(TIỂU LUẬN) TIỂU LUẬN THỰC TRẠNG và VAI TRÒ PHÂN TÍCH – dự báo KT XH TRONG sử DỤNG đất ĐAI

MỞ ĐẦU Phân tích và dự báo kinh tế xã hội là một trong những công cụ thiết yếu trong điều hành kinh tế vĩ mô, nhằm đưa nền kinh tế và các hoạt động xã hội phát triển theo hướng bền vững,

BỘ TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG TP HCM

KHOA QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI

- - -    - - -

TIỂU LUẬN MÔN HỌC: PHÂN TÍCH VÀ DỰ BÁO KT – XH

TRONG SỬ DỤNG ĐẤT ĐAI

THỰC TRẠNG VÀ VAI TRÒ PHÂN TÍCH – DỰ BÁO

KT-XH TRONG SỬ DỤNG ĐẤT ĐAI.

Giảng viên hướng dẫn : Nguyễn Hữu Cường

SV thực hiện : Trịnh Ngọc Hân

MỤC LỤC

MỤC LỤC 1

MỞ ĐẦU 2

PHẦN NỘI DUNG 3

1 Khái niệm về dự báo 3

2 Thực trạng phân tích dự báo kinh tế xã hội 4

3 Vai trò phân tích và dự báo kinh tế xã hội 5

PHẦN KẾT LUẬN 8

TÀI LIỆU THAM KHẢO 9

MỞ ĐẦU

Phân tích và dự báo kinh tế xã hội là một trong những công cụ thiết yếu trong điều hành kinh tế vĩ mô, nhằm đưa nền kinh tế và các hoạt động xã hội phát triển theo hướng bền vững, tránh những xáo động lớn có thể làm đảo lộn những mục tiêu ban đầu Dự báo về kinh tế xã hội sẽ giúp cho các cơ quan quản

lý chủ động sớm đưa ra những quyết sách, những giải pháp thích hợp để phát huy những tình huống thuận, đồng thời ngăn ngừa những tình huống nghịch mà các dự báo kinh tế đã đưa ra.Đẩy mạnh thực hiện các đột phá chiến lược, cơ cấu lại nền kinh tế gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao năng suất, hiệu quả và sức cạnh tranh Phát triển văn hoá, thực hiện dân chủ, tiến bộ, công bằng

xã hội, bảo đảm an sinh xã hội, tăng cường phúc lợi xã hội và cải thiện đời sống nhân dân Chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu, quản lý hiệu quả tài nguyên

và bảo vệ môi trường Tăng cường quốc phòng, an ninh, kiên quyết, kiên trì đấu tranh bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, thống nhất toàn vẹn lãnh thổ quốc gia và bảo đảm an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội Nâng cao hiệu quả công tác đối ngoại và chủ động hội nhập quốc tế Giữ gìn hoà bình, ổn định, tạo môi trường, điều kiện thuận lợi để xây dựng và bảo vệ đất nước Nâng cao vị thế của nước ta trên trường quốc tế Phấn đấu sớm đưa nước ta cơ bản trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại chính vì vậy việc phân tích và dự báo trong phát triển kinh tế xã hội có vai trò cùng quan trọng đặc biệt là trong lĩnh vực sử

dụng đất đai Chính vì vậy em lựa chọn đề tài : “ Thực trạng và vai trò phân

tích – dự báo KT-XH trong sử dụng đất đai”

PHẦN NỘI DUNG

1 Khái niệm về dự báo

Dự báo là sự tiên đoán có căn cứ khoa học, mang tính chất xác suất về mức

độ, nội dung, các mối quan hệ, trạng thái, xu hướng phát triển của đối tượng nghiên cứu hoặc về cách thức và thời hạn đạt được các mục tiêu nhất định đã đề

ra trong tương lai

Dự báo là một khoa học và nghệ thuật tiên đoán những sự việc sẽ xảy ra trong tương lai, trên cơ sở phân tích khoa học về các dữ liệu đã thu thập được Khi tiến hành dự báo cần căn cứ vào việc thu thập, xử lý số liệu trong quá khứ

và hiện tại để xác định xu hướng vận động của các hiện tượng trong tương lai nhờ vào một số mô hình toán học (Định lượng) Tuy nhiên dự báo cũng có thể là một dự đoán chủ quan hoặc trực giác về tương lai (Định tính) và để dự báo định tính được chính xác hơn, người ta cố loại trừ những tính chủ quan của người dự báo

Dù định nghĩa có sự khác biệt nào đó, nhưng đều thống nhất về cơ bản là

dự báo bàn về tương lai, nói về tương lai Dự báo trước hết là một thuộc tính không thể thiếu của tư duy của con người, con người luôn luôn nghĩ đến ngày mai, hướng về tương lai Trong thời đại công nghệ thông tin và toàn cầu hóa, dự báo lại đóng vai trò quan trọng hơn khi nhu cầu về thông tin thị trường, tình hình phát triển tại thời điểm nào đó trong tương lai càng cao Dự báo được sử dụng trong nhiều lĩnh vực khác nhau, mỗi lĩnh vực có một yêu cầu về dự báo riêng nên phương pháp dự báo được sử dụng cũng khác nhau

