LỜI NÓI ĐẦU Tội phạm là một hiện tượng xã hội, từ trước đến nay ở bất kỳ một xã hội nào khi xuất hiện Nhà nước nào cũng đồng thời xuất hiện tội phạm. Tội phạm là hành vi nguy hiểm cho xã hội ở mức độ đáng kể do con người thực hiện, xâm phạm khách thể là những quan hệ xã hội mà nhà nước cần bảo vệ. Ở Việt Nam, trong những năm qua, thực hiện chuyển đổi hệ thống chính trị, chuyển đổi cơ chế đã tạo ra nhiều chuyển biến xã hội theo hướng tích cực. Quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội có nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa đã đưa nước ta thoát ra tình trạng khó khăn, đang trên đà phát triển. Tuy nhiên, đi liền với phát triển kinh tế, phát triển xã hội thì tình trạng phạm pháp hình sự luôn có chiều hướng gia tăng, cả về số lượng lẫn mức độ, tính chất hành vi phạm tội. Nhận thức được thực trạng trên, cộng với công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm của chúng ta còn nhiều tồn tại, hạn chế. Để đáp ứng xây dựng Nhà nước văn minh, giàu mạnh, thực sự của dân, do dân, vì dân, Đảng ta đã có nhiều chỉ đạo về công tác tư pháp. Trong đó, Chiến lược cải cách tư pháp đến năm 2020 là văn bản chỉ đạo quan trọng, mang tính cốt lõi của vấn đề nhằm làm giảm tình trạng phạm pháp hình sự, bảo vệ vững chắc thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ, bảo vệ chế độ và các quyền lợi hợp pháp của công dân trên tinh thần đấu tranh có hiệu quả đối với các loại tội phạm. Đến nay, hoạt động cải cách tư pháp đã đạt được nhiều kết quả, tuy nhiên vẫn còn nhiều việc phải tiếp tục thực hiện. Sau khi học xong chuyên đề bắt buộc “Phòng chống tội phạm xã hội ở nước ta hiện nay”, học viên mạnh dạn lựa chọn nội dung “Một số giải pháp của cải cách tư pháp đáp ứng yêu cầu phòng chống tội phạm ở nước ta hiện nay” làm đề tài tiểu luận của khối kiến thức thứ tư trong khóa học. Do giới hạn của đề tài là một tiểu luận khoa học, nên học viên xin lựa chọn một số vấn đề chính trong cải cách tư pháp, trên cơ sở phân tích thực trạng tội phạm năm 2016 làm cơ sở nghiên cứu của đề tài. Trong quá trình thực hiện, học viên đã cố gắng lựa chọn, đánh giá vấn đề. Tuy nhiên, sẽ chưa là đầy đủ, toàn diện. Vì vậy, học viên xin được tiếp tục nghiên cứu để hoàn thiện kiến thức về sau. Xin trân trọng cảm ơn./.
