Xử lí thông tin trong máy tính Câu hỏi 2 trang 10 Tin học lớp 6: Máy tính gồm mấy thành phần để có thể thực hiện được các hoạt động xử lí thông tin.. Trả lời: Đáp án C Hoạt động 2 tra
Trang 1Bài 1: Thông tin và dữ liệu
1 Thông tin và dữ liệu
Hoạt động 1 trang 5 Tin học lớp 6: Em hãy đọc đoạn văn sau và cho biết: Bạn Minh đã
thấy những gì và biết được điều gì để quyết định nhanh chóng qua đường ?
Trả lời:
Để quyết định nhanh chóng qua đường, bạn Minh đã thấy: đèn giao thông đổi sang màu
xanh và các xe chiều đèn đỏ đã dừng lại
Câu hỏi 1 trang 6 Tin học lớp 6:
1 Em hãy ghép mỗi mục ở cột A với một mục phù hợp ở cột B:
1) Thông tin a) Các số, văn bản, hình ảnh, âm thanh,…
2) Dữ liệu b) Những gì đem lại hiểu biết cho con
người về thế giới xung quanh và chính bản thân mình
3) Vật mang tin c) Vật chứa dữ liệu
Trả lời:
1 – b: Thông tin là những gì đem lại hiểu biết cho con người về thế giới xung
quanh và chính bản thân mình
2 – a: Dữ liệu là các số, văn bản, hình ảnh, âm thanh,…
3 – c: Vật mang tin là vật chứa dữ liệu
2 Mỗi dòng sau đây là thông tin hay dữ liệu?
Trả lời:
16:00 là dữ liệu
0123456789 là dữ liệu
Hãy gọi cho tôi lúc 16 giờ theo số điện thoại 0123456789 là thông tin
2 Tầm quan trọng của thông tin Hoạt động 2 trang 7 Tin học lớp 6: Lớp em sắp tổ chức một buổi dã ngoại Hãy thảo
luận nhóm để đưa ra các câu hỏi giúp tìm thông tin để chuẩn bị cho buổi dã ngoại đó
Trả lời:
Một vài câu hỏi để tìm thông tin chuẩn bị cho buổi dã ngoại là:
- Chúng ta sẽ tổ chức buổi dã ngoại ở đâu?
- Chúng ta sẽ có bao nhiêu người tham gia được buổi dã ngoại?
- Thời gian dự kiến tổ chức buổi dã ngoại là khi nào? Thời tiết hôm đó như thế nào?
- Chúng ta cần chuẩn bị đồ dùng cá nhân gì cho buổi dã ngoại (quần áo như thế nào, mang theo những vật dụng cá nhân gì,…)?
- Chúng ta sẽ di chuyển bằng phương tiện gì để đến được điểm dã ngoại?
- Chúng ta sẽ chuẩn bị đồ ăn gì cho buổi hôm đó?
- Chúng ta sẽ tổ chức những trò chơi gì để buổi dã ngoại thêm sôi động?
- Thời gian kết thúc buổi dã ngoại sẽ vào khoảng mấy giờ?
Luyện tập trang 7 Tin học lớp 6:
Bảng 1.1 cho biết lượng mưa trung bình hàng tháng (theo đơn vị mm) của hai năm 2017,
2018 ở một số địa phương (theo Tổng cục Thống kê)
Trang 2Bảng 1.1 Lượng mưa trung bình hàng tháng
Em hãy xem Bảng 1.1 và trả lời các câu hỏi sau:
a) Các con số trong bảng là thông tin hay dữ liệu?
b) Phát biểu “Tháng 6, Đà Nẵng ít mưa nhất so với các thành phố Hà Nội, Huế, Vũng
Tàu” là thông tin hay dữ liệu?
c) Trả lời câu hỏi: “Huế ít mưa nhất vào tháng nào trong năm?” Câu trả lời là thông tin
hay dữ liệu?
d) Câu trả lời cho câu hỏi c) có ảnh hưởng đến việc lựa chon thời gian và địa điểm du lịch
không?
