b Theo em, yêu thương con người là sự quan tâm, giúp đỡ, làm những điều tốt đẹp cho người khác, nhất là những người gặp khó khăn, hoạn nạn.. Trả lời: Qua thông tin về bé Nguyễn Hải An và
Trang 1Bài 2: Yêu thương con người Khởi động
Câu hỏi trang 9 sgk Giáo dục công dân lớp 6:
Quan sát hình ảnh và trả lời câu hỏi:
a) Hình ảnh gợi cho em nhớ tới sự việc nào xảy ra ở nước ta?
Trả lời:
a) Hình ảnh gợi cho em nhớ tới sự kiện: Lũ lụt ở miền Trung
b) Trước sự việc đó, Nhà nước và Nhân dân ta đã có những hành động gì?
c, Em hãy chia sẻ cảm xúc của mình trước những hành động đó?
b) Trước sự việc đó, Nhà nước và Nhân dân ta đã có những hành động như:
+ Hỗ trợ lương thực, thực phẩm, nước uống, thuốc men, quần áo, chăn màn, sách vở… + Thực hiện di dân cho những hộ ở vùng thấp
+ Xây dựng các trung tâm tránh trú, sơ tán phù hợp
+ Sau lũ là khẩn trương dọn dẹp vệ sinh
+ Sửa chữa và xây dựng lại nhà đã bị hư hỏng do bão lũ
+ Hỗ trợ tiền, hạt giống, tư liệu sản xuất cho bà con nông dân…
c) Cảm xúc của em là:
+ Cảm thấy rất tự hào vì mình là người Việt Nam có truyền thống giàu lòng nhân nghĩa + Biết ơn Nhà nước, những nhà tài trợ, các tổ chức, cá nhân hảo tâm đã cùng chung tay xoa dịu những mất mát mà đồng bào miền Trung phải ghánh chịu trong cơn bão vừa qua
Khám phá
1 Yêu thương con người và biểu hiện của tình yêu thương con người
Trang 2* Thế nào là yêu thương con người?
Câu hỏi trang 10 sgk Giáo dục công dân lớp 6:
Em hãy đọc những thông tin dưới đây và trả lời câu hỏi
Bé Nguyễn Hải An, 7 tuổi bị căn bệnh u thần kinh đệm cầu não lan toả - một căn bệnh hiện tại chưa có phương pháp điều trị tối ưu Sau một thời gian điều trị tại bệnh viện nhưng không qua khỏi, thực hiện ước vọng của bé khi còn sống mẹ bé và gia đình đã quyết định hiến tặng giác mạc của bé Hai giác mạc của Hải An sau đó đã được ghép cho một cụ
bà 73 tuổi và một người đàn ông 42 tuổi
Việc mẹ bé và gia đình đã cố gắng vượt qua
nỗi đau, quyết định hiến giác mạc để trao ánh sáng
cho người khác với mục đích cứu người, làm việc
thiện đã viết nên câu chuyện đẹp về lòng nhân ái,
biết sống vì người khác, đem lại hạnh phúc cho
người khác để sự sống mãi tiếp nối, trường tồn Cô
Thùy Dương, mẹ của bé chia sẻ: “ Việc hiến tạng
là di nguyện của con Lúc con còn tỉnh táo, hai mẹ
con hay thủ thỉ và bé đã nói ra mong muốn của
mình về việc hiến tạng, một phần là muốn cống
hiến cho xã hội, giúp người; một phàn là muốn mẹ tiếp tục sống tiếp vì con còn trên thế gian” Như một hiệu ứng kì diệu, sau khi biết nghĩa cử cao đẹp của bé Hải An, đã có hàng nghìn người trên cả nước đăng kí hiến tạng sau khi qua đời
a) Ước nguyện bé Hải An là gì? Em có suy nghĩ như thế nào về ước nguyện đó?
b) Theo em, yêu thương con người là gì?
