Đặc điểm sinh trưởng của cây dưa chuột: Sinh trưởng, sinh dưỡng, ảnh hưởng đặc điểm sinh trưởng của dưa chuột tới việc trồng trong nhà màng,nhu cầu dinh dưỡng, các loại bệnh thường gặp Quy trình trồng dưa chuột trong nhà màng. Khảo sát các công thức dinh dưỡng
Trang 11
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ
TIỂU LUẬN CUỐI KỲ: RÈN NGHỀ CÔNG NGHỆ NÔNG NGHIỆP
Sinh viên: Ngô Công Thành
Giảng viên hướng dẫn: TS Hà Thị Quyến
TS Nguyễn Lê Khanh
TS Lê Thị Hiên
TS Trần Đăng Khoa
Trang 2MỤC LỤC
MỞ ĐẦU 3
I ĐẶC ĐIỂM SINH TRƯỞNG CỦA CÂY DƯA CHUỘT 3
1.1 Đặc điểm sinh trưởng sinh dưỡng và sinh trưởng sinh thực của cây dưa chuột? 3
1.2 Phân tích ảnh hưởng của các đặc điểm sinh trưởng của cây dưa chuột tới việc trồng trọt loại cây này trong nhà màng, nhà lưới 5
1.3 Nhu cầu dinh dưỡng của cây dưa chuột trong hai giai đoạn sinh trưởng khác nhau 10
1.4 Các loại bệnh hại hay gặp trên cây dưa chuột 10
II QUY TRÌNH TRỒNG DƯA CHUỘT 16
2.1 Chuẩn bị giá thể, khu vực trồng 17
2.2 Lắp đặt hệ thống tưới 20
2.3 Ươm hạt, chăm sóc cây giống 22
2.4 Hạ thổ cây con, chăm sóc cây con 22
2.5 Chăm sóc cây trong giai đoạn sinh trưởng sinh dưỡng 24
2.6 Chăm sóc cây trong giai đoạn sinh trưởng sinh thực 25
2.7 Thu hoạch 26
III KHẢO SÁT CÁC CÔNG THỨC DINH DƯỠNG 28
3.1 Mô tả thí nghiệm 28
3.2 Bố trí thí nghiệm 29
3.3 Các chỉ tiêu theo dõi 30
3.4 Xử lý số liệu 31
3.5 Kết quả và thảo luận 45
IV TÀI LIỆU THAM KHẢO 45
Trang 3
MỞ ĐẦU
Dưa leo là cây ưa nhiệt, thuộc họ bầu bí, có nguồn gốc ở vùng nhiệt đới ẩm phía Nam châu Á Ở nước ta, dưa leo (dưa chuột) được trồng từ rất lâu và thường xuất hiện trong bữa
ăn hằng ngày Dưa leo có tên khoa học là Cucumis stavus L là cây rau ăn quả ngắn ngày,
có giá trị kinh tế cao Dưa leo chứa hàm lượng dinh dưỡng cao như vitamin A, B, B6, E,… Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Trong 8 tháng đầu năm, tổng sản lượng dưa cho thu hoạch đạt hơn 3.870 tấn, doanh thu trên 15,4 tỷ đồng Mô hình trồng dưa chuột không chỉ giải quyết việc làm cho nhiều lao động địa phương mà còn có thu nhập cao hơn nhiều so với trồng một số cây trồng khác trên cùng đơn vị diện tích.Việt Nam đã xuất khẩu rau quả sang gần 40 quốc gia và vùng lãnh thổ Dưa leo trồng được nhiều vụ trong năm, thu hoạch được nhiều đợt, năng suất trung bình đạt xấp xỉ 17 tấn/ ha tương đương với năng suất trung bình toàn thế giới Ở các vùng trồng dưa chuột tập trung như Vĩnh Phúc, Hưng Yên và Hà Nam đatk năng suất trên 231 tạ/ ha, lớn hơn nhiều so với năng suất bình quân của cả nước (số liệu của Tổng cục Thống kê năm 2013) Các vùng có diện tích trồng rau lớn trên cả nước là đồng bằng sông Cửu Long, đồng bằng sông Hồng, Đông Nam bộ và Bắc Trung bộ
Do lợi ích và nhu cầu sử dụng dưa chuột cao, cùng điều kiện nước nông nghiệp như
ở Việt Nam thì việc nghiên cứu các công thức mô hình (trồng nhà màng, nhà lưới, các công thức phân bón,…) trồng dưa chuột là điều nên làm Vậy nên mô hình trồng dưa chuột trong nhà màng ở môn học Rèn nghề Công nghệ Nông nghiệp cùng các công thức phân bón khác nhau để đưa ra được các kết luận có ý nghĩa thực tiễn
I ĐẶC ĐIỂM SINH TRƯỞNG CỦA CÂY DƯA CHUỘT
1.1 Đặc điểm sinh trưởng sinh dưỡng và sinh trưởng sinh thực của cây dưa chuột?