Trang 1MỘT SỐ GIẢI PHÁP CỦA CẢI CÁCH TƯ PHÁP
ĐÁP ỨNG YÊU CẦU PHÒNG CHỐNG TỘI PHẠM HIỆN NAY
Trang 2LỜI NÓI ĐẦU 1
NỘI DUNG 3
I MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ TỘI PHẠM VÀ CẢI CÁCH TƯ PHÁP 3
1 Những vấn đề lý luận chung về tội phạm 3
2 Thực trạng tội phạm hiện nay 6
3 Tình hình cải cách tư pháp ở nước ta hiện nay 10
II MỘT SỐ GIẢI PHÁP CỦA CẢI CÁCH TƯ PHÁP ĐÁP ỨNG YÊU CẦU PHÒNG CHỐNG TỘI PHẠM 13
1 Xây dựng và hoàn thiện thể chế về tư pháp 13
2 Kiện toàn tổ chức bộ máy, nhân sự 17
3 Tăng cường sự chỉ đạo của Đảng về công tác tư pháp 19
KẾT LUẬN 22
Trang 3LỜI NÓI ĐẦU
Tội phạm là một hiện tượng xã hội, từ trước đến nay ở bất kỳ một xãhội nào khi xuất hiện Nhà nước nào cũng đồng thời xuất hiện tội phạm Tộiphạm là hành vi nguy hiểm cho xã hội ở mức độ đáng kể do con người thựchiện, xâm phạm khách thể là những quan hệ xã hội mà nhà nước cần bảo vệ
Ở Việt Nam, trong những năm qua, thực hiện chuyển đổi hệ thốngchính trị, chuyển đổi cơ chế đã tạo ra nhiều chuyển biến xã hội theo hướngtích cực Quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội có nền kinh tế thị trường địnhhướng xã hội chủ nghĩa đã đưa nước ta thoát ra tình trạng khó khăn, đang trên
đà phát triển Tuy nhiên, đi liền với phát triển kinh tế, phát triển xã hội thì tìnhtrạng phạm pháp hình sự luôn có chiều hướng gia tăng, cả về số lượng lẫnmức độ, tính chất hành vi phạm tội
Nhận thức được thực trạng trên, cộng với công tác đấu tranh phòng,chống tội phạm của chúng ta còn nhiều tồn tại, hạn chế Để đáp ứng xây dựngNhà nước văn minh, giàu mạnh, thực sự của dân, do dân, vì dân, Đảng ta đã
có nhiều chỉ đạo về công tác tư pháp Trong đó, Chiến lược cải cách tư phápđến năm 2020 là văn bản chỉ đạo quan trọng, mang tính cốt lõi của vấn đềnhằm làm giảm tình trạng phạm pháp hình sự, bảo vệ vững chắc thống nhất,toàn vẹn lãnh thổ, bảo vệ chế độ và các quyền lợi hợp pháp của công dân trêntinh thần đấu tranh có hiệu quả đối với các loại tội phạm
Đến nay, hoạt động cải cách tư pháp đã đạt được nhiều kết quả, tuynhiên vẫn còn nhiều việc phải tiếp tục thực hiện
Sau khi học xong chuyên đề bắt buộc “Phòng chống tội phạm xã hội ở
nước ta hiện nay”, học viên mạnh dạn lựa chọn nội dung “Một số giải pháp của cải cách tư pháp đáp ứng yêu cầu phòng chống tội phạm ở nước ta hiện nay” làm đề tài tiểu luận của khối kiến thức thứ tư trong khóa học.
Trang 4Do giới hạn của đề tài là một tiểu luận khoa học, nên học viên xin lựachọn một số vấn đề chính trong cải cách tư pháp, trên cơ sở phân tích thựctrạng tội phạm năm 2016 làm cơ sở nghiên cứu của đề tài.
Trong quá trình thực hiện, học viên đã cố gắng lựa chọn, đánh giá vấn
đề Tuy nhiên, sẽ chưa là đầy đủ, toàn diện Vì vậy, học viên xin được tiếp tụcnghiên cứu để hoàn thiện kiến thức về sau
Xin trân trọng cảm ơn./
Trang 5NỘI DUNG
I MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ TỘI PHẠM VÀ CẢI CÁCH TƯ PHÁP
1 Những vấn đề lý luận chung về tội phạm
Tội phạm, dưới góc độ là một khái niệm, được hiểu là hành vi nguyhiểm cho xã hội do con người thực hiện Tuy nhiên, hành vi nguy hiểm cho
