1. Trang chủ
  2. » Giáo Dục - Đào Tạo

phan tich bai tho mua xuan nho nho cua thanh hai

59 4 0

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Phân tích bài thơ Mùa xuân nhỏ của Thanh Hải
Tác giả Thanh Hải
Trường học https://vndoc.com/
Chuyên ngành Văn học
Thể loại bài phân tích
Định dạng
Số trang 59
Dung lượng 1,01 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Khổ thơ thứ hai Ở khổ thơ này, tác giả cảm nhận về vẻ đẹp của con người lao động: Hình ảnh con người lao động trong mùa xuân gắn liền với với màu xanh của chồilộc, một màu sắc tràn đầy s

Trang 1

Phân tích bài thơ Mùa xuân nho nhỏ - Văn mẫu 9 Dàn ý Phân tích bài thơ Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải - Bài mẫu 1

1 Mở bài

Giới thiệu tác giả Thanh Hải và bài thơ Mùa xuân nho nhỏ

2 Thân bài

a Khổ thơ thứ nhất

Vẻ đẹp mùa xuân qua cảm nhận của tác giả:

Bông hoa tím biếc, con chim chiền chiện hót vang trời, tác giả cô đọng giọng hótcủa con chiền chiện thành giọt long lanh và giơ tay ra để cảm nhận

→ Vẻ đẹp mùa xuân qua cách cảm của tác giả trở nên đẹp đẽ, nhiều màu sắc vàđáng yêu, đáng mến

b Khổ thơ thứ hai

Ở khổ thơ này, tác giả cảm nhận về vẻ đẹp của con người lao động:

Hình ảnh con người lao động trong mùa xuân gắn liền với với màu xanh của chồilộc, một màu sắc tràn đầy sức sống, cả đất trời như được sinh sôi nảy nở

d Ba khổ thơ cuối - Ước nguyện của nhà thơ

Ước muốn của tác giả: trở thành con chim, làm cành hoa để nhập vào bản hòa tấuchung của đất nước, của dân tộc một giai điệu trầm ấm

Khao khát cống hiến của tác giả: muốn được dâng hiến tuổi trẻ của mình cho đấtnước dù là khi còn trẻ hay lúc về già

Tâm trạng của tác giả vào mùa xuân: hát vang câu hát Nam ai, Nam bình để hòachung không khí vui vẻ cho cả dân tộc

3 Kết bài

Trang 2

Khái quát lại giá trị nội dung, nghệ thuật của tác phẩm.

Dàn ý Phân tích bài thơ Mùa xuân nho nhỏ - mẫu 2

lẽ dâng cho đời” Còn Thanh Hải khi viết bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ” trước lúc ra

đi, không những đã giãi bày những suy ngẫm mà còn mong ước được dâng hiến mộtmùa xuân nho nhỏ của mình cho mùa xuân vĩ đại của đất nước Việt Nam

Sinh ra, lớn lên, hoạt động cách mạng và tham gia công tác văn nghệ suốt hai thờikháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ ngay chính trên quê hương ruộtthịt của mình Ở địa điểm nào, hoàn cảnh nào ông cũng thể hiện được lẽ sống củamình Đó là sự giản dị, chân thành, yêu người và khát vọng dâng hiến sức mạnh chođời như chính cuộc sống và tâm hồn ông Chúng ta có thể coi bài thơ “Mùa xuânnho nhỏ” là món quà cuối cùng mà Thanh Hải dâng tặng cho đời trước lúc về cõivĩnh hằng Chính vì vậy nó bâng khuâng, tha thiết và sâu lắng hơn tất cả để cuốicùng thể hiện một Thanh Hải yêu người, yêu cuộc sống, yêu quê hương đất nước vàcòn là một Thanh Hải sống cho thơ và sống cho đời

II Thân bài

1 Giới thiệu chung

Trước lúc vĩnh viễn ra đi ông cũng để lại cho đời những vần thơ thật nhân hậu, thiếttha và thanh thản, không hề gợn một nét u buồn nào của một cuộc đời sắp tắt Khicuộc đời mình đã bước vào cuối đông, nhà thơ vẫn nghĩ đến một mùa xuân bất diệt,muôn thuở và nguyện dâng hiến cho đời

2 Phân tích

Hình ảnh của một mùa xuân rất Huế đã được tác giả mở đầu cho bài thơ:

Trang 3

“Mọc giữa dòng sông xanh

Một bông hoa tím biếc.

Ơi con chim chiền chiện

Hót cho mà vang trời,

Từng giọt long lanh rơi,

Tôi đưa tay tôi hứng”.

Một nét đặc trưng nơi xứ Huế là hình ảnh màu tím Một màu tím thật gợn nhẹ nhưmàu tím hoa sim mọc giữa con sông xanh biếc hay như những tà áo dài với màu tímthật nhẹ nhàng của những cô gái Huế Cảm xúc về mùa xuân mở ra thật ngỡ ngàng,bất ngờ, không gian như tươi tắn hơn, trẻ trung hơn, thánh thót hơn:

“Ơi con chim chiền chiện

Hót cho mà vang trời,

Từng giọt long lanh rơi,

Tôi đưa tay tôi hứng”

Trong không gian vang vang vui tươi của tiếng chim càng đậm đà chất Huế hơn nhờdùng đúng chỗ những ngôn từ đặc trưng xứ Huế Một từ “Ơi” đặt ở đầu câu, một từ

“chi” đứng sau động từ “hát” đã đưa cách nói ngọt ngào, thân thương của Huế vàonhạc điệu của thơ Từ “giọt” được hiểu theo rất nhiều nghĩa: có thể là “giọt nắngbên thềm”, giọt mưa xuân, giọt sương sớm hay cả tiếng hót của những chú chimchiền chiện Nhưng đối với khung sắc trời xuân thì giọt xuân càng làm tăng thêm vẻđẹp và sự quyến rũ của nó Một từ “hứng” cũng đủ diễn tả sự trân trọng của nhà thơđối với vẻ đẹp của trời, của sông, của chim muông hoa lá; đồng thời cũng thể hiệncảm xúc trọn vẹn của Thanh Hải trước mùa xuân của thiên nhiên đất trời

Từ mùa xuân của thiên nhiên đất trời, tác giả đã chuyển cảm nhận về mùa xuân củacuộc sống, nhân dân và đất nước Với hình ảnh "người cầm súng" và "người rađồng", biểu tượng của hai nhiệm vụ: chiến đấu bảo vệ tổ quốc và lao động tăng gia

để xây dựng đất nước với những câu thơ giàu hình ảnh và mang tính gợi cảm:

"Mùa xuân người cầm súng,

Lộc giắt đầy trên lưng.

Mùa xuân người ra đồng,

Lộc trải dài nương mạ.

Tất cả như hối hả,

Tất cả như xôn xao "

Trang 4

Hình ảnh mùa xuân của đất trời đọng lại trong lộc non đã theo người cầm súng vàngười ra đồng, hay chính họ đã đem mùa xuân đến cho mọi miền của tổ quốc thânyêu.

Tác giả đã sử dụng biện pháp điệp từ, điệp ngữ như nhấn mạnh và kết thúc một khổthơ bằng dấu ba chấm Phải chăng dấu ba chấm như còn muốn thể hiện rằng: đấtnước sẽ còn đi lên, sẽ phát triển, sẽ đến với một tầm cao mới mà không có sự dừngchân ngơi nghỉ

Sức sống của "mùa xuân đất nước" còn được cảm nhận qua nhịp điệu hối hả, những

âm thanh xôn xao của đất nước bốn ngàn năm, trải qua biết bao vất vả và gian lao

để vươn lên phía trước và mãi khi mùa xuân về lại được tiếp thêm sức sống để bừngdậy, được hình dung qua hình ảnh so sánh rất đẹp:

"Đất nước bốn ngàn năm

Vất vả và gian lao

Đất nước như vì sao

Cứ đi lên phía trước"

Đó chính là lòng tự hào, lạc quan, tin yêu của Thanh Hải đối với đất nước, dân tộc.Những giọng thơ ấy rất giàu sức suy tưởng và làm say đắm lòng người

Từ cảm xúc của thiên nhiên, đất nước, mạch thơ đã chuyển một cách tự nhiên sangbày tỏ suy ngẫm và tâm niệm của nhà thơ trước mùa xuân của đất nước Mùa xuâncủa thiên nhiên, đất nước thường gợi lên ở mỗi con người niềm khát khao và hivọng; với Thanh Hải cũng thế, đây chính là thời điểm mà ông nhìn lại cuộc đời vàbộc bạch tâm niệm thiết tha của một nhà cách mạng, một nhà thơ đã gắn bó trọn đờivới đất nước, quê hương với một khát vọng cân thành và tha thiết:

"Ta làm con chim hót,

Trang 5

nghĩa là tất cả những gì tốt đẹp nhất, dù nhỏ bé của mỗi người cho cuộc đời chungcho đất nước Điều tâm niệm đó thật chân thành, giản dị và tha thiết – xin được làmmột nốt trầm trong bản hòa ca của cuộc đời nhưng là "một nốt trầm xao xuyến".Điều tâm niệm của tác giả: "lặng lẽ dâng cho đời" chính là khát vọng chung của mọingười, ở mọi lứa tuổi, chứ đâu phải của riêng ai Thanh Hải đã thể hiện hết mình vìlòng tin yêu cuộc sống và khiêm tốn hiến dâng cho đất nước, cho cuộc đời, bởi vậy,xuất phát từ tiếng lòng thiết tha, nhỏ nhẹ, chân thành của tác giả nên lời thơ dễ dàngđược mọi người tiếp nhận và chia sẻ cho nhau:

"Một mùa xuân nho nhỏ

Lặng lẽ dâng cho đời

Dù là tuổi hai mươi

Dù là khi tóc bạc".

