Phong cách lãnh đạo hợp lý là phong cách mà ở đó người lãnh đạo vừa đáp ứng được các nhu cầu khác nhau của người lao động, vừa phát huy được sức mạnh cá nhân và tập thể trong tổ chức.. K
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA TP HỒ CHÍ MINH ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
BÀI TIỂU LUẬN Môn Tâm lý học quản lý
Đề tài: Phong cách quản lý dân chủ đối với các nhà quản lý ở Việt Nam hiện nay?
Giảng viên hướng dẫn: PSG TS Ngô Minh Tuấn
Sinh viên thực hiện: Nguyễn Thị Kim Ngân
TP Hồ Chí Minh, 2022
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA TP HỒ CHÍ MINH ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
BÀI TIỂU LUẬN
Môn Tâm lý học quản lý
Đề tài: Phong cách quản lý dân chủ đối với các
nhà quản lý ở Việt Nam hiện nay?
Giảng viên hướng dẫn: PSG.TS Ngô Minh Tuấn
Sinh viên thực hiện: Nguyễn Thị Kim Ngân
MSSV: 2056130062
Thành phố Hồ Chí Minh, 2022
Trang 3NHÂN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
Trang 4MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU 1
I Khái quát về phong cách quản lý-phong cách quản lý dân chủ 2
1.Khái niệm về phong cách quản lý 2
2.Phong cách quản lý dân chủ 3
II. Nhà lãnh đạo có Phong cách quản lý dân chủ được nhiều người biết tới tại Việt Nam-ông Phạm Nhật Vượng 5
1 Giới thiệu về ông Phạm Nhật Vượng 5
2 Phong cách quản lý dân chủ của ông Phạm Nhật Vượng 6
III. Phong cách lãnh đạo ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng làm việc của nhân viên và kết quả hoạt động của cơ quan tổ chức 8
IV Phong cách quản lý nào nên được áp dụng phổ biến tại Việt Nam trong bối cảnh hiện nay 9
TỔNG KẾT 10
TÀI LIỆU THAM KHẢO 11
Trang 5LỜI MỞ ĐẦU
Từ khi đất nước ta chuyển đổi từ cơ chế tập trung bao cấp sang cơ chế thị trường có
sự quản lí của Nhà nước theo định hướng XHCN, mở cửa và hội nhập thì việc đổi mới và nâng cao hoạt động quản lí xã hội đã trở thành nhiệm vụ tất yếu Hoạt động quản lí đã trở thành một trọng những yếu tố có tầm quan trọng hàng đầu đối với việc phát triển kinh tế - xã hội ở nước ta
Những yêu cầu trên đã đặt ra cho chúng ta cần phải nghiên cứu về tâm lí của những người lãnh đạo và của các tổ chức Bởi lẽ mỗi con người, mỗi tổ chức xã hội là một thế giới tâm lí rất phức tạp và phong phú Thế giới tâm lí này là động lực nội tâm chi phối từ nhận thức đến hành vi của các chủ thể
Những nhà lãnh đạo – quản lý giỏi của tương lai phải là người có những cái nhìn thực tế hơn về giá trị của họ đối với tổ chức mà họ quản lý Họ sẽ phải khai thác được nhiều nhất tài nguyên con người (tức năng lực, trí tuệ, lòng nhiệt tình ) xung quanh họ Để đạt được như vậy thì người lãnh đạo – quản lý phải nắm được trong tay mình một thứ vũ khí quan trọng, đó chính là phong cách lãnh đạo Phong cách lãnh đạo hợp lý là phong cách mà ở đó người lãnh đạo vừa đáp ứng được các nhu cầu khác nhau của người lao động, vừa phát huy được sức mạnh cá nhân và tập thể trong tổ chức Chính vì nó có vai trò quan trọng như thế nên em quyết định chọn đề tài về phong cách quản lý để nghiên cứu trong bài tiểu luận dưới đây
Hoạt động quản lí là hoạt động rất phức tạp.Việc nghiên cứu những vấn đề tâm lí của hoạt động quản lí là công việc khó khăn Do vậy, những vấn đề được trình bày trong bài tiểu luận này sẽ không thể tránh khỏi những khiếm khuyết Em rất mong nhận được những lời góp ý, những lời chỉ dẫn của thầy để em có thể hiểu rõ hơn về môn học này
1
Trang 6I Khái quát về phong cách quản lý-phong cách quản lý dân chủ