xã hội này phải ở mức độ đáng kể, làm thiệt hại hoặc đe dọa làm thiệt hại đếncác quan hệ mà xã hội cần bảo vệ
Như vậy, trước khi nhà nước xuất hiện thì xã hội loài người vẫn tồn tạinhững hành vi nguy hiểm như đánh nhau, tranh giành, cướp tài sản hoặc giếtngười… nhưng đây là những hành được vi thực hiện trong điều kiện xã hộichưa có tổ chức chặt chẽ - đó là Nhà nước Ở thời kỳ này, các hành vi nguyhiểm làm thiệt hại cho con người, sự tồn tại của tự nhiên nhưng chưa xâmphạm đến một trật tự công cộng nên có thể coi khi chưa xuất hiện nhà nướcthì không có tội phạm Tội phạm chỉ xuất hiện khi có Nhà nước, có pháp luật
để bảo vệ trật tự công và tội phạm xâm phạm trật tự công, làm phương hại ởmức độ đáng kể
Xã hội loài người, kể từ khi xuất hiện Nhà nước đã có lịch sử hàngnghìn năm, đó là các Nhà nước ở thời kỳ trung cổ, phong kiến, tư bản và xãhội chủ nghĩa Vì thế, tội phạm cũng có lịch sử hàng ngàn năm Tuy nhiên, ởmỗi thời kỳ, mỗi quốc gia có Nhà nước khác nhau, pháp luật khác nhau nêntội phạm ở các quốc gia, trong các thời kỳ khác nhau cũng khác nhau
Tội phạm phải do con người thực hiện, đó là chủ thể của tội phạm.Nhìn chung, từ trước đến nay, việc xác định chủ thể của tội phạm phải xemxét đến các yếu tố năng lực pháp luật và năng lực hành vi của một chủ thể cụthể Đó là khả năng một người được nhà nước trao cho quyền năng pháp lý
và khả năng của một người có thể thực hiện được các quyền năng pháp lý doNhà nước trao Đến nay, tất cả các nước đều xác định một người bình
Trang 6thường, khi đến một độ tuổi nhất định (thường là 14 tuổi) thì mới có thể phảichịu trách nhiệm pháp luật hình sự khi thực hiện tội phạm Ngoài ra, cònnhững trường hợp khác không đủ năng lực hành vi như người bị tâm thần,mất năng lực nhận thức hành vi của mình….
Khi đề cập đến tội phạm, bao giờ gắn liền với nó cũng là việc xét xử vàtrách nhiệm pháp luật, trong đó hình phạt là nội dung được quan tâm nhiềunhất khi xác định trách nhiệm pháp luật Việc xét xử do Tòa án thực hiện, khixét xử, Tòa án nhân danh Nhà nước, đại diện cho Nhà nước xem xét tính chất,mức độ của hành vi phạm tội, hoàn cảnh thực hiện tội phạm và các vấn đềkhác có liên quan… trên cơ sở đó, căn cứ vào các quy định cụ thể của phápluật hình sự để xác định trách nhiệm pháp luật hình sự và xác định hình phạt
cụ thể
Một người đã thực hiện hành vi phạm tội, về bản chất là hành vi viphạm pháp luật, thì phải chịu trách nhiệm pháp luật về hành vi của mình.Trách nhiệm pháp lý đối với tội phạm là trách nhiệm của tội phạm đối vớihành vi của mình đã xâm phạm vào trật tự công cộng Đây là một quan hệ xãhội được Nhà nước thiết lập và bảo vệ Ngoài ra, người phạm tội còn có thểphải chịu trách nhiệm dân sự (đền bù, bồi thường dân sự) do hành vi của mình
đã gây thiệt hại cho người khác
Khi giải quyết, xét xử vụ án, Tòa án phải xác định trách nhiệm pháp lýcủa tội phạm Về cơ bản, mức độ trách nhiệm pháp lý càng cao thì hình phạtcàng lớn Trong các hình phạt được quy định và áp dụng hiện nay thì chủ yếu
là hình phạt tù (phạt cải tạo)
Về định nghĩa tội phạm, theo Điều 8 của Bộ luật hình sự năm 1999,
