Có thể lấy ví dụ minh họa về tầm quan trọng của việc đặt mục tiêu trong cuộcsống: Như khi xem 1 trận bóng đá; điều gì sẽ xảy ra khi trận bóng này hoàn toànkhông có khung thành.. Để thành
Trang 1Nhóm 3_Chill ikkk
Môn: Kỹ năng làm việc nhóm_Sáng Thứ 7
Nội dung: Kỹ năng đặt mục tiêu
Trang 2I Mục tiêu là gì? Tầm quan trọng của kỹ năng thiết lập mục tiêu? (3’) 3
Trang 32 Đặt mục tiêu mà chỉ tạo ra kết quả tồi tệ cho bạn……….
16 VI Ứng dụng giúp bạn kiểm soát mục tiêu và trò chơi liên hệ (5’) ……….
17 1.Notion……… 17
2.Trò chơi liên hệ 18
1 Mục tiêu bí ẩn 18
2 Mục tiêu và định hướng 18
I Mục tiêu là gì? Tầm quan trọng của kỹ năng thiết lập mục tiêu?
1 Mục tiêu là gì?
Bạn đã thật sự hiểu thế nào là đặt mục tiêu? Đại đa số mọi người khi được hỏi: mục tiêu chính trong cuộc đời bạn là gì? Thông thường câu trả lời sẽ là: “Tôi muốn thành công Tôi muốn hạnh phúc Tôi muốn có cuộc sống khá giả”… Thật ra, tất cả những điều đó chỉ được gọi là mơ ước của mỗi người, không phải là một mục tiêu theo đúng nghĩa
Mục tiêu chính là đích cần nhắm đến, cần đạt được một trong quá trình, một giai đoạn nhất định Mục tiêu là thứ giúp chúng ta định hướng để tồn tại và đi tiếp trên những đoạn đường đời Mục tiêu là kết quả cuối cùng mà chúng ta mong muốn để thực hiện một mục đích trong một khoảng thời hạn xác định Hoặc có thể công thức hóa:
Mục tiêu = kết quả mong muốn của một mục đích + thời hạn để thực hiện.
Trang 4Với toàn bộ cuộc đời thì: mục tiêu cuộc đời là thành quả cao nhất của mục đíchsống mà ta mong muốn đạt được trong cả cuộc đời mình Hay có tóm lược quacông thức:
Mục tiêu cuộc đời = thành quả tốt nhất của mục đích sống của bạn + toàn bộ cuộc đời bạn.
2 Tầm quan trọng của kỹ năng thiết lập mục tiêu?
Thiết lập mục tiêu chính là sự chỉ dẫn cho ta hành động, là bí quyết của sự thành
công “Mục tiêu gì là không quan trọng, điều quan trọng là bạn phải có mục
tiêu” Một khi đánh mất mục tiêu có nghĩa là mất phương hướng Người ta
thường cảm thấy sung sướng hạnh phúc khi đang thực hiện một điều gì đó hơn cảkhi đã đạt được nó
Mục tiêu là thứ giúp chúng ta tồn tại và đi mãi trên những đoạn đường đời Mộtkhi chúng ta mất mục tiêu, mất phương hướng thì chúng ta trở nên tiêu cực, mấthứng thú, không biết phải làm gì
Nhà tâm lý học Ken Loughnan đã nói: “Nếu không biết mình đang đi đâu thì mọingọn gió đưa đẩy con thuyền đều là ngọn gió đúng và nếu bạn cứ đi theo mọihướng gió thì thuyền của bạn sẽ chạy lòng vòng”
Có thể lấy ví dụ minh họa về tầm quan trọng của việc đặt mục tiêu trong cuộcsống: Như khi xem 1 trận bóng đá; điều gì sẽ xảy ra khi trận bóng này hoàn toànkhông có khung thành? Lúc này các cầu thủ trên sân có thể di chuyển, có thể cónhững pha phối hợp đẹp mắt Nhưng chắc chắn một điều rằng: Trận đấu này sẽnhàm chán cho cả khán giả lẫn chính các cầu thủ Vì khi không có khung thành,các cầu thủ sẽ không có mục tiêu để thi đấu; khán giả sẽ không có mục tiêu đểthưởng thức
Đại học có lẽ là lần đầu bạn phải sống tự lập, không còn bị gắn với nề nếp, thóiquen hay giờ giấc của bố mẹ Vì thế, một số sinh viên sẽ mang theo những suynghĩ này, chạy lung tung, sống buông thả hơn, liều lĩnh hơn và dần lãng quên
đi mất mục đích và hướng đi của bản thân
Trang 5Để thành công trên một con đường hoàn toàn mới, bạn cần phải biết cách đặt
ra mục tiêu có hiệu quả, vì nó sẽ giúp cho bạn được nếm được hương vị của sựthành công trong thời gian ngắn, đồng thời dạy bạn cách tổ chức để cho bảnthân có thể thành công trong tương lai
1 Phân loại theo thời gian
– Trước mắt: Trong vòng 1 – 2 tháng;
– Ngắn hạn: Trong vòng 1 năm;
– Trung hạn: Trong vòng 3 năm;
– Dài hạn: Trong vòng 5 năm
– Mục tiêu có thể dài hơn 5 năm, nhưng khi đó nó có thể gần như trở thành mục
tiêu cuộc đời.