1 Khái niệm về phong cách quản lý
Phong cách lãnh đạo là một nhân tố quan trọng trong việc thành bại của người lãnh đạo, quản lý Trong tập thể lao động, phản ứng đầu tiên của mọi người đối với việc quản lý là phản ứng phong cách người lãnh đạo Phương pháp, cách thức làm việc của người lãnh đạo có thể làm cho mọi người tham gia hoạt động chung, bởi vì họ xác định được mục đích chung Phương pháp, cách thực làm việc
đó làm cho mọi người đoàn kết, khuyến khích họ nâng cao bồi dưỡng chuyên môn Chính vì phong cách lãnh đạo có ý nghĩa quan trọng như vậy, do đó có nhiều công trình nghiên cứu về phong cách lãnh đạo để tìm ra đặc trưng, biểu hiện, cũng như lựa chọn một phong cách lãnh đạo thích hợp cho mình
Có nhiều quan điểm khác nhau về phong cách lãnh đạo:
Theo A.I.Panov định nghĩa: phong cách là hệ thống những biện pháp mà người ta thường dùng trong hoạt động thường ngày Những phẩm chất các nhân tố cần có của những người lãnh đạo ảnh hướng lớn đên phong cách làm việc của người lãnh đạo Nói đến phong cách lãnh đạo là bao hàm cả nguyên tắc và phương pháp lãnh đạo
Còn theo tác giả Trần Ngọc Khuê: phong cách lãnh đạo là nói đến hệ thống hành vi
cá nhân của người lãnh đạo, quản lý trong việc sử dụng những quyền hạn, quyền lực, tri thức và trách nhiệm được giao
Từ góc độ lý luận cũng như thực tiễn tâm lý học, phong cách lãnh đạo đã được bàn nhiều trong các công trình khoa học và thường khái niệm phong cách lãnh đạo được hiểu theo các góc độ sau:
- Phong cách được coi là nhân tố quan trọng trong quản lý, nó gắn liền với kiểu người quản lý, nghệ thuật quản lý và con người
- Phong cách quản lý không chỉ thể hiện về mặt khoa học và tổ chức quản lý mà còn thể hiện tài năng, chí hướng, nghệ thuật điều khiển, tác động của người quản lý
- Phong cách là cách thức làm việc của người quản lý, là phương pháp quản lý
- Phong cách là hệ thống các dấu hiệu đặc trưng của hoạt động quản lý của người quản lý được qui định bởi đặc điểm nhân cách của người đó
- Phong cách là kết quả của mối quan hệ giữa người quản lý với môi trường
Nói tóm lại chúng ta có thể hiểu rằng: Phong cách quản lý là toàn bộ những định hướng, lề lối, cách thức đặc thù của một người quản lý tác động vào đối tượng quản
lý, được hình thành trên cơ sở kết hợp chặt chẽ và tác động qua lại, biện chứng giữa các yếu tố tâm lý chủ quan của người quản lý và yếu tố khách quan trong hệ thống quản lý
2
Trang 72 Phong cách quản lý dân chủ
Theo Nghiên cứu của Kurt Lewin về phong cách quản lý dân chủ
Kurt Lewin cho rằng người lãnh đạo có phong cách quản lý dân chủ là người thu hút được đông đảo người dưới quyền tham gia vào việc thảo luận, xây dựng và lựa chọn các phương á quyết định cũng như giải quyết những nhiệm vụ của đơn vị Người quản lý có phong cách lãnh đạo này chỉ chỉ tập trung giải quyết những vấn
đề lớn, quan trọng, những vấn đề còn lại giao cho cấp dưới Công việc được phân công, giải quyết và đánh giá trên cơ sở có sự tham gia của tập thể Theo quan niệm của dòng thông tin thì phong cách dân chủ được thực hiện thông qua dòng thông tin hai chiều, từ trên xuống và từ dưới lên
Lấy ví dụ từ thực tiễn có rất nhiều nhà lãnh đạo, quản lý nổi tiếng đã áp dụng phong cách này và vô cùng thành công trong công việc của mình như:
Indra Nooyi
Indra Nooyi – Giám đốc điều hành và Chủ tịch của Pepsi Co, rất quý mến nhân viên Cô ấy quan tâm đến cuộc sống cá nhân của nhân viên và có tầm nhìn về tương lai của công ty Nooyi gây tin tức khi cô gửi thư cho phụ huynh của các báo cáo trực tiếp để cho họ biết họ nên tự hào như thế nào về người lớn/ con cái điều hành của họ
