Cácệ nhóm khác góp ý.
Trang 1S GIÁO D C VÀ ĐÀO T O TP H CHÍ MINH Ở Ụ Ạ Ồ TU N 2 Ầ
TR ƯỜ NG THPT NGUY N VĂN TĂNG TI T 2 Ễ Ế
XÃ H I NGUYÊN TH Y Ộ Ủ
I. PH N GI I THI U Ầ Ớ Ệ (V trí, ý nghĩa bài h c, n i dung chính, ị ọ ộ )
II. M C TIÊU BÀI H C: Ụ Ọ
1. Ki n th c ế ứ
HS c n n m: ầ ắ
Hi u đ ể ượ c đ c đi m t ch c th t c, b l c, m i quan h trong t ch c xã h i đ u tiên ặ ể ổ ứ ị ộ ộ ạ ố ệ ổ ứ ộ ầ
c a loài ng ủ ườ i.
M c th i gian quan tr ng c a quá trình xu t hi n kim lo i và h qu xã h i c a công c ố ờ ọ ủ ấ ệ ạ ệ ả ộ ủ ụ kim lo i ạ
2. T t ư ưở ng
Nuôi d ưỡ ng gi c m chính đáng – xây d ng m t th i đ i Đ i Đ ng trong văn minh ấ ơ ự ộ ờ ạ ạ ồ
3. K năng ỹ
Rèn cho HS k năng phân tích và đánh giá t ch c xã h i th t c, b l c. Kĩ năng phân tích ỹ ổ ứ ộ ị ộ ộ ạ
và t ng h p v quá trình ra đ i c a kim lo i nguyên nhân h qu c a ch đ t h u ra ổ ợ ề ờ ủ ạ ệ ả ủ ế ộ ư ữ
đ i ờ
III. YÊU C U CHU N B Đ I V I H C SINH: Ầ Ẩ Ị Ố Ớ Ọ
1. Chu n b ki n th c: ẩ ị ế ứ
Đ ti p thu đ ể ế ượ c bài h c này, h c sinh c n ph i có nh ng ki n th c và kinh nghi m liên ọ ọ ầ ả ữ ế ứ ệ quan đ n bài h c sau đây: ế ọ
Ph i nh đ ả ớ ượ c các m c th i gian xu t hi n l i ng ố ờ ấ ệ ờ ườ i trong bài tr ướ c.
N m đ ắ ượ c m i quan h c a b y ng ố ệ ủ ầ ườ i nhuyên th y ủ
2. Chu n b tài li u h c t p; thí nghi m, th c hành, d ng c h c t p: ẩ ị ệ ọ ậ ệ ự ụ ụ ọ ậ
HS chu n b tài li u liên quan đ n xã h i nguyên th y ẩ ị ệ ế ộ ủ
Tranh nh đ i s ng c a ng ả ờ ố ủ ườ i nguyên th y ủ
IV. CHU N B C A GIÁO VIÊN: Ẩ Ị Ủ
1. Ch ươ ng trình gi ng d y: ả ạ
Chú ý n i dung th t c va quan h th t c ộ ị ộ ệ ị ộ
Bài có 3 m c ,có tính ch t liên hoàn ch t ch v i nhau và v i c bài 1 ụ ấ ặ ẽ ớ ớ ả
2. Chu n b thi t b , đ dùng d y h c: ẩ ị ế ị ồ ạ ọ
Tranh v , in, video ẽ
M u truy n ng n v sing ho t c a th t c, b l c ẩ ệ ắ ề ạ ủ ị ộ ộ ạ
3. D ki n hình th c, ph ự ế ứ ươ ng pháp đánh giá ki n th c, k năng c a h c sinh: ế ứ ỹ ủ ọ
V n d ng linh ho t các ph ậ ụ ạ ươ ng pháp khac nhau:
K t h p gi i thích v i miêu t nh ng chi ti t c n thi t ế ợ ả ớ ả ữ ế ầ ế
H ướ ng d n h c sinh n m đ ẫ ọ ắ ượ c ý trong SGK qua các ho t đ ng trên l p ạ ộ ớ
V. TI N TRÌNH LÊN L P Ế Ớ :
1. n đ nh t ch c Ổ ị ổ ứ (Th i gian:.3phút): ờ
(Ki m tra sĩ s , nh c nh h c sinh ) ể ố ắ ở ọ
Trang 2s ng v t ch t và xã h i c a Ng ố ậ ấ ộ ủ ườ ố ổ i t i c ?