Trả lời: a) Các con số trong bảng là dữ liệu
b) Phát biểu “Tháng 6, Đà Nẵng ít mưa nhất so với các thành phố Hà Nội, Huế, Vũng
Tàu” là thông tin
c) Trả lời: Huế ít mưa nhất vào tháng 3 hàng năm Câu trả lời là thông tin
d) Câu trả lời cho câu hỏi c) có ảnh hưởng đến việc lựa chọn thời gian và địa điểm du
lịch, vì biết được thời điểm ít mưa nhất trong năm, bạn có thể cân nhắc lựa chọn thời tiết
phù hợp để đi du lịch
Vận dụng
Vận dụng 1 trang 7 sgk Tin học 6: Em hãy nêu ví dụ cho thầy thông tin giúp em:
a) Có những lựa chọn trang phục phù hợp hơn
b) Đảm bảo an toàn khi tham gia giao thông
Trả lời:
a) Ví dụ:
- Hôm nay nhiệt độ ngoài trời là 30o, có nắng từ rất sớm và oi nóng
→ Em cần mặc quần áo thoáng mát khi ở trong nhà, khi ra ngoài trời em cần mặc quần
áo dài tay để tránh tia UV, …
b) Khi tham gia giao thông bạn cần phải đi bên phải, đi đúng phần đường, làn đường và phải chấp hành hệ thống báo hiệu đường bộ
Vận dụng 2 trang 7 sgk Tin học 6: Em hãy nêu ví dụ về vật mang tin giúp ích cho học
tập của em
Trả lời: Một số vật mang tin giúp ích cho việc học tập của em là: cái bảng, máy chiếu,
loa, tranh, ảnh cho các môn học, sách giáo khoa,…
Trang 3Bài 2: Xử lý thông tin
1 Xử lý thông tin
Hoạt động 1 trang 8 Tin học lớp 6: Em hãy xem xét tình huống cầu thủ ghi bàn và trả
lời các câu hỏi sau:
1 Bộ não của cầu thủ nhận được thông tin từ những giác quan nào?
2 Thông tin nào được bộ não cầu thủ ghi nhớ và sử dụng khi đá phạt?
3 Bộ não xử lí thông tin nhận được thành thông tin gì?
4 Bộ não chuyển thông tin điều khiển thành thao tác nào của cầu thủ?
5 Quá trình xử lí thông tin của bộ não gồm những hoạt động nào?
Trả lời:
1 Bộ não của cầu thủ nhận được thông tin từ những giác quan là: thị giác (mắt): mắt
quan sát thủ môn đối phương, vị trí quả bóng và khoảng cách giữa bóng và khung thành
2 Thông tin được bộ não cầu thủ ghi nhớ và sử dụng khi đá phạt là: vị trí và động tác của
thủ môn, vị trí quả bóng và khoảng cách giữa quả bóng và khung thành
3 Bộ não xử lý thông tin nhận được thành thông tin: sút bóng vào góc cao của khung
thành
4 Bộ não chuyển thông tin điều khiển thành thao tác sút thành công quả phạt của cầu thủ
5 Quá trình xử lý thông tin của bộ não gồm hoạt động là: thu nhận thông tin, lưu trữ
thông tin, xử lí thông tin, truyền thông tin
Câu hỏi 1 trang 9 Tin học lớp 6: Mỗi việc dưới đây thuộc hoạt động nào trong quá trình
xử lí thông tin? Giải thích tại sao?
a) Em đang nghe chương trình ca nhạc trên Đài tiếng nói Việt Nam
b) Bố em xem chương trình thời sự trên ti vi c) Em chép bài trên bảng vào vở
d) Em thực hiện một phép tính nhẩm
Trả lời:
a) Em đang nghe chương trình ca nhạc trên Đài tiếng nói Việt Nam – là hoạt động thu nhận thông tin Vì hoạt động trên chỉ là dùng giác quan là thính giác (tai) nghe để tiếp nhận thông tin Còn nếu nghe thông tin và em có cảm nhận và xuất hiện cảm xúc thì đó vừa là hoạt động thu nhận và hoạt động xử lí thông tin
b) Bố em xem chương trình thời sự trên ti vi – là hoạt động thu nhận và lưu trữ thông tin
Vì hoạt động trên chỉ là dùng giác quan là thị giác (mắt) và thính giác (tai) để xem và nghe để tiếp nhận và ghi nhớ thông tin
c) Em chép bài trên bảng vào vở - là hoạt động lưu trữ thông tin và có thể xử lí thông tin
Vì hoạt động trên là tiếp nhận thông tin và lưu trữ vào vở, bên cạnh đó em có thể xử lí thông tin nếu em vừa chép bài và vừa thu nhận kiến thức, chuyển thành kiến thức của mình
Trang 4d) Em thực hiện một phép tính nhẩm – là hoạt động xử lí thông tin Vì hoạt động trên là
em đã tiếp nhận thông tin là phép tính nhẩm, trí não của em lưu trữ và xử lí phép tính đó
và cho ra kết quả
2 Xử lí thông tin trong máy tính
Câu hỏi 2 trang 10 Tin học lớp 6: Máy tính gồm mấy thành phần để có thể thực hiện
được các hoạt động xử lí thông tin?