Đã gọi là cống hiến cho đời thì dù ở tuổi nào đi chăng nữa cũng phải luôn biết cốgắng hết tâm trí để phục vụ và hiến dâng cho quê hương, đất nước mến yêu củachính mình Già - cống hiến tuổi già, trẻ - cống hiến sức trẻ để không bao giờ thấtvọng trước chính bản thân mình

Thật cảm động và kính phục biết bao khi đọc những vần thơ như lời tổng kết củacuộc đời "Dù là tuổi hai mươi" khi mới tham gia kháng chiến cho đến khi tóc bạc làthời điểm hiện thời vẫn lặng lẽ dâng hiến cho đời và bài thơ này là một trong nhữngbài thơ cuối cùng "Một mùa xuân nho nhỏ" cuối cùng của Thanh Hải dâng tặng chođời trước lúc ông bước vào thế giới cực lạc, chuẩn bị ra đi mãi mãi

Kết thúc bài thơ bằng một âm điệu xứ Huế: điệu Nam ai, Nam Bình mênh mang thathiết, là lời ngợi ca đất nước, biểu hiện niềm tin yêu và gắn bó sâu nặng của tác giảvới quê hương, đất nước, một câu chân tình thắm thiết

"Mùa xuân ta xin hát

Câu Nam ai, Nam Bình

Trang 6

đúc kết cả cuộc đời của ông Ông đã giãi bày, tâm tình những điều sâu kín nhấttrong lòng, và chính lúc đó Thanh Hải đã thả hồn vào thơ, cùng chung một nhịp đậpvới thơ để ông và thơ luôn được cùng nhau, hiểu nhau và giãi bày cho nhau.

III Kết bài

Tóm lại bài thơ đã sử dụng thể thơ năm chữ, mang âm hưởng dân ca nhẹ nhàng thathiết, giàu hình ảnh, nhạc điệu, cất trúc thơ chặt chẽ, giọng điệu đã thể hiện đúngtâm trạng, cảm xúc của tác giả Nét đặc sắc của bài thơ là ở chỗ nó đề cập đến mộtvấn đề lớn và quan trọng "nhân sinh", vấn đề ý nghĩa cuộc sống của mỗi cá nhânđược Thanh Hải thể hiện một cách chân thành, thiết tha, bằng giọng văn nhỏ nhẹnhư một lời tâm sự, gửi gắm của mình với cuộc đời Nhà thơ ước nguyện làm một

"mùa xuân" nghĩa là sống đẹp, sống với tất cả sức sống tươi trẻ của mình nhưng rấtkhiêm nhường; là "một mùa xuân nho nhỏ" góp vào "mùa xuân lớn" của đất nướccủa cuộc đời chung và bài thơ cũng có ý nghĩa hơn khi Thanh Hải nói về "mùa xuânnho nhỏ" nhưng nói được tình cảm lớn, những xúc động của chính tác giả và của cảchúng ta

Phân tích bài thơ Mùa xuân nho nhỏ - mẫu 1

Thanh Hải một trong những cây bút lớn, có vai trò quan trọng gây dựng văn hóacách mạng miền Nam trong thời kì kháng chiến chống Mỹ cứu nước Thơ ôngthường mang phong cách nhẹ nhàng, đậm chất trữ tình với tình yêu quê hương thathiết

Tác phẩm Mùa xuân nho nhỏ là kết tinh nghệ thuật trong đời thơ của ông Bài thơthể hiện tình yêu cuộc sống, gắn bó với đất nước, với cuộc đời và nguyện ước chânthành của tác giả muốn được cống hiến cho đời, góp một mùa xuân nho nhỏ vàomùa xuân lớn của dân tộc

Ngay từ nhan đề tác phẩm đã thể hiện tài năng sáng tạo độc đáo của Thanh Hảiđồng thời cũng bộc lộ tư tưởng, chủ đề của tác phẩm Danh từ mùa xuân vốn là mộtkhái niệm chỉ thời gian vô hình, không đong đếm, đo lường được nhưng dưới conmắt của thi nhân với trường liên tưởng độc đáo kết hợp với từ nho nhỏ đã khiến chomột khái niệm vốn trừu tượng trở nên hữu hình

Đồng thời hình ảnh ẩn dụ này còn tượng trưng cho những gì tinh túy nhất, đẹp đẽnhất trong cuộc đời mỗi con người Qua đó tác giả bộc lộ quan điểm, sự thống nhấtgiữa cái riêng với cái chung, giữa cá nhân với cộng đồng Ngoài ra, nhan đề còn thể

Trang 7

hiện ước muốn chân thành, tha thiết của tác giả: muốn làm một mùa xuân nho nhỏ,nghĩa là muốn sống một cuộc đời tươi đẹp, có ý nghĩa và giúp ích cho đời, cho đấtnước.

Cách đặt nhan đề đã làm sâu sắc thêm chủ đề, tư tưởng của tác phẩm Khổ thơ đầu

mở ra khung cảnh mùa xuân vô cùng đẹp đẽ, đặc trưng nhất của không gian xứ Huế

Thanh Hải cũng thật tinh tế và tài tình khi đảo động từ “mọc” lên đầu câu, việc đảotrật tự như vậy càng nhấn mạnh vào sự xuất hiện của những bông hoa trên nền xanhbiếc của dòng sông và bầu trời, khiến bông hoa trở nên đẹp đẽ hơn Hòa trongkhông gian ấy là tiếng chim chiền chiện náo nức, vui tươi hót vang trời Cả khônggian ngập tràn sức sống

Đứng trước vẻ đẹp mùa xuân tác giả không thể kìm nén cảm xúc của bản thân màcất lên tiếng gọi đầy tha thiết: “Ơi con chim chiền chiện/ Hót chi mà vang trời” Chỉmột chữ “ơi” thôi đã cho thấy niềm xúc động, vui sướng mãnh liệt của nhà thơ trướcthiên nhiên vạn vật, bởi vậy, ngay lúc đó đã diễn ra một cuộc trò chuyện thật gầngũi và thân mật giữa con người và thiên nhiên

Cảm xúc của nhà thơ không chỉ dừng lại ở đó, sự say sưa, yêu mến còn được thểhiện trong động tác đầy trân trọng, nâng niu: “Từng giọt long lanh rơi/ Tôi đưa taytôi hứng” Hình ảnh “giọt” là hình ảnh đa nghĩa, ta có thể hiểu đó là giọt mưa xuân,cũng có thể hiểu là giọt âm thanh của tiếng chim chiền chiện Câu thơ mang đếnnhững hình ảnh mới lạ, đầy tính tạo hình Có thể thấy rằng chỉ bằng vài nét pháchọa rất đơn sơ nhưng Thanh Hải đã vẽ ra bức tranh xứ Huế đầy mơ mộng, tươi đẹp

và tràn đầy nhựa sống

Từ mùa xuân của thiên nhiên tác giả dâng trào của xúc trước của xuân của đất nước.Hai câu thơ đầu tạo ra những hình ảnh sóng đôi đặc sắc: “người cầm súng” “người

Trang 8

ra đồng” tượng trưng cho hai nhiệm vụ chiến đấu và xây dựng đất nước Cùng với

đó là hình ảnh “lộc”, mỗi chữ “lộc” lại mang những ý nghĩa khác nhau “Lộc giắtđầy trên lưng” trước hết mang ý nghĩa tả thực là chồi non, ngoài ra còn biểu tượngcho sức sống mùa xuân, cho những thành quả tốt đẹp

Cũng bởi vậy, khi những người chiến sĩ khi ra trận khoác trên mình chiếc lá ngụytrang như mang sức sống của toàn dân tộc trên vai với một niềm tin, niềm lạc quanvào tương lai chiến thắng của toàn dân tộc Hình ảnh “lộc” phía sau lại tượng trưngcho sự ấm no, hạnh phúc, được mùa dưới bàn tay của những người nông dân Tất cảnhững yếu tố đó đã cho thấy khí thế, nghị lực của con người trên mặt trận bảo vệ tổquốc và xây dựng của cuộc sống mới

Hai câu thơ cuối diễn tả cái náo nức, xôn xao của con người Ấy là không khí lênđường nhộn nhịp, khẩn trương, liên tục không ngừng cùng với đó là tâm trạng háohức, hăng say Cả khổ thơ dạt dào niềm vui, như lời cổ vũ, động viên con người lênđường, hòa vào nhịp chung của dân tộc

Sang đến khổ thơ thứ ba, ta không còn thấy niềm vui trước mùa xuân dân tộc màthay vào đó là những cảm nhận, suy tư của tác giả về lịch sử đất nước mình “Đấtnước bốn nghìn năm / Vất vả và gian lao” cho thấy những thử thách, khó khăn màdân tộc ta phải trải qua trong mấy nghìn năm dựng nước và giữ nước

Thế nhưng trước những khó khăn chồng chất ấy ta vẫn “đi lên” một cách bản lĩnh,kiên cường “Đất nước như vì sao/ Cứ đi lên phía trước” là hình ảnh so sánh đẹp đẽđem đến cho người đọc những ý nghĩa khác nhau Câu thơ là lời khẳng định về sựtrường tồn mãi mãi của dân tộc ta trước mọi khó khăn, thử thách Ở câu thơ tiếp, bachữ “cứ đi lên” như một lời khẳng định chắc nịch về tương lai tươi sáng của toàndân tộc Khổ thơ bộc lộ niềm tự hào, tin tưởng vào sự bền bỉ của đất nước và khí thế

đi lên của dân tộc

Những khổ thơ cuối cùng của bài là nguyện ước chân thành, tha thiết của nhà thơcho cuộc đời Tác phẩm ra đời trước lúc tác giả mất không lâu, khiến ta càng thêmtrân trọng những nguyện ước giản dị mà đẹp đẽ của ông Tác giả ước làm con chim

để đem niềm vui cho cuộc đời, làm cành hoa đem hương sắc cho cuộc sống

Đáng quý hơn, ông nguyện làm một nốt trầm trong bản hòa ca Nốt trầm xao xuyến

ấy làm xúc động, gây ám ảnh trong lòng người Trong khổ thơ có sự chuyển đổi từ

“tôi” sang “ta” – đại từ vừa diễn tả số ít, vừa diễn tả số nhiều giúp tác giả vừa thể

Trang 9

hiện cái riêng nhưng đồng thời cũng thể hiện cái chung Qua sự biến đổi đại từ ấycho thấy đây không chỉ là khát vọng riêng của tác giả mà còn là nguyện ước chungcủa tất cả mọi người.

