CÁC YẾU TỐ GÂY RA BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG ẢNH HƯỞNG đến TÂM LÝ VÀ SỰ PHÁT TRIỂN CỦA HỌC SINH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

BỘ CÔNG THƯƠNGTRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH KHOA KHOA HỌC CƠ BẢN ĐỀ TÀI: CÁC YẾU TỐ GÂY RA BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG ẢNH HƯỞNG ĐẾN TÂM LÝ VÀ SỰ PHÁT TRIỂN CỦA HỌC SINH TRUNG

BỘ CÔNG THƯƠNG

TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

KHOA KHOA HỌC CƠ BẢN

ĐỀ TÀI:

CÁC YẾU TỐ GÂY RA BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG ẢNH HƯỞNG ĐẾN TÂM LÝ VÀ SỰ PHÁT TRIỂN CỦA HỌC SINH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

Môn học: PHƯƠNG PHÁP LUẬN NGHIÊN CỨU KHOA HỌC

Lớp học phần: DHQT16G

Mã học phần: 420300319804

Tên nhóm: NHÓM 10

TIỂU LUẬN

STT HỌ VÀ TÊN MSSV Chữ ký

THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH, NĂM 2022KHOA KHOA HỌC CƠ BẢN

TỔ GIÁO DỤC HỌC

BẢN CHẤM ĐIỂM TIỂU LUẬN CUỐI KHÓA

(ĐỀ CƯƠNG NGHIÊN CỨU) Học kỳ 2 năm học 2021 - 2022

Đề tài: CÁC YẾU TỐ GÂY RA BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG ẢNH HƯỞNG ĐẾN TÂM LÝ VÀ SỰ PHÁT TRIỂN CỦA HỌC SINH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

0,50

Mục tiêu nghiêncứu

0,25

Ý nghĩa khoa học

0,25

Ý nghĩa thực tiễn

0,25

Hình thức trình bày

0,25

Trình bày trích dẫn trong bài

0,25

Số lượng/ chất lượng tài liệu tham khảo

0,25

Trình bày danh mục TLTK

Điểm tổng kết (a+b)

4.1 Đối tượng nghiên cứu 3

4.2 Phạm vi nghiên cứu 3

1.1 Khái niệm bạo lực học đường 3

1.2 Khái niệm học sinh trung học phổ thông 4

2 Tổng quan tình hình nghiên cứu trong nước và ngoài nước 4

3 Những vấn đề còn chưa được đề cập trong các nghiên cứu trước đó 6

4.1 Quy trình thu thập dữ liệu 9

CẤU TRÚC DỰ KIẾN CỦA LUẬN VĂN 10

ĐỀ TÀI: CÁC YẾU TỐ GÂY RA BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG ẢNH HƯỞNG ĐẾN TÂM LÝ VÀ SỰ PHÁT TRIỂN CỦA HỌC SINH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lí do chọn đề tài

Hiện nay trên Việt Nam cũng như là trên thế giới thì vấn nạn bạo lực học đường không phải là cuộc thảo luận nhức nhối và cũng đang bùng phát với tốc độ đáng kinh ngạc Bây giờ đang rất cần phải nhìn nhận ngay là tác hại của xã hội và đây cũng là một hiện tượng cá biệt, đã trở thành vấn đề gây cảm giác khó chịu dai dẳng của toàn xã hội Hầu hết ở hết thảy các trường học đều có bạo lực học đường.Bạn chỉ cần lên Google nhập vào ô tìm kiếm với cụm từ "Học sinh đánh nhau"thì chỉ mất (0,41 giây) sẽ ra kết quả tìm kiếm trên Google là khoảng 210 triệu cụm

từ liên quan đến việc các cô cậu học trò dùng bạo lực để giải quyết những vấn đề uẩn khúc, khó giải quyết Đây quả thật là một con số kinh khủng và là vấn đề cần phải giải quyết ngay lập tức, bắt buộc phải sớm được giải quyết thỏa đáng Hay là chỉ cần nhấp chuột vào Youtube sẽ hiện ra trước mắt là những hình ảnh, video, thước phim bằng hành động bạo lực do các cô các cậu quay phim lại và tung các video này lên trang mạng xã hội như Facebook, Instagram, Những thước phim đó