Câu h i 2: T i sao nói th i đ i Ng ỏ ạ ờ ạ ườ i tinh khôn cu c s ng c a con ng ộ ố ủ ườ ố ơ i t t h n, đ h n, ủ ơ
đ p h n và vui h n? ẹ ơ ơ
3. Bài m i ớ
GIAN
Ho t đ ng 1: (ạ ộ D n nh pẫ ậ )
Bài m t cho chúng taộ
hi u quá trình ti n hóa vàể ế
t hoàn thi n c a conự ệ ủ
người S hoàn thi n vự ệ ề
vóc dáng và c u t o cấ ạ ơ
th S ti n b trong cu cể ự ế ộ ộ
s ng v t ch t Đ i s ngố ậ ấ ờ ố
c a con ngủ ườ ố ơi t t h n đủ
h n đ p h n vui h n.ơ ẹ ơ ơ
Và trong s phát tri n yự ể ấ
ta th y s h p qu n c aấ ự ợ ầ ủ
b y ngầ ười nguyên th y ủ
m t t ch c xã h i quá đ ộ ổ ứ ộ ộ
T ch c y còn mang tínhổ ứ ấ
gi n đ n, hoang s , cònả ơ ơ
đ y d u n b y đàn cùngầ ấ ấ ầ
s t hoàn thi n c a conự ự ệ ủ
người. B y đàn phát tri nầ ể
t o nên s g n k t và đ nhạ ự ắ ế ị
hình c a m t t ch c xãủ ộ ổ ứ
h i loài ngộ ười khác h nẳ
v i t ch c b y, đàn. Đớ ổ ứ ầ ể
hi u t ch c th c ch t,ể ổ ứ ự ấ
đ nh hình đ u tiên c a loàiị ầ ủ
người đó, ta tìm hi u bàiể
hôm nay
2ph
Ho t đ ng 2: ạ ộ 1. Th t c – b l cị ộ ộ ạ
a. Th t c:ị ộ
Th t c là nhóm h n 10ị ộ ơ
gia đình và có chung dòng
máu
Quan h trong th t c:ệ ị ộ
công b ng, bình đ ng,ằ ẳ
cùng làm cùng hưởng. L pớ
tr tôn kính ông bà cha m ẻ ẹ
GV g i HS nh l iợ ớ ạ
nh ng ti n b , s hoànữ ế ộ ự thi n c a con ngệ ủ ười trong
th i đ i Ngờ ạ ười tinh khôn.
Đi u đó đ a đ n xã h iề ư ế ộ
b y ngầ ười nguyên th y,ủ
m t t ch c h p qu n vàộ ổ ứ ợ ầ sinh ho t theo t ng giaạ ừ đình trong hình th c b yứ ầ
người cũng khác đi. T ngừ nhóm người cũng đông đúc, m i nhóm có h n 10ỗ ơ gia đình (đông đúc h nơ
trước g p 2 3 l n) g mấ ầ ồ
2, 3 th h già tr cóế ệ ẻ
GV nêu câu h i: Th nàoỏ ế
là th t c? ị ộ M i quan hố ệ trong th t c?ị ộ
HS nghe và đ c sách giáoọ khoa tr l i.ả ờ
+ Th t c là nhóm ngị ộ ười có kho ng h n 10 gia đình,ả ơ
g m 2 3 th h già tr cóồ ế ệ ẻ chung dòng máu
+ Trong th t c, m i thànhị ộ ọ viên đ u h p s c, chungề ợ ứ
l ng đ u c t, ph i h p ănư ấ ậ ố ợ
ý v i nhau đ tìm ki mớ ể ế
15ph
Trang 3N I DUNGỘ
GIAN
b. B l c:ộ ạ
B l c là t p h p m t sộ ạ ậ ợ ộ ố
th t c s ng c nh nhau vàị ộ ố ạ
có cùng m t ngu n g c tộ ồ ố ổ
tiên
Quan h g a các th t cệ ữ ị ộ
trong b l c là g n bó,ộ ạ ắ
giúp đ nhau.ỡ
chung dòng máu Þ H h pọ ợ thành m t t ch c xã h iộ ổ ứ ộ