Henry Ford
Henry Ford là một trong những người áp dụng thành công và sáng tạo nhất phong cách lãnh đạo dân chủ Với những triết lý của mình, ông gần như đã thay đổi hoàn toàn về quan niệm lãnh đạo của giới tư bản trong những năm 20-30 của thế kỷ XX Đối với ông, mục tiêu cao nhất không phải là lợi nhuận thu được, mà là mức độ hài lòng của mỗi người Sự phát triển của mỗi thành viên trong công ty cũng quan trọng như các con số được ghi trên bản sao kê
Steve Jobs
Steve Jobs ban đầu là một người theo phong cách dân chủ thuần túy Ông hoàn toàn trao quyền cho nhân viên quyết định Thông thường, ông chỉ đóng vai trò dẫn dắt
và điều phối các buổi thuyết trình để lắng nghe mọi người chia sẻ ý tưởng mới về sản phẩm
Ưu điểm của phong cách lãnh đạo dân chủ
Người lãnh đạo mang phong cách dân chủ là người cho phép khai thác những sáng kiến, kinh nghiệm của những người dưới quyền, của tập thể người dưới quyền Từ
đó rạo ra sự thỏa mãn lớn cho người dưới quyền, tạo cho họ có được cảm giác họ được chấp nhận, được tham gia
Những người lao động cảm thấy thỏa mãn vì họ được thực hiện những công việc chính họ đề ra, thậm chi họ được tham gia đánh giá kết quả công việc
3
Trang 8Phong cách lãnh đạo dân chủ khuyến khích tham gia vào công việc chung bằng cách nuôi dưỡng sự gắn kết và hòa nhập, các thành viên trong nhóm cảm thấy mình quan trọng hơn
Mở rộng góc nhìn và quan điểm: nhiều kinh nghiệm và ý kiến hơn đồng nghĩa với nhiều thông tin đầu vào hơn cho quá trình ra quyết định Từ đó, cấp quản lý nói riêng và toàn bộ nhóm nói chung có thể cân nhắc và đưa ra kế hoạch hành động toàn diện, khách quan hơn
Giải quyết vấn đề hiệu quả hơn: nhiều người góp ý hơn đồng nghĩa với việc số lượng các giải pháp tiềm năng sẽ nhiều hơn Nhưng quyết định cuối cùng đưa ra, sẽ được thông qua một quy trình đánh giá nghiêm ngặt hơn nhờ đó , cấp lãnh đạo có thể xác định các hạn chế , rủi ro tiềm ẩn và điều chỉnh sớm
Hỗ trợ xây dựng văn hóa doanh nghiệp: khi ý tưởng đưa ra được lắng nghe, thảo luận
và có khả năng được đưa vô thực hiện, thật khó để bạn không cảm thấy gắn kết với nhóm Đây sẽ là nền tảng xây dựng văn hóa doanh nghiệp tích cực và lành mạnh, gia tăng mức độ cam kết và hợp tác chặt chẽ giữa các thành viên trong nhóm
Thích hợp với nhiều môi trường doanh nghiệp: mỗi phong cách lãnh đạo phát huy trong một số môi trường nhất định Trong khi đó, lợi điểm của lãnh đạo dân chủ là
có thể thích hợp được với đa dạng môi trường làm việc
Nhược điểm
Tuy được đánh giá là một trong những xu hướng quản lý hiệu quả nhất nhưng phong cách này vẫn bộc lộ một số nhược điểm như sau:
Trì hoãn ra quyết định: bạn có thể đã từng nhận thấy hạn chế của phong cách này trong trường hợp vai trò các thành viên trong nhóm không được xác định rõ ràng, dẫn đến việc trì hoãn việc đưa ra quyết định Khi đó, việc quản lý quá “tự do” có thể dẫn tới giao tiếp nội bộ kém hiệu quả, ảnh hưởng đến khả năng hoàn thành mục tiêu như mong đợi
Nguy cơ giải pháp kém chất lượng: phong cách quản lý dân chủ cũng thường tỏ ra kém hiệu quả nếu các thành viên nhóm không đủ kiến thức hoặc năng lực nghề nghiệp, năng lực chuyên môn cần thiết để đóng góp vào quá trình ra quyết định Trong trường hợp này, huấn luyện và đào tạo là cần thiết để trang bị kiến thức cần thiết cho nhân viên của bạn