1.1.1 Giai đoạn sinh trưởng sinh dưỡng
Tóm tắt các giai đoạn :
VE: Nảy mầm;
VC: Ra lá mầm;
Trang 4V1: Ra lá đôi và xuất hiện mầm lá thật (lá 5 thùy)
V2: Ra lá đơn và 2 lá thật đầu tiên phát triển đủ kích thước
V3: Lá đơn và 3 lá thật đầu tiên phát triển đủ kích thước
V(n): Lá đơn và các (n) lá thật phát triển đủ kích thước
a Thời kỳ từ gieo đến mọc (VE - VC)
Thời kỳ này bắt đầu từ khi hạt giống được hút nước trương ra cho tới khi cây có hai lá mầm Thời gian này tùy thuộc vào điều kiện ngoại cảnh như nhiệt độ, độ ẩm đất, phẩm chất hạt Vụ hè thời kì này khoảng 4-5 ngày trong điều kiện độ ẩm thích hợp Nếu nhiệt độ thấp thì làm cho thời gian này kéo dài hơn có thể lên tới 7-10 ngày Nhiệt độ phù hợp cho giai đoạn này là 26-30 độ C Nếu nhiệt độ cao hơn 40 thì ảnh hưởng đến cây con và nếu nhiệt độ thấp hơn 8 độ C làm cho hạt lâu mọc mầm Thời
kỳ mọc phải đủ ẩm, yêu cầu độ ẩm trong thời kỳ này từ 75-80% Đây là thời kỳ quyết định mật độ cây trên đơn vị diện tích và sức khỏe cây con
b Thời kỳ mọc đến ra hoa (V1 - Vn)
Đây là thời kỳ sinh trưởng dinh dưỡng Giai đoạn đầu cây sinh trưởng chậm và chịu ảnh hưởng lớn của nhiệt độ, độ ẩm, lúc bắt đầu ra dây leo để bám cây sinh trưởng nhanh cho đến lúi ra hoa và đậu quả Đây là thời kỳ mấu chốt để thân to, đốt ngắn, rễ ăn sâu Thời kỳ này cây chịu hạn tốt nhất, thời gian sinh trưởng của giai đoạn này phụ thuộc vào đặc tính di truyền của giống
Hình 1 Các giai đoạn sinh trưởng của cây dưa leo.