“Tội phạm là hành vi nguy hiểm cho xã hội được quy định trong Bộ luật hình
sự, do người có năng lực trách nhiệm pháp lý thực hiện một cách cố ý hoặc
vô ý, xâm phạm độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ Tổ quốc, xâm phạm chế độ chính trị, chế độ kinh tế, nền văn hóa, quốc phòng, an ninh,
Trang 7trật tự, an toàn xã hội, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, xâm phạm tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm, tự do, tài sản, các quyền và lợi ích hợp pháp khác của công dân, xâm phạm những lĩnh vực khác của trật tự pháp luật
xã hội chủ nghĩa”
Theo định nghĩa này thì cấu thành của tội phạm gồm:
Về khách thể: Tội phạm xâm phạm trật tự công cộng trong xã hội, đây
là quan hệ đặc biệt, được Nhà nước duy trì và bảo vệ Việc bảo vệ trật tự công
là chức năng quan trọng nhất của Nhà nước, là trách nhiệm và nghĩa vụ củaNhà nước Đó là sự thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ, chế độ chính trị, kinh tế,
… tính mạng, sức khỏe, danh dự của công dân….Vì tính chất xâm phạm trật
tự công, ở một mức độ nghiêm trọng nhất định nên tội phạm phải chịu tráchnhiệm hình sự, là trách nhiệm pháp lý cao nhất do Nhà nước áp dụng (Nếu chỉxâm phạm trật tự công ở mức độ nhẹ, ví dụ như vi phạm hành chính thì người
vi phạm chỉ phải chịu trách nhiệm hành chính) Người phạm tội không thể, vàkhông vì việc thỏa thuận bồi thường thiệt hại để khắc phục hậu quả mà tránhđược trách nhiệm hình sự Điều này chỉ có thể là tình tiết giảm nhẹ khi cơquan xét xử định lượng hình phạt cụ thể
Về mặt khách quan của tội phạm: Việc thực hiện tội phạm phải đượcthể hiện ra bên ngoài bằng những hành vi cụ thể Hành vi có thể bằng hànhđộng hoặc không hành động Những suy nghĩ của con người khi không thểhiện ra bên ngoài bằng hành vi cụ thể thì không có mặt khách quan của tộiphạm Nhà nước không thể và không xác định trách nhiệm của một người nếungười đó chỉ có suy nghĩ, không thể hiện ra bên ngoài bằng hành vi
Về mặt chủ quan của tội phạm: Khi thực hiện hành vi phạm tội, ngườiphạm tội phải thể hiện rõ ý thức, thái độ chủ quan của mình đối với hành vi đãthực hiện Ý thức của người phạm tội được cụ thể thành lỗi của người phạmtội Tội phạm phải có lỗi, có thể là lỗi cố ý hoặc lỗi vô ý Trong trường hợpthực hiện hành vi nguy hiểm, có mặt khách quan của tội phạm, có xâm phạm
Trang 8đến quan hệ xã hội đặc biệt mà Nhà nước bảo vệ nhưng người thực hiện tộiphạm không có lỗi (do tình thế cấp thiết, do áp dụng biện pháp khẩn cấp tạmthời, do sự kiện bất ngờ, do phòng vệ chính đáng……) thì người thực hiệnhành vi nguy hiểm không phải chịu trách nhiệm hình sự.
Về chủ thể của tội phạm: Tội phạm phải do người có đủ năng lực pháp
lý thực hiện, đó là khả năng thực hiện pháp luật của một người được nhà nướctrao cho quyền thực hiện pháp luật Hiện nay, độ tuổi chịu trách nhiệm hình
sự ít nhất là từ đủ 14 tuổi (khi phạm tội rất nghiêm trọng và tội đặc biệtnghiêm trọng)
Ngoài ra, trước đây chúng ta quy định tội phạm nằm rải rác ở nhiều vănbản khác nhau, nhưng từ năm 1985 tất cả các tội phạm được quy định trong