ch t ch h n, g n bó h n,ặ ẽ ơ ắ ơ
có t ch c h n. Hình th cổ ứ ơ ứ
t ch c y g i là th t c.ổ ứ ấ ọ ị ộ
GV phân tích b sung dổ ể
nh n m nh khái ni m h pấ ạ ệ ợ tác lao d ng Þ hộ ưởng thụ
b ng nhau c ng d ng.ằ ộ ồ Công vi c lao đ ng hàngệ ộ
đ u và thầ ường xuyên c aủ
th t c là ki m th c ăn đị ộ ế ứ ể nuôi s ng th t c. Lúc b yố ị ộ ấ
gi v i công vi c săn đu iờ ớ ệ ổ
và săn b y các con thú l n,ẫ ớ thú ch y nhanh, con ngạ ườ i không th lao đ ng riêngể ộ
r , bu c h ph i cùng h pẽ ộ ọ ả ợ
s c t o thành m t vòngứ ạ ộ vây, hò hét, ném đá, ném lao, b n cung tên, d n thúắ ồ
ch còn m t con đỉ ộ ườ ng
ch y duy nh t, đó là hạ ấ ố
b y Yêu c u c a côngẫ ầ ủ
vi c và trình đ th i đóệ ộ ờ
bu c ph i h p tác nhi uộ ả ợ ề
người, th m chí c a c thậ ủ ả ị
t c. Vi c tìm ki m th c ănộ ệ ế ứ
không nhi u Khi ăn, hề ọ cùng nhau ăn (k chuy n )ể ệ Qua câu chuy n, GV ch tệ ố
l i: Nguyên t c vàng trongạ ắ
xã h i th t c là c a chung,ộ ị ộ ủ
vi c chung, làm chung,ệ
th m chí là chung m tậ ở ộ nhà. Tuy nhiên đây là m tộ
đ i d ng trong th i kạ ồ ờ ỳ mông mu i, khó khănộ
ng ng trong tư ương lai chúng ta v n có th xâyẫ ể
d ng đ i đ ng trong th iự ạ ồ ờ
đ i văn minh.ạ
th c ăn. R i đứ ồ ược hưở ng
th b ng nhau, công b ng.ụ ằ ằ Trong th t c, con cháu tônị ộ kính ông bà cha m vàẹ
ngượ ạc l i, ông bà cha mẹ
đ u yêu thề ương, chăm lo,
b o đ m nuôi d y t t cả ẩ ạ ấ ả con cháu c a th t c.ủ ị ộ
GV nêu câu h i: Ta bi tỏ ế
đ c đi m c a th t c. D aặ ể ủ ị ộ ự trên hi u bi t đó, hãy:ể ế
Đ nh nghĩa th nào là bị ế ộ
l c?ạ
Nêu đi m gi ng và đi mể ố ể khác gi a b l c và thữ ộ ạ ị
t c?ộ
HS đ c SGK và tr l i.ọ ả ờ
HS khác b sung.ổ + B l c là t p h p m tộ ạ ậ ợ ộ
s th t c, s ng c nh nhau,ố ị ộ ố ạ
có h hàng v i nhau và cóọ ớ chung m t ngu n g c tộ ồ ố ổ tiên
+ Đi m gi ng: Cùng cóể ố
+ Đi m khác: T ch c l nể ổ ứ ớ
h n (g m nhi u th t c).ơ ồ ề ị ộ
M i quan h trong b l cố ệ ộ ạ
là s g n bó, giúp đ nhau,ự ắ ỡ
ch không có quan h h pứ ệ ợ
s c lao đ ng ki m ăn.ứ ộ ế
Ho t đ ng 3:ạ ộ 2. Bu i đ u c a th i đ i kim khíổ ầ ủ ờ ạ
a Quá trình tìm và sử
d ng kim lo i:ụ ạ
GV nêu: T ch conừ ỗ Ho t đ ng nhóm:
ạ ộ Nhóm 1: Tìm m c th iố ờ
7ph
Trang 4N I DUNGỘ
Con người tìm và sử
