(TIỂU LUẬN) nhận xét về việc thực hiện chính sách dân tộc ở việt nam những năm qua giải thích vì sao các tôn giáo ở việt nam trong những năm qua lại có xu hướng phát triển

Trong nghiên cứu về dân tộc, nhất là nghiên cứu lý luận về dân tộc,đang còn nhiều ý kiến khác nhau, tập trung vào một số vấn đề, như lý luận vềdân tộc; phạm vi và các cấp độ lý luận về d

TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y KHOA PHẠM NGỌC THẠCH

Giảng viên hướng dẫn: TS ĐOÀN THỊ MAY

MỤC LỤC

MỤC LỤC 1

A NHẬN XÉT VỀ VIỆC THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH DÂN TỘC Ở VIỆT NAM NHỮNG NĂM QUA 3

I DẪN NHẬP: 3

II KHÁI NIỆM DÂN TỘC 4

1 Khái niệm dân tộc theo nghĩa cộng đồng tộc người 4

2 Khái niệm dân tộc theo nghĩa quốc gia dân tộc 4

III TÌNH HÌNH DÂN TỘC VÀ QUAN HỆ DÂN TỘC Ở VIỆT NAM 4

1 Tình hình dân tộc ở Việt Nam 4

2 Quan hệ dân tộc ở Việt Nam 5

IV NGUỒN GỐC CỦA CÁC CUỘC XUNG ĐỘT DÂN TỘC TRÊN THẾ GIỚI HIỆN NAY 6

V CƠ SỞ XÂY DỰNG CHÍNH SÁCH DÂN TỘC Ở VIỆT NAM 7

1 Quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc 7

2 Đặc điểm các dân tộc ở Việt Nam 8

3 Yêu cầu chung của cách mạng Việt Nam và nhiệm vụ chủ yếu trong mỗi thời kỳ 8

4 Quá trình thực hiện chính sách dân tộc 8

VI NHẬN XÉT VỀ VIỆC THỰC HIỆN CÔNG TÁC DÂN TỘC VÀ CHÍNH SÁCH DÂN TỘC TRONG THỜI KỲ MỚI 10

1 Khó khăn, thách thức và những vấn đề đặt ra trong công tác dân tộc 10

2 Các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước đối với các dân tộc thiểu số và miền núi trong thời kỳ đổi mới 10

3 Một số chủ trương, chính sách cụ thể 12

VII KẾT LUẬN: 13

B GIẢI THÍCH VÌ SAO CÁC TÔN GIÁO Ở VIỆT NAM TRONG NHỮNG NĂM QUA LẠI CÓ XU HƯỚNG PHÁT TRIỂN 14

LỜI MỞ ĐẦU 14

I BẢN CHẤT, NGUỒN GỐC, TÍNH CHẤT CỦA TÔN GIÁO 15

1 Bản chất của tôn giáo 15

2 Nguồn gốc của tôn giáo 15

3 Tính chất của tôn giáo 15

II SỰ BIẾN ĐỔI ĐỜI SỐNG TÔN GIÁO Ở VIỆT NĂM TRONG BỐI CẢNH TOÀN CẦU HÓA VÀ CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP 15

