Vận dụng kiến thức liên môn vào dạy tiết 22 bài 13 quyền được bảo vệ và chăm sóc và giáo dục của trẻ em Việt Nam lớp 7 TH&THCS Đông Khê

Sáng kiến kinh nghiệm vận dụng kiến thức liên môn vào dạy tiết 22 bài 13 quyền được bảo vệ và chăm sóc và giáo dục của trẻ em Việt Nam lớp 7 TH&THCS Đông Khê Sáng kiến kinh nghiệm vận dụng kiến thức liên môn vào dạy tiết 22 bài 13 quyền được bảo vệ và chăm sóc và giáo dục của trẻ em Việt Nam lớp 7 TH&THCS Đông Khê giáo án bài giảng Giáo án bài giảng hay,sáng kiến trong quá trình dạy học của giáo viên Giáo viên lâu năm

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HểA

phòng gd & đt huyện đông sơn

sáng kiến kinh nghiệm

KINH NGHIỆM VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIấN MễN VÀO DẠY TIẾT 22 BÀI 13: "QUYỀN ĐƯỢC BẢO VỆ CHĂM SểC

VÀ GIÁO DỤC CỦA TRẺ EM VIỆT NAM" MễN GDCD

LỚP 7 TRƯỜNG TH&THCS ĐễNG KHấ

Người thực hiện: Lờ Thị Nhung Đơn vị cụng tỏc: Trường TH&THCS Đụng Khờ Chức vụ : Giỏo viờn

Skkn thuộc mụn: Giỏo dục cụng dõn

THANH HÓA NĂM 2018

Môc lôc.

a Xác định nội dung bài học và những kiến thức cần tích hợp 4

b Xác định kiến thức liên môn cần tích hợp 4

2.4 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo dục,

1 Mở đầu

1.1 Lí do chọn đề tài.

Mụn Giỏo dục cụng dõn ( GDCD) cú nội dung thiết thực với cuộc sốngthực tiễn của học sinh, của gia đỡnh, và cỏc sự kiện trong đời sống đạo đức, phỏpluật của địa phương, đất nước, xó hội và mụi trường sống; đồng thời cú mốiquan hệ chặt chẽ với cỏc mụn khoa học khỏc như Ngữ văn, Âm nhạc, Sinh học,Lịch sử, Cụng nghệ…Vỡ thế, dạy học tớch hợp bộ mụn Giỏo dục cụng dõn( GDCD) với cỏc mụn học khỏc là một tất yếu gúp phần nõng cao chất lượngdạy học, kớch thớch học sinh phỏt triển tư duy phõn tớch, tổng hợp nhằm đạt đượckết quả cao nhất trong thực hiện mục tiờu dạy học

Là giỏo viờn trực tiếp giảng dạy mụn giỏo dục cụng dõn cấp THCS, tụiluụn trăn trở về vấn đề tớch hợp như thế nào để giờ học sinh động, khụng khụkhan giỏo điều, và thực tế giảng dạy của bản thõn tụi đó rỳt ra cho mỡnh bài họccần biết tớch hợp vận dụng kiến thức liờn mụn vào từng tiết dạy để năng cao chấtlượng giảng dạy bộ mụn núi riờng và gúp phần nõng cao chất lượng giỏo dục núi

chung trong nhà trường.Vỡ vậy, tụi chọ đề tài: “ Kinh nghiệm dạy học tớch hợp, vận dụng kiến thức liờn mụn vào dạy để dạy tiết 22 bài 13: “Quyền được bảo

vệ, chăm súc và giỏo dục của trẻ em Việt Nam” mụn GCDC Lớp 7.