Bất động quan điểm: đây là rủi ro không thể tránh khỏi khi có nhiều luồng ý kiến được đưa ra thảo luận Một số nhân viên có thể đặt câu hỏi liệu cấp lãnh đạo có thực sự đủ năng lực khi cần đến họ góp ý không Tệ hơn, nếu ý kiến cá nhân đưa ra không được chấp nhận, mọi người có thể cho rằng ý tưởng của họ không được tôn trọng Từ đó, dẫn tới suy giảm tinh thần và sự hài lòng nhân viên
Để trở thành một nhà lãnh đạo đòi hỏi người đứng đầu phải có một nghệ thuật lãnh đạo cho riêng mình, với phong cách lãnh đạo phù hợp với tính chất của tổ chức mình làm việc Nếu không xây dựng một phong cách lãnh đạo đúng đắn, nhà lãnh
4
Trang 9đạo có thể bị chìm trong những lời chỉ trích và sự quay lưng đến từ những cấp dưới – lẽ ra sẽ trở thành những cánh tay đắc lực, và đối mặt với sự thất bại Sau đây chúng ta hãy cũng tìm hiểu về phong cách lãnh đạo của một doanh nhân được xem
là tỷ phú giàu nhất Việt Nam để hiểu lý do vì sao ông có được một sự nghiệp thành công rực rỡ như vậy
II Nhà lãnh đạo có Phong cách quản lý dân chủ được nhiều người biết tới tại Việt Nam-ông Phạm Nhật Vượng
1 Giới thiệu về ông Phạm Nhật Vượng
Ông Phạm Nhật Vượng là Chủ tịch Hội đồng quản trị của tập đoàn của Vingroup Ông được coi là tỷ phú đô la Mỹ đầu tiên trên sàn chứng khoán Việt Nam kể từ ngày 7 tháng 3 năm 2011, với giá trị tài sản ròng xấp xỉ 21,2 nghìn tỷ đồng, tương đương 1 tỷ đô la Mỹ vào thời điểm đó
Hình 1: Tỷ phú Phạm Nhật Vượng
Trước đó, ông Phạm Nhật Vượng có khối tài sản gần 15,8 nghìn tỷ đồng trên sàn chứng khoán Việt Nam vào năm 2010 và là người giàu thứ 2 Việt Nam vào các năm 2007 và 2008 (xếp theo thứ tự trên sàn chứng khoán) Ông Vượng đạt được vị trí này vào năm 2007 khi Công ty Vinpearl thuộc Tập đoàn Vincom niêm yết 100 triệu cổ phiếu trên Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh
Phạm Nhật Vượng lần đầu tiên đứng thứ 974 trong danh sách Tỷ phú toàn cầu của Forbes là vào năm 2013 và có khối tài sản 1,5 tỷ USD và 2,1 tỷ USD vào năm
2016 Vào tháng 6/2021, theo báo Dân trí, tổng tài sản của ông Phạm Nhật Vượng giảm khoảng 50.975,2 tỷ đồng do biến động giá cổ phiếu VIC Tuy nhiên, ông vẫn giữ vị trí là người giàu nhất Việt Nam với tài sản ròng 8,1 tỷ USD, xếp ông thứ 322 trong danh sách những người giàu nhất thế giới Tài sản của Phạm Nhật Vượng là 8,3 tỷ USD, xếp thứ 344 trong số các tỷ phú thế giới tính theo thời gian thực
5
Trang 102 Phong cách quản lý dân chủ của ông Phạm Nhật Vượng
a) Nguyên tắc làm việc cá nhân
Ông Vượng được đánh giá là một người có nguyên tắc làm việc rất nghiêm túc và kỉ luật ngay cả khi chưa là một nhà tỷ phú nổi tiếng Bên cạnh là một người
có ý tưởng kinh doanh tuyệt vời ông còn là một người lãnh đạo rất siêng năng và biết quản lý thời gian một cách hiệu quả
Ông là một người rất bận rộn, theo các giám đốc điều hành tại tập đoàn Vingroup chia sẻ ông Vượng thường chỉ có 3-5 phút cho mỗi đơn vị báo cáo chính
vì thế mà họ không có đủ để trình bày toàn bộ ý tưởng của mình Một số giám đốc điều hành phải đợi cả tiếng đồng hồ ngoài hành lang để đợi ông Vượng, trong khi những người khác sử dụng khoảng thời gian nghỉ để nghỉ ngơi thì ông Vượng vẫn chọn lắng nghe nhân viên để họ có thể trình bày được những ý tưởng của mình
b) Nguyên tắc làm việc với nhân viên