Trang 5
1.1.2 Sinh trưởng sinh thực
Tóm tắt:
Vòng đời của dưa leo tóm tắt lại vào 03 giai đoạn chính: Giai đoạn cây con
khoảng 7 ngày đầu tập trung nảy mầm và phát triển lá mầm, giai đoạn phát triển
rễ, thân, lá cực mạnh để phát triển nhanh nhất khoảng sau 30 ngày và giai đoạn đậu quả, thu hoạch khoảng 65 ngày sau khi gieo hạt
- Ra hoa: Bắt đầu nở 1 hoa trên bất kỳ 1 đốt cây nào
- Ra hoa rộ: Hoa nở ở một trong hai đốt cao nhất trên thân chính có lá phát triển đầy đủ
- Bắt đầu ra quả: Quả có chiều dài khoảng 1-2 cm ở trên thân chính với lá phát triển đầy đủ
- Quả đầy đủ: Quả có chiều dài khoảng 5-6 cm ở trên thân chính với lá phát triển đầy đủ
- Bắt đầu chín: Một quả bình thường trên thân chính bắt đầu chuyển dần sang xanh đâm bắt đầu từ cuống
- Chín hoàn toàn: 95% số quả chuyển sang hẳn sang màu xanh đậm
1.2 Phân tích ảnh hưởng của các đặc điểm sinh trưởng của cây dưa chuột tới việc trồng trọt loại cây này trong nhà màng, nhà lưới
1.2.1 Đặc tính thực vật học
a Hệ rễ
Dưa leo có nguồn gốc ở vùng nhiệt đới ẩm ướt nên hệ rễ ưa ẩm, không chịu khô hạn cũng không chịu ngập úng Tuy nhiên cũng có giống chịu mưa khá
Hệ rễ dưa leo có thể ăn sâu dưới tầng đất 1m, hầu hết rễ tập trung ở tầng đất
15 - 20cm Rễ phát triển kém sẽ ảnh hưởng đến bộ phận trên mặt đất, thân bé nhỏ sinh trưởng kém
Trang 6c Lá
Lá dưa leo gồm có lá mầm và lá thật, hai lá mầm mọc đối xứng qua trục thân
Lá mầm có hình trứng và là chỉ tiêu quan trọng để đánh giá và dự đoán tình hình sinh trưởng của cây Những yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng hai lá mầm là chất lượng giống, khối lượng hạt giống to hay nhỏ, chất dinh dưỡng trong đất, độ ẩm đất và nhiệt độ, nhiệt độ quá thấp sẽ làm cho lá bị co rút lại
Lá thật có 5 cánh, chia thìa nhọn, dạng chân vịt hoặc có dạng lá tròn, trên lá
có lông cứng, ngắn, màu sắc lá thay đổi
d Hoa
Hoa dưa leo thuộc dạng hoa đơn tính, đôi khi cũng có hoa lưỡng tính Hoa đực mọc thành từng chùm 5 - 7 hoa ở nách lá, hoa cái mọc đơn nhưng vị trí cao hơn hoa đực, hoa cái có cuống ngắn và mập hơn hoa đực Sự xuất hiện của hoa cái sớm hay muộn phụ thuộc vào nhiệt độ, chế độ chiếu sáng, chất dinh dưỡng
e Quả
Quả dưa leo thường thuôn dài, quả có 3 múi, hạt dính vào giá noãn Quả lúc còn non có gai xù xì, khi trái lớn thì gai từ từ mất đi Quả từ khi hình thành đến khi thu hoạch có màu xanh đậm đến xanh nhạt, có hay không có hoa văn (sọc, vết, chấm), khi chín quả chuyển sang màu vàng sậm hay trắng xanh Quả tăng trưởng rất nhanh tùy theo giống, có thể thu hoạch quả từ 8-10 ngày sau khi hoa
nở
Hình 1.1: Đặc điểm của cây dưa chuột
Trang 71.2.2 Yêu cầu điều kiện ngoại cảnh đối với cây dưa leo
c Nước
Dưa leo chứa đến 95% nước nên yêu cầu về ẩm độ của dưa leo rất lớn, độ
ẩm đất cho dưa leo ở giai đoạn sinh trưởng và phát triển là 85 - 95%
Cây dưa leo chịu hạn và chịu úng kém, thiếu nước cây không những sinh trưởng, phát triển kém mà còn tích lũy chất cucurbitacin gây đắng cho quả Thời
kỳ cây ra hoa tạo quả nhu cầu nước cao nhất