A 3 B 4
C 5 D 6
Trả lời:
Đáp án B
Câu hỏi 3 trang 10 Tin học lớp 6: Chức năng của bộ nhớ máy tính là gì?
A Thu nhận thông tin
B Hiển thị thông tin
C Lưu trữ thông tin
D Xử lí thông tin
Trả lời:
Đáp án C
Hoạt động 2 trang 10 Tin học lớp 6: Em hãy nêu ví dụ về việc máy tính giúp con người
trong các hoạt động sau và so sánh hiệu quả thực hiện việc đó khi có sử dụng và khi
không sử dụng máy tính:
a) Thu nhận thông tin
b) Lưu trữ thông tin
c) Xử lí thông tin
d) Truyền thông tin
Trả lời:
Một số ví dụ về việc máy tính giúp con người trong các hoạt động đã cho là:
a) Thu nhận thông tin: Máy ghi âm, máy ảnh thay cho việc ghi chép hay vẽ lại sẽ không được chính xác, dễ dàng, đa dạng và nhanh chóng hơn rất nhiều
b) Lưu trữ thông tin: thẻ nhớ, onedriver, usb có thể lưu trữ thông tin bằng rất nhiều kho sách, giấy tờ, dữ liệu mà không tốn quá nhiều không gian; đồng thời cũng dễ dàng sắp xếp và tìm kiếm hơn
c) Xử lí thông tin: máy tính hiện nay có thể thực hiện được hàng trăm tỉ phép tính trong một giây, có thể biểu diễn được số Pi với hàng nghìn tỉ chữ số ở phần thập phân, ngoài ra máy tính có thể làm việc liên tục không ngừng nghỉ
d) Truyền thông tin: với mạng Internet, máy tính có thể giúp em trao đổi thông tin với mọi người ở khắp nơi trong thời gian ngắn, đồng thời có thể giúp em kết nối với kho dữ liệu, tri thức khổng lồ Em có thể dùng máy tính hoặc điện thoại truy cập vào Internet để tìm thông tin về bất cứ lĩnh vực nào mà em muốn
Cây hỏi 4 trang 11 Tin học lớp 6: Máy tính giúp con người nâng cao hiệu quả trong
những hoạt động nào của quá trình xử lí thông tin?
Trang 5Vật mang tin xuất hiện trong hoạt động lưu trữ của quá trình xử lí thông tin Bộ nhớ
ngoài là vật mang tin
Luyện tập 2 trang 11 Tin học lớp 6: Em hãy phân loại những công việc sau đây theo
các hoạt động của quá trình xử lí thông tin:
a) Quan sát đường đi của một chiếc tàu biển
b) Ghi chép các sự kiện của một chuyến tham quan
c) Chuyển thể một bài văn xuôi thành văn vần
d) Thuyết trình chủ đề tình bạn trước lớp
Trả lời:
a) Quan sát đường đi của một chiếc tàu biển: hoạt động thu nhận thông tin
b) Ghi chép các sự kiện của một chuyến tham quan: hoạt động lưu trữ thông tin
c) Chuyển thể một bài văn xuôi thành văn vần: hoạt động xử lí thông tin
d) Thuyết trình chủ đề tình bạn trước tập thể lớp: hoạt động truyền thông tin
Vận dụng
Vận dụng 1 trang 11 Tin học lớp 6: Giả sử em được đi chơi xa nhà, em hãy phân tích
các hoạt động xử lí thông tin liên quan đến việc lên kế hoạch cho chuyến đi
Trả lời:
- Thu nhận thông tin: em sẽ phải trả lời câu hỏi: Đi đâu? Đi với ai? Chơi gì? Ăn gì? Mặc
gì? Đi vào thời điểm nào?