đã quay lại trước mắt người xem là cảnh đấm đá vô nhân tính của những học sinh mặc đồng phục, áo trắng của nhà trường đang xông vào nhau đấm đá túi bụi, túm giật tóc nhau, xé rách tươm quần áo, gây lo lắng mà không sao xua đi được cho khán giả và ảnh hưởng đến một thế hệ thanh niên mới lớn Vậy đâu là nguyên do dẫn đến cách cư xử biểu hiện bạo lực trên? Điều này thường xảy ra vì những lý do sau: tập hợp những học sinh biệt lập để thành lập băng nhóm tự nhận là “đầu gấu” hoặc “trùm trường” để bắt nạt những bạn yếu duối; do ảnh hưởng từ tivi với những

bô phim truyền hình mang tính bạo lực; do bực bội khi thấy người khác học giỏi hơn mình; do những xung đột nhỏ giữa bạn bè dẫn đến sự không hoà thuận trong quan hệ với nhau với thái độ phản ứng gay gắt, thiếu suy nghĩ, phô trương; ngoài ra

1

còn có nguyên nhân nhỏ bé hết sức, chẳng đáng kể gì như "thích thì đánh cho nó chừa cái tật", "dám nhìn đểu" (Phạm Thị Huyền Trang, 2014).

Theo nhiều kết quả của các đề tài nghiên cứu về bạo lực học đường cho thấy,bạo lực này đều có tác động không thay đổi ý định đến học sinh, gia đình, nhà trường và xã hội trên địa bàn TP.HCM, cũng như tác động đến tâm lý và kết quả học và luyện tập của những em học sinh Vì vậy, chúng ta chẳng thể nào bỏ qua những vấn đề không thể hơn được nữa nghiêm trọng và đáng lo ngại mà cộng đồng giáo dục và xã hội đang phải đối mặt Cần có những giải pháp thiết thực góp phần giảm đến mức thấp nhất bạo lực học đường và phục hồi tâm lý cho học sinh khi bị

bạo lực học đường Vì vậy, nhóm chúng em đã thực hiện nghiên cứu đề tài: “Các

yếu tố gây ra bạo lực học đường ảnh hưởng đến tâm lý và sự phát triển của học sinh Trung học phổ thông tại Thành phố Hồ Chí Minh” cụ thể là trường Trung

học phổ thông Nguyễn Công Trứ tại Thành phố Hồ Chí Minh

2 Mục tiêu nghiên cứu

2.1 Mục tiêu chính

Xem xét để biết rõ các yếu tố gây ra bạo lực học đường ảnh hưởng đến tâm lý

và sự phát triển của học sinh Trung học phổ thông Nguyễn Công Trứ tại Thành phố

- Tìm hiểu các yếu tố gây ra bạo lực học đường ảnh hưởng đến tâm lý và sự phát triển của học sinh Trường Trung học phổ thông Nguyễn Công Trứ tại Thành phố Hồ Chí Minh

2

- Nêu ra hướng giải quyết để cùng xem xét giải pháp giảm tình trạng bạo lực học đường diễn ra tại Trường Trung học phổ thông Nguyễn Công Trứ tại Thành phố

Hồ Chí Minh

3 Câu hỏi nghiên cứu

- Tình trạng không tốt với sự thật về bạo lực học đường của học sinh Trung học phổ thông Nguyễn Công Trứ Thành phố Hồ Chí Minh hiện nay đang diễn ra như thế nào?

- Những nhân tố nào gây ra bạo lực học đường ảnh hưởng đến tâm lý và sự phát triển của học sinh trường Trung học phổ thông Nguyễn Công Trứ Thành phố

Hồ Chí Minh?

- Những giải pháp nào giảm thiểu tình trạng bạo lực học đường tại Trường Trung học phổ thông Nguyễn Công Trứ tại Thành phố Hồ Chí Minh?