2.Phân loại theo mục đích cá nhân
Mỗi người trong đời sẽ có những mục đích khác nhau, theo đuổi những mụctiêu khác nhau, và sẽ có nhiều mảng mục tiêu để ta thành lập (Học tập, sựnghiệp, tài chính, tài sản, sức khỏe,…)
Ví dụ:
- Học sinh sẽ theo đuổi mục tiêu điểm cao, đậu đại học,…
- Sinh viên sẽ đặt mục tiêu nhận học bổng, khi ra trường sẽ có công việc ổn định,…
- Những người đi làm rồi sẽ có mục tiêu độc lập tài chính, mua nhà, lập gia đình,…
- Những người làm cha mẹ sẽ có mục tiêu dạy dỗ, lo cho con cái ăn học thành người,…
Mỗi người đều có những mục tiêu cá nhân khác nhau, quan trọng ở đây là ta phải xác định mục tiêu đó có phù hợp với chính mình hay không
Trang 6Đặt ra mục tiêu cho bản thân là điều rất quan trọng Nếu không, tầm nhìn của bạn sẽ bị hạn chế Mục tiêu sẽ dễ đạt hơn nếu nó được chia nhỏ ra (thành các mục tiêu có thời hạn ngắn hơn) và lần lượt thực hiện “Đường đời tính bằng dặm thì rất khó, nhưng tính bằng mét thì lại là dễ dàng.” (Gean Gordon).
được?
Chúng ta đang ở những tháng đầu tiên của năm 2022, những mong muốn thayđổi, những kế hoạch phát triển,… chắc hẳn ai cũng có “Mình sẽ học thêm mộtngoại ngữ mới”, “Mình sẽ tập chơi một môn thể thao”, “Mình sẽ học đàn”,
“Mình sẽ ăn uống thật lành mạnh”,… Thế nhưng đã bao giờ bạn nhìn lại bảnmục tiêu năm mới từ năm trước, và nhận ra mình đã “quên” thực hiện phầnlớn trong số đó?
Trang 7Trong năm 2022 này, đã đến lúc chúng ta đặt ra nững mục tiêu thiết thực hơn, đểmột năm sau nhìn lại, chúng ta đều thấy mình đã trưởng thành theo đúng địnhhướng mà mình mong muốn Hãy cùng nhóm 3 điểm qua phương pháp đặt mụctiêu năm mới thiết thực.
1 5 tiêu chuẩn cho một mục tiêu tốt (quy tắc SMART)
Theo nghiên cứu của tổ chức cung cấp dịch vụ về quản lý thời gian Franklin Coley,1/3 người viết bản mục tiêu năm mới phá vỡ mọi kế hoạch của mình vào cuốitháng 1, tức là chưa đầy 1 tháng sau khi họ viết ra
Có 3 lí do để lí giải cho điều này:
(1) Mục tiêu của bạn dựa trên những điều người khác nói rằng bạn cần thay đổi, chứ không phải điều bạn thực sự muốn
(2) Mục tiêu của bạn quá mơ hồ
(3) Bạn không có một kế hoạch thực tế để đạt được mục tiêu đề ra
Năm 1981, tổ chức Management Review đã đề ra 5 tiêu chuẩn cho một mục tiêu tốt, được viết tắt thành SMART 5 yếu tố đó bao gồm:
Trang 8Specific – Cụ thể: “Tôi sẽ tiết kiệm tiền” không phải là một mục tiêu rõ
ràng; nhưng “Tôi sẽ tiết kiệm 5 triệu trong 2 tháng đầu năm” lại đủ cụ thể và có thể hiệu quả hơn
Measurable – Đo lường: Để tiết kiệm 5 triệu trong 2 tháng, bạn sẽ đo
lường bằng cách nào? Hãy ghi lại từng bước tiến nhỏ, có thể ghi chú trên điện thoại, hoặc phần mềm teo dõi Điều này sẽ giúp bạn nhận ra mình đã đi đến đâu trên hành trình đạt mục tiêu này
Attainable – Tính khả thi: Cố gắng thực hiện những mục tiêu quá lớn lao
là một trong những lỗi phổ biến Ví dụ như tiết kiệm 10 tỷ để độc lập tài chính ở tuổi 20 là phi thực tế, nhưng tiết kiệm mỗi tháng 2 triệu là một mục tiêu có thể đạt được
Relevant – Tính phù hợp: Mục tiêu cần phù hợp với tầm nhìn của bạn về