- Lưu trữ thông tin: ghi lại nội dung cho các câu trả lời trên
- Xử lí thông tin: lên kế hoạch bằng bảng hoặc hình ảnh để hình dung được toàn bộ hoạt
động
- Truyền thông tin: trao đổi lại kế hoạch với bạn bè để có thể có thêm ý kiến đóng góp và
trao đổi với người người lớn để được củng cố thêm kế hoạch
Vận dụng 2 trang 11 Tin học lớp 6: Em hãy liệt kê những lợi ích của máy tính ở một
trong các lĩnh vực sau đây để thấy rõ hiệu quả của việc xử lí thông tin bằng máy tính
a) Y tế b) Giáo dục c) Âm nhạc d) Hội họa e) Xây dựng f) Nông nghiệp g) Thương mại h) Du lịch
Trả lời:
Những lợi ích của máy tính trong các lĩnh vực là:
a) Y tế: máy tính giúp việc lưu trữ thông tin của bệnh nhân dễ dàng và tiện lợi hơn b) Giáo dục: máy tính giúp việc học có thể dễ dàng kết nối hơn khi ở những vị trí địa lí khác nhau và dễ dàng kết nối đến với nguồn tri thức khổng lồ
c) Âm nhạc: việc truyền thông và quảng bá âm nhạc đến với mọi người dễ dàng hơn rất nhiều nhờ máy tính
d) Hội họa: việc tạo ra những sản phẩm hội họa trên máy tính dễ dàng và dễ dàng lưu trữ hơn
e) Xây dựng: việc lên kế hoạch và có được những bản vẽ thiết kế nhanh chóng và dễ dàng chỉnh sửa hơn rất nhiều nhờ máy tính
f) Nông nghiệp: nhờ có máy tính mà việc tiêu thụ sản phẩm dễ dàng hơn và người nông dân cũng dễ dàng tiếp cận đến những kĩ năng canh tác để nâng cao năng suất dễ dàng hơn
g) Thương mại: thương mại đang rất phát triển nhờ máy tính nhờ việc bán hàng qua mạng với những kênh bán hàng tiện lợi đối với việc bày sản phẩm và tiếp cận đến khách hàng
dễ dàng hơn
h) Du lịch: việc tìm hiểu vị trí và địa điểm du lịch cũng dễ dàng hơn khi có máy tính
Trang 6Bài 3: Thông tin trong máy tính Hoạt động 1 trang 12 Tin học lớp 6: Hãy mã hóa số 3 và số 6 theo cách như trên Hai
dãy kí hiệu nhận được có giống nhau không?
Trả lời:
- Số 3 được mã hóa thành: 011
- Số 6 được mã hóa thành: 110
1 Biểu diễn thông tin trong máy tính
Hoạt động 2 trang 14 Tin học lớp 6: Trong hình vuông mỗi chiều 8 ô, vẽ hình một trái
tim như Hình 1.6
1 Em hãy chuyển mỗi dòng trong hình vẽ thành một dãy bit
2 Em hãy chuyển cả hình vẽ thành dãy bit bằng cách nối các
dãy bit của các dòng lại với nhau (từ trên xuống dưới)
B Biểu diễn văn bản
C Biểu diễn hình ảnh, âm thanh
D Biểu diễn số, văn bản, hình ảnh, âm thanh
Trang 7- Ổ đĩa E có dung lượng “xấp xỉ” dung lượng của ổ đĩa C
- Ổ đĩa F có dung lượng “gấp rưỡi” ổ đĩa C và còn trống đến 90%
- Ổ đĩa G có dung lượng lớn nhất trong các ổ đĩa nhưng chỉ còn trống “khoảng gần”
- Tệp IMG_0014.jpg có dung lượng là 408 KB
- Tệp IMG_0023.jpg có dung lượng là 482 KB
- Tệp IMG_0024.jpg có dung lượng là 512 KB
- Tệp IMG_0038.jpg có dung lượng là 1,095 KB
- Tệp IMG_0039.jpg có dung lượng là 1,100 KB có dung lượng lớn nhất trong các tệp đã
cho
- Tệp IMG_0041.jpg có dung lượng là 846 KB
- Tệp IMG_0046.jpg có dung lượng là 488 KB
Luyện tập 2 trang 15 Tin học lớp 6: Giả sử một bức ảnh được chụp bằng một máy ảnh
chuyên nghiệp có dung lượng khoảng 12MB Vậy một thẻ nhớ 16GB có thể chứa bao nhiêu bức ảnh như vậy?
Trả lời:
Khoảng 1333 bức ảnh
Vận dụng Vận dụng 1 trang 15 Tin học lớp 6: Em hãy kiểm tra và ghi lại dung lượng các ổ đĩa
của máy tính mà em đang sử dụng
Trả lời:
Cách 1: Các bạn mở tệp Thư mục trong máy tính lên (chọn vào biểu tượng ) và
chọn vào thư mục This PC để kiểm tra dung lượng của các ổ đĩa
Cách 2: Nháy nút phải chuột vào Computer, chọn Properties
Vận dụng 2 trang 15 Tin học lớp 6: Thực hiện tương tự như Hoạt động 1 với các dãy số
từ 0 đến 15 để tìm mã hóa của các số từ 8 đến 15 và đưa ra nhận xét
Trả lời:
Để mã hóa một số, làm tương tự như hoạt động 1, ta cần phải thực hiện 4 lần thu gọn dãy
số từ 0 đến 15 để còn lại duy nhất số cần được mã hóa Kết quả thu được:
Trang 88 9 10 11 12 13 14 15
1000 1001 1010 1011 1100 1101 1110 1111
Bài 4: Mạng máy tính Hoạt động 1 trang 16 Tin học lớp 6:
1 Em hãy kể một số mạng lưới, giống như mạng giao thông đường bộ
Vật được vận chuyển trên mạng lưới đó là:
- Trong mạng lưới sông ngòi là: nước
- Trong mạng ống nước là: nước
- Mạng mạng điện thoại là: thông tin, sự kết nối
3 Em hãy chọn các phương án trả lời đúng
Điểm chung của những mạng lưới đó là gì?