1.2 Mục đích nghiên cứu.

Nghiờn cứu đề tài nhằm mục đớch giỳp học sinh phỏt huy sự suy nghĩ tớchcực, tư duy sỏng tạo và tư duy lụ gic khi vận dụng được kiến thức của nhiềumụn học khỏc nhau để học sinh được bổn phận của trẻ em trong gia đỡnh, nhàtrường và xó hội, trỏch nhiệm của gia đỡnh, Nhà nước và xó hội trong việc chămsúc và giỏo dục trẻ em, đồng thời nhận biết được cỏc hành vi vi phạm quyền trẻ

em Biết xử lớ cỏc tỡnh huống cụ thể cú liờn quan đến quyền và bổn phận của trẻ em Biếtthực hiện tốt quyền và bổn phận của trẻ em; đồng thời biết nhắc nhở bạn bố cựngthực hiện Cú ý thức bảo vệ quyền của mỡnh và tụn trọng quyền của bạn bố trongcuộc sống hằng ngày.[1]

1.3 Đối tượng nghiờn cứu.

- Học sinh Trường TH&THCS Đụng Khờ; Khối lớp: 7

- Số lượng: 45 học sinh ( 2 lớp)

1.4 Ph¬ng ph¸p nghiªn cøu

- Phương pháp khái quát hóa các kinh nghiệm giảng dạy: Phương phápnày được thực hiện thông qua công tác dự giờ, thăm lớp, học hỏi kinh nghiệm từcác đồng nghiệp (Đặc biệt trong các giờ dạy thao giảng, các buổi sinh hoạtchuyên môn, các đợt chuyên đề )

- Phương pháp điều tra đánh giá: điều tra những số liệu cụ thể có liênquan đến nội dung bài giảng; điều tra sau khi thực hiện giáo án thực nghiệm,thông qua giờ kiểm tra ở lớp và kết quả bộ môn cuối năm học

- Phương pháp nghiên cứu tình hình thực tiễn về thực hiện quyền bảo vệ,chăm sóc và giáo dục của trẻ em Việt Nam trong đời sống hằng ngày.[4]

Ở mục 1; 1.1 Đoạn: môn GDCD có nội dung thiết thực Lớp 7 do tác giả tự viết; đoạn tiếp theo1.2:” Nghiên cứu đề tài nhằm mục đích cuộc sống hằng ngày” tác giả TKTL số 1.

Trên cơ sở đó bằng phương pháp phân tích, đánh giá, so sánh, đối chiếu,khái quát và xử lí tình huống thực tế để rút ra những kinh nghiệm bổ ích khinghiên cứu đề tài [4]

1.5 Những điểm mới của sáng kiến kinh nghiệm.

Thứ nhất: Đề tài chưa có cá nhân, tập thể nào nghiên cứu

Thứ hai: Đề tài lựa chọn cập nhật được những vấn đề nóng bỏng, tìnhhuống mới nhất xảy ra trong đời sống xã hội hiện nay về quyền được bảo vệ,chăm sóc và giáo dục của trẻ em, từ đó liên hệ để học sinh đưa ra cách giảiquyết tối ưu nhất

Thứ ba: Đề tài đưa ra một số giải pháp thiết thực giúp học sinh biết liên hệquyền được bảo vệ, chăm sóc và giáo dục của trẻ em ở gia đình, nhà trường, xãhội

Thứ tư: Bằng phương pháp tích hợp các môn học, đề tài linh hoạt vậndụng các môn học khác để làm sáng tỏ nội dung bài học, từ đó giúp giáo viênđạt được kết quả cao trong thực hiện mục tiêu bài học

2 Nội dung Sáng kiến kinh nghiệm.

2.1 C¬ së lÝ luËn.

Dạy học tích hợp là quan niệm hiện đại trong đổi mới phương pháp dạy họcgóp phần nâng cao chất lượng dạy học, phát huy tính tích cực, chủ động trong dạy vàhọc Bản thân kiến thức môn GDCD có mối liên hệ với các môn học khác, vì thế dạyhọc tích hợp khiến bài giảng trở nên sinh động, sâu sắc hơn, cả giáo viên và học sinhchủ động liên hệ những tri thức sâu rộng của các môn khoa học khác để làm sáng tỏnội dung của môn GDCD Từ đó phát huy khả năng tìm tòi, tư duy sáng tạo, liên hệ,liên tưởng đến những vấn đề liên quan đến bài học Qua các bài học có tích hợp, dầndần hình thành thói quen tư duy, lập luận logic tức trước một vấn đề đòi hỏi học sinhphải đặt nó trong một mối liên hệ biện chứng để nhận thức và vận dụng tri thức mônhọc đạt hiệu quả cao.[4]