d Đất và dinh dưỡng
Cây dưa leo ưa thích đất đai màu mỡ, giàu hữu cơ, đất tơi xốp và pH tốt nhất
từ 6 – 6,5 Dưa leo trồng trên đất thịt nhẹ, đất cát pha thường cho năng suất cao, chất lượng quả tốt
Cây dưa leo yêu cầu độ phì trong đất rất cao và trong 3 yếu tố N, P, K dưa leo sử dụng cao nhất là kali, thứ đến là đạm và ít nhất là lân
Dựa vào đặc điểm sinh trưởng của cây dưa leo, điều kiện môi trường nhà kính là cơ sở để bố trí, quản lý sản xuất cây trồng đảm bảo cân bằng sinh trưởng sinh dưỡng và sinh trưởng sinh thực của cây
Ở các giai đoạn khác nhau của cây trồng, mục tiêu quản lý sẽ thay đổi + Giai đoạn ươm cây tập trung vào độ đồng đều, sức sống của cây con
Trang 8+ Sau khi chuyển cây con vào giá thể trong nhà kính, mục đích là để có một cây sinh trưởng khỏe mạnh Trọng tâm là xây dựng bộ rễ khỏe mạnh để hỗ trợ cây khi ra quả sau này
+ Sau khoảng 4 – 5 tuần, khi cây dưa chuột bắt đầu ra hoa, mục đích là để hỗ trợ sự ra hoa, đậu trái, nuôi quả của cây
+ Khi bắt đầu thu hoạch, cần phải đảm bảo sự cân bằng giữa sinh trưởng sinh thực và sinh trưởng dinh dưỡng để cây cho nhiều trái nhưng cây vẫn khỏe Ở giai đoạn này trở đi, nếu cây trở nên quá sinh dưỡng hoặc quá sinh thực, tổng năng suất sẽ giảm
Người trồng dưa trong nhà kính cần thường xuyên kiểm tra giám sát, các cây
có hình dáng phát triển sai lệch sẽ ảnh hưởng đến năng suất của cây
Quản lý cây trồng hiệu quả dẫn đến sản xuất tối ưu đòi hỏi phải kiểm soát nhiệt độ tăng trưởng trung bình trong 24 giờ, khối lượng và tần suất tưới Số lượng lá và quả được quản lý bằng sự cân bằng của cây và cắt tỉa - cũng rất quan trọng
Các yêu cầu điều kiện môi trường đối với dưa chuột:
+ Nhiệt độ
- Nhiệt độ không chỉ ảnh hưởng đến sinh trưởng, ra hoa của cây dưa leo mà còn ảnh hưởng trực tiếp tới sự nở hoa cũng như quá trình thụ phấn, thụ tinh Nhiệt
độ thích hợp cho sự nảy mầm của hạt phấn là 17-24oC
- Cây dưa chuột sinh trưởng tốt trong phạm vi nhiệt độ môi trường không khí
Trang 9tích lũy độc tố Nhiệt độ thấp kéo dài số lượng độc tố sẽ tăng lên làm chết các tế bào
- Nhiệt độ trung bình 24h ảnh hưởng đến năng suất dưa chuột, trong 24h, nhiệt độ có thể chênh 4-5 độ trên hoặc dưới nhiệt độ mục tiêu Trong điều kiện ánh sáng thấp như cuối thu, đầu đông, nhiệt độ trung bình 24h là 20,5 độ Trong đều kiện ánh sáng mạnh, nhiệt độ trung bình 24h lên tới 24 độ Nhiệt độ trung bình 24h được thay đổi tùy theo điều kiện ánh sáng, tình trạng của cây
+ Ánh sáng
Dưa leo là cây ưa sáng ngày ngắn, cây thích hợp cho sinh trưởng và phát dục
ở thời gian chiếu sáng từ 10-12 giờ/ ngày Thời gian chiếu sáng dài, nhiệt độ cao
sẽ thúc đẩy sự sinh trưởng thân lá, hoa cái xuất hiện muộn hơn Ánh sáng thiếu
và yếu cây sinh trưởng, phát triển kém, năng suất thấp và chất lượng giảm
+ Độ ẩm
- Quản lý độ ẩm trong nhà kính là vô cùng quan trọng trong duy trì năng suất,sức khỏe cây trồng Độ ẩm ảnh hưởng đến sinh trưởng của dưa leo, liên quan đến các bệnh trên cây
