
4 Có trình độ ngoại ngữ bậc 2 (A2), giảng dạy ngoại ngữ thì trình độ ngoại ngữ thứ hai phải đạt bậc 2 (A2); giảng dạy thực hành có trình độ ngoại ngữ bậc 1 (A1) theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo;
5 Có trình độ tin học đạt chuẩn kỹ năng sử dụng công nghệ thông tin cơ bản theo quy định của Bộ Thông tin và Truyền thông;
- Yêu cầu năng lực chuyên môn, nghiệp vụ:
1 Nắm vững kiến thức các môn học chính và kiến thức cơ bản một số môn học có liên quan trong chuyên ngành đào tạo được đảm nhiệm;
2 Nắm vững mục tiêu, kế hoạch, nội dung, chương trình đào tạo;
3 Có kỹ năng tổ chức cho học viên tham gia nghiên cứu khoa học, ứng dụng, triển khai kết quả nghiên cứu khoa học vào công tác giáo dục, đào tạo và thực tiễn công tác của lực lượng Công an nhân dân;
4 Đã có thời gian tập sự giảng dạy từ đủ 12 tháng trở lên, được Hội đồng duyệt giảng cấp trường đánh giá đạt yêu cầu và đủ khả năng giảng dạy Thời gian tập sự giảng dạy để bổ nhiệm chức danh giảng viên không quá 03 năm (không tính thời gian đi luân chuyển có thời hạn, đi thực tế)
Trang 211.2.2 Khái niệm năng lực, năng lực sư phạm
- Năng lực
Xem xét dưới góc độ giáo dục học: “Năng lực là khả năng cho phép một người đạt thành công trong hoạt động thể lực, trí lực hoặc nghề nghiệp” [33] Như vậy, năng lực là thuộc tính cá nhân cho phép cá nhân thực hiện thành công hoạt động nhất định, đạt kết quả mong muốn trong những điều kiện cụ thể
Năng lực có cấu trúc phức tạp, song những thành tố cơ bản tạo nên cơ sở cấu trúc của nó gồm: Kiến thức, kỹ năng và thái độ Các năng lực hình thành trên
cơ sở của các tư chất tự nhiên của cá nhân nơi đóng vai trò quan trọng, năng lực của con người không phải hoàn toàn đo tự nhiên mà có, phần lớn do công tác, do tập luyện mà có
Các tác giả Nguyễn Thạc và Phạm Thành Nghị cho rằng “Năng lực sư phạm là loại năng lực chuyên biệt có quan hệ chặt chẽ với năng lực chung, năng lực sư phạm được thể hiện ở phẩm chất trí tuệ, ngôn ngữ, nét ý chí và tính cách của giảng viên” [32]
Theo quan điểm của Giáo sư, viện sĩ Phạm Minh Hạc thì: “ Năng lực sư phạm là tổ hợp những đặc tính tâm lý của nhân cách nhằm đáp ứng các yêu cầu của hoạt động sư phạm và quyết định sự thành công của hoạt động ấy” và “năng lực sư phạm tựa như là hình chiếu của hoạt động sư phạm” Như vậy, NLSP là một thành
tố tạo nên nhân cách giảng viên
NLSP phân biệt với các loại năng lực khác biểu hiện ở các yếu tố tạo thành NLSP Nếu dựa vào chức năng đặc trưng của người thầy giáo là dạy học và giáo dục để xã định cấu trúc NLSP, để thực hiện có hiệu quả các chức năng đặc trưng đó, người thầy giáo phải có một hệ thống năng lực tương ứng, đó là: Nhóm năng lực
Trang 22dạy học, nhóm năng lực giáo dục và nhóm năng lực tổ chức các hoạt động sư phạm
Theo đó, NLSP là sự đan xen, quan hệ khăng khít giữa trình độ tri thức, kỹ năng,kỹ xảo với khả năng tư duy sư phạm phát triển, đây là đặc điểm riêng của NLSP Đồng thời, người thầy giỏi nghề, tài năng, được mọi người kính trọng không thể thiếu những giá trị nghề cốt lõi cũng như những chuẩn mực đạo đức Người thầy dù có nắm được nhiều tri thức, kỹ năng dạy học điêu luyện, khả năng ngôn ngữ cuốn hút vẫn chưa đủ để khẳng định NLSP của mình nếu thiếu tư duy sư phạm sáng tạo, tâm huyết với nghề và những giá trị nghề nghiệp, chuẩn mực đạo đức trong sự nghiệp đào tạo thế hệ trẻ
Trên cơ sở kế thừa quan điểm của các nhà Tâm lý học và Giáo dục học về
NLSP, đồng thời tiếp cận năng lực thực hiện, tác giả đề tài cho rằng: Năng lực
sư phạm là tổ hợp các kiến thức, kỹ năng, kỹ xảo, thái độ và tư duy sư phạm phù hợp với hoạt động sư phạm đảm bảo cho chủ thể thực hiện các hoạt động sư phạm một cách sáng tạo và đạt hiệu quả cao
Trên cơ sở làm rõ các khái niệm về giảng viên, năng lực, NLSP, tác giả cho
rằng: Năng lực sư phạm của giảng viên trường Cao đẳng An ninh nhân dân là tổ
hợp các kiến thức, kỹ năng, kỹ xảo, thái độ và tư duy sư phạm phù hợp với yêu cầu hoạt động của giảng viên nhằm đảm bảo cho giảng viên thực hiện các hoạt động sư phạm một cách sáng tạo và đạt hiệu quả cao
NLSP của giảng viên trường Cao đẳng AND I là một thuộc tính tâm lý độc đáo trong nhân cách của người giảng viên, nó là tổ hợp của các phẩm chất, các kỹ năng, các kỹ xảo và các thành phần tâm lý… phù hợp với hoạt động sư phạm của giảng viên và lực lượng CAND và đảm bảo cho các hoạt động đó được thực hiện một cách sáng tạo và hiệu quả cao, cụ thể như:
NLSP của giảng viên Trường Cao đẳng ANND I biểu hiện trước hết ở khả năng hiểu biết về đặc điểm tâm sinh lý học viên; hiểu biết về mục tiêu, chương trình đào tạo trình độ cao đẳng CAND; kiến thức về chính trị, kinh tế, văn hóa xã hội và giáo dục của ngành có liên quan đến công tác GD&ĐT
NLSP của giảng viên Trường Cao đẳng ANND I được biểu hiện ở các kỹ năng sư phạm: Lập kế hoạch tổ chức các hoạt động sư phạm; tổ chức thực thiện các
Trang 23hoạt động dạy học; kỹ năng quản lý và giáo dục học viên; kỹ năng giao tiếp, ứng xử với học viên, đồng chí đồng đội và cộng đồng
Ngoài những phẩm chất, thành tố tạo thành như NLSP của người giảng viên, cấu trúc NLSP của giảng viên Trường Cao đẳng ANND I phải có những phẩm chất mang tính đặc thù của lực lượng CAND như: Phẩm chất chính trị, kiến thức pháp luật, kiến thức nghiệp vụ CAND, kiến thức quốc phòng an ninh, kiến thức về công tác đấu tranh phòng chống tội phạm, kỹ năng xử lí các tình huống nghiệp vụ, kỹ năng giải quyết các vụ việc về an ninh quốc gia, kỹ năng vận động quần chúng, kỹ năng thuyết phục, kỹ năng vận dụng văn bản quy định nhà nước, Bộ BCA trong đấu tranh phòng chống tội phạm, năng lực cảm hóa giáo dục, năng lực tổ chức quản lí chỉ đạo