Ước nguyện cống hiến tha thiết, chân thành càng được thể hiện rõ hơn qua hình ảnh:

“Một mùa xuân nho nhỏ/ Lặng lẽ dâng cho đời” cho thấy thái độ sống, cống hiếnlặng lẽ, khiêm nhường nhưng lại vô cùng mãnh liệt, bền bỉ Đây là cách sống caođẹp, chân thành mà vô cùng dung dị Hình ảnh hoán dụ “tuổi hai mươi, tóc bạc” nóilên sự thống nhất trong quá trình cống hiến của nhà thơ: dù là khi còn trẻ, tràn đầynhựa sống hay khi tóc đã bạc thì trách nhiệm ấy vẫn không hề thay đổi

Khổ thơ cuối cùng bộc lộ niềm tự hào, yêu mến đất nước của tác giả qua làn điệudân ca xứ Huế Bài thơ kết lại bằng làn điệu dân ca xứ Huế thiết tha cho thấy tấmlòng của tác giả trước quê hương, đất nước Để tạo nên thành công của tác phẩm,Thanh Hải đã vận dụng tài tình thể thơ năm chữ, giàu nhạc điệu

Kết hợp với cách gieo vần linh hoạt, gieo vần liền giữa các khổ thơ tạo nên sự liềnmạch cảm xúc cho tác phẩm Ngôn ngữ thơ giàu hình ảnh, tự nhiên, giản dị, trongsáng mà cũng hàm chứa nhiều ý nghĩa sâu xa Cảm xúc, giọng điệu nhà thơ chânthành, tha thiết

Bài thơ đã tái hiện thành công vẻ đẹp của mùa xuân đất nước tươi sáng, tràn đầynhựa sống bằng giọng văn tha thiết, đầy tự hào Nhưng đằng sau những câu thơ ấycòn cho thấy lẽ sống đẹp đẽ, cao cả của nhà thơ: nguyện cống hiến tất cả cuộc đờimình cho đất nước, quê hương Tấm lòng, tình cảm ấy thật đáng ngưỡng mộ và trântrọng

Phân tích bài thơ Mùa xuân nho nhỏ - mẫu 2

Khi nàng xuân nhẹ lướt trở về, trên trái đất như phủ lên một sức sống rạo rực kỳdiệu; Hương xuân quyện vào thiên nhiên, sông núi đất trời, tình xuân thấm vào tâmhồn mỗi con người với bao niềm hạnh phúc Cả mùa xuân bừng nở giữa khoảngkhông gian tươi xanh ấy Một thoáng bâng khuâng, ta chợt nhận ra hình như hươngxuân, sắc xuân, tình xuân và cả mùa xuân đang hòa và trong bản xô-nát mùa xuâncủa nhà thơ Thanh Hải: Mùa xuân nho nhỏ

Đọc kỹ bài thơ, ngẫm nghĩ, ta sẽ nghe được nhịp đập rạo rực mùa xuân đầy sứcsống Qua đó, chúng ta càng hiểu bản hợp tấu kỳ diệu của mùa xuân, của tâm hồn,của cuộc sống Mùa xuân nho nhỏ - Tên của bài thơ đã tạo cho người đọc một

Trang 10

cảm giác dễ chịu thoải mái Mùa xuân nho nhỏ Vâng mùa xuân của Thanh Hải thậtđơn sơ và giản dị ở mức "nho nhỏ" mà thôi Mở đầu, tác giả viết:

"Mọc giữa dòng sông xanh Một bông hoa tím biếc

Tôi đưa tay tôi hứng

Một bức tranh xuân thật đơn sơ và giản dị! Tác giả đã lựa chọn những gam màu thậtdịu, thật tươi để phác họa bức tranh xuân của mình, "dòng sông xanh – Hoa tímbiếc" Vài nét lướt nhẹ nhàng, nhưng tác giả đã cho người đọc thưởng thức mùaxuân đầy sức sống, trẻ trung, tươi và xanh Mùa xuân của dòng sông, của bông hoahay của đất trời quê hương xứ Huế? Những mảng màu sắc hình ảnh giản dị mộcmạc nhưng hài hòa và nên thơ

Đoạn thơ gây ấn tượng và cảm xúc trong lòng người đọc Như con tằm, tác giả đãrút những sợi tơ của lòng mình dệt nên bài thơ về quê hương bằng tất cả tình yêucủa trái tim mình Câu thơ với âm điệu nhẹ nhàng mà duyên dáng, say sưa Tiếngchim chiền chiện vút cao phải chăng là nốt thăng rộn ràng, tươi vui của bản nhạcmùa xuân Tiếng chim ngân vang, kéo dài một âm sắc thánh thót, tiếng chim ấy nhưlan tỏa, hòa quyền vào bầu trời xuân ấy

Giữa bức tranh xuân đầy màu sắc, Thanh Hải như đón nhận, như lắng nghe âmthanh của sự sống, của thiên nhiên đang trào dâng, ngân nga Từng giọt long lanhrơi "giọt sương ban mai" – Hay giọt âm thanh? "Giọt long lanh rơi" – Giọt tình yêuhay hạnh phúc? Ồ phải rồi, đó là giọt mùa xuân êm đềm, thiết tha, giọt mùa xuântiếng chim, của giọt sương hạnh phúc được Thanh Hải trân trọng, nâng niu – áp vàotrái tim mình

Mùa xuân, mùa xuân trong Thanh Hải là bức tranh đơn sơ mộc mạc nhưng đầy màusắc Cả tiếng chim chiền chiện vút cao, là giọt sương ban mai – mùa xuân là tất cả.Trong bản xô-nát của Thanh Hải, ta còn bắt gặp một mùa xuân trẻ trung, xôn xaođầy sức sống, đó là mùa xuân của "người cầm súng" của "người ra đồng"

Mùa xuân người cầm súng Tất cả như xôn xao

Các thế hệ trước đã ngã xuống để bảo vệ mầm hạnh phúc của dân tộc; và giờ đây,mầm hạnh phúc ấy đã bừng nở thành hoa hạnh phúc – bừng nở thành niềm tin và hy

Trang 11

vọng Mùa xuân "người cầm súng", với trách nhiệm tiếp nối cha anh bảo vệ đấtnước bảo vệ mùa xuân của dân tộc.

Hình ảnh người ra đồng, là người tô điểm cho mùa xuân là họa sĩ vẽ những mảngxanh lên mùa xuân; và tất cả như hối hả Tất cả như xôn xao – sức xuân đang tưngbừng lên Với nhịp độ khẩn trương, dồn dập tưng bừng hoạt động trên quê hương,đất nước sau ngày giải phóng

Hình ảnh thơ giúp ta hiểu được, trên mảnh đất vừa thoát khỏi đau thương, tất cả nhưrạo rực, như đang nảy nở, sinh sôi trong cái men say của mùa xuân trong cuộc sốnghòa bình "Hối hả", "xôn xao" hai từ láy vừa gợi âm, gợi hình, gợi cảm xúc và gợi

cả suy tư Ôi! Một thanh âm từ rất xa vẳng lại, nhanh nhiều, thanh âm "xôn xao" củamùa xuân, của đất trời Việt Nam quê hương ta đó

Câu thơ nhịp nhàng với những vần bằng tha thiết, vần trắc khỏe mạnh, bỗng trầmhẳn, lặng đi trong thoáng suy tưởng của nhà thơ

"Đất nước như vì sao

Cứ đi lên phía trước"

Tương lai Tổ quốc hiện lên rực rỡ huy hoàng, nhưng Thanh Hải lại nhớ về lịch sửdân tộc – nhớ về quá khứ bốn nghìn năm oai hùng "Vất vả và thương đau" Qua đó,

ta càng hiểu thêm về Thanh Hải – một tâm hồn nồng nhiệt, gắn bó với mùa xuân vớiđất nước và sự hi vọng "Đất nước như vì sao" của tác giả về một ngày mai đẹp đẽthật đáng quý, đáng yêu!

Say sưa trong khúc nhạc mùa xuân, tơ lòng tác giả cứ ngân lên như cây đàn muônđiệu Đọc đoạn thơ cuối, ta cảm nhận được ý nguyện của tác giả: muốn cống hiến cảcuộc đời mình cho sự nghiệp Cách mạng, cho Tổ quốc "bay lên bát ngát mùa xuân"

Ta làm con chim hót

Ta làm một nhành hoa

Ta nhập vào hòa ca Một nốt trầm xao xuyến.