Có 3 loại tiên đoán:

- Tiên đoán không khoa học: dựa trên các mối quan hệ có tính tưởng tượng, không hiện thực hoặc những phát hiện có tính bất chợt

- Tiên đoán kinh nghiệm: hình thành qua kinh nghiệm thực tế Mới chỉ dừng lại ở mức độ định tính

- Tiên đoán khoa học: dựa trên việc phân tích mối quan hệ qua lại giữa các đối tượng trong khuôn khổ của một hệ thống lý luận khoa học nhất định

2 Thực trạng phân tích dự báo kinh tế xã hội

Trong những năm đổi mới, công tác phân tích và dự báo kinh tế xã hội, mặc dù còn có những hạn chế về nhiều mặt, vừa thiếu, vừa yếu, vừa không kịp thời, nhưng trên tầm vĩ mô và một số dự báo vi mô ở các bộ, ngành, địa phương, tổng công ty đã được triển khai, góp phần tích cực vào công tác hoạch định chính sách, chiến lược phát triển kinh tế và điều hành thực hiện kế hoạch nhà nước nhằm thúc đẩy kinh tế, xã hội phát triển Tuy vậy, khi khả năng nền kinh tế của đất nước đang dần lớn mạnh, mặt bằng kinh tế đã nâng cao và trải rộng ra trong mối quan hệ toàn cầu, thì công tác phân tích và dự báo kinh tế đòi hỏi phải được nâng cao về chất lượng, củng cố về mặt tổ chức hệ thống dự báo; xây dựng phương pháp luận dự báo thích hợp ; quy trình dự báo, công bố kết quả dự báo phải được hình thành một cách khoa học, để giúp cho công tác hoạch định chính sách, xây dựng và điều hành kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội một cách thuận lợi và chủ động

Năm 2008, nhiều ý kiến cho rằng, do công tác phân tích và dự báo kinh tế

xã hội còn nhiều yếu kém, không kịp thời và thiếu độ tin cậy, nên chưa đủ để giúp Chính phủ đưa ra những quyết sách hợp lý và ngăn ngừa những tác động xấu của tình hình Rõ ràng vai trò, vị trí của công tác phân tích và dự báo kinh tế

xã hội đã được nâng lên ở tầm cao hơn trong điều kiện phát triển kinh tế thị trường hiện nay và sau này Vì vậy, Nhà nước phải tăng cường năng lực và nâng cao chất lượng cho công tác phân tích và dự báo kinh tế xã hội một cách kịp thời, để có độ tin cậy cao, phục vụ cho hoạt động điều hành đất nước Ðây là đòi hỏi rất xác đáng Ðã đến lúc cần phải coi phân tích kinh tế là nguồn lực phát triển quan trọng và dự báo kinh tế xã hội là một công cụ không thể thiếu được trong điều hành nền kinh tế, nhất là kinh tế vĩ mô, theo hướng phát triển bền vững

Thực tế cho thấy, ở nước ta, công tác phân tích và dự báo kinh tế xã hội còn yếu, tuy nhiên, trong quá trình hoạch định chính sách, ra các quyết định, không thể thiếu công tác phân tích và dự báo, thậm chí nó còn được coi là "hạt

nhân" trong các kế hoạch hành động Nền kinh tế phải chịu những tác động nhanh, mạnh của những chuyển biến trên thị trường thế giới, nhiều vấn đề xã hội mới nảy sinh như tốc độ đô thị hóa nông thôn, sự phân hóa giàu nghèo, vấn đề giải quyết việc làm cho người lao động, ô nhiễm môi trường Vì vậy, để có thể đối phó và ngăn ngừa những nguy cơ, hậu quả tiêu cực có thể xảy ra thì công tác phân tích và dự báo kinh tế xã hội cần phải được đẩy mạnh như là một kênh hữu hiệu trong việc giám sát nền kinh tế, hỗ trợ cho công tác điều hành của Chính phủ một cách nhanh nhạy, định hướng hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp và hành vi của cộng đồng

Thời gian qua công tác phân tích và dự báo kinh tế xã hội đã được Chính phủ, cũng như nhiều cơ quan, đơn vị quan tâm và tổ chức thực hiện, trong đó có

Bộ Kế hoạch và Ðầu tư với việc thành lập Trung tâm Thông tin và Dự báo kinh

tế - xã hội Quốc gia, trực thuộc Bộ từ cuối năm 2004 Tại các bộ chuyên ngành, các tổng công ty và doanh nghiệp đều đã hình thành những đơn vị làm công tác

dự báo phục vụ việc hoạch định chiến lược kinh doanh và kế hoạch phát triển của mình Mặc dù vậy, có thể nói phân tích và dự báo kinh tế - xã hội tuy không phải là hoàn toàn mới đối với nước ta, nhưng cho đến nay vẫn chưa thật sự được quan tâm tổ chức và đưa công tác dự báo như một lĩnh vực công tác của Chính phủ