- Dưa chuột hoạt động tốt trong điều kiện độ ẩm tương đối cao 75-80%
- Nếu độ ẩm không khí trong nhà màng quá cao, sẽ xảy ra hiện tượng ngưng
tụ nước trên lá, quả, có thể khiến cây trồng bị bệnh, giảm ánh sáng đi vào nhà kính Vì vậy cần có hệ thống lưu thông không khí trong nhà kính để hơi nước phân bố đồng đều, nhưng không làm giảm độ ẩm tổng thể, giảm tỷ lệ ngưng tụ hơi nước
+ Nước
- Dưa leo là cây chịu úng kém
- Tuy nhiên, do có lá to, diện tích lá lớn thoát nhiều hơi nước đồng thời trái chứa nhiều nước nên cần lượng nước rất lớn đặc biệt trong giai đoạn ra trái và thu hoạch Hàm lượng nước trong thân lá tươi của dưa leo là 93,1%, trong trái là 96,8% do đó, không thể xem nhẹ việc cung cấp nước cho loại cây trồng này vì
nó ảnh hưởng đến sự sinh trưởng cũng như năng suất sau này
- Đất khô hạn, hạt nảy mầm chậm, thân lá sinh trưởng kém Đặc biệt thiếu nước nghiêm trọng sẽ xuất hiện trái di dạng, trái bị đắng
Trang 101.3 Nhu cầu dinh dưỡng của cây dưa chuột trong hai giai đoạn sinh trưởng khác nhau
Giai đoạn tăng trưởng 1
Giai đoạn này tập trung sản xuất một loại cây sinh dưỡng Mục đích là để xây dựng một cây khỏe mạnh thông qua hệ thống rễ khỏe mạnh, sự phát triển của chồi và diện tích lá sẽ hỗ trợ năng suất cao so với tiềm năng di truyền của giống
Bón dinh dưỡng và tưới tiêu hợp lí: Rễ thân lá chủ yếu cần đạm, P để kích thích sinh trưởng
Các quyết định về dinh dưỡng và tưới tiêu nên được đưa ra trên cơ sở dung dịch vùng rễ luôn kiểm tra lượng nước (đó là DRAIN EC, pH và thể tích) điều chỉnh FEED EC, thể tích và pH Đảm bảo độ pH không lệch nhiều
Giai đoạn tăng trưởng 2
Trong giai đoạn này, tập trung vào việc tạo ra một sự thay đổi các thông số tối ưu nhất có thể Mục đích là để thao tác và hỗ trợ cây đang phát triển để tạo ra năng suất và chất lượng quả tốt nhất Ở giai đoạn sinh trưởng sinh thực bắt đầu ra hoa thì chúng ta bổ sung thêm K để tăng tỷ lệ ra hoa đậu quả; bổ sung thêm vi lượng Bo, Canxi, Fe
1.4 Các loại bệnh hại hay gặp trên cây dưa chuột
a Thối gốc (Rhizoctonia solani)
Điều kiện phát sinh, phát triển
Rễ bị thối nhũng, cây dễ ngã, lá non vẫn xanh Nấm chỉ gây hại ở giai đoạn cây con đến khi có 1-2 lá thật, bệnh còn làm thối đít trái Bệnh phát triển mạnh khi ẩm
độ cao, nấm lưu tồn trên thân lúa, rơm rạ, cỏ dại, lục bình, hạch nấm tồn tại trong
đất sau mùa gặt lúa
Khả năng gây hại
Nấm xâm nhập vào cổ rễ cây con chỗ giáp mặt đất, cổ rễ bị thối nhũn, cây con
dễ ngã gục ngang mặt đất, lá non vẫn xanh Cây đậu vẫn còn tươi, sau đó cây bị
Trang 11héo chết Vào nhũng ngày có ẩm độ cao nhũ̃ng cây bị gãy gục, xung quanh gốc có
tơ nấm màu trắng trên mặt đất
Biện pháp quản lý
Không dùng rơm rạ lúa bị bệnh đốm vằn tủ liếp trồng dưa
Không dùng nước tưới từ mương lục bình
Đốt rơm rạ trước khi trồng dưa
Phun thuốc: hoạt chất Azoxystrobin, Validamycin hay hỗn hợp các hoạt chất
(Mandipropamid + Chlorothalonil) phun 7-10 ngày/lân
b Đốm phấn (Pseudoperonospora cubensis)
Điều kiện phát sinh, phát triển