1 Sự trở lại của niềm tin tôn giáo, biến đổi diện mạo và tái cấu trúc tôn giáo 16

2 Sự chuyển đổi đức tin, xuất hiện hiện tượng tôn giáo mới và hình thành các cộng đồng tôn giáo, tộc người 16

3 Sự biến đổi về phương thức truyền giáo và lối sống đạo 17

4 Một số nhận xét và giải pháp kiến nghị 17

III TÔN GIÁO Ở VIỆT NAM ĐỒNG HÀNH CÙNG SỰ PHÁT TRIỂN CỦA ĐẤT NƯỚC 19

IV TÁC ĐỘNG CỦA MỘT SỐ XU HƯỚNG BIỂN ĐỔI TÔN GIÁO ĐẾN CÁC QUAN HỆ TÔN GIÁO Ở VIỆT NAM HIỆN NAY 19

1 Các tôn giáo ở Việt Nam hiện nay đang có cái nhỉn cởi mở, sẵn sàng đối thoại với các tôn giáo khác 19

2 Mối quan hệ giữa các tôn giáo Việt Nam với các tổ chức tôn giáo thế giới ngày càng mở rộng và chặt chẽ 20

V CÁC HOẠT ĐỘNG TÔN GIÁO HIỆN NAY 20

1 Các hoạt động tôn giáo hướng vào việc giải quyết các vấn đề xã hội 20

a Các tôn giáo hướng vào hoạt động từ thiện xã hội 20

b Các tôn giáo tích cực tham gia cung cấp các dịch vụ y tế dưới dạng công tác từ thiện 21

c Các tôn giáo tích cục tham gia các hỏa động giáo dục hướng nghiệp 21

2 Địa bàn hoạt động của các tôn giáo ở Việt Nam hiện nay ngày càng được mở tộng 22

VI NHỮNG MẶT HẠN CHẾ CỦA TÔN GIÁO 22

VII MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM PHÁT HUY NHỮNG TÁC ĐỘNG TÍCH CỰC VÀ HẠN CHẾ TÁC ĐỘNG TIÊU CỰC CỦA MỘT SỐ XU HƯỚNG BIỂN ĐỔI TÔN GIÁO ĐẾN ĐỜI SỐNG TÔN GIÁO Ở VIỆT NAM HIỆN NAY 22

VIII KẾT LUẬN 23

THAM KHẢO 26

A NHẬN XÉT VỀ VIỆC THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH DÂN TỘC Ở VIỆT NAM NHỮNG NĂM QUA.

I DẪN NHẬP:

Vấn đề dân tộc từ lâu đã thu hút sự quan tâm đặc biệt của giới lãnh đạo,cầm quyền của các quốc gia - dân tộc, sự tìm tòi, khảo cứu của giới học giả, nhànghiên cứu Trong nghiên cứu về dân tộc, nhất là nghiên cứu lý luận về dân tộc,đang còn nhiều ý kiến khác nhau, tập trung vào một số vấn đề, như lý luận vềdân tộc; phạm vi và các cấp độ lý luận về dân tộc; quan hệ giữa lý luận về dântộc và chính sách dân tộc; thực trạng lý luận về dân tộc và công tác lý luận vềdân tộc ở nước ta; phương hướng, giải pháp bổ sung và phát triển lý luận về dântộc ở nước ta hiện nay

Dựa trên nền tảng chủ nghĩa Mác - Lê-nin và tư tưởng Hồ Chí Minh, nhiềuquan điểm, lý luận, đường lối đúng đắn về dân tộc thiểu số đã được đề cập trongnhiều nghị quyết của Đảng, Hiến pháp và nhiều chính sách dân tộc

Trong mục này chúng tôi sẽ tập trung phân tích và nêu nhận xét về việcthực hiện chính sách dân tộc ở Việt Nam những năm qua

II KHÁI NIỆM DÂN TỘC

1 Khái niệm dân tộc theo nghĩa cộng đồng tộc người

Theo nghĩa thông thường, khái niệm dân tộc để chỉ một cộng đồng tộcngười (ethnic, ethnie) có chung ngôn ngữ, lịch sử - nguồn gốc, đời sống văn hoá

và ý thức tự giác dân tộc Bao gồm bốn điểm chung lớn nhất, đó là:

- Chung một ngôn ngữ (tiếng nói);

- Chung một lịch sử nguồn gốc;

- Chung một đời sống văn hóa;

- Cùng tự nhận mình là dân tộc đó (ý thức tự giác chung về dân tộc)