1.2.3 Bồi dưỡng năng lực sư phạm
Khái niệm bồi dưỡng có những cách hiểu khác nhau:
Theo từ điển tiếng Việt, “Bồi dưỡng” là tăng thêm năng lực và phẩm chất
Theo nghĩa rộng, bồi dưỡng là hoạt động giáo dục nhằm hình thành năng lực
và các phẩm chất nhân cách theo mục tiêu xác định Như vậy, bồi dưỡng bao hàm
cả hoạt động giảng dạy và giáo dục (nghĩa hẹp), nhằm trang bị tri thức, năng lực, chuyên môn nghiệp vụ và những phẩm chất nhân cách cho con người theo mục tiêu
đã xác định
Hoạt động này được diễn ra cả trong gia đình, nhà trường và xã hội, nhiệm
vụ của quá trình bồi dưỡng không những chỉ là cung cấp, trang bị hệ thống kiến thức, năng lực chuyên môn, hình thành kỹ năng, kỹ xảo, thái độ cho người học trong nhà trường mà còn tiếp tục cập nhật, bổ sung, phát triển nhằm hoàn thiện phẩm chất và năng lực phù hợp với yêu cầu của thực tiễn và mục tiêu giáo dục sau khi đã kết thúc quá trình học tập Vì vậy, quá trình bồi dưỡng này phải được tiến hành thường xuyên, liên tục
Theo nghĩa hẹp, bồi dưỡng là hoạt động bổ sung, phát triển, hoàn thiện hệ thống kiến thức, năng lực chuyên môn và những phẩm chất nhân cách đã được hình thành trước đây Theo đó, hoạt động này được diễn ra sau quá trình người học kết thúc chương trình giáo dục đào tạo ở nhà trường Như vậy, bồi dưỡng là là khâu
Trang 24tiếp nối của giáo dục, đào tạo con người khi họ đã có những tri thức, năng lực chuyên môn và phẩm chất nhân cách nhất định được hình thành trong quá trình đào tạo của nhà trường Thực tiễn luôn luôn vận động và biến đổi không ngừng, do đó bồi dưỡng là để giúp người học cập nhật kiến thức, kỹ năng, kỹ xảo, thái độ mới, hình thành phẩm chất năng lực mới phù hợp yêu cầu thực tiễn và đảm bảo cho quá trình tổ chức các hoạt động đạt kết quả cao
Từ phân tích trên, có thể hiểu bồi dưỡng như sau: Bồi dưỡng là quá trình bổ sung sự thiếu hụt về tri thức, năng lực chuyên môn; cập nhật những cái mới để hoàn thiện hệ thống tri thức, năng lực chuyên môn nghiệp vụ nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động thực tiễn
Bồi dưỡng NLSP là một hoạt động nhằm phát triển đội ngũ và phát triển nguồn nhân lực cho ngành giáo dục đáp ứng sự nghiệp đổi mới GD&ĐT, là nhiệm
vụ của quản lý nhà trường và là nhiệm vụ của nhà giáo được ghi trong Luật giáo dục đó là “Nhà giáo phải không ngừng học tập để nâng cao trình độ, chuyên môn nghiệp vụ” Bồi dưỡng NLSP là việc nhà quản lý tổ chức các hoạt động, hướng đội ngũ giảng viên vào việc hoàn thiện kết quả đào tạo cơ bản, nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ sư phạm, đạo đức nghề nghiệp… đáp ứng mục tiêu, nhiệm
vụ GD&ĐT đã đặt ra
Như vậy, bồi dưỡng NLSP cho giảng viên là bổ sung những kiến thức còn thiếu hụt, lạc hậu; cập nhật những tri thức, hình thành kỹ năng, kỹ xảo, thái độ và các phẩm chất nhân cách mới nhằm nâng cao trình độ cho đội ngũ giảng viên đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của sự phát triển giáo dục Nói cách khác, đây là một quá trình bổ sung tri thức, kỹ năng, thái độ để nâng cao trình độ chuyên môn, năng lực giáo dục, phương pháp sư phạm nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả công việc của giảng viên đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của xã hội
Từ cách tiếp cận trên, có thể hiểu: Bồi dưỡng năng lực sư phạm của giảng
viên là sự tương tác, phối hợp thống nhất giữa chủ thể bồi dưỡng và đối tượng được bồi dưỡng, nhằm bổ sung, cập nhật kiến thức, kỹ năng, thái độ phù hợp cho giảng viên, đáp ứng yêu cầu nâng cao chất lượng giảng viên theo mục tiêu đã xác định
Trang 25Từ khái niệm trên có thể thấy hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên bao gồm các thành tố cơ bản sau đây:
Mục đích bồi dưỡng: Từng bước xây dựng và hoàn thiện kiến thức, kỹ năng sư
phạm của người giảng viên, đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện GD&ĐT trong CAND
Chủ thể bồi dưỡng: Tổ chức Đảng; Ban Giám hiệu; cán bộ lãnh đạo, CBQL
giáo dục cơ quan cấp trên và giảng viên được phân công làm nhiệm vụ bồi dưỡng
Đối tượng bồi dưỡng: Giảng viên các Trường Cao đẳng ANND I, họ vừa là đối
tượng bồi dưỡng, vừa là chủ thể của hoạt động bồi dưỡng Hoạt động bồi dưỡng chỉ thực sự đạt hiệu quả khi người giảng viên biến quá trình bồi dưỡng thành tự bồi dưỡng
Nội dung bồi dưỡng: NLSP cho giảng viên hết sức phong phú và đa dạng, có
tính toàn diện, bao gồm các nội dung bồi dưỡng như: Phẩm chất chính trị, đạo đức lối sống; kiến thức xã hội có liên quan đến đào tạo trình độ cao đẳng CAND; kiến thức chuyên ngành và cơ sở ngành của lực lượng Công anh nhân dân; kiến thức về phương pháp giáo dục đào tạo trình độ cao đẳng và các kỹ năng sư phạm của giảng viên cao đẳng trong CAND
Về phương pháp bồi dưỡng: Cùng với việc bồi dưỡng, cần coi trọng tự học,
tự bồi dưỡng; kết hợp giữa trao đổi, thảo luận, giải đáp thắc mắc trên cơ sở mỗi người đều có tài liệu học tập, kết hợp bồi dưỡng về nội dung và phương pháp dạy học, sử dụng thiết bị dạy học
1.2.4 Quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm
* Quản lý
F.W.Taylor (1856-1915), được coi là cha đẻ của Thuyết quản lý khoa học đã định nghĩa: “Quản lý là biết chính xác điều bạn muốn người khác làm và sau đó thấy rằng họ
đã hoàn thành công việc một cách tốt nhất và rẻ nhất” [26]
H.Fayol (1841-1925), tác giả của thuyết quản lý tổng quát, định nghĩa như sau:
“Quản lý là quá trình đạt đến mục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng các hoạt động: kế hoạch hóa, tổ chức, chỉ đạo (lãnh đạo) và kiểm tra” [26]
Hiện nay hoạt động quản lý được định nghĩa rõ hơn: “Quản lý là quá trình
Trang 26đạt đến mục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng các hoạt động (chức năng) kế hoạch hóa, tổ chức, chỉ đạo (lãnh đạo) và kiểm tra” [28]
Theo tác giả Nguyễn Ngọc Quang: “Quản lý là tác động có mục đích, có kế hoạch của chủ thể quản lý đến tập thể của những người lao động (nói chung là khách thể quản lý) nhằm thực hiện được những mục tiêu dự kiến” [29]
Quản lý là sự tác động chỉ huy, điều chỉnh các quá trình xã hội và hành vi hoạt động của con người để chúng phát triển phù hợp với qui luật, đạt tới mục đích
đề ra và đúng ý chí của người quản lý
Quản lý là sự tác động của cơ quan quản lý vào đối tượng quản lý để tạo ra một
sự chuyển biến toàn bộ hệ thống nhằm đạt đến một mục đích nhất định
Theo tác giả Đặng Quốc Bảo: “Công tác quản lý lãnh đạo một tổ chức xét cho cùng là thực hiện hai quá trình liên hệ chặt chẽ với nhau: Quản và Lý Quá trình
“Quản” gồm sự coi sóc, giữ gìn, duy trì hệ ở trạng thái ổn định, quá trình “Lý” gồm việc sửa sang, sắp xếp, đổi mới đưa vào thế “phát triển
Từ những vấn đề nêu trên, có thể hiểu: Quản lý là sự tác động có mục đích của
chủ thể quản lý tới đối tượng quản lý thông qua các chức năng quản lý nhằm thực hiện tốt mục tiêu đã xác định
* Quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm
Từ những cách tiếp cận trên, có thể khái quát: Quản lý hoạt động bồi dưỡng năng
lực sư phạm cho giảng viên trường Cao đẳng An ninh nhân dân là những tác động có mục đích, có kế hoạch của chủ thể quản lý đến toàn bộ hoạt động bồi dưỡng năng lực
sư phạm cho giảng viên, nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên, đáp ứng yêu
cầu của giáo dục và đào tạo trong thời kỳ mới
Mục tiêu quản lý: Tạo dựng môi trường và những điều kiện thuận lợi để thực
hiện tốt mục tiêu, kế hoạch bồi dưỡng NLSP cho giảng viên hướng đến chuẩn hóa chất lượng giảng viên đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện GD&ĐT trong CAND
Chủ thể quản lý: Bồi dưỡng NLSP cho giảng viên gồm chủ thể trực tiếp và
chủ thể gián tiếp Chủ thể trực tiếp là lãnh đạo các bộ môn, khoa; tổ trưởng tổ chuyên môn, Ban Giám hiệu, CBQL của Cục Đào tạo – Bộ Công an Chủ thể gián tiếp quản lý bồi dưỡng là các cấp ủy đảng, các phòng ban, trung tâm có chức năng
Trang 27và quyền hạn quản lý giáo dục của Nhà trường
Đối tượng quản lý: Hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên Trường Cao
đẳng An ninh nhân dân
Nội dung quản lý: Xây dựng kế hoạch và tổ chức thực hiện kế hoạch, quản lý
việc thực hiện mục tiêu, nội dung, phương pháp, hình thức bồi dưỡng NLSP, quản
lý chủ thể và đối tượng bồi dưỡng NLSP, quản lý các điều kiện, cơ sở vật chất bồi dưỡng NLSP, quản lý tự bồi dưỡng NLSP của giảng viên, quản lý kiểm tra và đánh giá kết quả bồi dưỡng NLSP cho giảng viên Trường Cao đẳng ANND
1.3 Yêu cầu đồi mới giáo dục và nội dung quản lý hoạt động bồi dƣỡng năng lực sƣ phạm cho giảng viên
1.3.1 Yêu cầu đồi mới giáo dục
Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng đã chỉ rõ thành tựu và hạn chế của GD&ĐT nước ta trong những năm qua Trên cơ sở đó Đảng ta khẳng định, đổi mới căn bản, toàn diện GD&ĐT đang trở thành một yêu cầu khách quan và cấp bách của sự nghiệp đẩy mạnh CNH, HĐH, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
ở nước ta trong giai đoạn hiện nay: “Chất lượng, hiệu quả giáo dục và đào tạo còn thấp so với yêu cầu, nhất là giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp Hệ thống giáo dục và đào tạo thiếu liên thông giữa các trình độ và giữa các phương thức giáo dục, đào tạo; còn nặng lý thuyết, nhẹ thực hành Đào tạo thiếu gắn kết với nghiên cứu khoa học, sản xuất, kinh doanh và nhu cầu của thị trường lao động; chưa chú trọng đúng mức việc giáo dục đạo đức, lối sống và kỹ năng làm việc Phương pháp giáo dục, việc thi, kiểm tra và đánh giá kết quả còn lạc hậu, thiếu thực chất”, khẳng định trên của Đảng cho thấy nền giáo dục của nước ta đang tồn tại những bất cập rất lớn trước g yêu cầu mới đất nước Đặc biệt trong thời đại cách mạng công nghiệp 4.0, sự phát triển như vũ bao của khoa học - công nghệ, quá trình bùng nổ thông tin, sự giao thoa về văn hóa… tác động mạnh mẽ đến mọi mặt của đời sống xã hội, trong đó đặt
ra những thách thức, nhiệm vụ mới đối với giáo dục
Đối với sự phát triển của đất nước, Đảng ta xác định giáo dục là quốc sách hàng đầu, là động lực chủ yếu của quá trình phát triển nhanh và bền vững, vì vậy, giáo dục có nhiệm vụ đào tạo ra nguồn nhân lực chất lượng cao đáp ứng sự nghiệp
Trang 28công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và hội nhập quốc tế sâu rộng
Đất nước ta hiện nay đang đứng trước sự tác động mạnh mẽ của toàn cầu hóa, hội nhập quốc tế, kinh tế thị trường, sự du nhập về văn hóa, lối sống… dẫn đến
sự thay đổi các giá trị truyền thống, sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức lối sống, tự diễn biến, tự chuyển hóa như Nghị quyết Trung ương 4 khóa XII của Đảng
đã xác định Thực tế này đòi hỏi hệ thống giáo dục cần điều chỉnh theo hướng tăng mạnh việc trang bị nền tảng văn hóa, kỹ năng sống và các giá trị đạo đức cho con người Việt Nam