Điệp từ "Ta làm" láy đi láy lại thật tha thiết chân thành càng làm ta xúc động bởithái độ sống của nhà thơ Sống phải làm nên "cái gì đó" cho đời, dù rất nhỏ Bảnhòa ca mùa xuân ngân lên với những nốt thăng rộn rã, tươi vui và với bè trầm tĩnhlặng, du dương Nhà thơ lặng lẽ "nhập vào hòa ca" nhập vào bản xô-nát cuộc đờimột chút xíu gì lặng lẽ, một chút xíu gì dễ thương làm sao

Trang 12

Nốt trầm xao xuyến, một nốt trầm lặng lẽ đơn sơ nhưng không thể thiếu trong bảngiao hưởng mùa xuân Nốt nhạc trầm ngân nga lặng lẽ sau âm hưởng cao nhưngthường để lại trong lòng người ẩn tượng xao xuyến, bâng khuâng, sâu lắng, suy tư.Xuân về đúng vào thời gian mà nhà thơ trọng bệnh, nhưng sức sống mãnh liệt đếndiệu kì của mùa xuân đã bừng nở trong tâm hồn nhà thơ Sức trẻ thôi thúc, rộn rãcùng nhịp đập trái tim nằm trên giường bệnh, nhà thơ nhìn cuộc sống bằng đôi mắtthiết tha, tràn đầy tình yêu thương lạc quan và hi vọng:

Một mùa xuân nho nhỏ

Lặng lẽ dâng cho đời

Dù là tuổi hai mươi

Dù là khi tóc bạc

Âm điệu thơ lắng dần ở khổ thứ tư, rồi chìm hẳn ở các khổ sau Đọc thơ, ta nhưnghe được tiếng thì thầm, miên man của mùa xuân, của lòng người Một lần nữa, tácgiả lại nhắc tên bài thơ Mùa xuân nho nhỏ Một tiếng chim một nhành hoa, một nốttrầm xao xuyến tạo nên một mùa xuân nho nhỏ Nếu mỗi con người là "mùa xuânnho nhỏ" thì đất nước sẽ là cả một mùa xuân vĩnh viễn với bầu trời đầy chim, đấtđầy hoa và lòng người đầy tiếng hát

Ước muốn tha thiết của Thanh Hải là được cống hiến cho cuộc đời tất cả tuổi thanhxuân, tất cả cuộc sống của mình Ông nguyện hát cho đất nước cho quê hương bảnNam Ai Nam Bình ; bản xô-nát của mùa xuân, bản xô-nát của lòng người cùng hòa

âm thành bản hòa ca bất tử của dân tộc

Bài thơ Mùa xuân nho nhỏ là một bức tranh thiên nhiên đơn sơ mộc mạc một bảnnhạc dịu dàng tha thiết Một tâm hồn chân thành tự nguyện Mùa xuân nho nhỏ - Đigiữa bầu trời xuân – hình như tôi nghe đâu đây hi vọng về bản hòa ca mùa xuân bấttử

Phân tích bài thơ Mùa xuân nho nhỏ - mẫu 3

Mùa xuân là mùa hội tụ của cái đẹp, căng tràn nhựa sống vào buổi bình minh vớinhững chồi non lộc biếc, tiếng chim ca vui về làm tổ, với những nàng xuân dịu dànghát câu quan họ Có lẽ vì thế mà thi nhân muôn đời yêu mến xuân Xuân đi vàolăng kính tâm hồn người nghệ sĩ là những trang thơ văn, mà ở đó, xuân là món quà

vô giá mà thiên nhiên ban tặng cho con người Ta đã có Mùa xuân xanh (Nguyễn

Trang 13

Bính), Mùa xuân chín (Hàn Mặc Tử), Một khúc ca xuân (Tố Hữu) và giờ, vớiThanh Hải, ta được thưởng thức một Mùa xuân nho nhỏ thân thương, gần gũi.

Bài thơ được ra đời lúc nhà thơ Thanh Hải đang giành giật với tử thần từng phútsống, từng hơi thở cuối cùng Trong tâm lí nặng nề vì bệnh tật giày vò mà hồn thơThanh Hải vẫn cất cánh bay cao để rồi mang đến cho đời một tình yêu cuộc sốngthiết tha và ước nguyện chân thành được cống hiến trọn vẹn cuộc đời mình cho Tổquốc thân yêu Tác giả muốn dâng tặng Mùa xuân nho nhỏ cho đời

Bài thơ mở đầu bằng bức tranh thiên nhiên mùa xuân mang sắc màu và âm thanhquen thuộc của đồng quê được vẽ bằng hình ảnh bình dị, chọn lọc, gợi cảm Cảmxúc trước mùa xuân của tác giả mở ra thật ngỡ ngàng, không gian dường như tươimới hơn, thánh thót hơn

Mọc giữa dòng sông xanh Một bông hoa tím biếc

Ơi con chim chiền chiện Hót chi mà vang trời Từng giọt long lanh rơi Tôi đưa tay tôi hứng.

Đó là màu tím biếc của bông hoa dân dã soi bóng dưới dòng sông trong xanh Đặcbiệt là tiếng chim chiền chiện trong trẻo, loài chim cất tiếng hót báo hiệu tin vui,đem lại cuộc sống ấm no, hạnh phúc cho con người Từ "ơi" cảm thán biểu lộ niềmvui ngây ngất trước đất trời xuân Tất cả gợi cho ta cảm giác một không gian bậnbịu và chắt chiu Hai tiếng "hót chi" là giọng điệu thân thương của người dân Huếđược tác giả đưa vào diễn tả cảm xúc thiết tha giữa người với tạo vật Ngắm dòngsông, nhìn bông hoa đẹp, nghe chim hót, nhà thơ bồi hồi sung sướng:

Từng giọt long lanh rơi Tôi đưa tay tôi hứng.

Tiếng chim chiền chiện thả vào không gian trong suốt của mùa xuân được cảm nhậnthành từng giọt mang màu sắc long lanh Điều đó cũng chứng tỏ một tâm hồn thi sĩnhạy cảm, một tấm lòng thiết tha yêu mến cuộc sống tươi đẹp này "Đưa tay hứng" là một cử chỉ bình dị mà trân trọng, thể hiện sự xúc động sâu xa Thanh Hải

đã vẽ nên một bức tranh xuân đẹp tươi và đáng yêu vô cùng Đó là vẻ đẹp và sứcsống mặn mà của đất nước vào xuân

Trang 14

Từ mùa xuân của thiên nhiên, đất trời, dẫn đến cảm nhận về mùa xuân của đất nước.

Sự chuyển mạch ấy là tự nhiên và hợp lí Bởi mùa xuân là "lộc" đất trời của chungmọi người

Mùa xuân người cầm súng Lộc giắt đầy trên lưng Mùa xuân người ra đồng Lộc trải dài nương mạ

"Lộc" ở đây có thể hiểu là sức mạnh dân tộc, "lộc trải dài nương mạ" là sự hối hảxôn xao cho một mùa màng mới, cho đồng ruộng vẫn mãi mãi bạt ngàn một màuxanh "Người cầm súng và "người ra đồng" là hai lực lượng chính dựng xây Tổquốc Đây là mùa xuân trách nhiệm gắn với ý thức bảo vệ dân tộc Câu thơ mangmột ý nghĩa sâu sắc: Người ra trận phải đổ máu, người ra đồng phải đổ mồ hôi nướcmắt Máu, mồ hôi, nước mắt của nhân dân ta đã góp phần giữ lấy mùa xuân mãi mãicủa dân tộc

Đất nước bốn ngàn năm Vất vả và gian lao Đất nước như vì sao

Cứ đi lên phía trước.

Biết bao nhiêu mùa xuân ông cha ta đánh giặc giữ nước, bao nhiêu mùa xuân lậpchiến công chống quân xâm lược "vất vả và gian lao" Thanh Hải tự hào khi nghĩ vềđất nước với bốn ngàn năm dựng nước và giữ nước Đất nước như vì sao sáng vượtqua vất vả và gian lao để đi lên phía trước Từ "cứ" đặt đầu câu thơ như một sựkhẳng định, thể hiện một chân lí đơn giản mà thiêng liêng Có thể nói bao nỗi nhọcnhằn, đắng cay của dân tộc được đáp lại bằng những mùa xuân tiếp nối vô tần Đó

là lòng tự hào, lạc quan, tin yêu của nhà thơ đối với đất nước, với dân tộc

Rung cảm thiết tha trước mùa xuân đất nước, nhà thơ bộc bạch một ước nguyệnchân thành:

Ta làm con chim hót

Ta làm một cành hoa

Ta nhập vào họa ca Một nốt trầm xao xuyến.

Trang 15

"Con chim hót" để gọi xuân về, mang hạnh phúc yên vui cho mọi người, "một cànhhoa" để tô điểm cho núi sông, một nốt nhạc trầm "xao xuyến" trong khúc ca phấnchấn tự hào động viên, khích lệ Chữ "tôi" ở khổ thơ đầu được thay thế bằng chữ

"ta" đầy hào hứng, sảng khoái, nó thể hiện tư thế hòa mình của nhà thơ vào cuộcsống, vào mùa xuân đến với mọi người

Mỗi người cống hiến "một mùa xuân nho nhỏ" đã là một: cuộc dâng hiến thật đầy

Khổ thơ cuối là tiếng hát yêu thương:

Mùa xuân – ta xin hát Câu Nam ai, Nam bình Nước non ngàn dặm mình Nước non ngàn dặm tình Nhịp phách tiền đất Huế.

Nam ai, Nam Bình là hai giai điệu nổi tiếng của xứ Huế từ bao đời nay Câu háttruyền thống ấy đi mãi cùng trái tim một người con đến giây phút cuối cùng vẫn cònmong mỏi mãnh liệt hơn bao giờ hết khát vọng cống hiến vẹn toàn cho quê hươngđất nước

Mùa xuân nho nhỏ là một bức tranh mùa xuân thiên nhiên tuyệt đẹp, vừa là tiếnghát nhẹ nhàng tha thiết, sâu lắng về khát vọng cống hiến cho đất nước của nhà thơ

Trang 16

Thanh Hải Và đó cũng chính là một "mùa xuân nho nhỏ" mà Thanh Hải để lại chođời trước lúc đi xa.

