TIỂU LUẬN môn THÔNG TIN đối NGOẠI VIỆT NAM đề tài hoạt động quảng bá hình ảnh đất nước qua lĩnh vực văn hoá của nhật bản ra thế giới

- Vì thế, em đã quyết định chọn đề tài “Hoạt động quảng bá hình ảnh đất nước qua lĩnh vực văn hoá của Nhật Bản ra thế giới” làm đề tài tiểu luận kết thúc học kì môn thông tin đối ngoại

HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN

KHOA : _

TIỂU LUẬN MÔN : THÔNG TIN ĐỐI NGOẠI VIỆT NAM

Đề tài : Hoạt động quảng bá hình ảnh đất nước qua lĩnh vực văn hoá của Nhật Bản ra thế

giới.

GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN : THS ĐỖ THỊ HÙNG THUÝ PGS.TS PHẠM MINH SƠN SINH VIÊN : ĐÀO LINH TRANG

MSSV : 2051070043 LỚP : TRUYỀN THÔNG QUỐC TẾ K40

Hà Nội, ngày 18 tháng 06 năm 2021

MỤC LỤC

A MỞ ĐẦU 3

I TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI 3

II MỤC ĐÍCH VÀ NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU 4

III KẾT CẤU ĐỀ TÀI 4

B NỘI DUNG 5

I KHÁI QUÁT CHUNG VỀ VIỆC QUẢNG BÁ HÌNH ẢNH CỦA NHẬT BẢN QUA CÁC HOẠT ĐỘNG VĂN HOÁ RA THẾ GIỚI 5

1 Cơ sở lí luận 5

2 Cơ sở thực tiễn 8

II THỰC TRẠNG VIỆC QUẢNG BÁ HÌNH ẢNH NHẬT BẢN HIỆN NAY 11

1 Cách người Nhật đưa văn hoá nước mình ra cộng đồng quốc tế 11

2 Đánh giá chung về việc quảng bá hình ảnh đất nước ra thế giới qua lĩnh vực văn hoá của Nhật Bản 15

III ĐỀ XUẤT PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP GIÚP VIỆC QUẢNG BÁ HÌNH ẢNH CỦA NHẬT BẢN TẠI VIỆT NAM HIỆU QUẢ HƠN 17

1 Phương hướng quảng bá hình ảnh của Nhật Bản tại Việt Nam 17

2 Một số giải pháp 18

C KẾT LUẬN 19

A MỞ ĐẦU

- Thế giới đã và đang bước vào thời kỳ hội nhập toàn cầu đòi hỏi sự giao lưu và

phụ thuộc mật thiết giữa các quốc gia Nếu một quốc gia muốn mở rộng giao lưu với mọi mặt từ các quốc gia khác, thì quốc gia đó phải biết giữ vững và cũng cố vị trí của mình trên trường quốc tế Bởi vậy, nhu cầu xây dựng thương hiệu, giới thiệu hình ảnh của đất nước ra thế giới đang được coi là một trong những vấn đề trọng tâm nhất để phát triển ngoại giao của các quốc gia

- Việc quảng bá hình ảnh đất nước để phát triển về ngoại giao thường có nhiều

cách và có thể khai thác trên những phương diện như kiến trúc, kinh tế, lịch sử, danh lam thắng cảnh, văn hóa Tuy nhiên, xét một cách khách quan nhất thì việc quảng bá hình ảnh đất nước qua các hoạt động văn hóa vẫn được coi là một trong những phương thức hiệu quả nhất Việc quảng bá này không chỉ góp phần tôn vinh lịch sử, hình ảnh của dân tộc, mà đồng thời còn giúp cho cộng đồng quốc tế hiểu rõ hơn về đất nước đó

- Nhật Bản ngày nay được biết đến là một quốc gia với nền kinh tế hùng mạnh

đứng thứ 3 thế giới Đất nước “Mặt trời mọc” qua những câu chuyện kể đi vào tiềm thức cộng đồng quốc tế là một quốc gia có nhiều thiên tai và không được thiên nhiên ưu ái Văn hoá Nhật Bản từ xa xưa đã mang nhiều nét độc đáo và đặc sắc riêng Với vị trí địa lý đặc biệt khi bao quanh hoàn toàn bởi biển và do các hòn đảo lớn ghép lại với nhau Nhật Bản có những lợi thế về khí hậu cũng như tài nguyên thiên nhiên Tuy nhiên cũng phải hứng chịu nhiều thiên tai như động đất, sóng thần, làm thiệt hại về người và của nghiêm trọng Mặc dù vậy với ý chí kiên cường và tinh thần đoàn kết, người Nhật đã đưa đất nước của mình vươn lên sánh ngang các cường quốc hàng đầu khiến cả thế giới phải ngưỡng mộ