Thực tiễn đang biến đổi nhanh chóng từng ngày, đặt ra những yêu cầu, đòi hỏi mới đối với GD&ĐT Tuy nhiên, nền giáo dục của chúng ta đang khá lạc hậu, chưa đáp ứng được thực tiễn, mặc dù đã đổi mới mạnh mẽ, quyết liệt Nền giáo dục nước ta còn quá chú trọng trang bị kiến thức chuyên môn; chưa thực sự quan tâm đúng mức cho việc trau dồi phương pháp, kỹ năng; việc dạy và học không gắn chặt với thực tiễn; nền giáo dục của nước ta tương đối khép kín; hệ thống giáo dục và các chương trình ở nước ta so với các nước tiên tiến trên thế giới còn khoảng cách khá xa… Trước bối cảnh đó, chúng ta cần phải tiếp tục, đẩy mạnh sự nghiệp đối mới toàn diện GD&ĐT nhằm đáp ứng yêu cầu thực tiễn cách mạng, sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế hiện nay
Để đáp ứng được sự nghiệp cách mạng trong tình hình mới, GD&ĐT phải đổi mới mạnh mẽ, toàn diện ở tất cả các khâu, các thành tố của quá trình giáo dục,
cụ thể như:
Yêu cầu về đổi mới mục tiêu giáo dục: Trên cơ sở mục tiêu đổi mới GD&ĐT, cần xác định rõ và công khai mục tiêu, chuẩn đầu ra của từng bậc học, môn học, chương trình, ngành và chuyên ngành đào tạo
Yêu cầu về đổi mới nội dung giáo dục: Chương trình nhằm phát triển năng lực và phẩm chất người học, hài hòa đức, trí, thể, mỹ; dạy người, dạy chữ và dạy nghề Đổi mới nội dung giáo dục theo hướng tinh giản, hiện đại, thiết thực, phù hợp với lứa tuổi, trình độ và ngành nghề; tăng thực hành, vận dụng kiến thức vào thực tiễn, phát triển năng lực sáng tạo, kỹ năng thực hành, đạo đức nghề nghiệp và hiểu biết xã hội, từng bước tiếp cận trình độ khoa học và công nghệ tiên tiến của thế giới
Trang 29Yêu cầu về đổi mới phương pháp dạy học: Đổi mới phương pháp dạy và học theo hướng hiện đại; phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo và vận dụng kiến thức, kỹ năng của người học; dạy học theo đinh hướng phát triển năng lực, dạy học tình huống, ứng dụng công nghệ thông tin và truyền thông trong dạy và học
Yêu cầu về đổi mới công tác kiểm tra, đánh giáo: Đổi mới căn bản hình thức
và phương pháp thi, kiểm tra và đánh giá kết quả giáo dục, đào tạo, bảo đảm trung thực, khách quan
Yêu cầu về đổi mới công tác quản lí giáo dục: Đổi mới căn bản công tác quản lý giáo dục, đào tạo, bảo đảm dân chủ, thống nhất; tăng quyền tự chủ và trách nhiệm xã hội của các cơ sở giáo dục, đào tạo; coi trọng công tác quản lý chất lượng
Yêu cầu về phát triển đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý: Xây dựng quy hoạch,
kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục gắn với nhu cầu phát triển kinh tế-xã hội, bảo đảm an ninh, quốc phòng và hội nhập quốc tế Thực hiện chuẩn hóa đội ngũ nhà giáo theo từng cấp học và trình độ đào tạo
1.3.2 Nội dung quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên Trường Cao đẳng An ninh nhân dân
1.3.2.1 Quản lý mục tiêu, kế hoạch hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên
Trong hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên, cần xác định rõ mục tiêu cần đạt được: Mục tiêu bồi dưỡng là nhằm trang bị cho giảng viên kiến thức và kỹ năng sư phạm, phương pháp thực hiện nhiệm vụ, năng lực chuyên môn để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao góp phần nâng cao chất lượng GD&ĐT Bồi dưỡng NLSP cho giảng viên nhằm khắc phục những yếu kém, thiếu hụt về kiến thức và kỹ năng sự phạm phục vụ các mục tiêu nâng cao năng lực giảng viên
Cần xác định đúng mục tiêu bồi dưỡng NLSP cho giảng viên đảm bảo phù hợp với nhu cầu thực tiễn của đội ngũ giảng viên vì đó sẽ là yếu tố then chốt chi phối toàn
bộ quá trình quản lý hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên của Nhà trường
Trong các hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên thì việc xây dựng kế hoạch bồi dưỡng là vấn đề tiên phong và mang tính định hướng cho mọi hoạt động
Lập kế hoạch là chức năng cơ bản nhất trong các chức năng quản lý vì các chức
Trang 30năng khác đều phải dựa vào nó để hướng vào thực hiện mục tiêu của tổ chức Kế hoạch giúp công tác quản lý có cái nhìn tổng thể, toàn diện, định hướng, bố trí, sắp xếp các hoạt động trong tổ chức công tác bồi dưỡng giảng viên Lập kế hoạch giúp cho các nhà quản lý dễ dàng kiểm tra, điều chỉnh trong quá trình chỉ đạo thực hiện
Kế hoạch bồi dưỡng NLSP cho giảng viên là việc chủ thể quản lý xác định mục tiêu, nội dung, chương chình, hình thức và phương pháp bồi dưỡng NLSP cho giảng viên nhằm đem lại kết quả cao nhất Việc lập kế hoạch giúp cho CBQL lựa chọn những phương pháp tối ưu, tiết kiệm nguồn lực, tạo hiệu quả cho tổ chức bồi dưỡng giảng viên
Khi xây dựng kế hoạch hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên cần dựa trên những cơ sở sau:
Phân tích thực trạng hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên ở thời điểm trước thông qua thực tế công việc và tổng kết tình hình bồi dưỡng trong năm Từ đó rút ra những ưu điểm và khuyết điểm, sắp xếp từng vấn đề để giải quyết Qua việc khảo sát tình hình thực tế chất lượng đội ngũ giảng viên, cần phân loại thành các nhóm khác nhau nhằm định hướng các nội dung và hình thức bồi dưỡng cho mỗi nhóm Cụ thể:
- Phân loại theo nội dung bồi dưỡng:
+ Bồi dưỡng về kiến thức: Kiến thức cơ bản về GD&ĐT trình độ cao đẳng CAND; kiến thức giáo dục đại cương, cơ sở ngành và kiến thức chuyên ngành; kiến thức về phương pháp dạy học và quản lý giáo dục học viên; kiến thức phổ thông về chính trị, kinh tế, văn hoá, xã hội liên quan đến đào tạo trình độ cao đẳng CAND…
+ Bồi dưỡng kỹ năng sư phạm: Kỹ năng lập kế hoạch đào tạo trình độ cao đẳng CAND; kỹ năng tổ chức các hoạt động dạy học và quản lý giáo dục học viên;
kỹ năng quản lý lớp học; kỹ năng giao tiếp, ứng xử học viên, với đồng chí đồng đội
và cộng đồng…
- Phân loại theo mục tiêu bồi dưỡng: Bồi dưỡng cơ bản, bồi dưỡng nâng cao