Bộ luật hình sự Đến nay, cũng quy định tương tự như thế Vì vậy, chỉ ngườinào phạm một tội được quy định trong Bộ luật hình sự mới có thể phải chịutrách nhiệm hình sự
2 Thực trạng tội phạm hiện nay
Theo quy định của Bộ luật hình sự (1999) tội phạm được chia thành cácnhóm, đó là những tội phạm cùng xâm hại một mối quan hệ lớn trong xã hội.Nhóm tội xâm phạm an ninh quốc gia, xâm phạm tính mạng, danh dự, nhânphẩm, sức khỏe của con người, xâm phạm các quyền tự do, dân chủ của côngdân, xâm phạm trật tự, an toàn xã hội…
Những năm gần đây, xã hội đã có nhiều chuyển biến, phát triển trong
xu thế hội nhập mạnh mẽ với thế giới, nền kinh tế thị trường định hướng xãhội chủ nghĩa đang được nhận diện và hoàn thiện Vấn đề văn hóa, công nghệ,khoa học cũng phát triển và hội nhập rộng rãi với nhiều nước trên thế giới….Tuy nhiên, cũng theo quy luật chung, giống như các nước đang phát triển, tỷ
lệ tội phạm tăng liên tục theo từng năm
Đánh giá về tình hình phạm tội năm 2016 thấy rằng:
* Về tội phạm xâm phạm an ninh quốc gia
Trang 9Nổi lên là các hoạt động lợi dụng Internet để tuyên truyền, hướngdẫn các hành vi khủng bố, kích động các hoạt động chống Đảng, Nhà nước,kích động các hành vi manh động, gây rối an ninh, trật tự, nhất là lợi dụng
sự cố môi trường tại một số tỉnh miền Trung để kích động tập trung đôngngười, có những hành vi vi phạm pháp luật, gây rối an ninh, trật tự, xảy ranhiều sai phạm trong xuất bản, cấp phép, in ấn Trong khi đó, tình hình lộ,
lọt bí mật nhà nước trên mạng Internet tiếp tục xảy ra nghiêm trọng An ninh,
an toàn mạng tiếp tục bị đe dọa, thủ đoạn tấn công mạng của tin tặc ngày càngtinh vi với tính chất nguy hiểm hơn
* Về tội phạm xâm phạm trật tự xã hội
Đã phát hiện, khởi tố hơn điều tra 40 ngàn vụ, với gần 65 ngàn bị can
Số vụ phạm tội giết người, hiếp dâm, cướp tài sản, cưỡng đoạt tài sản, trộmcắp tài sản…có giảm, nhưng tình hình tội phạm về trật tự xã hội vẫn diễn biếnphức tạp Hành vi phạm tội của các đối tượng manh động, liều lĩnh với thủ
đoạn ngày càng tinh vi, xảo quyệt hơn Nổi lên là: tội phạm có tổ chức, nhất là
băng, nhóm đâm thuê, chém mướn, thanh toán, trả thù, truy sát nhau, bảo kê,cho vay lãi nặng, siết nợ, đòi nợ thuê, tổ chức các hoạt động cờ bạc, cá độ bóng
đá, cưỡng đoạt tài sản, tranh giành địa bàn hoạt động có dấu hiệu phức tạp trởlại Tội phạm giết người tuy giảm, nhưng tính chất vẫn nghiêm trọng, giếtngười do mâu thuẫn, thù tức cá nhân, bột phát xảy ra nhiều, các vụ giết ngườithân tăng mạnh, do nhiều đối tượng gây án không thuộc diện theo dõi, quản lýnghiệp vụ nên rất khó khăn trong công tác phòng ngừa, ngăn chặn Đáng lưu ý,xảy ra một số vụ thanh, thiếu niên giết người do ảnh hưởng từ trò chơi điện tửtrên internet, mâu thuẫn trên mạng xã hội Tội phạm chống người thi hành công
vụ tuy giảm, nhưng tính chất rất manh động, nguy hiểm, nhiều vụ các đốitượng liều lĩnh lao xe vào lực lượng chức năng, dùng vũ lực, hung khí, vũ khítấn công, lăng mạ hoặc vu khống, xuyên tạc đối với hoạt động của lực lượngthi hành công vụ, kích động, lôi kéo nhiều người khác tham gia chống người