- Vì thế, em đã quyết định chọn đề tài “Hoạt động quảng bá hình ảnh đất nước

qua lĩnh vực văn hoá của Nhật Bản ra thế giới” làm đề tài tiểu luận kết thúc

học kì môn thông tin đối ngoại của mình nhằm mục đích tìm hiểu sâu hơn về việc người Nhật đã và đang đưa văn hoá của nước mình tới gần hơn với cộng đồng quốc tế như thế nào

- Tìm hiểu sâu hơn về cách người Nhật đưa hình ảnh nước mình qua việc quảng

bá văn hoá ra thế giới hiệu quả như thế nào

- Đánh giá về quá trình quảng bá

- Đề xuất phương hướng và giải pháp (có thể) giúp nâng cao hiệu quả quảng bá

hình ảnh của Nhật Bản tới Việt Nam

- Ngoài phần Mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo thì phần nội dung

của bài tiểu luận sẽ gồm 3 phần chính :

Phần I: Khái quát chung về việc quảng bá hình ảnh của Nhật Bản qua các hoạt động văn hoá ra thế giới.

Phần II: Thực trạng việc quảng bá hình ảnh của Nhật Bản hiện nay.

Phần III: Đề xuất phương hướng và giải pháp giúp việc quảng bá hình ảnh của Nhật Bản tại Việt Nam hiệu quả hơn.

B NỘI DUNG

BẢN QUA CÁC HOẠT ĐỘNG VĂN HOÁ RA THẾ GIỚI.

1 Cơ sở lí luận

1.1 Một số khái niệm cơ bản

a Văn hoá

- “Có nhiều định nghĩa khác nhau về văn hóa, mỗi định nghĩa phản ánh một cách

nhìn nhận và đánh giá khác nhau Ngay từ năm 1952, hai nhà nhân loại

học Mỹ là Alfred Kroeber và Clyde Kluckhohn đã từng thống kê có tới 164 định nghĩa khác nhau về văn hóa trong các công trình nổi tiếng thế giới Văn hóa được đề cập đến trong nhiều lĩnh vực nghiên cứu như dân tộc học, nhân loại học (theo cách gọi của Mỹ hoặc dân tộc học hiện đại theo cách gọi

của châu Âu), dân gian học, địa văn hóa học, văn hóa học, xã hội học, và trong mỗi lĩnh vực nghiên cứu đó định nghĩa về văn hóa cũng khác nhau” – theo Wikipedia

- Theo Đại từ điển tiếng Việt của Trung tâm Ngôn ngữ và Văn hóa Việt Nam - Bộ

Giáo dục và đào tạo, do Nguyễn Như Ý chủ biên, Nhà xuất bản Văn hóa – Thông tin, xuất bản năm 1998, thì: "Văn hóa là những giá trị vật chất, tinh thần

do con người sáng tạo ra trong lịch sử"

- Văn hóa dân tộc đều đại diện cho sự khác biệt, độc đáo và đặc sắc của mỗi một

nền dân tộc trên thế giới Chính vì thế, những nét văn hóa đặc trưng ấy là một yếu tố quan trọng góp phần tạo nên một bức tranh đầy màu sắc rực rỡ cho nền văn minh của nhân loại Hiện nay, việc giữ gìn và phát huy những giá trị văn hóa tinh hoa ấy đã và đang được nhiều quốc gia dân tộc coi trọng và thậm chí còn có những giải pháp cụ thể trong quá trình phát triển những giá trị văn hóa tốt đẹp của dân tộc

b Quảng bá hình ảnh

- Theo từ điển Tiếng Việt, quảng bá là một động từ với nghĩa “phổ biến rộng rãi

bằng các phương tiện thông tin” Quảng bá cũng được hiểu là : “Những hoạt động nhằm tạo ra hoặc thúc đẩy lợi ích, lợi nhuận cho một cá nhân, một tổ chức, một sản phẩm.”

- Trong lĩnh vực văn hóa, quảng bá hình ảnh phát huy tối đa các tác dụng và đạt

được những hiệu quả nhất định, trở thành một phần không thể thiếu trong những chính sách phát triển của đất nước Các quốc gia tập trung quảng bá những nét đẹp, đặc sắc của văn hóa nước mình với bạn bè thế giới, để các quốc gia có một sự thấu hiểu, gần gũi nhau hơn

c Quảng bá hình ảnh của một quốc gia.