d ng kim lo i:ụ ạ
+ Kho ng 5.500 năm trả ướ c
đây đ ng đ ồ ỏ
+ Kho ng 4.000 năm trả ướ c
đây đ ng thau.ồ
+ Kho ng 3.000 năm trả ướ c
đây s t.ắ
b. H quệ ả
Năng su t lao đ ng tăngấ ộ
Khai thác thêm đ t đaiấ
tr ng tr tồ ọ
m i.ớ
người bi t ch t o côngế ế ạ
c đá và ngày càng v iụ ả
ti n đ công c g n h n,ế ể ụ ọ ơ
s c h n, s d ng có hi uắ ơ ử ụ ệ
qu h n. Không d ng l iả ơ ừ ạ
tre g mà ngỗ ười ta phát
hi n ra kim lo i, dùng kimệ ạ
lo i đ ch t o đ dùngạ ể ế ạ ồ
và công c lao đ ng. Quáụ ộ trình tìm th y kim lo i sấ ạ ử
d ng nó nh th nào vàụ ư ế
hi u qu c a nó ra sao,ệ ả ủ chia nhóm đ tìm hi u.ể ể
GV có th phân tích vàể
nh n m nh: Con ngấ ạ ườ i tìm th y các kim lo i kimấ ạ khí cách r t xa nhau b iấ ở lúc đó đi u ki n còn r tề ệ ấ khó khăn, vi c phát minhệ
m i v kĩ thu t là đi uớ ề ậ ề không d M c d u conễ ặ ầ
người đã bước sang th iờ
đ i kim khí t 5500 nămạ ừ
trước đây nh ng trongư
su t 1500 năm, kim lo iố ạ (đ ng) còn r t ít, quí nênồ ấ
h m i dùng ch t o thànhọ ớ ế ạ trang s c, vũ khí mà côngứ
c lao đ ng ch y u v nụ ộ ủ ế ẫ
là đ đá, đ g Ph i đ nồ ồ ỗ ả ế
th i k đ s t con ngờ ỳ ố ắ ườ i
m i ch t o ph bi nớ ế ạ ổ ế thành công c lao đ ng.ụ ộ Đây là nguyên nhân c b nơ ả
t o nên m t s bi n đ iạ ộ ự ế ổ
l n lao trong cu c s ngớ ộ ố
c a con ngủ ười:
+ S phát minh ra công cự ụ kim khí đã có ý nghĩa l nớ lao trong cu c s ng laoộ ố
đ ng: Năng su t lao đ ngộ ấ ộ
vượt xa th i đ i đ đá,ờ ạ ồ khai thác nh ng vùng đ tữ ấ đai m i, cày sâu cu c b m,ớ ố ẫ
x g đóng thuy n, x đáẻ ỗ ề ẻ làm lâu đài; và đ c bi tặ ệ quan tr ng là t ch s ngọ ừ ỗ ố
b p bênh, t i ch đ s ngấ ớ ỗ ủ ố
ti n t i con ngế ớ ười làm ra
m t lộ ượng s n ph m th aả ẩ ừ
thường xuyên
gian con người tìm th yấ kim lo i? Vì sao l i cáchạ ạ
xa nhau nh th ?ư ế Nhóm 2: S xu t hi nự ấ ệ công c b ng kim lo i cóụ ằ ạ
ý nghĩa nh th nào đ iư ế ố
v i s n xu t?ớ ả ấ
HS đ c SGK, trao đ iọ ổ
th ng nh t ý ki n Đ iố ấ ế ạ
di n nhóm trình bày Cácệ nhóm khác góp ý Cu iố cùng GV nh n xét và ch tậ ố ý:
+ Quá trình con người tìm
và s d ng kim lo iử ụ ạ kho ng 5500 năm trả ướ c đây, người Tây Á và Ai
C p s d ng đ ng s mậ ử ụ ồ ớ
nh t (đ ng đ ).ấ ồ ỏ Kho ng 4000 năm trả ướ c đây, c dân nhi u n i đãư ở ề ơ