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Yếu tố gây ra bạo lực học đường ảnh hưởng đến tâm lý và sự phát triển học sinh trung học phổ thông Nguyễn Công Trứ tại Thành phố Hồ Chí Minh

4.2 Phạm vi nghiên cứu

Không gian: học sinh trường THPT Nguyễn Công Trứ tại TP.HCM

Thời gian: từ tháng 01/2022 đến tháng 5/2022

Đối tượng: học sinh tại trường THPT Nguyễn Công Trứ

5 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài

Phân tích được thực trạng hành vi bạo lực tại trường THPT nói chung và trường THPT Nguyễn Công Trứ nói riêng

Phân tích các yếu tố gây ra bạo lực học đường ảnh hưởng đến tâm lý và sự phát triển của học sinh THPT Nguyễn Công Trứ

Đề xuất các giải pháp để hạn chế tình trạng bạo lực học đường tại trường THPT Nguyễn Công Trứ

3

Downloaded by Heo Út (quangutbin@gmail.com)

TỔNG QUAN TÀI LIỆU

1 Các khái niệm

1.1 Khái niệm bạo lực học đường

Ngô Phan Anh Tuấn (2019) cho rằng bạo lực học đường là hành vi gây ảnh hưởng đến tinh thần và thể chất nhằm của học sinh với học sinh, học sinh với giáo viên và giữa các giáo viên nhằm đạt được mục đích của bản thân trong và ngoài nhàtrường Theo Phan Thị Mai Hương (2007), bạo lực học đường là những hành vi gây

ra bạo lực của đối tượng học sinh còn trên ghế nhà trường bao gồm các hình thức khác nhau từ lời nói cho đến hành động gây nên những tổn thương tâm lý và thể xácđến người khác Theo Furlong & Morrison (1992), khái niệm về bạo lực học đường gồm các sự liên quan đến đối tượng gây ra bạo lực và người hứng chịu bạo lực, từ các hình thức khác nhau gây ra hành vi phạm tội và mâu thuẫn trong trường học làmảnh hưởng đến sự phát triển và tình hình học tập cũng như tâm lý của người khác.Dựa vào các lý thuyết về bạo lực học đường trên, lý thuyết về bạo lực học đường của Phan Thị Mai Hương là thích hợp với đề tài nghiên cứu của nhóm, vì vậy nhóm quyết định sử dụng lý thuyết này vào học sinh trung học phổ thông Nguyễn Công Trứ

1.2 Khái niệm học sinh trung học phổ thông

Nhan Thị Lạc An (2010) đã cho rằng học sinh trung học phổ thông là thanh thiếu niên từ lớp 10 đến lớp 12 nằm trong độ tuổi từ 15 đến 18 tuổi được học kiến thức ở mức đại cương tại các trường trung học phổ thông hay còn được gọi là học sinh cấp 3

2 Tổng quan tình hình nghiên cứu trong nước và ngoài nước

Phạm Minh Hạc (2016) cho rằng bạo lực học đường là vấn nạn đáng lo ngại của xã hội, của nền giáo dục và về tâm lý Vì vậy mỗi cá nhân, cụ thể là học sinh cần phải biết các tính cách tốt của con người thông qua cách giáo dục tốt từ đó biết tôn trọng bản thân, tôn trọng người khác, hình thành các mối quan hệ tốt với xã hội đồng thời cũng cần phải học tập tốt và tham gia tích cực các hoạt động do nhà trường tổ chức Về nguyên nhân cũng như các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi bạo

4

Downloaded by Heo Út (quangutbin@gmail.com)

lực học đường phần lớn đến từ cá nhân, gia đình, nhà trường và xã hội Các nguyên nhân thường thấy nhất đó là các em học sinh thiếu thốn tình cảm của ba mẹ từ nhỏ gây ảnh hưởng đến tâm lý, ham vui theo bạn bè tham gia vào các cuộc đánh nhau,

bị bạo lực gia đình từ đó tính tình cũng cộc cằn, thô bạo nên dẫn đến BLHĐ, Để giảm thiểu tình trạng bạo lực học đường, các trường học nên đề cao hơn về vấn đề giáo dục, các bậc phụ huynh cần thường xuyên quan tâm, hỏi han con em mình để nắm bắt được tâm lý và cảm xúc từ đó đưa ra lời khuyên kịp thời để các em có định hướng đúng đắn