- Phân loại theo đối tượng bồi dưỡng: Bồi dưỡng giảng viên theo từng lĩnh
vực, bồi dưỡng giảng viên mới, bồi dưỡng giảng viên lâu năm…
- Phân loại theo tính chất và quy mô: Bồi dưỡng đại trà, bồi dưỡng giảng
viên giỏi, bồi dưỡng giảng viên cốt cán
Trang 31Phân loại theo kế hoạch thời gian: Bồi dưỡng dài hạn, ngắn hạn, bồi
dưỡng thường xuyên, bồi dưỡng theo chu kỳ, bồi dưỡng theo chuyên đề, bồi dưỡng theo nội dung…
Để đảm bảo cho việc xây dựng kế hoạch bồi dưỡng hoạt động NLSP cho giảng viên đạt hiệu quả cao, cần phải nắm chắc, phân tích được chính xác thực trạng, từ đó đề ra các biện pháp cụ thể, phù hợp với đặc điểm tình hình nhằm đạt được mục tiêu đã được đề ra
1.3.2.2 Quản lý nội dung, phương pháp và hình thức hoạt động bồi dưỡng năng lực
sư phạm cho giảng viên
* Quản lý nội dung bồi dưỡng
Để nâng cao NLSP cho giảng viên Trường Cao đẳng ANND I, cần thực hiện tốt các hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên Nội dung hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên là tổng thể những kiến thức, kỹ năng và thái độ tương ứng với mục tiêu hoạt động bồi dưỡng Khi thực hiện các nội dung hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên cần có những phương pháp cụ thể, phù hợp cùng các hình thức đa dạng phong phú, linh hoạt nhằm phát triển tốt nhất NLSP của giảng viên
Trong quản lý thực hiện các hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên, việc quản lý nội dung, phương pháp, hình thức bồi dưỡng NLSP cho giảng viên được coi
là nội dung cơ bản nhất
Nội bồi dưỡng NLSP cho giảng viên cần có sự kết hợp chặt chẽ việc bổ sung, cập nhật tri thức mới với nâng cao trình độ kĩ năng, kĩ xảo nghề nghiệp, phong cách
và tư duy sư phạm Đặc biệt, trong bối cảnh xã hội hiện nay, xã hội có sự phát triển mạnh mẽ, hệ thống lý luận dạy học và giáo dục có sự thay đổi, quan niệm của gia đình và xã hội về giáo dục có sự khác biệt, các mối quan hệ và tính huống sư phạm nảy sinh Do vậy, nội dung bồi dưỡng cần cập nhật thông tin, tri thức mới, phát triển các kỹ năng và nghệ thuật sư phạm phù hợp với nhiệm vụ GD&ĐT học viên an ninh
Nội dung bồi dưỡng cần được thiết kế, xây dựng bảo đảm sự hài hòa, cân đối các khối lượng kiến thức chuyên môn và kiến thức nghiệp vụ sư phạm, trong đó tăng cường nội dung về rèn luyện và phát triển các kỹ năng nghề nghiệp của giảng viên đáp ứng được nhu cầu ngày càng cao của công tác GD&ĐT trong CAND Thực hiện
Trang 32chủ trương và quy định của Bộ GD&ĐT, Bộ Công an về tiêu chuẩn chức danh của giảng viên, nhà quản lý xây dựng nội dung bồi dưỡng cần lấy chuẩn tiêu chuẩn chức danh của giảng viên là căn cứ căn bản, từ đó phát huy năng lực của giảng viên trong các hoạt động dạy học và giáo dục Nội dung bồi dưỡng NLSP cho giảng viên cần hướng vào các vấn đề cơ bản sau:
Về phẩm chất chính trị, đạo đức lối sống: Nhận thức tư tưởng chính trị, thực hiện trách nhiệm của công dân, của giảng viên đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Ý thức chấp hành chủ chương, chính sách của Đảng, pháp luật của nhà nước và các quy định của ngành, của trường, chấp hành kỷ luật lao động
Các phẩm chất đạo đức, lối sống, nhân cách của người giảng viên; lòng yêu nghề, tình thần tận tụy phụng sự nhân dân và học viên; ý chí phấn đấu vươn lên trong nghề nghiệp; trung thực trong công tác, đoàn kết trong quan hệ với đồng nghiệp, trong xây dựng tập thể sư phạm…
Về kiến thức, bao gồm: Kiến thức phô thông về các vấn đề chính trị, kinh
tế, văn hóa xã hội có liên quan đến đào tạo trình độ cao đẳng an ninh; hệ thống kiến thức cơ bản thuộc về đào tạo trình độ cao đẳng an ninh; về mục tiêu, nội dung, chương trình đào tạo trình độ cao đẳng an ninh; hệ thống kiến thức về đào tạo trình độ cao đẳng trong CAND; hệ thống kiến thức về phương pháp dạy học và quản lý giáo dục học viên trình độ cao đẳng trong CAND; hệ thống kiến thức về ứng dụng công nghệ thông tin, ngoại ngữ trong tổ chức các hoạt động dạy học và quản lý giáo dục học viên CAND
Về kỹ năng sư phạm của giảng viên bao gồm: Kỹ năng lập kế hoạch dạy học
và quản lý giáo dục học viên; kỹ năng tổ chức thực hiện các hoạt động dạy học và quản lý giáo dục học viên; kỹ năng quản lý lớp học; kỹ năng giao tiếp ứng xử với học viên, với đồng chí đồng đội và cộng đồng…
* Quản lý phương pháp, hình thức bồi dưỡng
Phương pháp là sự vận động của nội dung, do vậy trong tổ chức các hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên cần dựa vào nội dung để lựa chọn phương pháp Nhà quản lý cần sử dụng đa dạng, linh hoạt các phương pháp và hình thức bồi dưỡng nhằm phát huy tính tích cực, chủ động của giảng viên và nâng cao chất
Trang 33lượng bồi dưỡng Cần thường xuyên đổi mới phương pháp, hình thức tổ chức các hoạt động bồi dưỡng theo hướng tăng cường hiệu quả các hình thức tổ chức bồi dưỡng thực hành, rèn luyện kỹ năng sư phạm cho giảng viên; tránh trang bị quá nhiều kiến thức, lý luận trừ tượng mà cần hướng đến hình thành kỹ năng của giảng viên Thực hiện hình thức bồi dưỡng thông qua thực hành, trải nghiệm để tác động trực tiếp đến việc hoàn thiện các kỹ năng sư phạm, phát triển tư duy sư phạm, khả năng thích ứng cao với nghề sư phạm ở các trường CAND hiện nay
Phương thức tổ chức hoạt động bồi dưỡng có tác động mạnh mẽ, nhiều chiều đến chủ thể bồi dưỡng và đối tượng được bồi dưỡng Do đó, trong tổ chức, thực hiện các hoạt động bồi dương, cần lựa chọn, sử dụng, phối hợp hài hòa, linh hoạt các phương thức tổ chức bồi dưỡng theo hướng phát huy tính tích cực, hướng vào đối tượng, lấy đối tượng được bồi dưỡng làm trung tâm của mọi hoạt động nhằm phát huy tính tích cực của các chủ thể, biến quá trình bồi dưỡng thành quá trình tự bồi dưỡng để hình thành khả năng tư duy sư phạm sáng tạo, lĩnh hội các kinh nghiệm, chuẩn mực nghề sư phạm của người giảng viên CAND
