BÁO CÁO CUỐI KỲ THÍ NGHIỆM MÔN NGUYÊN PHỤ LIỆU MAY

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT TP HCM BÁO CÁO CUỐI KỲ THÍ NGHIỆM MÔN NGUYÊN PHỤ LIỆU MAY GVHD SVTH TS Nguyễn Tuấn Anh Lê Thị Thùy Linh Võ Kim Châu Cao Thị Hồng Diệu Trần Ngọc H.

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT TP.HCM

BÁO CÁO CUỐI KỲ THÍ NGHIỆM MÔN NGUYÊN PHỤ LIỆU MAY

TS Nguyễn Tuấn Anh Lê Thị Thùy Linh

Võ Kim Châu Cao Thị Hồng Diệu Trần Ngọc Huyên Trần Thúy Hiền

MỤC LỤC

MỤC LỤC ……… 2

THÍ NGHIỆM 1: XÁC ĐỊNH KIỂU DỆT……… 4

1 Mục đích thí nghiệm… ………4

2 Khái niệm ……… ……… 4

3 Phương pháp xác định kiểu dệt……… 4

4 Chuẩn bị thí nghiệm………4

5 Kết quả thí nghiệm……… 5

6 Kết luận ……… 6

THÍ NGHIỆM 2: XÁC ĐỊNH MẬT ĐỘ SỢI……….7

1 Mục đích thí nghiệm… ………7

2 Khái niệm ……… ……… 7

3 Phương pháp xác định mật độ sợi……… 7

4 Chuẩn bị thí nghiệm………7

5 Kết quả thí nghiệm……… 8

6 Kết luận ……… 8

THÍ NGHIỆM 3: XÁC ĐỊNH KHỐI LƯỢNG RIÊNG CỦA VẢI………9

1 Mục đích thí nghiệm… ………9

2 Khái niệm ……… ……… 9

3 Phương pháp xác định khối lượng riêng của vải.……… 9

4 Chuẩn bị thí nghiệm……… 11

5 Kết quả thí nghiệm………11

6 Kết luận ………12

5 Kết quả thí nghiệm………15

6 Kết luận ………15

THÍ NGHIỆM 5: XÁC ĐỊNH ĐỘ BỀN ĐỨT VÀ ĐỘ GIÃN CỦA SƠI……….16

1 Mục đích thí nghiệm… ……… 16

2 Khái niệm ……… ……….16

3 Phương pháp xác định độ bền đứt và độ giãn của sợi……… 16

4 Chuẩn bị thí nghiệm……… 17

5 Kết quả thí nghiệm………17

6 Kết luận ………17

THÍ NGHIỆM 6: XÁC ĐỊNH ĐỘ CO……… ………19

1 Mục đích thí nghiệm… ……… 19

2 Khái niệm ……… ……….19

3 Phương pháp xác định độ co……….19

4 Chuẩn bị thí nghiệm……… 20

5 Kết quả thí nghiệm………20

6 Kết luận ………22

THÍ NGHIỆM 7: XÁC ĐỊNH ĐỘ MỀM RŨ CỦA VẢI ……….23

1 Mục đích thí nghiệm… ……… 23

2 Khái niệm ……… ……….23

3 Phương pháp xác định độ mềm rũ của vải……….23

4 Chuẩn bị thí nghiệm……… 24

5 Kết quả thí nghiệm………24

6 Kết luận ………24

Ngày thí nghiệm: 6/7/2020 Nhóm thực hiện: 12

THÍ NGHIỆM 1: XÁC ĐỊNH KIỂU DỆT

1 Mục đích thí nghiệm

Xác định kiểu dệt của 5 loại vải khác nhau ( Kiểu dệt khác nhau)

2 Khái niệm

• Khái niệm kiểu dệt thoi

Kiểu dệt thoi là sản phẩm được tạo thành do hai hệ sợi đan thẳng góc với nhau

• Khái niệm kiểu dệt kim

Kiểu dệt kim là sản phẩm được tạo ra từ một hoặc nhiều sợi uốn thành vòng móc nối nhau theo cột (đan dọc) hay theo hàng (đan ngang)