Phạm Thị Huyền Trang (2014) đã nghiên cứu bạo lực học đường từ góc nhìn của học sinh, giáo viên và phụ huynh rằng các học sinh đã từng có hành vi BLHĐ, nguyên nhân chủ yếu là do đặc điểm tâm sinh lý ở lứa tuổi THPT, ở độ tuổi này, các

em thích được thể hiện bản thân, cá tính riêng của mình, muốn được mọi người người xung quanh chú ý tới, thích được bay nhảy, khám phá, chưa làm chủ được bản thân từ đó mà có những hành vi mang tính ngỗ nghịch, bốc đồng quan điểm, nên thường xảy ra các cuộc cãi vã, tranh luận, mâu thuẫn không giải quyết định và

xu hướng của giới trẻ hiện nay là giải quyết bằng nắm đấm, chính vì thế mà bạo lực xảy ra ngày càng nhiều hơn Ngoài ra yếu tố tâm lý xã hội như giáo dục của gia đình, cha mẹ thiếu sự quan tâm tới con cái, không kiểm soát, chăm sóc con, chiều chuộng quá mức, nhà trường đặc biệt là giáo viên không kèm cặp, chăm sóc, dạy bảo đến nơi, buông thả để các em tự túc các mối quan hệ xung quanh cũng gián tiếpảnh hưởng đến tâm lý của trẻ gây ra bạo lực học đường

Nguyễn Phương Linh (2017) đã nghiên cứu quản lý hoạt động giáo dục phòng chống bạo lực học đường cho học sinh ở các trường trung học phổ thông trênđịa bàn thành phố Yên Bái, tỉnh Yên Bái, trong đó nghiên cứu trường hợp tại các trường: THPT chuyên Nguyễn Tất Thành, THPT Lý Thường Kiệt, THPT Hoàng Quốc Việt, THPT Nguyễn Huệ, THPT Dân tộc nội trú Tìm hiểu những đặc điểm tâm sinh lý có ảnh hưởng đến sự phát triển trí tuệ, khả năng tư duy, phát triển ý thức, hình thành thế giới giác quan ở lứa tuổi học sinh THPT Ngoài ra, nghiên cứu khái quát công tác giáo dục phòng chống BLHĐ ở các trường trong những năm vừa

5

Downloaded by Heo Út (quangutbin@gmail.com)

qua Tiến hành khảo sát 60 giáo viên và 20 các bộ quản lý của 5 trường thuộc thành phố Yên Bái về tổ chức thực hiện kế hoạch phòng chống BLHĐ

Phạm Thị Quỳnh Nga (2014) đã nghiên cứu hành vi bạo lực học đường của học sinh trường phổ thông trung học và giải pháp công tác xã hội trong việc phòng ngừa bạo lực của học sinh, trong đó nghiên cứu tại 2 trường phổ thông trung học Nguyễn Tất Thành và Phan Huy Chú trên địa bàn Hà Nội đã bàn về vấn đề: Đưa ra nguyên nhân, các xu hướng của bạo lực học đường hiện nay, phân tích các thực trạng trên 2 địa bàn, đi sâu vào các giải pháp ngăn ngừa bạo lực tại 2 trường Tìm kiếm, điều tra cho ra các kết quả số liệu về các hành vi bạo lực, cho thấy bạo lực do nhiều yếu tố tác động qua nghiên cứu của tác giả Cuối cùng là đưa ra các giải pháp khắc phục, hạn chế đi bạo lực học đường đã và đang diễn ra tại các trường THPT

3 Những vấn đề còn chưa được đề cập trong các nghiên cứu trước đó

Các công trình nghiên cứu trước đó đã phân tích vấn đề BLHĐ ảnh hưởng đếntâm lý và sự phát triển của học sinh trung học phổ thông, vấn đề này được đề cập trong các tạp chí khoa học, luận văn thạc sĩ, tạp chí giáo dục như:

- Cách ứng phó trước những khó khăn tâm lý của học sinh trung học phổ thông

Từ những thiếu sót ấy sẽ hình thành nên tính cách bạo lực trong con người và sẽ

làm tổn thương đến người khác Chính vì vậy nhóm chúng em chọn đề tài “Các yếu

tố gây ra bạo lực học đường ảnh hưởng đến tâm lý và sự phát triển của học sinh trung học phổ thông tại thành phố hồ chí minh” để tiến hành nghiên cứu

sâu hơn vấn đề bạo lực và đưa ra các hướng giải quyết nhằm giảm thiểu tối đa

6

Downloaded by Heo Út (quangutbin@gmail.com)

BLHĐ như hiện nay, cụ thể là học sinh trung học phổ thông Nguyễn Công Trứ thành phố Hồ Chí Minh Nội dung nghiên cứu của nhóm chúng tôi tập trung chủ yếu vào các yếu tố:

- Các mối quan hệ giữa học sinh đối với gia đình, bạn bè, nhà trường

- Áp lực học tập

- Nhu cầu tìm chỗ đứng trong xã hội

- Yếu tố sinh lý: tâm lý bất thường, tổn thương não bộ

Thông qua việc nghiên cứu các yếu tố trên có ảnh hưởng đến bạo lực học đường hay không, nhóm chúng tôi có thể bổ sung vào hệ thống kiến thức các kết quả nghiên cứu khách quan nhất

NỘI DUNG - PHƯƠNG PHÁP

1 Thiết kế nghiên cứu

Thiết kế nghiên cứu định lượng, cắt ngang và phi thực nghiệm

Lý do sử dụng nghiên cứu định vị vì: bạo lực học đường là khái niệm có mối quan liên quan đến nhiều yếu tố khác nhau từ bên ngoài và bên trong là từ chính củađối tượng nghiên cứu Do vậy nghiên cứu định lượng là hợp lý và sẽ thu thập được nhiều thông tin cho nhu cầu sử dụng

Thu thập thông tin bằng phương pháp thiết kế nghiên cứu định lượng (khảo sát bằng bảng câu hỏi) sẽ thu thập được nhiều thông tin mà không mất nhiều thời gian và chi phí trong quá trình thực hiện khảo sát Phương pháp định lượng xác địnhtrước các vấn đề của thiết kế nghiên cứu như mục tiêu, thiết kế, lấy mẫu hay câu hỏikhảo sát (Nguyễn Thị Thu Trang và Đặng Hữu Phúc, 2020)

2 Chọn mẫu

Nghiên cứu được tiến hành ở học sinh THPT Nguyễn Công Trứ tại TP.HCM.Nhóm chọn 15 câu hỏi trong bảng câu hỏi khảo sát các bạn học sinh THPT Nguyễn Công Trứ tại Thành phố Hồ Chí Minh

Kích cỡ mẫu được xác định theo công thức Hair, Anderson, Tatham và Black (1998):

Công thức: n=n = 5*15=75

7

Downloaded by Heo Út (quangutbin@gmail.com)

3 Thiết kế bảng câu hỏi khảo sát

Công cụ để thu thập thông tin: Bảng khảo sát câu hỏi

Bảng câu hỏi có 15 câu hỏi, bao gồm 44 mục hỏi

Lý do chọn bảng khảo sát bằng câu hỏi: vì dễ thực hiện, linh hoạt, ngắn gọn

và thu thập được khối lượng thông tin đáp ứng đủ nhu cầu của người khảo sát mà không phải mất quá nhiều thời gian

Bảng khảo sát được thiết kế tỉ mỉ, rõ ràng, ngôn từ thân thiện với đối tượng khảo sát, trong đó: có 4 câu hỏi dùng để hỏi về cá nhân học sinh như (họ tên,

trường, lớp, giới tính) và 15 câu còn lại sẽ liên quan đến đối tượng nghiên cứu của

đề tài mà nhóm nghiên cứu, câu hỏi sẽ ở dạng câu hỏi đóng Các câu hỏi do tự nhóm lên kế hoạch và viết lên dựa trên các mục tiêu trước đó đã đề ra và các thành viên trong nhóm đã kiểm tra thử 1 lần

4 Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp nghiên cứu lí luận: tìm kiếm và thu thập thông tin qua các kênh truyềnthông, sách báo, mạng xã hội, các thông tin liên quan đến chủ đề nghiên cứu

Phương pháp thảo luận nhóm: nhóm đã thực hiện họp nhóm online và trực tiếp để thống nhất và đưa ra các ý kiến về nội dung đề tài

Phương pháp khảo sát bằng bảng câu hỏi: khảo sát và lấy ý kiến của học sinh theo từng mục tiêu cụ thể bằng cách đến trường được chọn làm mẫu nghiên cứu, xinphép họ cho 1 ít thời gian rồi phát phiếu cho 100 học sinh trường trung học phổ thông Nguyễn Công Trứ thành phố Hồ Chí Minh về đề tài “Các yếu tố gây ra bạo lực học đường ảnh hưởng đến tâm lý và sự phát triển học sinh trung học phổ thông tại thành phố Hồ Chí Minh” Nghiên cứu có 3 mục tiêu cụ thể Phương pháp sử dụng cho từng mục tiêu sẽ được trình bày cụ thể trong bảng sau:

8

Downloaded by Heo Út (quangutbin@gmail.com)