2.2 Thùc tr¹ng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm.

Dạy học tích hợp là quan điểm dạy học hiện đại, còn là vấn đề mới Đối vớinhiều giáo viên kinh nghiệm tích hợp chưa cao, kết qủa của dạy học tích hợp chưamang lại hiệu quả Thực tế nhiều giáo viên đã đưa phương pháp dạy học tích hợp

vào giảng dạy nhưng còn mang tính chất “ôm đồm”, cứ thấy vấn đề gì liên quan

đến nội dung bài học là đưa vào, chưa có sàng lọc dẫn đến bài học như một

“ nồi lẩu thập cẩm” khiến kiến thức nội dung bài học hỗn độn, vì thế mục tiêu bàihọc không đạt được kết quả cao.[5]

Bản thân tôi trực tiếp giảng dạy môn GDCD ở Trường TH &THCS ĐôngKhê, thấy rõ việc dạy học không sử dụng phương pháp tích hợp hoặc có tích hợpnhưng qua loa hình thức, phong trào sẽ không mang lại hiệu quả thậm chí còn phảntác dụng dẫn đến học sinh nhận thức một cách mờ nhạt nội dung bài học

Trước khi thực hiện đề tài, tôi tiến hành khảo sát hứng thú học tập của họcsinh bằng cách: Trắc nghiệm tìm hiểu sự hứng thú môn học khi chưa áp dụngphương pháp tích hợp Tôi tiến hành khảo sát ở lớp 7B(10 em), năm học 2017-

2018 Tôi đặt câu hỏi: Trong các môn học ở nhà Trường THCS, em thích họcmôn nào nhất? Vì sao?

? Vì sao em không yêu thích học môn GDCD?

Thểdục

GDCD

em Việt Nam” môn GCDC Lớp 7

2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề.

a Xác định nội dung bài học và những kiến thức cần tích hợp bao gồm:

Nêu được bổn phận của trẻ em trong gia đình, nhà trường và xã hội Nêuđược trách nhiệm của gia đình, Nhà nước và xã hội trong việc chăm sóc và giáodục trẻ em Nhận biết được các hành vi vi phạm quyền trẻ em

Biết xử lí các tình huống cụ thể có liên quan đến quyền và bổn phận của trẻ em Biết thực hiện tốt quyền và bổn phận của trẻ em; đồng thời biết nhắc nhởbạn bè cùng thực hiện [4]

b Xác định kiến thức liên môn cần tích hợp.

Trong quá trình giảng dạy tôi thấy rằng việc kết hợp kiến thức liên mônhọc để giải quyết một vấn đề nào đó trong một môn học là việc làm hết sức cầnthiết Điều đó đòi hỏi người giáo viên bộ môn không chỉ nắm chắc kiến thứcmôn mình dạy mà còn phải không ngừng trau dồi, bổ sung kiến thức các mônhọc khác để tổ chức, hướng dẫn các em giải quyết các tình huống, các vấn đề đặt

ra trong môn học một cách nhanh nhất, hiệu quả nhất Tích hợp trong giảng dạy

sẽ giúp học sinh phát huy sự tư duy, sáng tạo trong học tập và ứng dụng vàothực tiễn đời sống Qua kinh nghiệm tôi đã sàng lọc những kiến thức của cácmôn khoa học khác phù hợp với nội dung của bài học để tích hợp như sau:

+ Môn Ngữ văn: Tiết 10 Bài: ca dao – dân ca: Những câu hát về tình cảm gia đình Tiết 17 Văn bản: Sông núi nước Nam ( Lí thường Kiệt)- Tinh thần yêu nước của nhân dân ta( Hồ Chí Minh)Ngữ văn 7.