chính bạn Ví dụ bạn muốn học thêm nhiều kỹ năng, bạn tiết kiệm tiền
để đầu từ vào những khóa học đó
Time Bound – Giới hạn thời gian: Xác định một khoảng thời gian nhất
định để hiện thực hóa mục tiêu, đồng thời chia mục tiêu thành những bước nhỏ trên cả hành trình Điều này sẽ giúp bạn thực hiện tiến độ dần dần trước khi giành “chiến thắng” ở những mục tiêu lớn
VD: “Tôi đặt mục tiêu trong năm 2022 này sẽ thi lấy bằng ielts 6.0 để cóbằng nộp cho trường trước năm 3” Hãy cùng nhóm mình phân tích ví dụnày theo phương pháp SMART
• Specific: cụ thể
- Đã có chỗ học chưa? Thời gian dành ra mỗi tuần, mỗi ngày phải dành ra bao nhiêu giờ để học ,…
• Measuarable: Đo lường
- Cần chuẩn bị những gì để đi học ielts
- Để đạt được ielts 6.0, phải cân bằng được việc học anh văn với việc học trên trường và việc đi làm thêm (nếu có)
Trang 9• Attainable: Tính khả thi
- Đi làm bài test anh văn để biết trình độ của bản thân tới đâu
- Những rào cản ngăn chặn lại việc học anh văn của bản thân (Những yếu tố khách quan và chủ quan)
• Relevant: Phù hợp
- Việc học anh văn có mang lại lợi ích cho bản thân không?
- Có phù hợp với số tiền mình bỏ ra không?
• Time bound: Giới hạn thời gian
- Trước năm 3 đại học
2 Nhận biết những khó khăn, thách thức
Dù bạn có một mục tiêu tốt đến đâu, sẽ luôn có một phần nào đó trong bạnkhông muốn thay đổi và tìm lí do để tri hoãn Cụ thể như:
“Mục tiêu này là quá lớn và sẽ có quá nhiều việc phải làm”
Nếu như bạn phải chạy 5km, suy nghĩ nào sau đây sẽ khiến bạn có động lực hơn:
“Tôi mới chạy được 1km và còn tận 4km ở phía trước” hay “Tôi đã chạy được1km và sắp được 2km rồi”? Thay vì nhìn vào hàng tá công việc trước mắt, hãy tậptrung vào những việc bạn đã thực hiện được, và trân trọng từng bước tiến nhỏtrong quá trình thay đổi ấy
“Tôi đã cố gắng tích cực, nhưng vẫn không thể làm được”
Tích cực là quan trọng, nhưng chưa đủ để thành công, Một yếu tố khác là
“Realistic” – đánh giá được tình hình và khó khăn thực tế để có cách xử lý phùhợp Mô hình W.O.O.P có thể giúp bạn vượt qua điều này
Wish – mong ước: Mục tiêu bạn muốn thực hiện?
Outcome – Kết quả: Kết quả lí tưởng bạn muốn đạt được là gì?
Obstacle – Rào cản: Điều gì ngăn cản bạn thực hiện điều mình muốn?
Trang 10Plan – kế hoạch hành động: Khi nào rào cản đó xuất hiện, bạn làm gì để
vượt qua?
Ví dụ: Tôi muốn xây dựng thói quen tập thể dục mỗi sáng 30’, để có cơ thể khỏemạnh và nhiều năng lượng hơn Nhưng tôi thường dậy muộn, hoặc bận kiểm traemail, lướt facebook, tiktok Để thay đổi, tôi sẽ đặt đồng hồ báo thức sớm, tắtthông báo email và facebook, bật giới hạn thời gian lướt facebook và tiktok trênđiện thoại
Wish – mong ước: xây dựng thói quen tập thể dục mỗi sáng 30’
Outcome – Kết quả: để có cơ thể khỏe mạnh và nhiều năng lượng hơn.
Obstacle – Rào cản: Nhưng tôi thường dậy muộn, hoặc bận kiểm tra email, lướt
facebook, tiktok
Plan – kế hoạch hành động: tôi sẽ đặt đồng hồ báo thức sớm, tắt thông báo email
và facebook, bật giới hạn thời gian lướt facebook và tiktok trên điện thoại
“Tôi không thể thực hiện đúng kế hoạch đã đề ra”.