Trả lời:
a) Ước nguyện bé Hải An là hiến tạng, một phần là muốn cống hiến cho xã hội, giúp người; một phần là muốn mẹ tiếp tục cuộc sống tiếp vì con còn trên thế gian
- Em có suy nghĩ về ước nguyện đó là:
+ Đây một ước nguyện cao đẹp, lớn lao thể hiện tình yêu thương con người, biết sống vì người khác
+ Đây là ước nguyện, việc làm đáng được tưởng nhớ và tôn trọng
+ Là tấm gương sáng để người khác noi theo
b) Theo em, yêu thương con người là sự quan tâm, giúp đỡ, làm những điều tốt đẹp cho người khác, nhất là những người gặp khó khăn, hoạn nạn
* Biểu hiện của tình yêu thương con người
Câu hỏi trang 10 sgk Giáo dục công dân lớp 6:
- Qua thông tin về bé Nguyễn Hải An và bằng trải nghiệm của bản thân, em hãy chỉ ra những biểu hiện của tình yêu thương con người theo bảng mẫu sau:
Trang 3Trả lời:
Qua thông tin về bé Nguyễn Hải An và bằng trải nghiệm của bản thân, em đưa ra những biểu hiện của tình yêu thương con người theo bảng mẫu sau:
Hình thức Biểu hiện
Lời nói - Chân thật, gần gũi, yêu thương cụ thể như:
+ Hãy để mình giúp bạn nhé!
+ Cháu có thể giúp bà được gì không ạ?
+ Không sao đâu, mình sẽ luôn bên bạn, mọi chuyện sẽ tốt thôi, bạn đừng buồn nữa nhé!
+ Có chuyện gì bạn hãy tâm sự với mình, nếu làm được gì giúp bạn mình sẽ
cố gắng hết sức
… Việc làm - Giúp đỡ người nghèo
- Giúp đỡ người khuyết tật
- Giúp đỡ đồng bào bão lụt
- Giúp đỡ hội người mù
- Giúp đỡ mẹ Việt Nam anh hùng
- Giúp đỡ các bạn có hoàn cảnh khó khăn
- Giúp đỡ người già neo đơn, không nơi nương tựa
…
Thái độ - Quan tâm
- Cảm thông
- Lo lắng
- Đồng cảm
- Chia sẻ
…
Trang 4- Quan sát hình ảnh và cho biết: Tình yêu thương con người được biểu hiện như thế nào trong các mối quan hệ: gia đình, nhà trường, xã hội Em cần làm gì để thể hiện tình yêu thương con người?
Trả lời:
- Quan sát hình ảnh cho chúng ta biết tình yêu thương con người được biểu hiện trong các mối quan hệ cụ thể như sau:
+ Gia đình: Quan tâm, chăm sóc, động viên, giúp đỡ lẫn nhau giữa các thành viên trong gia đình…
+ Nhà trường: Các bạn giúp đỡ lẫn nhau trong học tập và rèn luyện; học sinh biết ơn kính trọng thầy cô…
+ Xã hội: Là sự đồng cảm, chia sẻ, sẵn sàng giúp đỡ lẫn nhau, quan tâm nhau trong lúc khó khăn, đau ốm…
Em cần làm để thể hiện tình yêu thương con người: Đồng cảm, chia sẻ, giúp đỡ những người trong lúc khó khăn; sẵn sàng giúp đỡ lẫn nhau, tham gia các hoạt động từ thiện, biết tha thứ cho lỗi lầm của người khác khi họ sửa chữa, khi cần thiết có thể hi sinh quyền lợi của bản thân vì người khác
Trang 5- Em hãy nêu biểu hiện trái với yêu thương con người?