Học sinh sẽ hiểu được trẻ em có quyền được bảo vệ, chăm sóc và giáodục Bảo vệ quyền lợi, chăm lo đến sự phát triển của trẻ em là một vấn đề quantrọng, cấp bách và có ý nghĩa quan trọng Điều này được thể hiện rất rõ trong cadao, dân ca và một số tác phẩm văn học

+ Môn Lịch sử: Chương 4 Bài 24 Tiết 27,28: Cuộc đấu tranh xây dựng chính quyền dân chủ nhân dân( 1945-1946) Lớp 9

Sau tiết học các em sẽ hiểu được truyền thống yêu nước của dân tộc ta đã

có từ lâu đời và sự ra đời của Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ ngĩa Việt Nam,chính quyền về tay nhân dân - quyền làm chủ của nhân dân Trẻ em có quyềnđược khai sinh và có quốc tịch Truyền thống yêu nước của dân tộc Việt Nam

+ Môn Âm nhạc: Tuyển chọn 100 bài hát thiếu Nhi

Sau tiết học các em sẽ hiểu thêm và biết trân trọng những quyền lợi màcác em được hưởng, qua một số bài hát, để mỗi khi nghe những bài hát đó các

em sẽ biết trân trọng những giá trị mà âm nhạc mang lại cho đời sống con người

c Xác định phương pháp dạy học phù hợp.

Thực tế có những giờ dạy tích hợp giáo viên chỉ đưa hàng loạt kiến thứccủa các môn khoa học khác vào bài giảng mà quên đi việc kết hợp linh hoạt các

phương pháp dạy học Để đạt hiệu quả cao trong quá trình dạy học giáo viên cầnxác định những phương pháp dạy học phù hợp nội dung bài học, kiến thức cácmôn học tích hợp Với bài tôi kết hợp linh hoạt các phương pháp và kĩ thuật dạyhọc tích cực như phương pháp đàm thoại, nêu vấn đề, thảo luận nhóm, tổ chứctrò chơi…kĩ thuật WKL, Sơ đồ tư duy Từ đó làm cho giờ học trở nên sinh động,kích thích tư duy chủ động, tích cực của học sinh.[4]

d Giáo án minh họa:

TIÊT 22 BÀI 13: QUYỀN ĐƯỢC BẢO VỆ, CHĂM SÓC VÀ GIÁO DỤC TRẺ EM VIỆT NAM ( TIẾP)

I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT

1 Kiến thức

- Nêu được bổn phận của trẻ em trong gia đình, nhà trường và xã hội

- Nêu được trách nhiệm của gia đình, Nhà nước và xã hội trong việc chăm sóc

và giáo dục trẻ em

2 Kĩ năng

- Nhận biết được các hành vi vi phạm quyền trẻ em

- Biết xử lí các tình huống cụ thể có liên quan đến quyền và bổn phận của trẻ em

- Biết thực hiện tốt quyền và bổn phận của trẻ em; đồng thời biết nhắc nhở bạn

bè cùng thực hiện

3.Thái độ:

Có ý thức bảo vệ quyền của mình và tôn trọng quyền của trẻ em.[1]

Ở mục 1.4;2.1;2.2 tác giả tham khảo tài liệu số 4; mục 2.3,a,b,c tác giả tham khảo tài liệu số 5, số 6

II CÁC KĨ NĂNG CƠ BẢN ĐƯỢC GIÁO DỤC TRONG BÀI

- Kĩ năng tìm kiếm và xử lí thông tin Kĩ năng tư duy sáng tạo

- Kĩ năng tư duy phê phán Kĩ năng giải quyết vấn đề

III PHƯƠNG PHÁP - KĨ THUẬT DẠY HỌC

- Phương pháp: động não, dạy học nhóm, trò chơi, giải quyết tình huống, trải

nghiệm và khám phá

- Kĩ thuật dạy học bản đồ tư duy, chia nhúm, giao nhiệm vụ, đặt cõu hỏi.