1.3.2.3 Quản lý hoạt động của chủ thể và đối tượng bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên
* Quản lý hoạt động của chủ thể bồi dưỡng
Sau khi đã xây dựng được kế hoạch, xác định mục tiêu, nội dung và phương pháp bồi dưỡng NLSP cho giảng viên thì việc quản lý hoạt động của các lực lượng tham gia bồi dưỡng là một trong những điều kiện quyết định đến chất lượng bồi dưỡng Trong quá trình bồi dưỡng, lực lượng tham gia bồi dưỡng với tư cách là chủ thể, giữ vai trò trung tâm của quá trình bồi dưỡng
Chủ thể bồi dưỡng là các tổ chức Đảng; Ban Giám hiệu; cán bộ lãnh đạo, CBQL giáo dục cơ quan cấp trên và giảng viên được phân công làm nhiệm vụ bồi dưỡng Cụ thể họ là những cán bộ, giảng viên được cơ quan quản lý, nhà trường trưng tập hoặc là lãnh đạo, cán bộ chủ chốt của các ban, ngành chức năng, nhà khoa học, nhà sư phạm và giảng viên của các trường đại học, cao đẳng được cơ quan quản lý, nhà trường mời để thực hiện các hoạt động bồi dưỡng theo kế hoạch
Chủ thể bồi dưỡng phải là những người có trách nhiệm, có năng lực, có kiến
Trang 34thức chuyên môn nghiệp vụ trong Ban Giám hiệu, giảng viên giỏi, giảng viên cốt cán của các trường CAND, các trường đại học sư phạm, đại học giáo dục Dựa vào vào nội dung, yêu cầu, mục đích bồi dưỡng, các cơ quan quản lý, Ban Giám hiệu nhà trường mời lãnh đạo, cán bộ chủ chốt của các ban ngành chức năng, nhà khoa học, nhà sư phạm và giảng viên có kinh nghiệm của các trường đại học, cao đẳng tiến hành hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên
Chủ thể bồi dưỡng là người giữ vai trò chủ đạo, là người tổ chức, hướng dẫn, chỉ đạo các hoạt động để lôi kéo, cuốn hút người được bồi dưỡng chủ động, tích cực tham gia nhằm phát triển năng lực sư phạm cần thiết
Quản lý chủ thể bồi dưỡng bao gồm: Quản lý về số lượng, quản lý về trình
độ nhận thức, kỹ năng, quản lý các hoạt động của chủ thể bồi dưỡng với mục đích phát huy tối đa vai trò của các chủ thể trong hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên Quản lý chủ thể bồi dưỡng phải quản lý về ý thức trách nhiệm, phẩm chất, năng lực đảm bảo cho họ hoàn thành tốt nhiệm vụ bồi dưỡng được phân công và thường xuyên kiểm tra, đánh giá kết quả thực hiện các nhiệm vụ giảng dạy của đội ngũ giảng viên và của từng giảng viên
* Quản lý hoạt động của đối tượng bồi dưỡng
Đối tượng bồi dưỡng là giảng viên của Nhà trường được triệu tập theo kế hoạch để được bồi dưỡng nâng cao trình độ về NLSP Họ là vừa là mục tiêu và là đối tượng mà chủ thể bồi dưỡng tổ chức các hoạt động để tác động nâng cao NLSP
Quản lý đối tượng bồi dưỡng là quản lý về số lượng, quản lý về chất lượng, quản lý các hoạt động của đối tượng, với mục tiêu phát huy tính tích cực, độc lập, sáng tạo trong hoạt động bồi dưỡng và tự bồi dưỡng của giảng viên Quá trình bồi dưỡng chỉ thực sự đạt hiệu quả khi người giảng viên biến quá trình bồi dưỡng thành
Trang 35- Theo dõi, khuyến khích, động viên giảng viên phát huy các yếu tố tích cực, khắc phục những yếu tố tiêu cực, nỗ lực phấn đấu vươn lên đạt kết quả cao trong học tập, bồi dưỡng
Quản lý hoạt động học của giảng viên được bồi dưỡng là quản lý việc tổ chức các nhiệm vụ học tập, nghiên cứu, rèn luyện của họ trong quá trình bồi dưỡng
Khuyến khích, lôi cuốn sự tham gia tự giác, tích cực của họ, chú trọng tổ chức các hoạt động ngoài giờ lên lớp một cách lành mạnh, phong phú, hấp dẫn
1.3.2.4 Quản lý các điều kiện, phương tiện thực hiện hoạt động bồi dưỡng năng lực
sư phạm cho giảng viên
Quản lý các điều kiện, phương tiện phục vụ hoạt động bồi dưỡng là toàn bộ việc khai thác, sử dụng các điều kiện cơ sở vật chất, nguồn lực tài chính và các phương tiện kỹ thuật phục vụ hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên Đây là nội dung đảm bảo cho hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên được thực hiện và thực hiện một cách có kết quả
Nhà quản lý khi xây dựng kế hoạch bồi dưỡng NLSP cho giảng viên cần tính toán kỹ lưỡng việc đầu tư, chuẩn bị đầy đủ các điều kiện về cơ sở vật chất, phương tiện kỹ thuật, nguồn lực và các điều kiện cần thiết khác phục vụ cho hoạt động bồi dưỡng Người quản lý cần quan tâm, chú trọng xây dựng môi trường sư phạm tích cực, thân thiện để có thể phát huy một cách tích cực nhất năng lực cá nhân và giúp giảng viên hoàn thiện NLSP cần thiết
Mặt khác, người quản lý cần nắm bắt được diễn biến tâm lý của đội ngũ giảng viên, bầu không khí tâm lý của tập thể, tâm trạng và dư luận tập thể, những mâu thuẫn, xung đột trong tập thể sư phạm để kịp thời định hướng, động viên, khuyến khích đội ngũ giảng viên nhiệt tình, hết lòng vì công việc
Nhà quản lý sử dụng các biện pháp động viên, khích lệ về tình thần cũng như vật chất, đảm bảo đời sống cho giảng viên, tạo động lực, yên tâm trong công tác;
triển khai thực hiện đầy đủ các chính sách đối với đội ngũ giảng viên, tránh thiên vị, trù dập, yêu ghét cá nhân Đồng thời, sử dụng các biện pháp giáo dục thuyết phục,
kỷ luật để xây dựng môi trường sư phạm thân thiện nhưng kỷ cương
Để quản lý tốt các điều kiện, phương tiện bồi dưỡng NLSP cho giảng viên
Trang 36Trường Cao đẳng ANND, nhà quản lý cần nêu cao vai trò trách nhiệm và linh hoạt, sáng tạo trong tổ chức thực hiện và kiểm tra, giám sát Khi xây dựng kế hoạch và triển khai thực hiện phải tạo điều kiện cho cán bộ, giảng viên trong tập thể sư phạm được tham gia đóng góp ý kiến, phát huy quyền làm chủ, phát huy tính sáng tạo và tinh thần tập thể trong các hoạt động của nhà trường