Phân tích Mùa xuân nho nhỏ - mẫu 4

Con người được ban tặng cho cuộc sống để sống, tận hưởng đồng thời cần biết tậnhiến Sống một cuộc đời có ý nghĩa là nguồn cảm hứng mãnh liệt nhất thôi thúc nhàthơ Thanh Hải cầm bút viết bài thơ: “Mùa xuân nho nhỏ” Bài thơ “Mùa xuân nhonhỏ” được sáng tác vào tháng 11 năm 1980 Điều đặc biệt ở chỗ, đó là khoảnh khắchấp hối của thi nhân trên giường bệnh Thi phẩm vừa là tiếng lòng thi sĩ, vừa làthông điệp nhân sinh sâu sắc mà Thanh Hải dành tặng cho độc giả hôm nay và cảmai hậu

Thanh Hải là một trong những cây bút nổi bật cho hồn thơ thời chống Mỹ cứu nước.Thơ ông giản dị, đôn hậu và chân thành Với hồn thơ giản dị, mộc mạc đậm tínhHuế, nhà thơ thực sự đã đã mang đến vẻ đẹp cho cuộc sống này Trước lúc lâmchung, Thanh Hải vẫn dành trọn từng giây từng phút cho văn chương nghệ thuật,cho đời và cho người Bài thơ: “Mùa xuân nho nhỏ” ra đời trong hoàn cảnh như vậynên nhan đề bài thơ cũng đặc biệt ý nghĩa Bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ” là một sángtác độc đáo, một phát hiện mới mẻ của nhà thơ Hình ảnh “Mùa xuân nho nhỏ” làbiểu tượng cho những gì tinh túy, đẹp đẽ nhất của sự sống và cuộc đời mỗi người

Nó thể hiện quan điểm về sự thống nhất giữa cái riêng với cái chung, giữa cá nhân

và cộng đồng Đồng thời, qua nhan đề còn thể hiện nguyện ước cao đẹp của nhà thơ.Nhà thơ muốn làm một mùa xuân, nghĩa là sống đẹp, sống với tất cả sức sống tươitrẻ của mình nhưng rất khiêm nhường là một mùa xuân nho nhỏ góp vào mùa xuânlớn của thiên nhiên, đất nước, của cuộc đời chung và khát vọng sống chân thành,cao đẹp của nhà thơ Đó cũng chính là chủ đề của bài thơ mà nhà thơ muốn gửigắm

Trước tiên, nhà thơ bộc lộ cảm xúc của mình trước mùa xuân của thiên nhiên Bứctranh mùa xuân thiên nhiên trong sáu câu thơ đầu được vẽ bằng vài nét phác họanhưng rất đặc sắc:

“Mọc giữa dòng sông xanh Một bông hoa tím biếc

Ơi con chim chiền chiện Hót chi mà vang trời

Trang 17

Từng giọt long lanh rơi Tôi đưa tay tôi hứng”.

Ngay ở dòng đầu tiên, với phép đảo trật tự ngữ pháp, động từ “mọc” được đặt trướchình ảnh “dòng sông xanh” và “hoa tím biếc”, tác giả đã gợi được cái sức sống trỗidậy, vươn mình của vạn vật trước mùa xuân Những câu thơ mở ra không gian caorộng của bầu trời, rộng dài của dòng sông, màu sắc hài hòa của bông hoa tím biếc

và dòng sông xanh – đặc trưng của xứ Huế Bức tranh thiên nhiên còn rộn rã, tươivui với âm thanh tiếng chim chiền chiện hót vang trời, tiếng chim trong ánh sángxuân lan tỏa khắp bầu trời như động thanh: “từng giọt long lanh rơi” Cảm xúc củatác giả trước mùa xuân đất trời thể hiện cái nhìn trìu mến với cảnh vật, trong nhữnglời bộc lộ trực tiếp như lời trò chuyện với thiên nhiên: “ơi, hót chi…, mà…” Đặcbiệt, cảm xúc của nhà thơ được thể hiện trong một động tác trữ tình đón nhận vừatrân trọng vừa tha thiết trìu mến với mùa xuân: đưa tay hứng từng giọt long lanh củatiếng chim chiền chiện

“Từng giọt long lanh rơi Tôi đưa tay tôi hứng”.

Cụm từ “giọt long lanh” có thể hiểu câu thơ theo nhiều cách khác nhau Trước hết,

“giọt long lanh” là những giọt mưa mùa xuân, giọt sương mùa xuân, trong sáng, rơixuống từng nhành cây, kẽ lá như những giọt ngọc Cùng với đó, “giọt long lanh” cóthể hiểu theo nghĩa ẩn dụ chuyển đổi cảm giác Tiếng chim từ chỗ là âm thanh (cảmnhận bằng thính giác) chuyển thành từng giọt (hình và khối, cảm nhận bằng thịgiác), từng giọt ấy lại long lanh ánh sáng và màu sắc, có thể cảm nhận bằng xúcgiác: “Tôi đưa tay tôi hứng” Dù hiểu theo cách nào thì hai câu thơ vẫn thể hiện cảmxúc say sưa ngây ngất của tác giả trước cảnh đất trời xứ Huế vào xuân, thể hiệnmong muốn hòa vào thiên nhiên đất trời trong tâm tưởng giữa mùa đông giá lạnhkhiến ta vô cùng khâm phục

Nếu như ở khổ thơ thứ nhất, ta bắt gặp một bức tranh thiên nhiên đầy xuân sắc xuântình, thì ở khổ thứ hai, ta không khỏi xao xuyến trước bức tranh lao động tươi vui,phấn khởi của con người:

“Mùa xuân người cầm súng Lộc giắt đầy trên lưng Mùa xuân người ra đồng Lộc trải dài nương mạ

Trang 18

Tất cả như hối hả Tất cả như xôn xao”

Hình ảnh lộc xuân theo người cầm súng, tràn theo người ra đồng làm đẹp ý thơ vớicuộc sống lao động và chiến đấu, xây dựng và bảo vệ, hai nhiệm vụ không thể táchrời Những người chiến sĩ, người nông dân đã đem mùa xuân đến mọi nơi trên đấtnước Hình ảnh “người cầm súng” khiến chúng ta liên tưởng đến những người chiến

sĩ ra trận mà trên vai, trên lưng họ có cành lá ngụy trang Những cành lá ấy manglộc biếc, chồi non, mang theo mùa xuân của thiên nhiên, cây cỏ Từ “lộc” trong “lộcgiắt đầy trên lưng” làm cho người ta liên tưởng đến người lính khi ra trận, mangtheo sức sống của cả dân tộc Chính màu xanh sức sống đó đã tiếp cho người lính cóthêm sức mạnh, ý chí để họ vươn xa ra phía trước tiêu diệt quân thù Đất nước cóđược mùa xuân tươi đẹp chẳng phải nhờ các chiến sĩ dũng cảm đó sao? Bên cạnh đó,chúng ta cũng thấy những người lao động, những người ươm mầm cho sự sống,ươm những hạt mầm non trên những cánh đồng quê hương hiện lên thật bình dị:

“người ra đồng” Khác với từ “lộc” xuất hiện trước đó, từ “lộc” trong “lộc trải dàinương mạ” cho ta nghĩ tới những cánh đồng trải dài mênh mông với những chồi nonmới nhú lên xanh mướt từ những hạt thóc giống đầu mùa xuân Từ “lộc” còn mang

ý nghĩa chung, nó là sức sống, sức mạnh của con người Có thể nói, chính conngười đã tạo nên sức sống của mùa xuân thiên nhiên đất nước

Nhà thơ Thanh Hải phải là một người say mê vẻ đẹp của mùa xuân đất nước, mêluyến sự sống tươi đẹp thì mới cảm nhận mùa xuân đất nước bằng hai từ láy gợicảm ““hối hả”, “xôn xao” Từ “Hối hả” gợi ra một không khí vội vã, khẩn trương,liên tục không dừng lại Từ “xôn xao” khiến ta nghĩ tới những âm thanh liên tiếpvọng về, hòa lẫn với nhau xao động Đây chính là tâm trạng tác giả, là cái náo nứctrong tâm hồn Tiếng lòng của tác giả như reo vui nao nức trước tinh thần lao độngkhẩn trương của con người Mùa xuân đất nước được làm nên từ cái hối hả ấy Sứcsống của đất nước, của dân tộc, cũng được tạo nên từ sự hối hả, náo nức của ngườicầm súng, người ra đồng Như vậy, hình ảnh mùa xuân đất nước đã được mở rộngdần Đầu tiên, nó chỉ gói gọn trên đôi vai, tấm lưng của người ra trận sau đó đã được

mở rộng thành một cánh đồng bao la Nhưng tất cả đều chung một chí hướng, cùngthi đua xây dựng và bảo vệ đất nước trong hoàn cảnh mới Hẳn Thanh Hải phải cómột tấm lòng sâu nặng với non sông gấm vóc Việt mới có những ý thơ hay như vậy

Trang 19

Nhà thơ tin tưởng, tự hào về tương lai tươi sáng của đất nước cho dù trước mắt cònnhiều vất vả, khó khăn Và đất nước được hình dung bằng một hình ảnh so sánh thậtđẹp mang nhiều ý nghĩa.