- Nhận định về hình ảnh quốc gia, ông Hoàng Tuấn Anh, ủy viên BCHTW Đảng,

Bộ trưởng Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch cho rằng: “hình ảnh quốc gia là những hình ảnh liên tưởng của người nước ngoài về quốc gia đó, về chính sách kinh tế, chính trị, đầu tư, đặc tính sản phẩm, bản sắc và tính cách con người của đất nước đó.”

- Giáo sư Marketing nổi tiếng thế giới Philip Kotler, cha đẻ của Marketing hiện

đại cho rằng: “Hình ảnh quốc gia là tổng hợp của niềm tin và những ấn tượng

mà con người thu giữ về một địa danh hay một quốc gia Hình ảnh này thu tóm toàn bộ những thông tin về đất nước cũng như các tổ chức doanh nghiệp thuộc

về đất nước đó Đây chính là sản phẩm của một quá trình chọn lọc những thông tin cần thiết, đặc trưng nhất từ hàng nghìn những thông tin khác về quốc gia đó.”

- Vậy: “Quảng bá hình ảnh quốc gia là hoạt động truyền bá rộng rãi hình ảnh

quốc gia tới một đối tượng nào đó (cá nhân, tổ chức, các quốc gia khác trên thế giới ) Nhằm làm cho đối tượng hiểu rõ hơn về quốc gia đó và đạt được mục đích cụ thể mà chủ thể quảng bá mong muốn.”

d Quảng bá hình ảnh của quốc gia thông qua các hoạt động văn hoá.

- Hoạt động văn hóa của từng quốc gia là rất đa dạng bao gồm tất cả những hoạt

động như tuần lễ văn hóa, giao lưu ca nhạc, phim ảnh, du lịch, lễ hội, triển lãm,

- “Quảng bá hình ảnh quốc gia qua hoạt động văn hóa là phổ biến rộng rãi tới các

quốc gia qua các hoạt động văn hóa để thực hiện nghĩa vụ ngoại giao và phát triển đất nước.”

- Văn hóa là một lĩnh vực được coil à tuyệt vời và phù hợp nhất cho công tác

quản bá hình ảnh quốc gia Thứ nhất, văn hóa là giá trị tinh thần của mỗi quốc gia, nó tạo nên dấu ấn, nét đặc trưng để phân biệt quốc gia này với quốc gia khác Thứ hai, văn hóa quy tụ những giá trị thiêng liêng của dân tộc được gin giữ và lưu truyền từ đời này qua đời khác Cuối cùng, văn hóa là một lĩnh vực lớn bao gồm rất nhiều hoạt động khác ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống của con người

1.2 Tầm quan trọng của hoạt động quảng bá hình ảnh của một quốc gia ra thế giới.

- Từ lâu Nhật Bản đã rất mong muốn thúc đẩy việc quảng bá văn hóa dân gian

đương đại ra bên ngoài Các nhà lãnh đạo Nhật Bản đã tranh luận rất nhiều về vấn đề "quyền lực mềm", một khái niệm hình thành từ cuối những năm 70 chỉ sức mạnh về văn hóa, sản phẩm và địa chính trị của một quốc gia

- Nhật Bản được biết đến là một quốc gia sở hữu kho tàng văn hóa truyền thống

khổng lồ Với họ, văn hóa chính là nền tảng tinh thần, góp phần khẳng định vị thế, nâng cao hình ảnh quốc gia trên trường quốc tế Vì vậy, trong nhiều năm qua, Nhật Bản đã không ngừng nỗ lực quảng bá văn hóa của mình ra khắp thế giới thông qua những sản phẩm điện ảnh, âm nhạc, truyện tranh

- Nhật bản hướng tới việc quảng bá hình ảnh của một quốc gia hòa bình, qua đó,

khẳng định các giá trị văn hóa Nhật Bản sẽ có ích cho các nước khác Tất cả

đều nhằm giúp cho Nhật Bản vươn tới việc đảm nhận vai trò lãnh đạo lớn hơn trong cộng đồng quốc tế Không chỉ vậy, việc gia tăng quyền lực mềm còn được

kỳ vọng có thể mở rộng thị trường, đẩy mạnh xuất khẩu các sản phẩm công nghiệp văn hóa ra nước ngoài, góp phần giúp nền kinh tế Nhật Bản phục hồi và tăng trưởng trở lại