Trả lời:
- Biểu hiện trái với yêu thương con người:
+ Thù hận
+ Mâu thuẫn
+ Căm ghét nhau
+ Đố kị
+ Thờ ơ, lạnh nhạt, bàng quan trước nỗi khổ đau của người khác
+ Làm những điều có hại cho người khác vì sự ích kỉ, tham lam của mình
…
2 Giá trị của tình yêu thương con người
Câu hỏi trang 11 sgk Giáo dục công dân lớp 6:
Em hãy đọc thông tin dưới đây, thảo luận và trả lời câu hỏi
Các chương trình nhân ái trên truyền hình như những nhịp cầu, mang phép màu đến với những người nghèo khổ, bất hạnh Đó là thông điệp của lòng yêu thương lan tỏa tới những trái tim biết rung cảm, thấu hiểu và chia sẻ với những mảnh đời khốn khó
Chương trình “ Cặp lá yêu thương” là dự án hỗ trợ các em học sinh có hoàn cảnh khó khăn, vươn lên trong cuộc sống để tới trường Chương trình “ Xin chào cuộc sống” chữa lành những vết thương bằng chính tình yêu thương dành cho những em bé khuyết tật Sau mỗi ca phẫu thuật giup các em bước ra khỏi bất hạnh, trở về với tuổi thơ bình thường như các em đáng được hưởng Chương trình “ Cùng xây ước mơ” giúp giảm bớt những căn nhà dột nát, xiêu vẹo Trên mảnh đất ấy, sẽ là những ngôi nhà mới khang trang được dựng lên từ những viên ghạch tình nghĩa, từ bàn tay, khóc óc và tấm lòng cao cả cộng đồng… để mỗi ngôi nhà thật sự trở thành một mái ấm, một chốn an cư, ươm mầm cho một đời mới tươi sáng và ấm ấp hơn
Theo em, tình yêu thương con người có ý nghĩa như thế nào đối với mỗi người và xã hội?
Trả lời:
- Theo em, tình yêu thương con người có ý nghĩa rất lớn đối với mỗi người và xã hội: + Đối với người nhận tình yêu thương sẽ cảm thấy vui, thấy hạnh phúc, có thêm động lực
và sức mạnh mạnh vượt qua khó khăn, hoạn nạn
Trang 6+ Đối với người thể hiện yêu thương với người khác cảm thấy vui vẻ, đồng cảm, là động lực để họ làm thêm nhiều việc tốt, được mọi người yêu quý và kính trọng
+ Đối với xã hội, tình yêu thương làm cho mối quan hệ giữa người với người thêm gần gũi, gắn bó; góp phần xây dựng cộng đồng an toàn, lành mạnh, tốt đẹp hơn
Luyện tập
Câu hỏi trang 12 sgk Giáo dục công dân lớp 6:
1 Tìm câu ca dao, tục ngữ về yêu thương con người và thảo luận về ý nghĩa của những câu ca dao, tục ngữ đó
Trả lời:
- Câu ca dao, tục ngữ về yêu thương con người:
+ Bầu ơi thương lấy bí cùng
Tuy rằng khác giống nhưng trung một giàn
+ Một con ngựa đau cả tầu bỏ cỏ
+ Lá lành đùm lá rách
+ Thương người như thể thương thân
+ Môi hở răng lạnh
+ …
- Thảo luận về ý nghĩa của những câu ca dao, tục ngữ đó:
+ Bầu ơi thương lấy bí cùng
Tuy rằng khác giống nhưng trung một giàn
=> Khi sống trong cộng đồng thì hãy đoàn kết, yêu thương, giúp đỡ, chia sẻ lẫn nhau + Một con ngựa đau cả tầu bỏ cỏ
=> Thể hiện sự đoàn kết, yêu thương nhau
+ Lá lành đùm lá rách
=> Thể hiện sự đoàn kết, yêu thương, giúp đỡ, chia sẻ lẫn nhau
+ Thương người như thể thương thân
=> Thể hiện sự yêu thương người khác như chính bản thân mình…
Câu hỏi trang 12 sgk Giáo dục công dân lớp 6:
2 Em đồng tình hoặc không đồng tình với việc làm của bạn nào dưới đây? Vì sao?
Trả lời:
- Em không đồng tình với việc làm của bạn Hà vì:
+ Hà không biết chia sẻ khó khăn về công việc với bố mẹ những lúc rảnh rỗi
1 Gia đình Hà có bốn người: bố, mẹ, Hà và em trai Để hai chị em Hà có nhiều thời gian học tập và vui chơi, bố mẹ thường làm hết việc nhà Mấy hôm nay mẹ bị ốm nên mọi việc đều do một mình bố xoay xở, còn hai chị em Hà vẫn mãi chơi, không giúp đỡ bố cũng không quan tâm, động viện mẹ
Trang 7+ Hà là người không biết quan tâm, động viện lúc mẹ ốm, vẫn mãi chơi
Trả lời:
- Em đồng tình với việc làm của bạn Mai và Phúc vì hai bạn đã biết quan tâm, yêu
thương, giúp đỡ người khác Đây là việc làm đáng để em học tập
3 Sắm vai xử lí tình huống
Câu hỏi trang 12 sgk Giáo dục công dân lớp 6:
Trả lời:
- Tình huống 1: Từ chối, không làm theo bạn và dùng số tiền đó để ủng hộ những người
có hoàn cảnh khó khăn
- Tình huống 2: Khuyên các bạn tham gia chia sẻ, động viên bạn Hoa, giúp bạn vượt qua
hoàn cảnh khó khăn để tiếp tục tới trường hoc tập
Vận dụng
Câu hỏi trang 12 sgk Giáo dục công dân lớp 6:
1 Em hãy vẽ bức tranh mang thông điệp yêu thương con người để giới thiệu với bạn bè
và thầy cô?
Trả lời:
- Em hãy vẽ bức tranh mang thông điệp yêu thương con người để giới thiệu với bạn bè và thầy cô như:
+ Vẽ bức tranh về các anh chị thanh niên tình nguyện đang giúp phát cháo cho các bệnh nhân nghèo ở bệnh viện
+ Vẽ bức tranh về một bạn nhỏ đang giúp một cụ già qua đường
+…
2 Em hãy lập kế hoạch và thực hiện việc giúp đỡ một bạn có hoàn cảnh khó khăn trong lớp, trường hoặc ở địa phương?
Trả lời:
1 Bố mẹ cho em tiền ủng hộ những
người có hoàn cảnh khó khăn nhưng
bạn rủ em dùng tiền chơi điện tử
2 Gia đình Hoa rất khó khăn, me bạn bị bệnh hiểm nghèo Lớp em tổ chức đi thăm, tặng quà, động viện Hoa nhưng một số bạn trong lớp không muốn tham gia
2 Lan là học sinh khuyết tật mới
chuyển đến lớp Em thường ngồi một
chỗ xem các bạn vui đùa, chạy nhảy
Thấy vậy, Mai đến trò chuyện và cùng
chơi với Lan
3 Cạnh nhà Phúc có một bà cụ neo đơn Phúc thường sang chơi với cụ mỗi khi rảnh rỗi Cuối tuần được nghỉ, Phúc rủ các bạn hàng xóm sang quyét dọn nhà cửa, nhổ cỏ vườn và nói chuyện để cụ đỡ buồn
Trang 8Em lập kế hoạch và thực hiện việc giúp đỡ một bạn có hoàn cảnh khó khăn trong lớp trường hoặc ở địa phương như:
+ Đầu tiên xác định mục tiêu của kế hoạch là gì?
+ Xác định điều kiện như thế nào là bạn có hoàn hoàn cảnh khó khăn trong lớp trường hoặc
ở địa phương cần giúp đỡ?
+Thời gian giúp đỡ là khi nào?
+ Các việc làm cụ thể cần giúp đỡ là gì?
=>Từ đó đưa ra bản kế hoạch với những nội dung chính và cách thực hiện có thể thông qua bảng sau:
Kế hoạch Mục tiêu Họ tên những bạn
cần giúp đỡ
Thời gian thực hiện Các việc làm cụ thể
Giúp đỡ bạn thuộc
hộ nghèo, gia đình
đặc biệt khó
khăn…
- Lê Văn A
- Lê Văn B
- Lê Văn C -……
- Trong dịp đầu năm học,…
- Ủng hộ bạn sách
vở, đồ dùng học tập,…