“Đất nước bốn nghìn năm Vất vả và gian lao Đất nước như vì sao

Cứ đi lên phía trước”

“Sao” là một nguồn sáng lấp lánh, là vẻ đẹp vĩnh hằng vượt qua mọi giới hạn khônggian và thời gian “Sao” cũng là hình ảnh rạng ngời trên lá cờ Tổ quốc Qua hìnhảnh so sánh: “Đất nước như vì sao”, tác giả Thanh Hải bộc lộ niềm tự hào về mộtđất nước Việt Nam anh hùng giàu và đẹp Đất nước mãi trường tồn, vĩnh cửu cùng

vũ trụ, không bao giờ mất đi và cũng không một thế lực nào ngăn cản được Nhấtđịnh đất nước cũng sẽ tỏa sáng như những vì sao trong hành trình đi đến tương lairực rỡ, đi đến bến bờ hạnh phúc Đó là chí quyết tâm, niềm tin sắt đá, niềm tự hàolạc quan của cả dân tộc Ở câu thơ thứ hai, phụ từ “cứ” kết hợp với động từ “đi lên”thể hiện quyết tâm cao độ, hiên ngang tiến lên phía trước, vượt qua mọi khó khăn.Trong lúc đang bị bệnh nặng nhưng nhà thơ vẫn lạc quan, tin tưởng, ngợi ca sứcsống của quê hương, của dân tộc khi mùa xuân về quả thực đáng quý!

Từ cảm xúc dạt dào, ngây ngất trước cảnh sắc đất nước, sâu thẳm trái tim nhà thơbộc lộ niềm khao khát cao đẹp của một tâm hồn trong ngần Nhà thơ bộc lộ ướcnguyện của mình- muốn làm những việc hữu ích, dâng hiến cho đời Điều đó đượcông bày tỏ qua những hình ảnh tự nhiên, giản dị, đẹp và giàu ý nghĩa Nhà thơ đãlấy cái đẹp tinh túy của thiên nhiên để diễn tả vẻ đẹp của tâm hồn:

“Ta làm con chim hót

Ta làm một nhành hoa

Ta nhập vào hòa ca Một nốt trầm xao xuyến”.

Chao ôi! Nhà thơ muốn “con chim hót” giữa muôn ngàn tiếng chim vô tư cống hiếntiếng hót vui, muốn làm “một nhành hoa” giữa vườn hoa xuân rực rỡ vô tư cốnghiến hương sắc cho đời, muốn làm “một nốt trầm” giữa bản hòa tấu muôn diệu,muốn làm “một mùa xuân nho nhỏ” góp vào mùa xuân lớn của đất nước, của cuộcđời chung Ở phần đầu bài thơ, tác giả đã phác họa hình ảnh màu xuân bằng các chitiết bông hoa và tiếng chim hót Cấu tứ lặp lại như vậy tạo ra sự đối ứng chặt chẽ

Trang 20

Hình ảnh chọn lọc ấy trở lại đã mang một ý nghĩa mới: niềm mong muốn được sống

có ích, cống hiến cho đời là một lẽ tự nhiên Điệp từ “ta” như một lời khẳng định

Nó không chỉ là lời tâm niệm thiết tha, chân thành của nhà thơ mà nó còn đề cậpđến một vấn đề lớn là khát vọng chung của nhiều người

“Một mùa xuân nho nhỏ Lặng lẽ dâng cho đời

Dù là tuổi hai mươi

Dù là khi tóc bạc.”

Ước nguyện hóa thân đó vô cùng cháy bỏng, nhưng được tác giả âm thầm “lặng lẽdâng cho đời” Từ láy “nho nhỏ”, “lặng lẽ” là cách nói khiêm tốn, chân thành màgiản dị, là cách sống cao đẹp Tác giả muốn mỗi người là một mùa xuân nhỏ hòavào cuộc sống, là ước nguyện sống có ích, được cống hiến cho đời như Tố Hữu viếttrong “Một khúc ca xuân”:

“Nếu là con chim, chiếc lá Thì con chim phải hót, chiếc lá phải xanh

Lẽ nào vay mà không có trả Sống là cho đâu chỉ nhận riêng mình.”

Có lẽ, đối với Thanh Hải, “Mùa xuân nho nhỏ” là một ẩn dụ đầy sáng tạo, cũng làcách thể hiện thiết tha, cảm động Nó đã khắc sâu ý tưởng: “Mỗi cuộc đời đã hóanúi sông ta” (Nguyễn Khoa Điềm) Đó không phải mong muốn trong một lúc mà là

cả một cuộc đời: “Dù là tuổi hai mươi Dù là khi tóc bạc” Điệp từ “dù là” khiến âmđiệu câu thơ tha thiết, sâu lắng, ý thơ được nhấn mạnh làm cho người đọc không chỉxúc động trước một giọng thơ ấm áp, mà còn xúc động trước lời tâm sự thiết tha củamột con người đã từng trải qua hai cuộc kháng chiến, đã cống hiến trọn cuộc đời và

sự nghiệp cho cách mạng vẫn tha thiết được sống đẹp, sống có ích với tất cả sứcsống tươi trẻ của mình cho cuộc đời chung Bài thơ được viết một tháng trước khinhà thơ trở về với cát bụi nhưng không gợn chút băn khoăn về bệnh tật, những suynghĩ riêng tư cho bản thân mà chỉ “lặng lẽ cháy bỏng một khát khao được dânghiến”

Bài thơ khép lại bằng những câu thơ ngợi ca quê hương, đất nước qua điệu dân ca

xứ Huế Như một nhịp láy lại, khúc dân ca dịu dàng, đằm thắm làm tăng giá trị biểuhiện của các khổ thơ trên, đem lại thi vị Huế trìu mến, tha thiết:

Trang 21

“Mùa xuân ta xin hát Khúc Nam ai Nam bình Nước non ngàn dặm mình Nhịp phách tiền đất Huế”.

Đoạn thơ kết thúc như một khúc hát ca ngợi mùa xuân, để lại dư vị sâu lắng Nhàthơ muốn hát lên điệu Nam ai, Nam bình, điệu dân ca thiết tha của xứ Huế để đónmừng mùa xuân Câu ca nghe như một lời từ biệt để hòa vào vĩnh viễn Nhưng đâykhông phải là lời ca buồn thuở trước mà “nhịp phách tiền đất Huế” nghe giòn giã,vang xa – “Nước non ngàn dặm mình Nước non ngàn dặm tình” còn ngân nga mãimãi Phải yêu đời lắm, phải lạc quan lắm nhà thơ Thanh Hải mới có thể hát lêntrong hoàn cảnh đang ốm nặng như vậy Điều đó làm ta càng thêm yêu quý tiếng hát

và tấm lòng nhà thơ Như vậy, xuyên suốt bài thơ không chỉ có hình tượng mùaxuân mà còn nhiều hình tượng khác Từ tiếng chim chiền chiện tượng trưng chokhúc hát của đất trời đến làm một nốt trầm nhập vào bản hòa ca của đất nước, vàđến đây là khúc hát tạo ấn tượng cho bài ca không dứt, một bài ca yêu cuộc sống.Bài thơ được nhạc sĩ Trần Hoàn phổ nhạc thành bài hát và trở thành một khúc caxuân quen thuộc, xúc động, còn mãi với đời

Mạch cảm xúc trong bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ” được diễn đạt thành công, manglại nhiều dư vị trong lòng người đọc là nhờ sự thành công về mặt nghệ thuật Bàithơ được làm bằng thể thơ năm chữ gần với điệu dân ca, âm hưởng trong sáng, nhẹnhàng, tha thiết, điệu thơ như điệu của tâm hồn, cách gieo vần tạo sự liền mạch củadòng cảm xúc Hình ảnh thơ cũng rất tự nhiên, giản dị kết hợp với những hình ảnhgiàu ý nghĩa biểu tượng Đặc biệt một số hình ảnh cành hoa, cánh chim, mùa xuânđược lặp đi lặp lại và nâng cao, gây ấn tượng đậm đà Cấu tứ bài thơ chặt chẽ, chủyếu dựa trên sự phát triển của hình tượng mùa xuân: từ mùa xuân đất trời đến mùaxuân của đất nước, đến mùa xuân của con người Hơn thế nữa, giọng điệu bài thơphù hợp với cảm xúc của tác giả: đoạn đầu vui, say sưa với vẻ đẹp của mùa xuânthiên nhiên, rồi phấn chấn, rồi hối hả trước khi thế lao động của đất nước Và cuốicùng là trầm lắng, hơi trang nghiêm mà thiết tha bộc bạch, tâm niệm

Có thể nói, đã có rất nhiều thi nhân Việt Nam bộc lộ xúc cảm trước mùa xuân,nhưng “Mùa xuân nho nhỏ” của Thanh Hải vẫn mang nét độc đáo, riêng biệt Bàithơ đã để lại cho đời một ý nghĩa thật lớn lao Tác giả không chỉ biết hiện một bứctranh thiên nhiên làm say mê lòng người mà còn như một dịp cất lên tiếng lòng thiết

Trang 22

tha của một người con yêu nước Đó cũng là lòng say mê, là niềm tin mãnh liệt vàosức sống lâu bền của dân tộc ta.