Trong sử dụng đất, Năng lực phân tích và dự báo của một số cán bộ làm công tác quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất ở một số địa phương còn hạn chế; chưa sát với nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội và khả năng thực hiện; việc đăng

ký nhu cầu sử dụng đất của huyện, thành phố còn thụ động

3 Vai trò phân tích và dự báo kinh tế xã hội

Nhờ có mô hình dự báo mà có thể tăng cường khả năng quản lý một cách khoa học:

Giúp nhận thức sâu sắc hơn các quy luật khách quan, tránh được chủ quan duy ý chí

Mô hình hóa đề cập một cách toàn diện các mối quan hệ kinh tế - xã hội

Cho phép định lượng được các mối quan hệ bằng cách áp dụng các phương pháp khoa học như toán, thống kê, tin học,…

Trong lĩnh vực đất đai, trong quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất việc phân tích và dự báo đóng vai trò vô cùng quan trọng đòi hỏi phải có tầm nhìn chiến lược và chính xác cao

Trong công tác quy hoạch, dự báo đóng vai tro là tầm nhìn dài hạn giúp cho công tác thu hồi đất, giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất, lập hồ sơ địa chính và cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, từng bước đưa công tác quản lý đất đai ở địa phương đi vào nền nếp Giúp chủ động xác định

và dành quỹ đất cho phát triển các ngành, các lĩnh vực, đáp ứng nhu cầu đất đai cho xây dựng cơ sở hạ tầng, các khu công nghiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh, các khu dân cư, tạo cơ sở để thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội

Dự báo về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất tạo động lực để phát triển, không chỉ phát triển kinh tế và quốc phòng an ninh thuần túy mà là văn hóa, không gian sinh tồn xã hội của từng vùng và của cả nước

Dự báo kinh tế xã hội giúp quy hoạch sử dụng đất trong nền kinh tế thị trường, định hướng xã hội chủ nghĩa đã phát huy được hiệu quả phân vùng sử dụng đất theo không gian cho các mục tiêu phát triển kinh tế, xã hội, bảo vệ môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu và đảm bảo an ninh quốc phòng

Phân tích và dự báo kinh tế xã hội trong sử dụng đất đặc biệt là quy hoạch

sử dụng đất giúp bổ sung vai trò của đất đai đối với sự phát triển bền vững của đất nước, phù hợp với chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của quốc gia cũng như từng địa phương, hài hòa lợi ích của các bên

Phân tích và dự báo chính xác giúp quá trình quy hoạch sử dụng đất tạo tiền đề cơ sở cho quy hoạch ngành, lĩnh vực, quy hoạch vùng, tạo tính liên kết vùng, liên tỉnh và đảm bảo được tính tiết kiêm, hiệu quả, bền vững

Phân tích dự báo trong sử dụng đất giúp chung ta đánh giá chính xác được

sự dịch chuyển cơ cấu, diện tích sử dụng đất, giúp chính quyền các cấp đánh giá

chính xác sự ảnh hưởng của biến động đất đai đến sự phát triển nển kinh tế của khu vực và cả nước

Phân tích dự báo tạo cơ sở đề đưa ra một số giải pháp có tính khả thi góp phần nang cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước về đất đai như:

Quy hoạch phát triển đô thị cần được thực hiện theo hướng bền vững Phải xác định các mục tiêu về sử dụng đất hợp lý để đảm bảo giữ gìn được quỹ đất cho không gian xanh trong dài hạn Chính quyền địa phương phải tối ưu hóa việc sử dụng đất để mở rộng đô thị bằng cách thực hiện các dự án phức hợp thay thế cho cách tiếp cận cho phép đô thị hóa nhưng không có chương trình cụ thể như thời gian qua

Đẩy mạnh công tác kiểm tra, giám sát các hoạt động quản lý và sử dụng đất nhằm tránh tình trạng quy hoạch treo Sử dụng đất phải trên cơ sở đảm bảo hài hòa lợi ích giữa cộng đồng người dân và doanh nghiệp hướng đến phát triển bền vững, quan tâm bảo vệ môi trường sinh thái

PHẦN KẾT LUẬN

Phân tích và dự báo giúp cho sự đảm bảo cần thiết khách quan và khả năng thực hiện có hiệu quả việc kế hoạch hoá và dự báo sử dụng tài nguyên đất đai trong các điều kiện khác nhau Tạo các điều kiện thuận lợi nhất để phát triển các

tổ hợp sản xuất nông,công nghiệp;.Đáp ứng sử dụng quỹ đất đai đúng mục đích theo hướng bền vững và bảo vệ môi trường Nhằm xác định định hướng sử dụng

có hiệu quả quỹ đất đai, các cách thức và giải pháp hợp lý để tổ chức thực hiện kết quả dự báo trong thực tiễn

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Bài giảng : Phân tích và dự báo phát triển KT-XH trong sử dụng đất đai

Thầy Nguyễn Hữu Cường

2 Luật đất đai 2013

cho thành phố Hồ Chí Minh Viện Nghiên cứu Phát triển Thành phố Hồ Chí Minh

kinh tế Trường Đại học Thái Nguyên