Trang 10thi hành công vụ Xảy ra nhiều vụ vỡ “tín dụng đen”, thiệt hại hàng trăm tỷđồng, cũng là nguyên nhân phát sinh tội phạm hình sự, gây phức tạp về anninh, trật tự Tình trạng tàng trữ, buôn bán trái phép vũ khí, vật liệu nổ, công cụ
hỗ trợ tăng, xảy ra ở nhiều địa phương với số lượng lớn Tội phạm gây rối trật
tự công cộng, sử dụng vũ khí nóng, lừa đảo chiếm đoạt tài sản, đánh bạc, tổchức đánh bạc hoặc gá bạc gia tăng; phát hiện nhiều vụ cờ bạc với quy mô lớn
có hàng trăm đối tượng tham gia, số tiền lên tới hàng nghìn tỷ đồng Hành vi có
dấu hiệu của tội đánh bạc dưới hình thức trò chơi điện tử “game bắn cá” đang
khá phổ biến ở các tỉnh phía Nam nhưng việc xử lý gặp nhiều khó khăn
Về các tội phạm xâm phạm sở hữu đã phát hiện, khởi tố điều tra hơn 30ngàn vụ Nổi lên là tội phạm lừa đảo chiếm đoạt tài sản, trộm cắp tài sản.Trong đó có nhiều băng, nhóm trộm cắp tài sản hoạt động chuyên nghiệp, liêntuyến, liên tỉnh, nhất là trộm cắp tài sản ở tiệm vàng, công sở, trộm cắp xe mô
tô ở một số tỉnh phía Nam đưa sang Campuchia tiêu thụ
* Tội phạm xâm phạm trật tự quản lý kinh tế, tham nhũng
Đã phát hiện, khởi tố điều tra hơn 1000 vụ, với hơn 2000 bị can về tộixâm phạm trật tự quản lý kinh tế; gần 200 vụ, với gần 400 bị can về tội tham
nhũng. Nhìn chung, hành vi phạm tội ngày càng tinh vi, xảy ra ở nhiều cấp,nhiều ngành, nhất là trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng, thuế, đầu tư công,quản lý, sử dụng đất đai, giao thông, xây dựng cơ bản, chính sách xã hội…Nổi lên là các hành vi vi phạm quy định về cho vay, lừa đảo, tham ô, nhận hối
lộ, lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong thi hành công vụ, cố ý làm trái quy địnhcủa nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng, vi phạm trong lĩnhvực thuế, nhất là mua bán, sử dụng trái phép hóa đơn giá trị gia tăng; lạmdụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản giữa các cá nhân, doanh nghiệp và giữadoanh nghiệp với ngân hàng có xu hướng gia tăng, xảy ra ở nhiều lĩnh vựcvới thủ đoạn như góp vốn kinh doanh, đầu tư dự án, xin việc làm… Đáng chú
ý, tội phạm lợi dụng hoạt động kinh doanh đa cấp để lừa đảo chiếm đoạt tài
Trang 11sản phát triển nhanh, lan rộng ra cả vùng nông thôn, có vụ đối tượng lừa đảochiếm đoạt đến hàng nghìn tỉ đồng, gây thiệt hại lớn cho người dân, nhất lànông dân, người dân tộc thiểu số, sinh viên, cán bộ hưu trí, gây bức xúc trong
dư luận Buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả diễn ra trên các tuyến biêngiới đường bộ, đường sắt, đường thủy, cửa khẩu, cảng biển, cảng hàng không.Phương thức, thủ đoạn hoạt động rất tinh vi, lợi dụng chính sách ưu đãi vềđầu tư, dùng hóa đơn nhà nước phát hành để quay vòng, hợp thức hóa việcnộp thuế; câu kết với đối tượng nước ngoài dùng tàu, thuyền không treo cờquốc tịch vận chuyển hàng lậu qua tuyến biển; sử dụng phương tiện công suấtlớn, thay đổi tên, số hiệu, tuyến hành trình, chạy lòng vòng để tránh bị pháthiện; chia nhỏ các mặt hàng, ký gửi, trà trộn hàng hóa, gây khó khăn cho côngtác đấu tranh của lực lượng chức năng