Phân tích bài thơ Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải - mẫu 5

Thanh Hải là một nhà thơ được mọi người biết đến như một hiện tượng đặc biệt củathơ ca Việt nam Là con người tài hoa, giàu sức sống nghệ thuật và lắng nghe đượcnhiều âm thanh biến thái của cuộc đời, ngay cả những phút giây cận kề cái chếtThanh Hải vẫn khát khao sống, làm việc và cống hiến cho đời chung Mùa xuân nhonhỏ chứ không phải cái gì lớn lao ồn ào nhưng thật tinh túy, sâu xa lắng động củaThanh Hải để lại cho đời trước lúc ra đi Những vần thơ nhỏ nhẹ trầm bổng mà ý tứlắng sâu lạ kỳ Và không thể thiếu ở làng thơ xuân nếu ta quên đi một mùa xuân nhonhỏ của một nhà thơ tài hoa, mệnh bạc – Thanh hải thì quả là thiếu sót Bài thơ rađời vào năm 1980 được xem như một lời tâm niệm trẻ trung đáng trân trọng của nhàthơ để lại cho đời trước lúc ra đi

Mở đầu bài thơ, Thanh Hải đưa ta về với thiên nhiên tạo hóa đất trời Sau nhữngngày đông giá lạnh lẽo, thiên nhiên; lại được khoác một tấm áo tươi non, ấm áp củamùa xuân Đất trời như rộng thêm, cao hơn được Thanh Hải phác họa bằng ba nétchấm phá Một “dòng sông xanh”, “bông hoa tím biếc”, “tiếng chim chiền chiện”gợi ra không gian cao rộng, êm dịu, tươi tắn những âm thanh vang vọng, tha thiết.Những đường nét đó đã khắc họa thành một bức tranh mùa xuân xinh đẹp, yên ả,thanh bình, rạo rực niềm vui và tràn trề sức sống

Đối tượng được nhà thơ miêu tả sâu sắc đó là hình ảnh:

“Từng giọt long lanh rơi

Tôi đưa tay tôi hứng”

Đây là chi tiết tạo hình và sự chuyển đổi cảm giác tuyệt vời trong thơ ca “Giọt longlanh rơi” là những giọt xuân, màu xuân đẹp, kì diệu với những sắc màu long lanh.Tác giả đã đưa tay hứng cả mùa xuân đất trời rất đỗi nâng niu, trìu mến, trân trọng

và có cảm giác từng giọt xuân lung linh, ấm áp, mát dịu đang thấm vào da thịt, vàolòng người Tất cả đang được tắm gội trong hương sắc mùa xuân say sưa, ngây ngất,ngọt ngào

Vả cảm hứng nhà thơ chuyển dần từ màu xuân cảnh sắc thiên nhiên đất trời tươi đẹpsang mùa xuân đất nước Cách mạng:

Trang 23

“Mùa xuân người cầm súng

Lộc giắt đầy quanh lưng

Mùa xuân người ra đồng

Lộc trải dài nương mạ

Tất cả như hối hả

Tất cả như xôn xao….”

Từ “màu xuân” đã được chuyển nghĩa theo cách hiểu thứ hai với hai nhiệm vụ sảnxuất, chiến đấu, xây dựng và bảo vệ trong tư thế đi lên đất nước

Điệp từ “lộc” láy lại đầu câu có nhiều nghĩa khác nhau: “lộc” là chồi non, sức sống,màu xuân; lộc là do con người mang đến cho mùa xuân, đất nước trong chiến đấu,sản xuất con người đi đến đâu mang mùa xuân đến đó, mang chồi non, lộc biếc chocuộc sống sinh sôi nảy nở

Âm hưởng của câu thơ, nhịp thơ hối hả, khẩn trương kết hợp tượng trung liên tưởngquá khứ hiện tại, tương lai đất nước:

“Đất nước bốn nghìn năm

Vất vả và gian lao

Đất nước như vì sao

Cứ đi lên phía trước”

Động từ “cứ” như một mệnh đề thắng tiến khẳng định bước đi vững chãi, tự tin củadân tộc sau mỗi mùa xuân nhìn lại mình, vững bước đi lên

Từ mùa xuân chung của đất nước và cách mạng Thanh Hải ước nguyện làm mộtmàu xuân nho nhỏ đóng góp vào cuộc đời chung

Nếu nhịp điệu thơ ở những khổ thơ trên vừa hối hả, vừa khấn trương, vừa tả thực,vừa tưởng tượng hàm chứa nhiều ý nghĩa về màu xuân của đất nước lớn lao Tự hàothì màu xuân ở những khổ thơ dưới như sau:

“Ta làm con chim hót

Ta làm một cành hoa

Ta nhập vào hòa ca

Một nốt trầm xao xuyến”

Lại cất lên một cách nhỏ nhỏ, khiêm tốn nhưng thật thiết tha, cảm động, sâu lắng

“ta làm” là điệp ngữ vang lên ở đầu các câu thơ như một khẳng định những ước

Trang 24

nguyện chính đáng, cao đẹp thể hiện tâm hồn khát khao được làm việc, cống hiếnnhiều nhất cuộc đời hình ảnh đối ứng lặp lại ở đầu bài thơ “con chim”, “cành hoa”,

“nốt trầm” là thể hiện mong ước cụ thể của nhà thơ được góp cái đó dù nhỏ bénhưng có ích cho đời là con chim hãy mang lại những âm thanh vang vọng, nhữngtiếng hót say mê lòng người là nốt nhạc, nốt trầm trong bản nhạc nhưng không thểthiếu dàn hợp xướng, trong bản hòa ca tất cả mọi người

Cũng trong khổ thơ này Thanh Hải đã được chuyển những cái bé nhỏ, riêng tưthành cái “ta” lớn lao, hòa chung mọi người Giọng thơ nhỏ nhẹ, chân thành khôngkhuôn thước, ồn ào mà ngược lại đằm thắm, lắng đọng, sâu xa tác động mạnh mẽvào con tim, khối óc người đọc

Khổ thơ tiếp theo là tiếng lòng cao cả của nhà thơ, của những con người biết hướngtới mùa xuân đẹp, sống có lý tưởng, mục đích, ước mơ:

“Một màu xuân nho nhỏ

Lặng lẽ dâng cho đời

Dù là tuổi hai mươi

Dù là khi tóc bạc”

Tác giả nhắc lại nhan đề bài thơ như một lời nhắn nhủ, tâm tình gợi ra một lẽ sốngcống hiến cho đời chung lặng lẽ, khiêm tốn, sống đẹp, sống có ích âm thầm đónggóp cho mùa xuân chung không kể gì tuổi tác, không kể gì thời gian

Khổ thơ ánh lên và tỏa sáng vẻ đẹp tâm hồn luôn luôn khát khao vươn tới cuộc sốngtốt đẹp như mùa xuân vang vọng đất trời góp phần làm đẹp cho mùa xuân chungcủa đất nước, Tố Hữu viết:

“Nếu là con chim chiếc lá Con chim phải hót chiếc lá phải xanh

Lẽ nào vay mà không trả Sống là cho đâu chỉ nhận riêng mình”

Thơ xưa và nay thường gắn nhiều định ngữ với mùa xuân nhưng mùa xuân củaThanh Hải nho nhỏ mà không nhỏ chút nào Nó nói lên được nhiều ý nghĩa hơn cảbởi đó là lời tâm niệm chân thành, sâu lắng nhất của một tâm hồn trước lúc đi xa,giã từ cuộc sống ngàn lần đáng yêu về với cõi vĩnh hằng hư vô

Có phải khi con người ta đến gần cái chết là lúc họ khao khát muốn sống hơn bao

Trang 25

mở, thanh thản, cao đẹp, sống có ý nghĩa đến những phút chót cuộc đời Đúng nhưmong ước nhà thơ “mùa xuân nho nhỏ” được phổ nhạc bài thơ lại một lần nữa đượcchắp thêm cánh bay xa vào bản hòa ca trong dàn hợp xướng một nốt trầm làm xaoxuyến lòng người.

Phân tích bài thơ Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải - mẫu 6

Là tác phẩm cuối cùng của nhà thơ Thanh Hải, được viết vào tháng 11 - 1980, bàithơ Mùa xuân nho nhỏ của ông dã diễn đạt cảm hứng đón nhận thanh sắc, đất trờimùa xuân, cảm nhận đầy tự hào về bước đi lên thanh xuân của đất nước Đồng thời,bài thơ cũng là một tâm nguyện dâng hiến sức xuân trong cuộc sống cách mạng củađất nước

Bài thơ đi theo một mạch cảm xúc bắt đầu từ những cảm xúc trực tiếp trước vẻ đẹpcủa sức sống mùa xuân xứ Huế từ đó liên tưởng tới mùa xuân của đất nước, củacách mạng Sau đó đẩy mạnh cảm xúc đến những ước nguyện của bản hòa ca cuộcđời Và cuối cùng, bài thơ lại trở về với cảm xúc thiết tha tự hào qua làn điệu dân ca

xứ Huế

Mở đầu bài thơ, tác giả đã vẽ ra một bức tranh thiên nhiên mùa xuân xứ Huế tươimát đẹp đẽ để từ đó bộc lộ những cảm hứng say đắm, đón nhận thanh sắc đất trờimùa xuân:

Mọc giữa dòng sông xanh

Một bông hoa tím biếc

Chỉ bằng một vài nét phác họa, bức tranh mùa xuân quê hương đã hiện lên với mộtkhoảng không gian khoáng đãng, cao rộng, êm dịu và đầy chất thơ Bức tranh ấyđược mở ra bằng chiều dài của dòng sông, chiều cao của bầu trời và chiều sâu củacảm xúc Bức tranh là một sự pha trộn đặc biệt của màu sắc Nó có sắc tím biếc,tươi tắn, đằm thắm của một bông hoa đang mọc giữa dòng sông xanh Bằng việc sửdụng đảo ngữ từ mọc lên đầu cùng với việc sử dụng lượng từ một tác giả đã nhấnmạnh sự xuất hiện đột ngột, bất ngờ cùng với sức sống mạnh mẽ căng tràn của sứcxuân thể hiện qua hình ảnh bông hoa Màu tím biếc như có sức lan tỏa cả mặt sôngxanh, hòa quyện với nhau tạo cảm giác dịu mát hài hòa, vừa là tín hiệu của mùaxuân, vừa là vẻ đẹp tinh túy của đất trời Hơn thế nữa, bức tranh mùa xuân còn ghivào lòng người những âm thanh lảnh lót của con chim chiền chiện, khiến cho niềmxúc động bồi hồi, xốn xang chợt bật thành tiếng hỏi:

Trang 26

Ơi con chim chiền chiện

Hót chi mà vang trời

Từng giọt long lanh rơi

Tôi đưa tay tôi hứng.