Trong một nghiên cứu năm 2015, hai nhóm người tham gia nghiên cứu được trảtiền để đến phòng gym trong một tháng Nhóm thứ nhất được trả tiền nếu họ tập
cố định 2 tiếng mỗi ngày Nhóm thứ hai được trả tiền bất cứ khi nào họ đếnphòng tập
Sau một tháng, các nhà nghiên cứu nhận ra rằng nhóm thứ hai đến phòng tậpđều đặn hơn Vì vậy, lên mục tiêu là tốt, nhưng cũng cần linh hoạt tùy theo thựctế
Trang 11Đôi khi bạn thất bại vì kế hoạch bạn đặt ra quá khắc nghiệt, chưa phù hợp vớinhịp sống hiện tại của bạn.
3 Chia sẻ mục tiêu với đúng người.
Vậy thế nào là một người đồng hành phù hợp?
Trước hết, họ cũng phải có mong muốn thay đổi và tư duy tích cực để cùng hỗ trợbạn, Tiếp theo, họ phải là người đủ nghiêm khắc để nhắc nhở và thúc giục mỗi khibạn lệch khỏi “đường ray”.Ngoài ra, một nghiên cứu được đăng tải trên Tạp chíTâm lý học Ứng dụng (Journal of Applied Psychology) cho biết, bạn nên chia sẻ vớinhững người có địa vị và trình độ cao hơn, một mentor giỏi hơn mình trong mộtlĩnh vực nào đó Nguyên nhân là vì bạn quan tâm đến cách suy nghĩ là nhìn nhậncủa người đó về mình, nên bạn sẽ có quyết tâm cao hơn
Howard, tác giả của nghiên cứu khẳng định: “Bạn muốn bám sát kế hoạch, khôngcho phép mình lùi bước, thì bạn phải chia sẻ nó với người mà bạn ngưỡng mộ”
4 Những bí quyết của riêng bạn
Những người thành công có bí quyết của riêng họ trong việc đạt được mụctiêu Bạn cũng có thể nghĩ ra những cách độc đáo của riêng bạn để thực hiệncác hành động hướng đến mục tiêu
Ví dụ, một người bạn của mình có một cách rất thú vị: Bạn ấy lun ngồi trongnhà vệ sinh hô to các việc cần làm khi sắp tới deadline Việc hô tô như vậy giúpbạn ấy ghi nhớ tốt hơn các đề mục Và bạn ấy đã làm tốt công việc của mìnhnhờ vào cách thức độc lạ này
Nếu bạn đạt được mục tiêu đặt ra, dù là nhỏ, đừng quên ăn mừng nhé Thànhcông này sẽ tạo động lực cho bạn trong con đường chinh phục các mục tiêukhác nữa trong cuộc sống
Phân biệt rõ tính chất các mục tiêu ảnh hưởng rất lớn đến mức độ hài lòng của chúng ta sau khi hoàn thành
Trang 121 Một mục tiêu cụ thể cần hướng tới giá trị cá nhân
Bạn sẽ không thoải mái chút nào nếu quá tập trung vào các mục tiêu cụ thể vớinhững kết quả khách quan, bởi chúng không thật sự đem lại giá trị hữu ích chobản thân Bạn có thể đặt ra mục tiêu kiếm thật nhiều tiền, nhưng cần phải có lý do
để phấn đấu vì mục tiêu đó Nếu không thì niềm hạnh phúc khi có tiền cũng chẳng
duy trì được dài lâu.