2 Cơ sở thực tiễn

2.1 Giới thiệu về Nhật Bản

a Vị trí địa lí

- Nhật Bản (日本) là một đảo quốc tọa lạc trên Thái Bình Dương, phần lãnh thổ

là một quần đảo núi lửa rộng lớn hình cánh cung được bao xung quanh là biển Quốc đảo Nhật Bản có 5 hòn đảo chính là Honshu, Hokkaido, Okinawa,

Kyushu và Shikoku

- Đất nước Nhật Bản trên bản đồ được chia thành 8 vùng là: Tohoku, Kanto,

Chubu, Kinki, Chugoku, Shikoku, Kyushu và đảo Hokkaido

- Nhật Bản có tất cả 47 tỉnh trong đó tỉnh Hokkaido với diện tích hơn 83 triệu

m2, còn chủ yếu là những tỉnh thành có diện tích nhỏ nhất là tỉnh Kagawa chỉ rộng hơn 1 triệu m2 Đây cũng là điều dễ hiểu do địa hình của Nhật Bản chủ yếu là các hòn đảo lớn nhỏ, diện tích đất liền cực kỳ ít

- Thủ đô của Nhật Bản nằm ở trung tâm vùng Kanto Mật độ dân số lớn nhất đất

nước và dân cư tập trung ở vùng đô thị và các thành phố lớn như: Tokyo,

Nagoya và Osaka

b Thiên nhiên và khí hậu

- Vì nằm ở tiếp xúc của một số mảng kiến tạo, nên Nhật Bản hay có động đất gây

nhiều thiệt hại Động đất ngoài khơi đôi khi gây ra những cơn sóng thần Vùng Hokkaido và các cao nguyên có khí hậu á hàn đới, các quần đảo ở phương

Nam có khí hậu cận nhiệt đới, các nơi khác có khí hậu ôn đới Mùa đông, áp cao lục địa từ Siberi thổi tới khiến cho nhiệt độ không khí xuống thấp;

vùng Thái Bình Dương có hiện tượng foehn - gió khô và mạnh Mùa hè, đôi khi nhiệt độ lên đến trên 30 độ C, các khu vực đô thị có thể lên đến gần 40độ C Không khí mùa hè ở các bồn địa nóng và ẩm Vùng ven Thái Bình Dương hàng năm chịu một số cơn bão lớn

2.2 Hoạt động quảng bá hình ảnh đất nước của Nhật Bản qua các hoạt động văn hoá trong quá khứ và hiện tại.

a Những hoạt động quảng bá văn hóa Nhật trong quá khứ

- Sau chiến tranh thế giới lần thứ 2, Nhật Bản là nước bại trận và phải chịu những

hậu quả vô cùng nặng nề về kinh tế, xã hội Để xóa bỏ hình ảnh của một cường quốc tham chiến, Nhật Bản đã dùng mọi nỗ lực để hướng đến một đất nước thân thiện, thay đổi cái nhìn của bạn bè quốc tế về người Nhật và nước Nhật Chính sách đầu tiên trong hoạt động quảng bá văn hóa Nhật là việc Nhật Bản gia nhập tổ chức UNESCO năm 1951 Củng cố văn hóa truyền thống trong nước, Chính phủ Nhật Bản bắt đầu đẩy mạnh quảng bá nền văn hóa này ra nước ngoài, trong đó đặc biệt chú trọng đến văn hóa truyền thống như trà đạo,

Ikebana (Nghệ thuật cắm hoa) Những tờ rơi, tài liệu quảng cáo về Nhật Bản trong thời kì này thường in những hình ảnh nổi bật, tượng trưng cho đất nước Nhật Bản như núi Phú Sỹ, hoa anh đào…nhằm khơi gợi sự thân thiện của Nhật Bản và thu hút sự chú ý của công chúng về một nước Nhật với cảnh sắc thiên nhiên tươi đẹp, thanh bình Cũng trong giai đoạn này, Bộ Ngoại giao Nhật thường phát lịch Ikebana cho người dân và các tổ chức nước ngoài Mọi nỗ lực trong hoạt động quảng bá văn hóa thời kì này của Nhật Bản nhằm khẳng định: Nhật Bản là một quốc gia tươi đẹp và xua đi nỗi ám ảnh của con người về một nước Nhật phát xít trong chiến tranh