Trang 9Mạng máy tính chia sẻ dữ liệu và cho phép người sử dụng dùng chung thiết bị
2 Em hãy nêu một số ví dụ về lợi ích của mạng máy tính
Trả lời:
Một số lợi ích của mạng máy tính là:
- Chia sẻ tài nguyên giữa các máy tính, người sử dụng máy tính
- Tiết kiệm thời gian và chi phí
- Trao đổi thông tin
2 Các thành phần của mạng máy tính
Hoạt động 3 trang 18 Tin học lớp 6:
1 Quan sát Hình 2.1 và cho biết những thiết bị nào đang được nối vào mạng?
Trả lời:
Những thiết bị đang được nối vào mạng là: máy tính để bàn, máy quét, máy tính xách tay,
điện thoại thông minh, máy in, bộ định tuyến không dây, máy chủ, bộ mạch chuyển
2 Các thiết bị đó được nối với nhau như thế nào? Qua các thiết bị trung gian nào?
Trả lời:
Các thiết bị được kết nối với nhau qua các thiết bị trung gian như: đường truyền (có
dây và không dây), bộ chia (Hub), bộ chuyển mạch (Switch), bộ định tuyến (Router), bộ định tuyến không dây (Wireless Router), điểm truy cập không dây (AccessPoint),…
CÂU HỎI Câu hỏi 1 trang 19 Tin học lớp 6: Em hãy quan sát Hình 2.1 và cho biết:
a) Tên các thiết bị đầu cuối
b) Tên các thiết bị kết nối
Trang 10Trả lời:
Một số các kết nối không dây là: wifi, bluetooth
Câu hỏi 3 trang 19 Tin học lớp 6 Em hãy nêu ví dụ cho thấy kết nối không dây thuận
tiện hơn kết nối có dây
Trả lời:
Kết nối không dây giúp ích cho việc kết nối các thiết bị trong mạng có thể linh hoạt thay
đổi vị trí mà vẫn duy trì kết nối mạng Ví dụ khi di chuyển trên xe khách, vẫn có thể sử
dụng mạng internet mà không cần dây kết nối
Luyện tập
Luyện tập 1 trang 19 Tin học lớp 6: Em hãy chọn các phương án đúng
Máy tính kết nối với nhau để:
A Chia sẻ các thiết bị
B Tiết kiệm điện
C Trao đổi dữ liệu
D Thuận lợi cho việc sửa chữa
Trả lời:
Đáp án: A và C
Luyện tập 2 trang 19 Tin học lớp 6: Em hãy chọn các phương án đúng
Thiết bị có kết nối không dây ở Hình 2.2 là:
nối thành một mạng Có thể có nhiều cách kết nối, ví dụ như Hình 2.3 Em hãy vẽ hai cách khác để kết nối chúng thành một mạng
Trả lời:
Một số cách khác để kết nối chúng thành một mạng là:
Trang 11
Vận dụng 2 trang 19 Tin học lớp 6: Nhà bạn An có điện thoại di động của bố, của mẹ
và một máy tính xách tay đang cùng truy cập mạng Internet Theo em, các thiết bị đó có
đang được kết nối thành một mạng máy tính không? Nếu có, em hãy chỉ ra các thiết bị
đầu cuối và thiết bị kết nối
Trả lời:
Các thiết bị trên được kết nối thành mạng Thiết bị đầu cuối là: điện thoại thông minh của
bố, của mẹ và máy tính xách tay Thiết bị kết nối là modern hoặc bộ định tuyến, dây dẫn
mạng
Bài 5: Internet
1 Internet Hoạt động 1 trang 20 Tin học lớp 6:
1 Em hiểu Internet là gì?
Trả lời:
Internet là một mạng toàn cầu được tạo ra để liên kết những mạng máy tính như thế