3 Phương pháp xác định kiểu dệt

− Cắt 6 mẫu vải ( 2cm x 2cm) có kiểu dệt khác nhau

− Dùng tăm gáy từng sợi để xác định vị trí điểm nổi

− Dùng máy ảnh ( có độ phân giải cao) chụp bề mặt vải, phóng to trên máy

tính và đánh dấu vào các vị trí điểm nổi

− Dùng kính lúp để xem và đánh dấu kiểu dệt

− Xác định lại kiểu dệt và đánh giá tính chất của kiểu dệt

4 Chuẩn bị thí nghiệm

− 5 mẫu vải kích thước 2cm×2cm có kiểu dệt khác nhau

− Dụng cụ: Kéo cắt vải, bút bi, thước, máy ảnh, giấy A4, kính lúp

Ở vải dệt thoi, sợi luôn thẳng và chạy song song hai chiều dọc hoặc ngang.Còn

ở vải dệt kim, các sợi được uốn theo đường cong chạy thành các vòng đối xứng ở trên và dưới , nhờ các đường uốn cong này mà có thể kéo vải theo các chiều hướng khác nhau một cách dễ dàng mà không sợ bị rách Do đó, vải có tính đàn hồi cao hơn vải dệt thoi Chính vì thế loại vải này luôn được ưa chuộng nhiều hơn trong quá trình sản xuất quần áo

Ngày thí nghiệm: 6/7/2020 Nhóm thực hiện: 12

THÍ NGHIỆM 2: XÁC ĐỊNH MẬT ĐỘ SỢI

1 Mục đích thí nghiệm

Xác định số lượng sợi trên một inch vải theo hướng dọc và hướng ngang

2 Khái niệm

• Khái niệm mật độ sợi

Mật độ sợi (Threads per Inch) theo sợi dọc hoặc sợi ngang được xác định

bằng số sợi dọc hoặc số sợi ngang phân bố trên một đơn vị độ dài (ví dụ 1 inch)

− Mật độ sợi dọc và sợi ngang có thể bằng nhau hoặc khác nhau

− Mật độ sợi càng lớn vải càng nặng, càng bền chắc nhưng kém thông thoáng, giá thành càng cao

3 Phương pháp xác định mật độ sợi của vải

− Chuẩn bị 2 loại vải vân điểm khác nhau

− Xác định canh sợi của vải (dọc và ngang)

− Đánh dấu khoảng cách cần đếm số sợi ( 2cm) theo hướng dọc và ngang

− Dùng que gảy hoặc tách các sợi ra để đếm số sợi trong phạm vi 2cm

− Tính toán mật độ sợi ( số lượng sợi dọc và sợi ngang)

4 Chuẩn bị thí nghiệm

− 2 mẫu vải kích thước 2cm×2cm có vân điểm khác nhau

− Dụng cụ: kéo, que gảy, máy ảnh, thước, bút bi, giấy A4

Tuy trên cùng 1 đơn vị diện tích nhưng mật độ sợi vải jean thấp hơn vì sợi vải

dày, cứng và to hơn vải kate, vải kate nhiều sợi hơn vì sợi nhỏ và mảnh nhẹ

Ngày thí nghiệm: 2/6/2020 Nhóm thực hiện: 12

THÍ NGHIỆM 3: XÁC ĐỊNH KHỐI LƯỢNG RIÊNG CỦA VẢI

1 Mục đích thí nghiệm

Xác định khối lượng riêng của vải

2 Khái niệm

• Khái niệm khối lượng riêng của vải

Khối lượng riêng (mật độ hay tỷ trọng) là khối lượng của vải chứa trong một đơn vị thể tích có đơn vị là g/m3 hay mg/mm3 Khối lượng riêng của vải là khối lượng G (g) của đơn vị thể tích V (m3) loại vải đó:

𝛾 =𝐺

𝑉 (

𝑔

𝑚3)

3 Phương pháp xác định khối lượng riêng của vải

− Chuẩn bị 5 loại vải kích thước 10cm x 10cm (mỗi loại cắt 5 mẫu)

Mẫu Kate (kí hiệu là K) Mẫu Jeans (Kí hiệu là K)

Mẫu thun trắng (kí hiệu T) Mẫu tổ ong (kí hiệu O)

− Cân mẫu với độ chính xác (0,0010) và ghi lại các giá trị Trong quá trình đó hạn chế dùng tay trực tiếp cầm vải mà phải dùng kẹp, hạng chế gây những lực không cần thiết lên cân và không để vải lệch khỏi bàn cân

− Tính giá trị khối lượng riêng theo phương pháp thống kê

Mẫu xám (kí hiệu là X)

4 Chuẩn bị thí nghiệm

− 5 mẫu của 5 loại vải khác nhau kích thước 10cm×10cm

− Dụng cụ: Cân tiểu ly, kéo, thước, bút bi, giấy A4

Thông qua quá trình đo và tính được khối lượng riêng của vải ta thấy được:

− Vải kate có khối lượng riêng thấp nhất vì nó thuộc mẫu kate silk khá mỏng,

so với vải Jean là loại có khối lượng riêng cao nhất vì Jean là loại vải khá dày chịu được tác lực bên môi trường ngoài rất tốt

− Độ dày: Kate (K) < Tổ ong (O) < Thun trắng (T) < Xám kate (X) < Jean (J)

Ngày thí nghiệm: 6/7/2020 Nhóm thực hiện: 12

THÍ NGHIỆM 4: XÁC ĐỊNH ĐỘ DÀY CỦA VẢI

1 Mục đích thí nghiệm

Xác định độ dày của vải

2 Khái niệm

• Khái niệm độ dày của vải

Độ dày của vải là khoảng cách giữa hai bề mặt tấm vải Bề dày của vải phụ thuộc vào cỡ sợi, mật độ sợi, kiểu đan kết giữa sợi dọc và sợi ngang

3 Phương pháp xác định độ dày của vải

− Chuẩn bị 5 loại vải kích thước 10cm x 10cm (mỗi loại cắt 5 mẫu)

Mẫu Kate (kí hiệu là K) Mẫu Jeans (Kí hiệu là K)

Mẫu thun trắng (kí hiệu T) Mẫu tổ ong (kí hiệu O)

− Đo độ dày vải bằng dụng cụ và ghi lại các giá trị

− Tính giá trị độ dày theo phương pháp thống kê

4 Chuẩn bị thí nghiệm

Dụng cụ và vật tư dùng để to độ dày của vải tương tự như thí nghiệm 3 đo khối lượng riêng của, nhưng thay cân tiểu ly bằng đồng hồ đo độ dày vật liệu

Mẫu xám (kí hiệu là X)

Thông qua quá trình đo và tính được độ dày của vải ta thấy được:

− Mẫu Kate thứ nhất là mẫu Kate Silk vải có thành phần là 100% PE, ít nhăn

và thấm hút mồ hôi tương đối, kém hơn so với các mẫu kate khác, vì thế nó có dộ dày thấp hơn rất nhiều so với mẫu Kate xám là Kate Polin có độ dày hơn Kate Silk vì nó thấm hút mồ hôi rất tốt

− Vải Jean là loại vải có tính chất bền bỉ dù qua nhiều lần giặt nhưng cũng không bị mòn rách nhanh như các loại vải khác, vì thế nó có độ dày khá cao

− Vải thun trắng ( vải Cotton) vì loại vải này được dệt từ 100% sợi bông có

độ cao, giặc nhanh khô, thấm hút mồ hôi rất tốt, giảm nhiệt tránh nóng vì thế nó

có độ bền cao nhất trong 5 mẫu vải

− Cuối cùng vải thoi Tổ ong có độ dày tương đối thấp

− Độ dày: Kate < Tổ ong < Jean < Xám kate < Thun trắng

Ngày thí nghiệm:6/7/2020 Nhóm thực hiện: 12

THÍ NGHIỆM 5: XÁC ĐỊNH ĐỘ BỀN ĐỨT VÀ ĐỘ GIÃN CỦA SỢI

1 Mục đích thí nghiệm

Xác định khả năng biến dạng của vải dưới tác dụng của lực

2 Khái niệm

• Khái niệm độ dày của vải

− Độ bền đứt còn gọi là độ bền tuyệt đối hay tải trọng đứt, thể hiện mức độ chịu đựng của vải dưới các tác nhân lực theo các hướng thông qua lực kéo tại thời điểm đứt của mẫu vải Đơn vị của độ bền đứt là Newton (N) hay

kg.lực (cN=g.lực)

− Độ giãn đứt là đặc trưng thể hiện tính chất giãn dài của vải khi bị một lực kéo tác dụng

3 Phương pháp xác định độ độ bền đứt và độ giãn của sợi

− Chọn 3 miếng vải khác nhau (mỗi loại: 20 sợi canh ngang, 20 sợi canh dọc) (có thể làm nhiều hơn để tránh thí nghiệm hỏng)

− Đo độ giãn của mẫu (10 sợi ngang, 10 sợi dọc) với tải trọng (0,5 hoặc 1kg)

− Đo độ bền đứt của mẫu (10 sợi ngang, 10 sợi dọc) bằng lực kế

Thông qua quá trình đo ta thấy được rằng:

− Mẫu Kate thứ nhất là mẫu Kate không pha thun dẫn đến khả năng kéo giãn của loại vải này không cao Đây là loại vải ít nhăn, có độ cứng cao Chính vì đặc điểm này, vải kaki không thun thường để may quần tây nam, quần tây ống đứng để tạo form dáng đứng hoặc dùng để may đồ bảo hộ