1.3.2.5 Kiểm tra, đánh giá kết quả bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên
Kiểm tra là quá trình đo lường hoạt động và kết quả hoạt động trên cơ sở các tiêu chuẩn, công cụ đo lường đã được xác lập để phát hiện những ưu điểm, hạn chế và tìm ra nguyên nhân, đưa ra giải pháp phù hợp giúp tổ chức phát triển theo đúng mục tiêu
Kiểm tra là chức năng quan trọng của hoạt động quản lý giáo dục nói chung, quản lý hoạt động bồi dưỡng NLSP cho đội ngũ giảng viên Trường Cao đẳng ANND nói riêng, đồng thời đây cũng là việc làm thường xuyên của cơ quan chức năng và CBQL giáo dục các cấp nhằm thực hiện mục đích đánh giá chất lượng hoạt động quản lý
Kiểm tra trong quản lý là một khâu trong toàn bộ hệ thống quản lý nhằm thực hiện chức năng: Phát hiện, điều chỉnh và khuyến khích Thông qua kết quả kiểm tra, người quản lý thu thập được những thông tin quan trọng, thông tin ngược, thông tin phản hồi về hoạt động, kết quả hoạt động và những vấn đề khác có liên quan để phát hiện, uốn nắn, điều chỉnh hoạt động một cách đúng hướng nhằm đạt mục tiêu đã định
Đánh giá là quá trình nhà quản lý đưa ra những nhận định, phán đoán về kết quả của hoạt động trên cơ sở của những thông tin thu được, đối chiếu với những mục tiêu, tiêu chuẩn đã đề ra nhằm đề xuất những quyết định, những biện pháp tác động thích hợp để biến đổi thực trạng, điều chỉnh hệ thống quản lý, nâng cao chất lượng hiệu quả hoạt động
Trong hệ thống quản lý hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên, cần tập trung đánh giá các nội dung cơ bản sau: Đánh giá chung về chất lượng, hiệu quả quản lý hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên; mức độ đạt được mục tiêu quản
lý hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên; sự tiến bộ về chất lượng, hiệu quả hoạt động sư phạm của giảng viên; kết quả phát triển NLSP của giảng viên; mức độ
Trang 37phát triển về kiến thức của giảng viên; mức độ thành thạo kỹ năng sư phạm của giảng viên; sự phát triển trí tuệ, tư duy sư phạm của giảng viên; mức độ phát triển tình yêu nghề nghiệp của giảng viên
Kiểm tra, đánh giá kết quả bồi dưỡng giảng viên phải được tiến hành một cách khách quan, công bằng và công khai Việc quản lý chặt chẽ kết quả hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên sẽ là cơ sở để tiếp tục xác định kế hoạch, chương trình, nội dung, hình thức và phương pháp của các đợt bồi dưỡng tiếp theo, đồng thời giúp các chủ thể quản lý đưa ra những quyết định điều chỉnh chính xác, góp phần nâng cao chất lượng bồi dưỡng
Trong quá trình kiểm tra, phải xác định rõ các mục tiêu, kết quả đã đạt theo
kế hoạch đã định; bảo đảm các nguồn lực được sử dụng một cách hữu hiệu; xác định chính xác, kịp thời các sai sót và trách nhiệm của từng cá nhân, bộ phận trong quá trình thực hiện công tác quản lý bồi dưỡng; tạo điều kiện thực hiện thuận lợi;
đúc rút, phổ biến kinh nghiệm, cải tiến công tác quản lý bồi dưỡng NLSP cho giảng viên, như vậy mới tránh được những sai sót và lãng phí thời gian, công sức, góp phần tạo nên hiệu quả của hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên
1.4 Những yếu tố tác động đến quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho giảng viên trường Cao đẳng An ninh nhân dân I
1.4.1 Tác động từ yêu cầu đổi mới giáo dục và đào tạo trong Công an nhân dân hiện nay
Trong những năm gần đây, giáo dục nước ta nói chung và trong lực lượng CAND nói riêng đã đạt được nhiều thành tựu to lớn, góp phần quan trọng, thực hiện thắng lợi của công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới Tuy nhiên, trong quá trình đổi mới, vì nhiều nguyên nhân chủ quan và khách quan, nên công tác GD&ĐT trong CAND đã bộc lộ một số yếu kém, bất cập, trong đó có những vấn đề gây ra những bức xúc trong đời sống xã hội, tạo dư luận xấu; kết quả đạt được chưa đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước và hội nhập quốc tế sâu rộng Đặc biệt là công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm bảo vệ an ninh quốc gia, đảm bảo trật tự, an toàn xã hội trong tình hình mới
có nhiều biến động, thách thức Quá trình đổi mới GD&ĐT trong CAND còn thiếu đồng bộ, còn chắp vá; nhiều chính sách, cơ chế, giải pháp không còn phù hợp với
Trang 38thực tiễn chưa được điều chỉnh, bổ sung kịp thời…
Nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới ngày càng đặt ra nhiều thách thức, đặc biệt trước yêu cầu chuyển đổi và cơ cấu lại nền kinh tế theo hướng chất lượng, hiệu quả, có sức cạnh tranh cao; tình hình tội phạm diễn biến phức tạp với nhiều âm mưu, thủ đoạn tinh vi, xảo quyệt; âm mưu, chiến lược diễn biến hòa bình, tự diễn biến, tự chuyển hóa, tội phạm công nghệ cao, tội phạm tham mô, tham nhũng là một thách thức lớn đối với lực lượng CAND Thực trạng đó đã đặt ra nhiệm vụ mới cho công tác GD&ĐT trong CAND Bộ Công an phải đẩy mạnh sự nghiệp đổi mới toàn diện GD&ĐT, đa dạng hóa các hình thức học tập nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới
Trong xu thế đó, đổi mới GD&ĐT trong CAND, đổi mới chương trình giáo dục, đào tạo trong CAND, nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên, nâng cao năng lực cán bộ quản lý là một tất yếu khách quan, phù hợp với điều kiện của đất nước và trình độ của giảng viên, góp phần nâng cao chất lượng của công tác giáo dục
Với thực tế đó, công tác đào tạo giảng viên cần được đổi mới mạnh mẽ, đồng bộ