IV TÀI LIỆU VÀ PHƯƠNG TIỆN

- Hướng dẫn thực hiện chuẩn kiến thức kĩ năng mụn GDCD THCS

- Mỏy chiếu, bỳt dạ, phiếu học tập.

- Những tỡnh huống cú liờn quan đến vấn đề thực tế

quy định trong Luật Bảo vệ,

chăm sóc và giáo dục trẻ em

- Phơng pháp: Dùng trực quan

sinh động kết hợp đàm thoại

- Cách tiến hành:

GV tổ chức cho HS quan sát

tranh và trả lời câu hỏi:

?) Hãy mô tả bức tranh em vừa

quan sát và cho biết bức tranh

liên quan đến quyền gì của

trẻ em?

Chiếu silde1: Quan sỏt tranh nờu nội dung

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG CẦN ĐẠT

Hoạt động 1: Tỡm hiểu bổn phận của

trẻ em

Mục tiêu: HS biết đợc bổn phận

của trẻ em trong gia đình, nhà

trờng và xã hội

- Cách tiến hành: GV tổ chức

cho HS thảo luận nhóm nhỏ

Chiếu silde 2: Bài tập tỡnh huống: Sinh ra

trong một gia đỡnh nghốo đụng con, bố mẹ

Tỳ phải làm lụng vất vả sớm khuya, chắt

chiu từng đồng để cho anh em Tỳ được đi

2 Bổn phận của trẻ em.

học cùng các bạn Nhưng do đua đòi ham

chơi, Tú đã nhiều lần bỏ học để đi chơi với

những bạn xấu Kết quả học tập ngày càng

kém Có lần bị bố mắng, Tú bỏ đi cả đêm

không về nhà Cuối năm học, Tú không đủ

điểm để lên lớp và phải học lại.[3]

? Hãy nêu nhận xét của em về việc làm

sai của bạn Tú

? Theo em, Tú đã không làm tròn quyền

và bổn phận nào của trẻ em?

? Nếu em là Tú em sẽ làm gì khi sinh ra

trong một gia đình như vậy?

? Qua bài tập em hãy nêu bổn phận của

trẻ em đối với gia đình?

? Kể những việc làm của em đối với gia đình?

GV tích hợp: Văn bản Ca dao, dân ca.

Những câu hát về tình cảm gia đình

( Ngữ văn 7)

? Em hãy đọc những câu ca dao nội dung

bổn phận của con cái đối với gia đình?

“ Công cha như núi ngất trời,

Nghĩa mẹ như nước ở ngoài biển Đông

Núi cao biển rộng mênh mông

Cù lao chín chữ ghi lòng con ơi!”

Hay: “Ngó lên nuộc lạt mái nhà

Bao nhiêu nuộc lạt nhớ ông bà bấy nhiêu”

Chiếu silde 3: Bài tập tình huống: Nam

là một học sinh lười học và ham chơi

Trong lớp, Nam hay nói chuyện riêng,

không chú ý nghe giảng, thỉnh thoảng còn

- Đối với gia đình: Yêu quý, kính

trọng, hiếu thảo với ông bà, cha

mẹ, giúp đỡ gia đình làm nhữngviệc vừa sức mình

trốn tiết Thầy cô giáo, cha mẹ và các bạn

khuyên nhủ nhiều mà Nam vẫn không

sửa được Nam ngày càng vô lễ với thầy

cô giáo, hay cãi lộn, đánh nhau với bạn

bè Bây giờ, trong mắt mọi người, Nam là

một học sinh hư.[3]

? Theo em, vì sao Nam trở thành một học

sinh hư ? Nam đã không thực hiện được

bổn phận gì của trẻ em?

? Nếu là bạn của Nam em sẽ làm gì?

? Em hãy cho biết trẻ em có bổn phận

như thế nào đối với nhà trường?

? Bản thân em đã thực hiện bổn phận của

mình đối với nhà trường như thế nào?