Chúng ta cần phải cân bằng giữa những mục tiêu cụ thể đem đến kết quả kháchquan, và mục tiêu chung đem lại kết quả chủ quan Nếu bạn muốn thực hiện mụctiêu cụ thể: “Tôi muốn trở thành tỷ phú”, thì mục tiêu chung ở đây là: “Vì tôimuốn tự chủ về tài chính và không phải lo lắng về chuyện tiền bạc”
Có thể thấy, mục tiêu cụ thể cần hưởng tới giá trị nhất định (trong trường hợpnày là "tự chủ về tài chính "), và từ đó bạn có thể để ra được các giới hạn cụ thể
và rõ ràng hơn để theo đuổi mục tiêu này
2 Không nên đặt mục tiêu quá khó hoặc quá dễ
Giống như việc cân bằng mục tiêu cụ thể với mục tiêu chung, các mục tiêu càngtham vọng và khó thực hiện cũng cần phải cân bằng với các mục tiêu nhỏ và dễhoàn thành hơn
Nếu chúng ta chọn theo đuổi một mục tiêu quá khó hoặc không thực tế (ví dụ:
“Tôi muốn bay lên sao Mộc”), chúng ta sẽ dễ mất động lực vì những nỗ lực bỏ rathường không khả thi
Mặt khác, nếu chúng ta đặt ra mục tiêu quá lắt nhắt và dễ hoàn thành (ví dụ:
“Chống đẩy 3 cái”), thì dù có thỏa mãn đến đâu sau khi thực hiện xong, bạn cũngsớm cảm thấy vô nghĩa
3 Thiết lập sơ đồ mục tiêu
Trang 13Nguồn: Mark Manson/ Chuyển ngữ bởi Trà Nhữ cho Vietcetera
Bạn có thể tưởng tượng, sơ đồ mục tiêu cụ thể của bạn được xây thành hình kim
tự tháp, với mục tiêu lớn và tham vọng nhất ở đỉnh tháp, rồi chia dần các mục tiêunhỏ xuống dưới Ví dụ, mục tiêu lớn nhất là giảm 20kg trong vòng một năm Đểlàm được điều này, bạn phải tập thể dục 3 lần mỗi tuần, và giảm 1500 calo trongmỗi bữa ăn (giả sử thôi)
Càng xuống phía dưới, các mục tiêu càng nhỏ dần và càng dễ thực hiện hơn, ví dụnhư: học 10 công thức nấu các món ăn lành mạnh, mua một chiếc cân nguyên liệunấu ăn, đăng ký đi tập tại phòng gym, v.v
Sơ đồ mục tiêu này còn gồm một vòng tròn bao quanh kim tự tháp, thể hiện cácmục tiêu lớn và cụ thể hơn nữa: “Một lối sống lành mạnh”, “Vóc dáng lý tưởng”,hoặc “Tăng cường năng lượng và sức bền”
Với cách này, các mục tiêu của bạn sẽ hướng đến việc bổ sung giá trị cá nhân(mục tiêu chung), và bao gồm các bước thực hiện cụ thể Những bước nhỏ này
cũng chính là động lực giúp bạn thực hiện các mục tiêu được lâu dài.
Quá trình xây dựng mục tiêu có thể dựa trên từng câu hỏi như sau:
Trang 14• Trong cuộc sống, đâu là những điều bạn trân trọng và mong muốn sở hữu nhiềuhơn? Ví dụ: Những giá trị cá nhân mà bạn muốn đạt được có thể là “sự tự tin”,
“tình yêu”, hoặc “tự chủ về tài chính”
• Những giá trị này cần được củng cố bằng những mục tiêu chung nào? Ví dụ:
“Một lối sống lành mạnh”, hoặc “Duy trì việc tự chủ về tài chính”, hoặc “Trở thànhmột người mẹ tốt”
• Những mục tiêu cụ thể đem lại kết quả khách quan nào sẽ giúp bạn đạt đượcmục tiêu chung? Ví dụ: “Giảm 20kg”, hoặc “Tiết kiệm được khoảng 10 tỷ VND vàonăm 50 tuổi”, hoặc “Dành thời gian ít nhất 10 tiếng một tuần với con mình"
Có thể chia nhỏ những mục tiêu cụ thể này thành các bước nhỏ hơn nào để dễ thực hiện? Ví dụ: “Tập thể hình 3 lần/tuần", hoặc “Tiết kiệm 1/4 tiền lương trongvòng 5 năm”, hoặc “Dành 2 tiếng mỗi tối với con”
Hãy viết ra từng câu hỏi và các câu trả lời phù hợp với bạn, rồi ghim ở dâu đó dễ nhìn để bạn có thể đọc hàng ngày
Và hãy bắt tay vào thực hiện thôi nào
4 Và nếu vẫn thất bại, phải làm sao?
Chuyện không đạt được mục tiêu ngay cả khi đã rất cố gắng là hoàn toàn cóthể hiểu được Điều quan trọng là tự đánh giá và tìm được lý do đằng saunhững mục tiêu thất bại ấy Về bản chất, mục đích của việc tự nhìn nhận vàđặt ra kế hoạch, mục tiêu là để khơi gợi cảm xúc hứng khởi và đặt niềm ninvào những điều tốt đẹp Vì vậy, quan trọng nhất là tư duy tích cực và cái nhìnthực tế
Tư duy tích cực để luôn nhìn nhận điều mình có thể học hỏi hoặc làm khác đi,
để biết trân quý từng khoảnh khắc và bài học trong cuộc sống Cái nhìn thực tế
để đánh giá khách quan tình hình, để không dễ dãi với bản thân, không tự