và có hiệu quả Hiện nay, các điều kiện kinh tế, văn hóa xã hội, quan hệ ngoại giao…
ngày càng phát triển Điều đó đặt ra nhiệm vụ mới, trọng trách mới đối với công tác GD&ĐT của lực lượng CAND Ngược lại, để công tác giáo dục, đào tạo của lực lượng công an hoàn thành sứ mạng của mình thì toàn xã hội, Nhà nước, Bộ Công an cần đầu
tư, quan tâm hơn nữa đối với các nhà trường, đối với giảng viên Đây là mối quan hệ biện chứng, khách quan giữa giáo dục và xã hội mà nhà quản lý cần quan tâm giải quyết trong quá trình thực hiện đổi mới GD&ĐT trong CAND, trong quá trình quản lý hoạt động bồi dưỡng năng lực cho giảng viên các trường CAND
Đảng ta đã xã định giáo dục là một trong những “quốc sách hàng đầu”, giáo dục trong CAND là nền tảng để thực hiện thắng lợi sự nghiệp Quốc phòng – An ninh Vì vậy, Đảng ủy Công an Trung ương đã chỉ đạo xây dựng, ban hành tiêu chuẩn của các chức danh giảng dạy trong CAND để định hướng trong công tác đào tạo, bồi dưỡng nhà giáo Đây là căn cứ chính trị, pháp lý quan trọng để các cấp quản
lý giáo dục chỉ đạo thực hiện; để các nhà QLGD, Ban Giám hiệu các trường CAND
Trang 39hoạch định chiến lược, xây dựng kế hoạch về bồi dưỡng giảng viên cho phù hợp với yêu cầu phát triển GD&ĐT trong thời kỳ mới
Thực hiện chủ trương trên, hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên Trường Cao đẳng ANNDI đã nhận được sự đầu tư của Nhà nước, của Bộ Công an trong việc đảm bảo các điều kiện về cơ sở vật chất, trang thiết bị, hệ thống thông tin, nguồn nhân lực Đây là những điều kiện thuận lợi để thực hiện mục tiêu mà nhà quản lý mong đợi
Đề án thành phần số 5, thuộc Đề án 1229 của Thủ tướng Chính phủ về việc nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo trong các trường, cơ sở giáo dục, đào tạo trong CAND đã xác định nhiệm vụ trong tâm là phải đầu tư, phát triển đội ngũ giảng viên có trình độ, năng lực chuyên môn cao, nghiệp vụ vững vàng đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện GD&ĐT
Căn cứ vào Đề án và định hướng trên, khi xây dựng kế hoạch bồi dưỡng NLSP cho giảng viên, nhà quản lý cần đảm bảo kế hoạch theo hướng tích hợp, đổi mới phù hợp với xu thế nhằm xây dựng đội ngũ giảng viên chuyên nghiệp, có tâm huyết và chuyên môn nghiệp vụ giỏi; nắm vững chương trình, mục tiêu giáo dục trong CAND; xây dựng môi trường học tập, giáo dục lấy học viên làm trung tâm;
dạy học theo định hướng phát triển năng lực; coi trọng năng lực, tâm lý của học viên nhằm phát huy tốt nhất khả năng của học viên, chuẩn bị đầy đủ các yêu cầu
về chính trị, nghiệp vụ, pháp luật, kỹ năng nghề nghiệp để học viên thực hiện tốt nhiệm vụ đấu tranh phòng, chống tội phạm trong tình hình mới
1.4.2 Tác động từ yêu cầu nâng cao chất lượng giảng viên Công an nhân dân
Theo Thông tư 50/2016/TT-BCA ngày 14 tháng 12 năm 2016 của Bộ Trưởng Bộ Công an, giảng viên có nhiệm vụ giảng dạy, nghiên cứu khoa học và giáo dục học viên Chính vì vậy, phẩm chất, đạo đức, lối sống, năng lực chuyên môn nghiệp vụ của giảng viên là những nhân tố có ảnh hưởng và quyết định trực tiếp đến chất lượng, hiệu quả GD&ĐT trong CAND
Thực tiễn quá trình tổ chức các hoạt động sư phạm cho thấy, nếu giảng viên
có phẩm chất đạo đức tốt, lối sống lành mạnh, yêu nghề, có năng lực chuyên môn
Trang 40cao, có nghệ thuật sư phạm và phương pháp dạy học hiện đại sẽ là một yếu tố quyết định đến việc nâng cao chất lượng GD&ĐT
Chất lượng đội ngũ giảng viên là nhân tố chính, quyết định chất lượng giáo dục, đào tạo của Nhà trường, là nhân tố trung tâm của quá trình đào tạo, là chủ thể trực tiếp của quá trình dạy học và quản lý học viên Vì vậy, muốn nâng cao chất lượng GD&ĐT của Nhà trường, cần phải nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên cả
về phẩm chất chính trị, trình độ chuyên môn và kỹ năng sư phạm Giảng viên cần phải có phẩm chất tốt, năng lực giỏi, nghệ thuật sư phạm hay thì mới đảm đương được nhiệm vụ mà xã hội yêu cầu – đó là đào tạo ra cán bộ công an thực hiện nhiệm
vụ bảo vệ an ninh quốc gia, đảm bảo trật tự, an toàn xã hội
Toàn bộ quá trình bồi dưỡng NLSP cho giảng viên Trường Cao đẳng ANND
I phải được tiến hành trên cơ sở đánh giá đúng chất lượng đội ngũ giảng viên Chất lượng đội ngũ giảng viên chính là căn cứ khoa học để xác định nội dung, phương pháp, hình thức tổ chức bồi dưỡng Nói cách khác, khi xây dựng kế hoạch bồi dưỡng, nhà quản lý cần đánh giá đúng thực trạng trình độ, năng lực, kỹ năng sư phạm và nhu cầu của đội ngũ giảng viên để làm căn cứ Mặt khác, hoạt động bồi dưỡng NLSP cho giảng viên Trường Cao đẳng ANND I luôn chịu sự tác động bởi trình độ nhận thức, hiểu biết, năng lực, phẩm chất của đội ngũ giảng viên; đòi hỏi quá trình bồi dưỡng phải có những điều chỉnh phù hợp, kịp thời trang bị cho giảng viên những kiến thức, kỹ năng, thái độ cần thiết nhất đáp ứng nhu cầu bồi dưỡng của họ và đáp ứng mục tiêu, nhiệm vụ giáo dục của Nhà trường và của ngành với yêu cầu sự nghiệp đấu tranh phòng, chống tội phạm ngày càng phức tạp
1.4.3 Tác động từ trình độ, năng lực của giảng viên Công an nhân dân
Trình độ, năng lực của đội ngũ giảng viên cũng có vai trò quan trọng tác động, ảnh hưởng đến hiệu quả bồi dưỡng NLSP cho đội ngũ giảng viên Giảng viên cần được bồi dưỡng thường xuyên, liên tục, cập nhật những tri thức mới, góp phần phát triển năng lực và phẩm chất đạo đức, kỹ năng sư phạm theo quy định về tiêu chuẩn, điều kiện, nhiệm vụ của chức danh giảng viên, nâng cao chất lượng GD&ĐT
của ngành Công an
Trên cương vị trách nhiệm được giao, giảng viên Trường Cao đẳng ANND I