Ông Vượng là một nhà lãnh đạo có nghệ thuật đối nhân Để có thể hiểu rõ sâu sát với tình hình thực tế của công ty, hiểu rõ những điều nhân viên muốn hướng tới, ông chọn cách lắng nghe thay vì áp đặt họ Đó cũng là lý do mà doanh nghiệp của ông luôn duy trì những bữa cơm trưa chung cho toàn công ty hay việc chơi thể theo cùng nhân viên với mục đích là có thể tiếp xúc với họ nhiều hơn, ông chọn cách lắng nghe những câu chuyện thường ngày và ý kiến của nhân viên tại nơi làm việc, trao đổi với nhân viên
Ngược lại, nhân viên của ông cũng cảm thấy được sự ấm áp từ đó thì khoảng cách giữa người quản lý và nhân viên đã thu hẹp lại, họ sẽ cảm thấy tự tin và yêu công việc của mình hơn, cống hiến nhiều hơn Ông Vượng luôn tự nhủ rằng nếu muốn nghe được những chia sẻ thật lòng của nhân viên, thì ông cần phải có một thái độ ân cần, thái độ ghi nhận, tập trung, và tôn trọng những mong muốn của họ
Ông Vượng cho rằng mỗi nhân viên đều là một đại sứ
Trong cuộc giao lưu với cán bộ của Tập đoàn Viettel cuối năm 2016, trả lời câu hỏi của ông Nguyễn Mạnh Hùng - Tổng giám đốc Tập đoàn Viettel: “Nhân viên bảo vệ vốn là nhân viên cấp thấp nhất, thường là lương thấp nhất, bị nhiều đè nén nhất trong cấp quản lý mà ở Vingroup, không chỉ cấp trên mà ngay cả những nhân viên
ở cấp bậc thấp nhất này luôn nở nụ cười tươi cả ngày, với nụ cười thật lòng chứ không phải cười gượng gạo cho qua Làm được điều quan trọng như vậy, liệu Vingroup
có bí quyết gì?”
6
Trang 11Hình 2: Tỷ phú Phạm Nhật Vượng giao lưu với cán bộ Tập đoàn Viettel cuối năm 2016 Nguồn ảnh: internet
Ông Vượng cho biết: “Đối với Vingroup, hình ảnh thương hiệu là yếu tố quan trọng tạo nên thành công Khen thưởng hay kỷ luật cũng diễn ra rất nhanh ở Vingroup Bộ phận truyền thông của Vingroup có trách nhiệm xem xét các phản hồi
về công ty từ các mạng xã hội như Facebook, Zalo Để xử lý ngay lập tức Tập đoàn Vingroup có phong trào“ Mỗi nhân viên là một đại sứ của Tập đoàn Vingroup ”, nghĩa là người lao động phải thể hiện bản thân mọi lúc, mọi nơi khi đang làm việc trong công ty Toàn bộ nhân viên và các nhà lãnh đạo thấm nhuần tinh thần này, họ cần phải nhận thức được điều đó và thực hiện tốt công việc hàng ngày của mình " Một trong 10 nguyên tắc làm việc của tỷ phú Phạm Nhật Vượng là“ Nếu không đạt được mục tiêu đặt ra sẽ cắt phúc lợi (chứ không phạt), làm tốt thưởng ngay”
c) Tầm nhìn xa về chiến lược phát triển
Một nhà lãnh đạo giỏi phải là người có tầm nhìn Tầm nhìn sẽ là nguồn động lực thúc đẩy, truyền cảm hứng và khuyến khích mọi người cùng tiến lên để đạt được mục tiêu chung Người ta có thể dùng tầm nhìn để đánh giá và nhìn nhận xem một người có phù hợp hay xứng đáng với vị trí lãnh đạo của một tổ chức hay không
Đối với ông Vượng ngay từ những bước đầu đi vào lĩnh vực kinh doanh thay vì hài lòng với việc kinh doanh một nhà hàng nhỏ ở Ukraina, chấp nhận rủi ro, ông Vượng đặt cược mọi thứ mình có, chấp nhận vay tiền với lãi suất cao 8%/ tháng để mở rộng sản xuất kinh doanh và đưa văn hóa ẩm thực Việt Nam đến với người Ukraine qua những gói mỳ Bằng chiếnlược thị trường hợp lý, sản phẩm rẻ
và hợp khẩu vị, những sản phẩm mỳ ăn liềncủa ông đã nhanh chong nổi tiếng, được người dân ưa chuộng Doanh nghiệpcủa ông nhanh chóng trở thành doanh nghiệp dẫn đầu trong lĩnh vực công nghiệp chế biến thực phẩm ăn nhanh tại Ukraine
Lúc ông Vượng chuyển sang kinh doanh và phát triển lĩnh vực xe điện VinFast mọi người cho rằng đó là ý tưởng không mới mẻ và thiếu tính bức phá vì trên thế giới
đã có nhiều hãng xe điện nổi tiếng khác Đi sau nhưng hoàn toàn có thể về trước vì đi trước cũng có vấn đề của nó Ngược lại với số đông ông không cho
7