? Kể một số tấm gương học tập tốt mà em

biết? ( ở trường, lớp)

Chiếu silde 4: Hình ảnh tấm gương

học sinh Việt Nam t hi Olympic Toán

Nguyễn Lê Cẩm Hiền nữ kì thủ cờ vua

[8]

- Đối với nhà trường: Chăm chỉ

học tập, kính trọng thầy cô giáo,đoàn kết với bạn bè

Chiếu silde 4:

Việt Nam đoạt 4 huy chương vàng Olympic Toán quốc tế 2017 tại Brazil

Cô bé 8 tuổi Nguyễn Lê Cẩm Hiền khiến làng thể thao Việt Nam ngỡ ngàng khixuất sắc giành chức vô địch thế giới lứa tuổi U8 diễn ra tại Hy Lạp hồi đầutháng 11 /2017vừa qua Trước đó, Cẩm Hiền đã đoạt 1 HCB giải trẻ châu Á, 1

HCV đồng đội, 1 HCĐ cá nhân ở giải trẻ Đông Nam Á

Chiếu silde 5: Hình ảnh Trung Quốc đặt giàn khoan 981[8]

Ngày 2/5/2014, Trung Quốc ngang nhiên kéo giàn khoan Hải Dương 981 tới vị trí cách đảo Tri Tôn thuộc quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam 17 hải lý

về phía nam, cách đảo Lý Sơn (tỉnh Quảng Ngãi, Việt Nam) khoảng 120 hải lý

về phía đông

U23 Việt Nam đã có chiến thắng quật khởi để giành quyền vào chơi trận chungkết U23 châu Á 2018 Sự phi thường của các cầu thủ khiến 90 triệu dân

Việt Nam vỡ òa trong sung sướng.[8]

? Nội dung các bức tranh nói lên điều gì?

? Em có thái độ như thế nào trước

việc làm của Trung Quốc?

? Qua tìm hiểu nội dung trên, em hãy

nêu bổn phận của em đối với xã hội?

Chiếu silde 6: Hình ảnh anh hùng

dân tộc: Lê Lợi Nguyễn Viết Xuân.

GV tích hợp: Lịch sử.

? Kể tên các vị anh hùng dân tộc mà

em biết?

GV tích hợp: Văn học Tinh thần

yêu nước của nhân dân ta- Hồ Chí

Minh Văn bản: Sông núi nước

Nam- Lí Thường Kiệt ( Ngữ văn 7

? Đọc bài thơ, đoạn văn thể hiện tinh

thần yêu nước của dân tộc ta?

“ Sông núi nước Nam vua Nam ở

Vằng vặc sách trời chia xứ sở

Giặc dữ cớ sao phạm đến đây

Chúng mày nhất định phải tan vỡ”

Đối với xã hội

- Yêu quê hương, đất nước, yêuđồng bào, có ý thức xây dựng Tổquốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa vàđoàn kết quốc tế

Ở mục d giáo án minh họa phần 2 hình thành kiến thức, bài tập tình huống, tác giả TKTL số 2,số3

Chiếu silde 6:

Anh hùng dân tộc Lê Lợi Anh hùng Nguyễn Viết Xuân

GV: Tích hợp tư tưởng, đạo đức,

phong cách Hồ Chí Minh.[7]

?Ngày khai trường đầu tiên ở Nước

Việt Nam Dân chủ Cộng hòa bác Hồ

đã viết thư chúc mừng và trông mong

chờ đợi ở các em điều gì?

HS: Non sông Việt Nam có trở nên

tươi đẹp hay không, dân tộc Việt Nam

có bước tới đài vinh quang để sánh

vai với các cường quốc năm châu

được hay không, chính là nhờ một

phần lớn ở công học tập của các em

Chiếu silde 7 Bài tập tình huống

Bình nhặt được một túi xách nhỏ

trong đó có tiền, một giấy chứng minh

nhân dân mang tên Nguyễn Văn Hà

và các giấy tờ khác Do đánh mất tiền

đóng học phí, Bình đã vứt giấy chứng