2 Khái niệm dân tộc theo nghĩa quốc gia dân tộc

quốc gia, một nước

Từ việc phân tích, làm rõ khái niệm dân tộc: Khái niệm dân tộc cần được

nhưng có liên quan mật thiết, hữu cơ với nhau Khi nói đến dân tộc Việt Namkhông thể không nói đến 54 dân tộc (tộc người) đang sinh sống ở nước ta hoặcngược lại, khi nói đến các dân tộc ở Việt Nam không thể không nói đến cộngđồng dân tộc Việt Nam

III TÌNH HÌNH DÂN TỘC VÀ QUAN HỆ DÂN TỘC Ở VIỆT NAM

1 Tình hình dân tộc ở Việt Nam

Hiện nay, người ta thống kê được chính xác ở Việt Nam có 54 dân tộc (tộcngười, theo bốn tiêu chí trên), có dân số và diện tích, trình độ phát triển kinh tếrất khác nhau, trong đó Dân tộc Kinh (Việt) là dân tộc đa số, chiếm hơn 85,7%dân số Tuy có sự chênh lệch, nhưng các dân tộc luôn luôn coi nhau như anh emmột nhà, quý trọng, thương yêu đùm bọc và gắn bó với nhau, chung sức xâydựng và bảo vệ Tổ quốc.

2 Quan hệ dân tộc ở Việt Nam

chiều với nhau Cùng với tiến trình lịch sử, mối quan hệ giữa các dân tộc ngàycàng trở nên phong phú và đa dạng Quan hệ dân tộc chịu ảnh hưởng của cácmối quan hệ và các yếu tố sau:

- Quan hệ dân tộc xuất phát và chịu ảnh hưởng của quan hệ lợi ích

- Vấn đề dân tộc trên thế giới có quan hệ chặt chẽ với vấn đề tôn giáo

- Vấn đề dân tộc luôn gắn rất chặt với vấn đề giai cấp, đặc biệt trong quan

hệ lợi ích

- Quan hệ giữa các dân tộc còn liên quan đến quan hệ giữa các nền văn hóa

IV NGUỒN GỐC CỦA CÁC CUỘC XUNG ĐỘT DÂN TỘC TRÊN THẾ GIỚI HIỆN NAY

1 Sự bất bình đẳng giữa các dân tộc, chủ nghĩa phân biệt chủng tộc

2 Chủ nghĩa dân tộc cực đoan

3 Vấn đề dân tộc chưa được giải quyết đúng đắn

4 Sự can thiệp của các nước tư bản đế quốc vì lợi ích của chúng

Từ việc phân tích, làm rõ 4 nguồn gốc xung đột dân tộc trên thế giới: Dântộc và quan hệ giữa các dân tộc trong mỗi quốc gia và trên thế giới là những vấn

đề rất quan trọng và rất nhạy cảm Chủ nghĩa tư bản với bản chất áp bức, bóc lột

và bất công không thể giải quyết được vấn đề dân tộc và không thể đưa các dântộc đến một xã hội bình đẳng, hữu nghị và hợp tác Con đường để giải quyết vấn

đề dân tộc trên thế giới chỉ có thể tìm thấy ở chủ nghĩa Mác-Lênin, được

V.I.Lênin nêu ra một cách rõ ràng là: “Các dân tộc bình đẳng, các dân tộc được

quyền tự quyết, liên hiệp công nhân tất cả các dân tộc lại”

V CƠ SỞ XÂY DỰNG CHÍNH SÁCH DÂN TỘC Ở VIỆT NAM

- Công tác dân tộc là việc xây dựng các chủ trương, chính sách về dân tộc, tuyên

truyền, vận động, tổ chức hoạt động quản lý nhà nước về lĩnh vực dân tộc nhằmtác động và tạo điều kiện để đồng bào các dân tộc thiểu số cùng phát triển; pháthuy sức mạnh đoàn kết dân tộc vào sự nghiệp bảo vệ, xây dựng và phát triển đấtnước

- Chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước ta là một hệ thống các chủ trương,

giải pháp, nhằm thực hiện quyền bình đẳng về chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hộigiữa các dân tộc, trong đó có sự quan tâm đến các dân tộc thiểu số có trình độphát triển kinh tế - xã hội thấp

1 Quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh

về vấn đề dân tộc

- Chủ nghĩa Mác - Lênin đã đề cập một cách toàn diện vấn đề dân tộc và đề ranhững giải pháp triệt để giải quyết vấn đề dân tộc Cương lĩnh dân tộc củaV.I.Lênin bao gồm ba điểm cơ bản nhất, có quan hệ mật thiết với nhau, đó là:+ Thực hiện quyền bình đẳng giữa các dân tộc;

+ Thực hiện quyền dân tộc tự quyết;

+ Liên hiệp công nhân tất cả các dân tộc

Quan điểm cơ bản của chủ nghĩa Mác - Lênin về vấn đề dân tộc là: chỉ cógiai cấp vô sản mới có thể giải quyết triệt để vấn đề dân tộc Thực hiện Cươnglĩnh dân tộc của V.I.Lênin là một nguyên tắc nhất quán, lâu dài trong chính sáchdân tộc của các đảng cộng sản

- Tư tưởng Hồ Chí Minh về giải phóng dân tộc là biểu hiện tập trung của sự vậndụng sáng tạo và phát triển chủ nghĩa Mác - Lênin trong cuộc đấu tranh giảiphóng dân tộc thế kỷ XX Quán triệt tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc là

quán triệt quan điểm giải phóng dân tộc và đoàn kết, bình đẳng giữa các dântộc Muốn đoàn kết phải thực hiện bình đẳng, giúp nhau và các dân tộc cùngnhau làm chủ đất nước Chỉ có đại đoàn kết dân tộc mới giành và giữ vững nềnđộc lập của Tổ quốc và xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội.

2 Đặc điểm các dân tộc ở Việt Nam

Nước ta là quốc gia đa dân tộc và có nhiều đặc điểm quan trọng, nổi bật.Trong đó cần chú ý các đặc điểm sau:

- Các dân tộc sinh sống trên đất nước ta có truyền thống đoàn kết

- Các dân tộc ở Việt Nam cư trú xen kẽ nhau

- Các dân tộc ở Việt Nam trình độ phát triển kinh tế - xã hội không đềunhau

- Sự phân bố dân cư không đều; trên vùng núi, biên giới, chủ yếu là các dântộc thiểu số đang sinh sống

3 Yêu cầu chung của cách mạng Việt Nam và nhiệm vụ chủ yếu trong mỗi thời kỳ

Trong giai đoạn hiện nay, thực hiện chính sách dân tộc "bình đẳng, tôntrọng, đoàn kết, giải quyết hài hòa quan hệ giữa các dân tộc, giúp nhau cùngphát triển" cần chú ý đến hai yêu cầu:

 Thứ nhất, phát huy được sức mạnh của toàn bộ cộng đồng dân tộc, bảođảm cho đại đoàn kết toàn dân

 Hai là, bảo đảm lợi ích của các dân tộc, giải quyết thỏa đáng mối quan hệgiữa các dân tộc, phát huy sức mạnh của từng dân tộc để xây dựng và bảo

vệ Tổ quốc

4 Quá trình thực hiện chính sách dân tộc

Ngay từ khi ra đời, trong các cương lĩnh, văn kiện đầu tiên, Đảng ta đãkhẳng định những nguyên tắc cơ bản của chủ nghĩa Mác-Lênin về vấn đề dântộc Trong Nghị quyết về các dân tộc thiểu số của Đại hội Đảng lần thứ nhất