Bệnh phát sinh, lây lan nhanh khi gặp điều kiện ẩm độ không khí cao Bệnh xuất hiện quanh năm trên ruộng dưa, nhưng nặng nhất là trong mùa mưa và gây hại nặng giai đoạn cây trổ hoa đến mang trái
Khả năng gây hại
Trang 12Bệnh hại chủ yếu trên lá Đốm bệnh lúc đầu nhỏ, màu xanh nhạt sau đó chuyển sang màu vàng Đốm bệnh có hình góc cạnh Khi gặp ẩm độ cao, ngay vết bệnh ở mặt dưới của lá có xuất hiện một lớp phấn màu tím đỏ, đây là bào tử của nấm bệnh Các vết bệnh liên kết lại thành nhũ̃ng vùng màu nâu nhạt Cây bị bệnh nặng cho năng suất và chất lượng trái kém, có thể cây bị chết
Biện pháp quản lý
- Sử dụng giống kháng hay chống chịu bệnh tốt
- Không trồng liên tục cây cùng họ bầu bí
- Luống trồng thoát nước tốt; dùng màng phủ nông nghiệp
c Nứt thân chảy nhựa (Mycosphaerella melonis)
Điều kiện phát sinh, phát triển
Trang 13- Nấm phát triển thích hợp ở nhiệt độ 20-30o C chết ở 55 o C trong 10 phút, độ
pH thích hợp 5,7 - 6,4
- Nấm tồn tại trong tàn dư cây bệnh, lây lan bằng bào tử Thời tiết nóng và mưa nhiều thích hợp cho bệnh phát triển
Khả năng gây hại
Bệnh gây hại chủ yếu trên thân, đôi khi có trên lá và cuống quả Trên thân lúc đầu là đốm hình bầu dục, màu vàng nhạt, hơi lõm, từ đó có giọt nhựa màu đỏ ứa ra
Vê sau vết bệnh chuyển màu nâu sẫm và khô cứng lại Bệnh nặng làm thân cây bị nứt thành vệt dài màu nâu xám và chảy nhựa nhiều hơn, trên đó có các hạt nhỏ màu đen (các ổ bào tử nấm), cả cây có thể bị khô chết
Biện pháp quản lý
- Thu dọn tàn dư cây trồng
- Bón phân đạm vừa phải
- Phun đẫm lên cây và gốc dưa bằng các thuốc: Revus Opti 440SC hay các hoạt chất Azoxystrobin, Metalaxyl
d Thán thư (Colletotrichum lagenarium)
Điều kiện phát sinh, phát triển
Bào tử nấm bệnh phát triển mạnh khi thời tiết nóng, mưa nhiều, từ khi cây dưa
đã lớn đến thu hoạch
Trang 14Bệnh truyên qua tàn dư cây bệnh vụ trước và qua hạt giống truyền bệnh qua vụ sau Nấm bệnh phá hại nhiều loại cây rau màu họ dây leo như dưa leo, dưa hấu, khổ qua, bầu, bí,
Khả năng gây hại
Bệnh gây hại mạnh là giai đoạn hình thành trái
Trên lá già, đốm bệnh lúc đầu là nhũng điểm tròn màu vàng nhạt, dần biển màu nâu và có các đường vòng đồng tâm
Trên thân, vết bệnh lõm màu vàng, sau trở thành màu đen, trên mặt vết lõm có lớp phấn dày màu hồng Nếu trời khô, ở chố vết bệnh tạo thành các đường nứt, khi trời ẩm các mô bào cây bị thổi
Trên trái, vết bệnh có màu nâu đen, tròn, đường kính khoảng 2-4mm, có vòng, khoang hơi lõm vào vó, xung quanh có đường viên vàng nâu, giữa vết bệnh nứt ra
và sinh lớp phấn màu hông (phân sinh bào tử) Bệnh nặng, vết bệnh hòa vào nhau tạo thành các vết loét ăn sâu vào trong thịt trái, ảnh hưởng đến phẩm chất trái
Biện pháp quản lý
- Không để hạt giống từ những trái bị bệnh
- Thu dọn kỹ tàn dư cây bệnh trên đồng
- Cày sâu, luân canh cây trồng khác họ
- Tiêu hủy các bộ phận bị bệnh và khử vôi
- Làm luống cao, thoát nước tốt
- Cân đôí đạm, lân và kali
- Phun Revus Opti 440SC luân phiên với các sản phẩm có hoạt chất
Azoxystrobin
Trang 15e Phấn trắng (Erysiphe sp.)