* Tội phạm về môi trường
Đã phát hiện, khởi tố điều tra gần 300 vụ phạm tội về môi trường Hoạtđộng của tội phạm về môi trường diễn ra phổ biến ở hầu hết các địa phương,ảnh hưởng trực tiếp đến kinh tế, sức khỏe, đời sống của người dân, đã và đang
bị các thế lực thù địch, phản động, đối tượng xấu lợi dụng kích động chốngĐảng, Nhà nước, gây rối an ninh, trật tự Nổi lên là hoạt động xả thải khôngqua xử lý gây ô nhiễm môi trường rất nghiêm trọng Tình trạng khai thác cát,sỏi lòng sông làm biến đổi dòng chảy, thất thoát tài nguyên thiên nhiên, thayđổi kết cấu của đất, gây sạt lở, xói mòn, ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến
an ninh, trật tự ở nhiều địa phương; hủy hoại rừng, khai thác, vận chuyểnbuôn bán trái phép lâm sản; buôn bán, sử dụng các sản phẩm động vật hoangdã… làm cho khoáng sản, rừng cạn kiệt, một số loài ngày càng khan hiếm
* Tội phạm sử dụng công nghệ cao
Đã phát hiện, khởi tố điều tra hơn 200 vụ phạm tội sử dụng công nghệcao Hoạt động chủ yếu của tội phạm sử dụng công nghệ cao là sử dụngInternet, mạng xã hội để lừa đảo chiếm đoạt tài sản (xuất hiện nhiều thủ đoạn
Trang 12mới như giả mạo các trang mạng xã hội của cá nhân, tổ chức, giả mạo các nhàmạng viễn thông, các ngân hàng uy tín, dùng Internet tạo số điện thoại giả của
cơ quan Công an), đánh bạc, tổ chức đánh bạc; trộm cắp thông tin thẻ tíndụng, sử dụng thẻ ngân hàng giả rút tiền tại cây ATM; tấn công các trangWeb của ngân hàng, cơ quan nhà nước bằng mã độc, phần mềm độc hại đánhcắp thông tin để tống tiền Tình trạng tin tặc tấn công, chiếm quyền điều khiểnmạng máy tính của cơ quan, doanh nghiệp tiềm ẩn nhiều vấn đề phức tạp về
an ninh, trật tự
* Tội phạm về ma túy
Đã phát hiện, khởi tố điều tra hơn 15 nghìn vụ. Nhìn chung, loại tội
phạm này tiếp tục diễn biến phức tạp trên các tuyến biên giới Tây Bắc, ĐôngBắc, Bắc miền Trung, tuyến biển và tuyến hàng không quốc tế Đối tượngphạm tội hoạt động manh động, liều lĩnh, hầu hết đều tàng trữ “vũ khí nóng”,sẵn sàng chống trả quyết liệt khi bị phát hiện, bắt giữ Một số đường dây muabán, vận chuyển ma túy từ nước ngoài vào Việt Nam có sự tham gia của đốitượng người nước ngoài sử dụng vũ khí chống trả lực lượng làm nhiệm vụ khi
bị phát hiện, truy bắt Xu hướng mua bán, vận chuyển, sản xuất, sử dụng matúy tổng hợp tiếp tục gia tăng Đã đấu tranh bắt giữ hàng chục vụ mua bán, vậnchuyển ma túy với số lượng từ 10 bánh heroin trở lên, có vụ bắt giữ 260 bánhheroin Phát hiện số lượng lớn thảo mộc khô “lá Khát”, “cỏ Mỹ” chứa chất gâynghiện vận chuyển vào Việt Nam, đây là dạng chất gây nghiện mới, đượcthanh, thiếu niên sử dụng công khai, gây tâm lý lo lắng trong nhân dân, nhưngviệc xử lý còn gặp khó khăn do vướng mắc ở khâu giám định hàm lượng chất
ma túy Tình hình trồng cây thuốc phiện còn tái diễn tại các tỉnh phía Bắc,trồng cây cần sa ở nhiều tỉnh phía Nam
3 Tình hình cải cách tư pháp ở nước ta hiện nay
Sau nghị quyết số 48 năm 2005 về chiến lược xây dựng và hoàn thiện
hệ thống pháp luật Việt Nam đến năm 2010, định hướng đến năm 2020 Ngày