tự do hoàn toàn Đảng chống chế độ thuộc địa, chống hết các hình thức trực tiếp

và gián tiếp đem dân tộc này đàn áp và bóc lột dân tộc khác” Đại hội Đảng lần

Trong cách mạng giải phóng dân tộc, vấn đề dân tộc ở nước ta còn là vấn

đề nông dân, giải quyết ruộng đất cho nông dân

Trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp, Đảng ta đã đề ra những chính sách

cụ thể giải quyết vấn đề dân tộc Tháng 8-1952 Bộ Chính trị Trung ương ĐảngLao động Việt Nam đã ra nghị quyết về vấn đề dân tộc Ngày 22-6-1953 Chínhphủ đã ban hành chính sách dân tộc của Nhà nước Việt Nam, quy định các mặtcông tác chính trị, quân sự, kinh tế, văn hóa, xã hội của vùng đồng bào dân tộc

nguyên tắc bình đẳng, tương trợ để kháng chiến kiến quốc, giúp nhau tiến bộ vềmọi mặt

Sau ngày miền Bắc được hoàn toàn giải phóng, việc giải quyết vấn đề dântộc gắn liền với việc tiến hành cuộc cách mạng dân chủ và cách mạng xã hội chủnghĩa: cải cách dân chủ, cải cách ruộng đất, hợp tác hóa nông nghiệp, định canhđịnh cư Ở miền Nam, chính quyền cách mạng đã giải quyết vấn đề dân tộc gắnliền với sự nghiệp đấu tranh chống đế quốc Mỹ và tay sai Giải quyết đúng đắnvấn đề dân tộc trong cả nước đã góp phần làm nên một Đại thắng Mùa Xuân

1975, giải phóng miền Nam, thống nhất Tổ quốc

Từ ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, đất nước thống nhất, chính sáchdân tộc của Đảng được thực hiện thống nhất trên phạm vi cả nước Kết quả hơn

30 năm đổi mới đất nước từ Đại hội lần thứ VI của Đảng, đã khẳng định: Cácquan điểm, chủ trương, chính sách dân tộc được Đảng ta đề ra từng bước được

bổ sung, thể chế hoá, cụ thể hoá và hiện thực hoá trong đời sống chính trị, kinh

tế, văn hoá, quốc phòng, an ninh, tạo được sự tin tưởng và có sức tập hợp, đoànkết các dân tộc trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đất nước dưới sự lãnh đạocủa Đảng

VI NHẬN XÉT VỀ VIỆC THỰC HIỆN CÔNG TÁC DÂN TỘC VÀ CHÍNH SÁCH DÂN TỘC TRONG THỜI KỲ MỚI

1 Khó khăn, thách thức và những vấn đề đặt ra trong công tác dân tộc

- Bên cạnh những kết quả đạt được, nhìn chung kinh tế - xã hội vùng dân

nhiều bất cập, khó khăn Sự phân hoá thu nhập ngày càng dãn ra giữamiền núi và miền xuôi, giữa các vùng miền núi, vùng đồng bào dân tộc; tỷ

lệ hộ nghèo và cận nghèo vùng đồng bào dân tộc thiểu số còn cao Bảnsắc văn hoá truyền thống của một số cộng đồng dân tộc thiểu số, nhất làphong tục tín ngưỡng trong tang lễ và hôn nhân đang đứng trước thử

biến cho phù hợp

- Một số chính sách cụ thể qua quá trình thực hiện đang bộc lộ những bất

sự điều chỉnh cho phù hợp

- Tỷ lệ người lao động qua đào tạo trong các dân tộc thiểu số còn thấp, việc

- Một số dân tộc thiểu số có số lượng cán bộ trong hệ thống chính trị ở cáccấp, các ngành chưa tương xứng với tỷ lệ dân số của mỗi dân tộc Số ngườidân tộc thiểu số gốc địa phương tham gia vào cấp uỷ, chính quyền, Mặt