- Từ những năm 1960, sau sự thành công của Thế vận hội Tokyo năm 1964, hoạt

động quảng bá văn hóa của Nhật Bản đã có sự chuyển hướng: Từ quảng bá về một nước Nhật thân thiện, hòa bình sang một nước Nhật với nền kinh tế tiên tiến và phát triển Nền kinh tế Nhật trong giai đoạn này gặp phải vô vàn khó khăn từ các thị trường quốc tế Hàng hóa Nhật bị cáo buộc làm rối loạn thị trường, Nhật bán phá giá hàng hóa….Để chống lại những chỉ trích đó, Nhật Bản tiếp tục đẩy mạnh chính sách quảng bá văn hóa nhằm xóa đi những hình ảnh tiêu cực về nền kinh tế nước nhà

- Cụ thể là trong thời kì này, Nhật Bản hướng đến quảng bá văn hóa Nhật với

những nét mới, để chứng minh Nhật Bản như một thành viên tích cực của cộng đồng thế giới Nhật Bản đã mở rộng phạm vi ảnh hưởng bằng việc xây dựng các văn phòng và trung tâm văn hóa Nhật Bản ở các nước Ví dụ như thành lập Hiệp hội tiếng Nhật cho người nước ngoài năm 1962, kí kết thỏa thuận trao đổi văn hóa với Nam Tư (1969) và Trung Quốc (1979), đẩy mạnh quảng bá thêm những nét văn hóa truyền thống là Kabuki và Noh Vào năm 1972, Quỹ Giao lưu văn hóa quốc tế Nhật Bản được thành lập với nguồn vốn 20 tỷ yên, sau tăng lên 50 tỷ yên

- Với sự phát triển hưng thịnh của nền kinh tế, trong những giai đoạn sau năm

1980, Nhật Bản tiếp tục khẳng định quảng bá văn hóa là một trong 3 trụ cột chính trong chính sách ngoại giao của Nhật Bản Trong thời kì này, Nhật Bản trở thành quốc gia đứng đầu trong việc đóng góp cho các hoạt động gìn giữ hòa bình Khái niệm “Hợp tác văn hóa” bắt đầu đóng góp một phần quan trọng trong ngoại giao của Nhật Bản “Hợp tác văn hóa” bao gồm các hoạt động như

hỗ trợ quản lí nghệ thuật, hỗ trợ các quốc gia khác phát triển nghệ thuật biểu diễn sân khấu, hộ trợ các thiết bị sân khấu như âm thanh, ánh sáng… Có thể nói nền kinh tế phát triển đã tạo điều kiện rất lớn cho Nhật Bản thực hiện những hoạt động này Nhật Bản cũng tạo một quỹ đặc biệt trong UNESCO trong

những năm 1990 với mục đích bảo tồn các di sản văn hóa cho những nước đang phát triển

- Bên cạnh đó, để giảm bớt những mối lo ngại của các nước Âu Mỹ về sự đe dọa

của nền kinh tế Nhật, Chính phủ Nhật Bản đã sự dụng ngoại giao công chúng như một ước vọng về sự hình thành quan hệ đối tác của Nhật bản với cộng đồng quốc tế Mong muốn này dẫn đến việc Nhật Bản thành lập Trung tâm Đối tác toàn cầu (CGP) năm 1992 để thúc đẩy việc giao lưu văn hóa Nhật Bản với các nước phát triển, cụ thể là Hoa Kỳ

b Quảng bá hình ảnh của Nhật Bản trong thời kì mới

- Trong quá khứ, Nhật Bản đã không ngừng nỗ lực trong hoạt động quảng bá văn

hóa nhằm nâng cao hiểu biết đề đất nước, con người Nhật, xua đi ác cảm về nước Nhật trong chiến tranh, đẩy mạnh các hoạt động hỗ trợ, giao lưu văn hóa với các nước trên thế giới Trong thời kì mới, Nhật Bản vẫn duy trì hoạt động này dưới nhiều hình thức khác nhau, vừa nhằm mục đích thúc đẩy nội bộ văn hóa Nhật Bản, vừa tăng cường đem văn hóa Nhật ra nhiều nước khác

- Những công cụ quảng bá văn hóa của Nhật Bản trong thời kì mới vô cùng da

dạng, từ quảng bá văn hóa qua âm nhạc, điện ảnh, đến quảng bá thông qua du lịch, giáo dục…

NAY.

1 Cách người Nhật đưa văn hoá nước mình ra cộng đồng quốc tế

1.1Quảng bá hình ảnh Nhật Bản qua phim ảnh, âm nhạc

- Nhật Bản được biết đến là một quốc gia sở hữu kho tàng văn hóa truyền thống

khổng lồ Với họ, văn hóa chính là nền tảng tinh thần, góp phần khẳng định vị thế, nâng cao hình ảnh quốc gia trên trường quốc tế Trong nhiều năm qua, Nhật