− Mẫu thứ hai là mẫu Thun lycra là loại vải thun có thành phần từ Cotton (hoặc

poly) pha với tỷ lệ sợi Spandex khá cao, khoảng 30% đến 40% sợi Spandex Dẫn

đến khả năng co giãn của loại vải này rất cao, chính vì những đặc tính đó Lycra được dùng nhiều trong may vớ da, đồ bơi, đồ bale, đồ thể thao…

− Cuối cùng mẫu Jean có độ kéo giãn thấp nhất, do làm hoàn toàn từ cotton nên dễ bị nhăn và độ co giãn thấp hơn Với đặc tính này Jean được sử dụng không chỉ trong thời trang mà chất liệu này còn được ngành sản xuất chăn ga gối đệm và nghệ thuật ưa chuộng Chất liệu này chủ yếu được sử dụng để làm bọc sofa, rèm cửa, ghế lười,

− Độ kéo giãn: Jean < Kaki < Thun

− Khả năng tự phục hồi: Jean < Kaki < Thun

Ngày thí nghiệm: 6/7/2020 Nhóm thực hiện: 12

− Tiến hành cắt mẫu có kích thước 25x25cm

− May đường may lên vải 20x20cm

− Gia công ( áp dụng các phương pháp giặt theo các tiêu chuẩn đã được chuẩn hóa)

− Đo thông số sau gia công

− Áp dụng công thức tính độ co vải theo công thức:

𝐿2(%) = 𝐿0− 𝐿1

𝐿0 × 100%

Trong đó: 𝐿2 là độ co rút vải

𝐿0 là chiều dài ban đầu của mẫu trước khi ủi

𝐿1 là chiều dài của mẫu sau khi ủi

3 Phương pháp xác định độ co của vải

− Chọn 2 loại vải khác nhau (25cm×25cm)

− Đánh dấu kích thước của mỗi miêng vải (20cm×20cm)

− Giặt với xà phòng trong điều kiện gặt với xà phòng, phơi 24h và ủi

− Đo lại kích thước sau khi (1) sau khi giặt, (2) sau khi phơi, (3) sau khi ủi

− Xác định độ co vải ở các điều kiện khác nhau

Trước khi tiến hành test độ co, mẫu vải sẽ được đặt trong điều kiện khí hậu tiêu chuẩn với độ ẩm tương đối 65% và nhiệt độ khoảng từ 24 → 270C

• (1) Sau khi giặt

*Kết quả độ co sau khi xử lý vải:

Mẫu Trước khi giặt

Ngày thí nghiệm: 6/7/2020 Nhóm thực hiện: 12

THÍ NGHIỆM 7: XÁC ĐỊNH ĐỘ MỀM RŨ CỦA VẢI

1 Mục đích thí nghiệm

Xác định khả năng biến dạng của vải dưới tác dụng củ trọng lực

2 Khái niệm

• Khái niệm mật độ sợi

Độ rũ, độ mềm (drape) là khả năng giữ hình dạng của mẫu vải ở trạng thái tự do dưới tác dụng của chính trọng lực bản thân Độ rũ phụ thuộc độ cứng uốn (độ mềm uốn) theo các hướng khác nhau

• Cách xác định

Để xác định độ rũ người ta thường so sánh diện tích hình chiếu của mẫu ở trạng thái rũ (S) so với diện tích ở trạng thái đặt mẫu trên mặt phẳng nằm ngang (S0) Nếu tỷ lệ này càng nhỏ có nghĩa là vải càng rũ Độ rũ có ý nghĩa đối với các

mặt hàng cần tính thẩm mỹ cao như đầm, rèm che, ga trải giường…

3 Phương pháp xác định độ mềm của vải

− Chọn 3 loại vải khác nhau kích thước 2cm×10cm, mỗi loại 5 mẫu

− Tiến hành ủi thẳng

− Đo diện tích của vải dưới tác dụng của

trọng lực ( dụng cụ đo độ rũ ) mỗi mẫu vải

để rũ khoảng 3cm

4 Chuẩn bị thí nghiệm

− 5 mẫu của 3 loại vải khác nhau kích thước 2cm×10cm

− Dụng cụ: dụng cụ đo độ rũ của vải, bàn ủi

5 Kết quả thí nghiệm

Mẫu Stt mẫu

Mẫu J ( Jean)

Mẫu K ( kate)

Mẫu C ( Vải thun)