- Các thế lực thù địch, phản động trong và ngoài nước sẽ ra sức lợi dụng vấn

đề tôn giáo, dân tộc, làm cho an ninh chính trị và trật tự, an toàn xã hội ởvùng đồng bào dân tộc thiểu số nước ta có nơi, có lúc sẽ diễn biến phứctạp

2 Các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước đối với các dân tộc thiểu số và miền núi trong thời kỳ đổi mới

a Phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, phù hợp với đặcđiểm, điều kiện từng vùng, bảo đảm cho đồng bào các dân tộc khai thácthế mạnh của địa phương làm giàu cho mình và đóng góp tích cực vào sựnghiệp đổi mới, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, xây dựng vàbảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa

b Có chính sách ưu tiên đặc biệt phát triển giáo dục và đào tạo, coi trọngđào tạo cán bộ và đội ngũ trí thức người dân tộc thiểu số

c Kế thừa và phát triển những giá trị văn hoá của cộng đồng các dân tộcViệt Nam và của từng dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa của nhân loại, xâydựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiên, đậm đà bản sắc dân tộc

d Có chính sách quan tâm đặc biệt đến các vùng cao, vùng sâu, vùng căn cứcách mạng và kháng chiến cũ, từng bước ngăn chặn tình trạng suy giảmdân số, suy giảm mức sống của một số dân tộc thiểu số

3 Một số chủ trương, chính sách cụ thể

a Các chính sách phát triển kết cấu hạ tầng kinh tế-xã hội, phát triển sảnxuất, đẩy nhanh công tác xoá đói giảm nghèo vùng dân tộc thiểu số,miền núi

b Các chính sách về phát triển văn hoá, xã hội, giáo dục - đào tạo, y tế

c Các chính sách về xây dựng hệ thống chính trị và đội ngũ cán bộ dân tộcthiểu số, xây dựng thế trận quốc phòng, an ninh vững chắc và phòngchống có hiệu quả âm mưu, hành động “diễn biến hoà bình” của các thếlực thù địch, bảo đảm giữ vững khối đại đoàn kết dân tộc và quan hệ hữunghị với nhân dân các nước

VII KẾT LUẬN:

Với quan điểm nhất quán, xuyên suốt trong lãnh đạo thực hiện công tácdân tộc và chính sách dân tộc, Đảng và Nhà nước ta đề ra nhiều chủ trương,chính sách phát triển kinh tế - xã hội, xóa đói, giảm nghèo vùng dân tộc và miềnnúi Trong đó, nhiều chính sách đi vào cuộc sống, diện mạo kinh tế các địaphương miền núi, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc từng bước phát triển Tuynhiên, trong quá trình triển khai thực hiện nảy sinh nhiều thách thức, đòi hỏi cầnphải được điều chỉnh, thay đổi cho phù hợp với tình hình mới

Quan điểm cá nhân: Đảng và Nhà nước ta cần chú trọng vào phương diệnbình đẳng giữa các dân tộc, đặc biệt là các dân tộc thiểu số, do các dân tộc thiểu

số ở nước ta chủ yếu cư trú trên các vùng rừng núi, biên giới, có vị trí quan trọng

về kinh tế, về quốc phòng an ninh, và về đối ngoại, nhưng cũng gặp nhiều khókhăn do địa bàn hiểm trở, khó khăn cho việc tuần tra, kiểm soát, ngăn chặn buônlậu, ma tuý xâm nhập…., âm mưu xâm nhập, gây bạo loạn, lật đổ, chống đối sựnghiệp hòa bình, xây dựng chủ nghĩa xã hội Vì vậy Đảng và Nhà nước cần tăngcường đưa ra các biện pháp như giảm thuế, hỗ trợ dân đối phó với biến đối khíhậu và thiên tai, dịch bệnh, cấp học bổng và phát triển nhân tài vùng xâu vùngxa,… để cho người dân nơi đây cảm thấy được hạnh phúc, bình đẳng, không có ýnghĩ tiêu cực “người giữ đất”