2 Người sử dụng có thể làm được những gì khi truy cập Internet?
Trả lời:
- Người sử dụng truy cập Internet để tìm kiếm, chia sẻ, lưu trữ và trao đổi thông tin
Câu hỏi 1 trang 21 Tin học lớp 6: Em hãy thay các số trong mỗi câu bằng một từ hoặc
cụm từ thích hợp
chia sẻ liên kết thông tin dịch vụ mạng
a) Internet là mạng …(1)… các …(2)… máy tính trên khắp thế giới
b) Người sử dụng truy cập Internet để tìm kiếm, …(3)…, lưu trữ và trao đổi …(4)… c) Có nhiều …(5)… thông tin khác nhau trên Internet
Trả lời:
a) Internet là mạng liên kết các mạng máy tính trên khắp thế giới
b) Người sử dụng truy cập Internet để tìm kiếm, chia sẻ, lưu trữ và trao đổi thông tin c) Có nhiều dịch vụ thông tin khác nhau trên Internet
2 Đặc điểm của Internet Hoạt động 2 trang 21 Tin học lớp 6: Theo em Internet có những đặc điểm gì? Trả lời:
Internet có các đặc điểm chính là:
Trang 12- Tính toàn cầu: Hầu hết các quốc gia trên thế giới đều đang sử dụng Internet
- Tính tương tác: Người sử dụng có thể tức thời nhận và gửi thông tin, khác với
cách truyền thông một chiều của sách báo, phát thanh, truyền hình truyền thông
- Tính dễ tiếp cận: Người sử dụng có thể tìm kiếm, lưu trữ, trao đổi và chia sẻ thông
tin một cách thuận lợi, nhanh chóng ở mọi lúc, mọi nơi trên thế giới
- Tính không chủ sở hữu: Internet là một mạng máy tính công cộng toàn cầu, không
thuộc sở hữu hay do bất kì một tổ chức cá nhân nào điều hành
Một vài đặc điểm khác của Internet:
- Tính cập nhật: Thông tin được cập nhật thường xuyên
- Tính lưu trữ: Thông tin được lưu trữ thường trực, có thể sao chép nhanh và dễ
dàng
- Tính đa dạng: Truyền tải thông tin dạng văn bản, âm thanh, hình ảnh, video,…
- Tính ẩn danh: Người sử dụng truy cập Internet có thể dùng bí danh thay cho tên
thật
Câu hỏi 2 trang 21 Tin học lớp 6:
1 Em hãy chọn các phương án trả lời đúng
Internet có những đặc điểm chính nào dưới đây:
3 Một số lợi ích của Internet Hoạt động 3 trang 21 Tin học lớp 6:
1 Em thường truy cập Internet để làm những việc gì?
Trả lời:
Em thường dùng Internet để tìm tài liệu học, học trực tuyến với các thầy cô, liên lạc với bạn bè thông qua Messenger, giải trí như xem phim, nghe nhạc, chơi trò chơi, tham gia mạng xã hội,…
2 Internet có những lợi ích gì?
Trả lời:
Lợi ích của Internet là:
- Trao đổi thông tin nhanh chóng, hiệu quả
- Học tập và làm việc trực tuyến
- Cung cấp nguồn tài liệu phong phú
- Cung cấp các tiện ích phục vụ đời sống
- Là phương tiện vui chơi, giải trí
Câu hỏi 3 trang 22 Tin học lớp 6: Em hãy chọn những việc mà em có thể làm với
Internet
a) Học ngoại ngữ trực tuyến với người nước ngoài
b) Nghe nhạc, xem phim trực tuyến
c) Chơi đá bóng để nâng cao sức khỏe
d) Tìm kiếm tài liệu học tập
e) Gửi thư điện tử
Trả lời:
Đáp án: a, b, d, e
Trang 13Internet là mạng máy tính toàn cầu, nhờ đó mà thông tin được trao đổi và truyền tải đi khắp nơi, mang lại nhiều lợi ích cho con người và cho sự phát triển của xã hội Ngày nay, Internet có vai trò quan trọng ở rất nhiều lĩnh vực và góp phần thúc đẩy mối quan hệ về văn hóa, kinh tế, chính trị, xã hội trên toàn cầu Với đặc điểm dễ tiếp cận và tính tương tác cao, Internet được rất nhiều người sử dụng (khoảng 4,66 tỉ người chiếm khoảng 59% dân số thế giới, theo thống kê năm 2020 của www.statista.com ) Các công ty về máy tính
và phần mềm không ngừng nâng cấp, sáng tạo và dành các khoản đầu tư lớn để cho ra mắt các sản phẩm mới, phiên bản tốt hơn Các nhà mạng cũng ngày càng nâng cao chất lượng các dịch vụ để Internet được sử dụng phổ biến và hiệu quả hơn Chính vì vậy mà Internet được sử dụng rộng rãi và ngày càng phát triển.