Điều kiện phát sinh, phát triển
Là nấm chuyên tính ngoại kí sinh (sợi nấm bám dày đặc trên lá và tạo vòi hút đâm sâu vào tế bào để hút dinh dưỡng Bệnh lây lan bằng bào tử phân sinh nhờ không khí và gió, bào tử phân sinh nảy mầm thích hợp ở nhiệt độ 20-24 oC và ẩm
độ không khí cao
Khả năng gây hại
Bệnh gây hại trên lá, thân, cành và gây hại ngay từ thời kỳ cây con
Ban đầu bệnh xuất hiện những đốm nhỏ xanh vàng, bao phủ một lớp nấm xám dày đặc như bột phấn sau đó bao phủ hết cả phiến lá Lá bị bệnh chuyển từ màu xanh sang vàng, lá bị khô cháy và dễ rụng Lớp phấn trắng xuất hiện trên cả thân, cành, hoa làm hoa khô rụng và chết
Biện pháp quản lý
- Thu dọn tàn dư bị bệnh đem đốt hoặc vùi dưới hố ủ phân
- Tiêu diệt cỏ dại ven bờ, sử dụng giống chống bệnh
Trang 16- Phun các loại thuốc có hoạt chất Hexaconazole, Azoxystrobin hay các hỗn hợp (Mandipropamid + Chlorothalonil) Phòng trừ kịp thời ngay khi phát hiện bệnh
II QUY TRÌNH TRỒNG DƯA CHUỘT
Tuần 1: 15/9: chuẩn bị giá thể, gieo hạt
Tuần 2: 22/9: làm giàn, xử lý nền đất bằng vôi bột, trải bạt, xử lý nền vải bạt bằng
chế phẩm vi sinh, xếp gạch, xếp bầu giá thể lên gạch
Tuần 3:29/9 bố trí thí nghiệm, hạ thổ, pha dinh dưỡng
Tuần 4: 6/10: đo đạc các thông số, lắp hệ thống tưới
Tuần 5: 13/10 đo đạc các thông số
Tuần 6: 20/10 đo đạc số liệu, cây bắt đầu ra hoa
Tuần 7: 27/10 đo đạc số liệu, cây thiếu hụt dinh dưỡng
Tuần 8: 3/11 đo đạc số liệu, thu hoạch quả tưới bổ sung vi lượng Hachi
Tuần 9: 10/11 đo đạc số liệu, thu hoạch quả
Dưa trồng nhà kính nhà lưới, ngắn ngày, dậu trái khỏe Trọng lượng trái khoảng 100g, kích thước trái 15cm x 03 cm, không có phấn trái, trái nâng đầu nâng đuôi
Trang 17Dưa chuột trong nhà lưới có thể trồng quanh năm, thời gian sinh trưởng từ 40 - 45 ngày Trồng cà chua theo thời vụ thông thường:
+ Vụ xuân hè gieo hạt 20/2 - 15/3
+ Vụ thu đông gieo hạt: 10/9 - 5/1
2.1.1 Khu vực trồng
a, Dụng cụ, vật liệu
+ Thang, kìm, máy cắt, móc treo, dây làm dàn, dây sắt, gạch
+ Dung dịch BIO+ khử trùng, sơn
b, Tiến hành
- Xử lí đất, tiến hành vệ sinh khu vực: nhổ cỏ, diệt côn trùng, nhặt rác,
- Rải 1 lớp vôi mỏng để khử trùng
- Rải 1 lớp bạt lên trên nền đất
- Xếp gạch lên để bầu giá thể Chia thành 4 hàng dọc và 21 hàng ngang cách nhau lần lượt 50 cm và 40 cm
- Cố định dàn:
+ Cố định dây sắt vào 2 đầu của nhà lưới cách 3m so với mặt đất
+ Buộc dây vào móc treo, treo vuông góc so với mặt đất
- Phun dung dịch khử trùng vào xung quanh khu vực cây trồng
- Đánh dấu vị trí sơ đồ thí nghiệm RCBD bằng sơn
- Xếp các túi bầu vào các vị trí đặt gạch
Trang 19+ 2 bao trấu hun (20 dm3 / 1 bao)
+ 5 kg phân vi sinh Quế Lâm 05
+ 0,5 kg Trichoderma Đặng Gia Trang
+ Túi bầu trồng cây
b, Tiến hành
- Ngâm khối mụn xơ dừa đã qua xử lý trong các thùng lớn chứa nước để chúng
tơi ra, sau đó đổ ra nền dàn đều để đảm bảo chúng hút nước và tơi hoàn toàn
- Cho chấu hun, phân vi sinh, Trichoderma đã chuẩn bị và dùng xẻng trộn đều
- Chia đều giá thể vào các túi, chuẩn bị đủ 84 bầu giá thể
Trang 20Hình 2.1.4 Ngâm giá thể xơ dừa và rắc trấu hun, vi sinh, Tricodema lên giá thể
Hình 2.1.5 Trộn đều giá thể
2.2 Lắp đặt hệ thống tưới
- Chuẩn bị:
+ Dây tưới Phi4, ống tưới Phi16
+ Thùng chứa dung dịch dinh dưỡng
+ Máy bơm thuỷ canh
+ Hệ thống dây dẫn dinh dưỡng, ống PVC
+ Tủ điện và đồng hồ hẹn giờ (timer)
Trang 21- Dây tưới cắm trực tiếp vào đường ống dẫn dinh dưỡng theo hàng Bố trí mỗi hàng
là 1 đường dây dẫn, mỗi túi cây trồng cắm 1 dây tưới nhỏ giọt nên số lượng dây tưới tương đương với số lượng túi
-
Hình 2.2.1: Sơ đồ bố trí hệ thống tưới tiêu
Hình 2.2.2 Lắp đặt và cố định dây rip
Đầu bịt ống Ø16
Máy bơm thủy
canh
Ống Ø16
Ống Ø3
Đầu tưới nhỏ giọt
Tủ điện
và timer
Thùng dinh dưỡng thủy canh
Trang 222.3 Ươm hạt, chăm sóc cây giống
- Chia giá thể vào từng bầu, lượng giá thể bằng 4/5 túi
- Tưới nước vào giá thể, lấy que chọc nhẹ giá thể để gieo hạt
- Ươm hạt đã ngâm vào các bầu(1 hạt)
- Chăm sóc: tưới nước hằng ngày
2.4 Hạ thổ cây con, chăm sóc cây con
- Sau khi gieo được 1 tuần và mọc lên cây con, ta có thể tiến hành hạ thổ cây
con
- Bố trí vị trí cây trồng theo sơ đồ công thức dinh dưỡng cho trước, bao gồm 7
công thức tương ứng 84 bầu cây
Trang 23Sơ đồ bố trí trồng cây theo công thức dinh dưỡng
- Tách túi bầu bên ngoài, tạo 1 lỗ sâu 10 cm ở giữa bầu và đặt cây con vào rồi lấp đất lên Lưu ý tránh làm vỡ bầu gây hỏng cây con, chọn cây khỏe không
bị héo hoặc gãy ngọn
Hình 2.4.1 Đánh dấu CT theo sơ đồ Hình 2.4.2 Hạ thổ cây con
- Pha dung dịch dinh dưỡng tưới tuần 1
+ Pha 20 lít dung dịch dinh dưỡng cho mỗi công thức với lượng phân bón