Bằng nghệ thuật chuyển đổi cảm giác, mùa xuân tình cảm của tác giả được thể hiệnthật mãnh liệt, ông dang rộng vòng tay, mở rộng tấm lòng, trân trọng nâng niu đónnhận mùa xuân Tiếng chim vang ra, không tan ra, loang vào không trung mà tuôn

ra thành tiếng rõ ràng, tròn trịa kết tinh thành từng giọt, kết lại thành dấu ấn mùaxuân để nhà thơ hứng với đôi bàn tay trân trọng và tấm lòng rộng mở Cả đoạn trên

đã không chỉ lột tả được vẻ đẹp của thiên nhiên mà còn diễn tả được sự say đắm,ngỡ ngàng và thái độ đón nhận trân trọng, nâng niu của tác giả

Sau những cảm xúc trước mùa xuân của thiên nhiên, khổ thơ thứ hai trong bài lànhững cảm nhận thật hơn về sức xuân nảy nở nơi những con người chiến đấu và laođộng - hai mẫu người gắn liền với chiều dài lịch sử phát triển của đất nước Bốn câuthơ lặp lại từng cặp cấu trúc sánh đôi cùng điệp ngữ mùa xuân xuất hiện đầu hai câu

1 - 3 đã gợi ra những hình ảnh về đoàn quân cầm súng và đoàn người ra đồng Bêncạnh đó, tác giả dùng thêm từ lộc để nói tới sức xuân đang nảy nở Cành lá ngụytrang trên lưng người ra đồng, dẫu là cành nhưng trước sức xuân nhiệm màu vẫnđâm chồi nảy lộc Những cây mạ non vừa được gieo xuống trong khí xuân, chẳngđợi thời gian đâm chồi trải dài nương mạ Dùng từ lộc để diễn tả sức xuân nảy nởmãnh liệt đang trào dâng của thiên nhiên đất trời, đồng thời còn thể hiện sức xuâncủa con người Những con người cầm súng, truyền sức xuân cho cành lá ngụy trangtrên lưng nảy lộc, những người ra đồng gieo mạ xuống đất hay là đang gieo xuốngnhững mùa xuân:

Mùa xuân người cầm súng

Lộc giắt đầy trên lưng

Mùa xuân người ra đổng

Lộc trải dài nương mạ

Họ đã mang cả mùa xuân, sức xuân ra đồng, ra chiến trường và hơn thế nữa, họđang mang cả mùa xuân về cho đất nước Từ hai hình ảnh của hai lớp người này tácgiả đã đi tới một khái quát cao hơn đối với tất cả

Tất cả như hối hả

Trang 27

Cả dân tộc đang hừng hực sức sống mới trước mùa xuân nhiệm màu Tất cả đangvội vã, khẩn trương trong công việc để cống hiến, xây dựng đất nước Và thêm nữa,

từ xôn xao như diễn đạt một sự thay đổi, một sự biến chuyển trong tâm hồn mỗi conngười trước mùa xuân Tất cả mọi người đang đóng góp những mùa xuân nhỏ bécủa mình cho mùa xuân của đất nước:

Đất nước bốn nghìn năm

Vất vả và gian lao

Đất nước như vì sao

Cứ đi lên phía trước.

Mùa xuân của đất nước được cảm nhận trong sự tổng kết chiều dài lịch sử bốnnghìn năm với bao vất vả, gian lao và đất nước được so sánh với vì sao, nguồn sáng

kì diệu của thiên hà, vẻ đẹp vĩnh hằng của thiên nhiên vũ trụ Đất nước ấy như một

bà mẹ tảo tần, vất vả, qua bao gian lao thử thách vẫn kiêu hãnh, ngoan cường cứ đilên phía trước không chỉ bằng sức mạnh của hôm nay mà bằng sức mạnh của bốnnghìn năm lịch sử Câu thơ như là một điểm nhấn, lời tổng kết về sức sống mãnhliệt của đất nước đồng thời ẩn chứa niềm tự hào, niềm tin của tác giả vào cuộc đời

và đất nước

Khổ thơ thứ tư, năm là hai khổ thơ bộc lộ rõ nhất chủ đề của bài thơ đó là ướcnguyện thiết tha muốn hòa đồng cùng mùa xuân đất nước, ước nguyện dâng hiến tàisức cho đời Và trước tiên, ước nguyện của nhà thơ là ước nguyện muốn hòa đồngcùng thiên nhiên đất nước:

Trang 28

bản hòa ca, khó nghe và nhận ra những nốt trầm khiêm nhường đó đã tạo nên cáihay của bản nhạc Tác giả muốn làm một nốt trầm nhưng là nốt trầm xao xuyến, cósức ngân vang, một nốt trầm có ích cho đời Những ước muốn tưởng như giản dị ấylại có một ý nghĩa lớn lao đó là phải đóng góp những gì tươi đẹp nhất cho cuộc đời,cho đất nước, dù đó là sự cống hiến khiêm nhường, giản dị Điều đó không chỉ ướcmuốn của riêng tác giả mà là của tất cả mọi người, tất cả chúng ta Thông qua việcchuyển đổi đại từ tôi sang ta, nguyện ước riêng đã trở thành nguyện ước chung Sauước nguyên hòa đồng, tác giả đã đi tới khát vọng cống hiến bền bỉ của mình Trongcảm hứng trữ tình, nhân vật trữ tình bỗng biến thành mùa xuân nho nhỏ, một mùaxuân không chỉ mang ý nghĩa mà là một mùa xuân nhỏ bé, có hình khối hữu hạnnhập vào mùa xuân rộng lớn của đất nước:

Một mùa xuân nho nhỏ

Lặng lẽ dâng cho đời

Dù là tuổi hai mươi

Dù là khi tóc bạc.

Khổ thơ như là một lời nhắn nhủ, một lẽ sống Sống là để cống hiến Mùa xuân nhonhỏ còn là quan điểm đúng đắn về mối quan hệ giữa cá nhân và tập thể, giữa mỗicon người giữa cuộc đời chung của dân tộc Thanh Hải đã chọn cho mình một cáchcống hiến riêng không phô trương, không ồn ào, cống hiến một cách âm thầm lặng

lẽ trong mọi hoàn cảnh, mọi lứa tuổi Khổ thơ là một sự tổng kết, chiêm nghiệm từchính cuộc đời đã cố gắng không biết mệt mỏi từ tuổi hai mươi căng tràn sức sốngđến khi phải nằm trên giường bệnh của nhà thơ Là lời cho riêng mình, đoạn thơ bỏtrống cách xưng hô nhưng điều đó lại như mở rộng tới mọi người, lay động ngườiđọc cùng chung ý nghĩ

Bài thơ ít nói đến Huế nhưng người đọc vẫn nhận ra một điều, bài thơ vẫn đậm đàchất Huế Chất Huế nằm trong cảnh sắc nên thơ trong tâm hồn dịu dàng, đằm thắmtrong những bài thơ ngũ ngôn, trong những bài dân ca Huế Và đặc biệt chất Huếđậm đà ở khổ cuối trong tiếng hát, tình yêu nước non, tình yêu quê hương đất nước

Mùa xuân tôi xin hát

Câu Nam ai, Nam bình

Nước non ngàn dặm mình

Nước non ngàn dặm tình

Nhịp phách tiền đất Huế.

Trang 29

Nếu những khổ thơ trên là những suy ngẫm cảm động về ước nguyện dâng hiến thìkhổ thơ cuối nhà thơ lại muốn được cất lên tiếng hát thiết tha dựa trên lời ca buồn

bã của câu Nam ai Nam bình, Thanh Hải đã chuyển thành một nội dung đằm thắmchất Huế, vừa hòa chung cùng nước non

Lời ca như vang vọng, gợi mở ra một cái tình nhỏ bé trong cái ngàn dặm rộng lớn,mênh mang nhưng vẫn rất gần gũi, tràn đầy yêu thương và ấm áp Tiếng hát đằmthắm hiền hòa xen với những tiếng phách giòn giã, tươi vui đã kết lại bài thơ Bàithơ khơi lên là dòng sông là tiếng chim hót vang trời xứ Huế Kết thúc lại là nướcnon và tiếng hát tươi vui cả tình yêu nước non ngàn dặm, tình yêu quê hương đấtnước

Bài thơ được viết theo thể thơ năm tiếng, có nhạc điệu trong sáng, thiết tha gần gũivừa thể hiện nguyện ước chân thành, tha thiết vừa như dựng lên một lẽ sống cao đẹp,cống hiến hết mình, bền bỉ mà âm thầm, lặng lẽ

Phân tích bài thơ Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải - mẫu 7

Núi Ngự sông Hương là quê hương thân yêu của nhà thơ Thanh Hải Ông là nhà thơtrưởng thành trong kháng chiến chống Mĩ Mồ anh hoa nở, Những đồng chí trungkiên, Mùa xuân nho nhỏ là những bài thơ đặc sắc nhất của Thanh Hải

Bài thơ Mùa xuân nho nhỏ được ông viết vào năm 1980, trong khung cảnh hòa bình,xây dựng đất nước Một hồn thơ trong trẻo Một điệu thơ ngân vang Đất nước vàoxuân vui tươi rộn ràng

Sáu câu thơ đầu như tiếng hát reo vui đón chào một mùa xuân đẹp đã về Trên dòngsông xanh của quê hương mọc lên "một bông hoa tím biếc" Động từ "mọc" nằm ở

vị trí đầu câu thơ gợi tả sự ngạc nhiên vui thú, một niềm vui hân hoan đón chào tínhiệu mùa xuân:

Mọc giữa dòng sông xanh,

Một bông hoa tím biếc.

"Bông hoa tím biếc" ấy chỉ có thể là hoa lục bình, hoặc hoa súng mà ta thường gặptrên ao hồ, sông nước làng quê:

Con sông nhỏ tuổi thơ ta tắm

Vẫn còn đây nước chẳng đổi dòng

Hoa lục bình tím cả bờ sông

Ngày đăng: 10/12/2022, 16:52

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w