Trang 14https://zoom.us
2 Trình duyệt
Câu hỏi 2 trang 25 Tin học lớp 6:
1 Em hãy kể tên một số trình duyệt mà em biết
Để truy cập một trang web, ta cần sử dụng một trình duyệt
- Nháy đúp chuột vào biểu tượng trình duyệt
- Nháy địa chỉ trang web vào ô địa chỉ của trình duyệt
- Nhấn phím Enter
3 Thực hành: Khai thác thông tin trên trang web
Luyện tập
Luyện tập 1 trang 27 Tin học lớp 6: Thông tin trên Internet được tổ chức như thế nào?
A Tương tự như thông tin trong cuốn sách
Trang 15thể có liên quan đến nội dung cần quan tâm, không theo tuần tự Đây là cách tổ chức phi tuyến tính
Vận dụng 2 trang 27 Tin học lớp 6: Em hãy sử dụng trình duyệt web để truy cập vào
trang web có địa chỉ: https://hoahoctro.tienphong.vn và https://vtv7.vtv.vn để xem thông tin có trên trang web (tên, biểu tượng, các mục chính,…) và theo các liên kết trỏ đến các trang web khác
Lưu địa chỉ các trang web em thích vào thanh đánh dấu
Trả lời:
- Nháy đúp chuột vào biểu tượng trình duyệt Chrome để mở trình duyệt
- Nhập địa chỉ trang web https://hoahoctro.tienphong.vn vào ô địa chỉ
- Nhấn phím Enter
(Làm các thao tác trên tương tự với trang web có địa chỉ https://vtv7.vtv.vn )
- Nháy chuột vào các liên kết để trỏ đến các trang web khác
- Để lưu địa chỉ các trang web em thích, sau khi vào trang web nhấn vào biểu tượng dấu sao bên phải phía bên trên màn hình để mở hộp Bookmarks bar và nhấn Done để lưu địa chỉ trang web
- Khi muốn truy cập lại trang web, nháy chuột vào tên trang web đó trên thanh đánh dấu
Trang 16Bài 7: Tìm kiếm thông tin trên Internet
1 Tìm kiếm thông tin trên Internet Hoạt động 1 trang 28 Tin học lớp 6:
1 Em đã bao giờ tìm kiếm thông tin trên Internet chưa? Em đã tìm gì? Kết quả có như
em mong muốn không?
Trả lời:
Hầu hết mọi người đã từng tìm kiếm thông tin trên Internet, với học sinh thì thông tin thường xuyên được tìm kiếm là về học tập Thường thì học sinh đều tìm được thông tin mong muốn
2 Em biết gì về máy tìm kiếm? Sử dụng máy tìm kiếm để tìm kiếm thông tin em thấy có
thuận lợi và khó khăn gì?
Trả lời:
Máy tìm kiếm là một trang web đặc biệt hỗ trượ người sử dụng tìm kiếm thông tin nhanh chóng, thuận tiện
- Thuận lợi: Nhanh, tìm kiếm được rất nhiều thông tin
- Khó khăn: Phải lựa chọn từ để tìm kiếm phù hợp Và vì kho thông tin rất nhiều nên luôn phải sàng lọc, tổng hợp, kiểm tra độ tin cậy và đầy đủ của thông tin cần tìm kiếm
Câu hỏi 1 trang 21 Tin học lớp 6:
1 Em hãy thay các số trong mỗi câu bằng một cụm từ thích hợp
từ khóa liên kết tìm kiếm thông tin
a) Máy tìm kiếm là công cụ hỗ trợ …(1)… trên Internet theo yêu cầu của mọi người sử dụng
b) Kết quả tìm kiếm là danh sách các …(2)…
c) Cần chọn …(3)… phù hợp
Trả lời:
Trang 17Vận dụng 1 trang 31 Tin học lớp 6: Em hãy tìm thông tin về Văn Miếu – Quốc Tử
Giám trên mạng Internet
Trả lời:
Bước 1: Nhập www.google.com rồi nhấn phím Enter
Bước 2: Nhập từ khóa Văn Miếu – Quốc Tử Giám vào thanh tìm kiếm rồi nhấn phím
Enter
Vận dụng 2 trang 19 Tin học lớp 6: Gia đình em có kế hoạch đi du lịch thành phố Hạ
Long Mẹ nhờ em tìm thông tin về thời tiết và một số địa danh ở đó để tham quan Em hãy sử dụng máy tìm kiếm để:
a) Tìm thông tin về thời tiết ở thành phố Hạ Long trong tuần này
b) Tìm những điểm tham quan đẹp ở thành phố Hạ Long
c) Sao chép và lưu các thông tin, hình ảnh vào một tệp văn bản để giới thiệu với các thành viên trong gia đình
Trả lời:
a) Bước 1: Mở trình duyệt mà bạn có
Bước 2: Nhập www.google.com rồi nhấn phím Enter
Bước 3: Nhập từ khóa Thời tiết thành phố Hạ Long tuần này vào thanh tìm kiếm rồi
nhấn phím Enter
b) Bước 1, 2 làm tương tự câu a)
Bước 3: Nhập từ khóa Những điểm tham quan đẹp thành phố Hạ Long vào thanh tìm
kiếm rồi nhấn phím Enter
Trang 18c) – Đối với nội dung văn bản:
Bước 1: Chọn nội dung cần sao chép, nhấn tổ hợp phím Ctrl + C hoặc nhấn chuột phải rồi
chọn Sao chép/Copy
Bước 2: Mở tệp văn bản, nhấn tổ hợp phím Ctrl + V hoặc chuột phải vào vị trí cần dán
rồi chọn Paste
- Đối với hình ảnh:
Nhấp nút phải chuột vào hình ảnh trên trang web, xuất hiện bảng chọn tắt, chọn lệnh Lưu
hình ảnh thành … hoặc Save image as… để lưu hình ảnh thành tệp trên máy tính
Bài 8: Thư điện tử Câu hỏi trang 32 Tin học lớp 6: Ba hình ảnh sau cho em biết điều gì?