bi t dùng đ ng thau.ế ồ Kho ng 3000 năm trả ướ c đây, c dân Tây Á và Namư châu Âu đã bi t đúc vàế dùng đ s t.ồ ắ
Trang 5N I DUNGỘ
GIAN
Ho t đ ng 4: ạ ộ S xu t hi n t h u và xã h i có giai c p:ự ấ ệ ư ữ ộ ấ
Người l i d ng ch cợ ụ ứ
quy n chi m c a chung Þề ế ủ
t h u xu t hi nư ữ ấ ệ
Gia đình ph h hay giaụ ệ
đình m u h ẫ ệ
Xã h i phân chia giai c pộ ấ
GV g i nh l i quan hợ ớ ạ ệ trong xã h i nguyên th y.ộ ủ Trong xã h i nguyên th y,ộ ủ
s công b ng và bình đ ngự ằ ẳ
là "nguyên t c vàng"ắ
nh ng lúc y, con ngư ấ ườ i trong c ng đ ng d a vàoộ ồ ự nhau vì tình tr ng đ i s ngạ ờ ố còn quá th p. Khi b t đ uấ ắ ầ
có s n ph m th a thì l iả ẩ ừ ạ không có đ đem chia đ uể ề cho m i ngọ ười Chính
lượng s n ph m th aả ẩ ừ
được các thành viên có
ch c ph n nh n qu n lýứ ậ ậ ả
và đem ra dùng chung, sau
l i d ng ch c ph n chi mợ ụ ứ ậ ế
m t ph n s n ph m th aộ ầ ả ẩ ừ khi chi cho các công vi cệ chung
Þ Công xã th t c r ng vị ộ ạ ỡ
đ a con ngư ười bước sang
th i đ i có giai c p đ uờ ạ ấ ầ tiên th i c đ i.ờ ổ ạ
GV nêu câu h i: Vi cỏ ệ chi m s n ph m th a c aế ả ẩ ừ ủ
m t s ngộ ố ười có ch cứ
ph n đã tác đ ng đ n xãậ ộ ế
h i nguyên th y nh thộ ủ ư ế nào?
HS đ c SGK tr l i: ọ ả ờ + Trong xã h i có ngộ ườ i nhi u, ngề ười ít c a c i.ủ ả
C a th a t o c h i choủ ừ ạ ơ ộ
m t s ngộ ố ười dùng thủ
đ ng chi m làm c a riêng.ộ ế ủ
T h u xu t hi n trongư ữ ấ ệ
c ng đ ng bình đ ng,ộ ồ ẳ không có c a c i b t đ uủ ả ắ ầ
b phá v ị ỡ + Trong gia đình cũng thay
đ i, đàn ông làm công vi cổ ệ
n ng, cày b a t o raặ ừ ạ ngu n th c ăn chính vàồ ứ
thường xuyên Þ Gia đình
ph h xu t hi n.ụ ệ ấ ệ + Kh năng lao đ ng c aả ộ ủ
m i gia đình cũng khácỗ nhau.
8ph
C ng c và k t thúc bài h c:ủ ố ế ọ
1. Th nào là th t c, b l c.ế ị ộ ộ ạ
2. Nh ng bi n đ i l n lao c a đ iữ ế ổ ớ ủ ờ
s ng s n xu t quan h xã h iố ả ấ ệ ộ
c a th i đ i kim khí.ủ ờ ạ
3ph
Cho hs chu n b bài m i:ả ị ớ
Tr l i các câu h i:ả ờ ỏ
1. So sánh đi m gi ng ể ố khác nhau c a th t c và b l c.ủ ị ộ ộ ạ
2. Do đâu mà t h u xu tư ữ ấ
hi n? Đi u này đã d n t i s thayệ ề ẫ ớ ự
đ i trong xã h i nh th nào?ổ ộ ư ế
Đ c bài 3:ọ
1 Các qu c gia c đ iố ổ ạ
2. Ý nghĩa c a b c tranhủ ứ hình 1 trang 11, hình 2 trang 12
2ph