1 Để soạn và gửi một bức thư qua đường bưu điện đến tay người nhận thì cần những gì
và thực hiện như thế nào?
Trả lời:
Để soạn và gửi một bức thư qua đường bưu điện thì ta cần:
- Chuẩn bị: bút, mực, giấy, phong bì, tem thư Bên ngoài phong bì có dán tem thư, viết tên và địa chỉ người nhận
- Phương thức gửi: Mang thư đã dán tem và ghi địa chỉ người nhận đến bưu điện, hệ thống trong bưu điện sẽ đóng gói gửi đến địa chỉ người nhận, mọi công đoạn đều do con người trực tiếp xử lí
2 Em biết gì về thư điện tử? Tài khoản thư điện tử?
Trả lời:
- Thư điện tử là thư được gửi và nhận qua máy tính, điện thoại thông minh
- Tài khoản thư điện tử có hộp thư điện tử gắn với địa chỉ thư điện tử Người mở tài khoản có mật khẩu để bảo mật
Trang 19Câu hỏi 1 trang 33 Tin học lớp 6:
2 Ưu điểm và nhược điểm của dịch vụ thư điện tử
Hoạt động 2 trang 33 Tin học lớp 6: Theo em dịch vụ thư điện tử có những ưu điểm và
nhược điểm gì so với các phương thức liên lạc khác?
Trả lời:
So với các phương thức liên lạc khác, dịch vụ này có nhiều ưu điểm cũng có một số nhược điểm như sau:
* Ưu điểm:
- Thời gian gửi và nhận nhanh, kịp thời
- Có thể gửi thư cùng lúc cho nhiều người
- Có thể gửi kèm được các tệp thông tin khác nhau như văn bản, âm thanh, hình ảnh,…
- Lưu trữ và tìm kiếm các thư đã gửi hoặc nhận một cách dễ dàng
- Chi phí thấp, có nhiều dịch vụ thư điện tử còn là miễn phí
Trang 20Một người có thể mở được nhiều tài khoản thư điện tử với các tên khác nhau Mỗi hộp
thư sẽ có một địa chỉ riêng, không bao giờ trùng với địa chỉ thư điện tử khác
Luyện tập 3 trang 36 Tin học lớp 6: Khi tạo tài khoản thư điện tử em không cần khai
Vận dụng 1 trang 36 Tin học lớp 6: Em hãy xác định xem thư nào có thể là thư rác
trong các thư điện tử với tiêu đề như sau:
A Cơ hội đầu tư kiếm được nhiều tiền hơn
B Danh sách học sinh tham gia thi học sinh giỏi môn Tin học
C Quà tặng miễn phí, hãy nháy chuột nhanh
D Bạn đã trúng một chuyến đi miễn phí đến Mĩ
E Ảnh tập thể lớp 6A ngày khai trường
F Khuyến mãi, ưu đãi giá rẻ cho bạn
Trả lời:
Đáp án: A, C, D, F
Vận dụng 2 trang 36 Tin học lớp 6: Em hãy soạn một thư điện tử có gửi kèm ảnh (hoặc
tệp văn bản, thiệp chúc mừng,…) cho bạn hoặc người thân của em
Trả lời:
Bước 1: Truy cập vào trang mail.google.com
Bước 2: Đăng nhập vào hộp thư: đăng nhập bằng tên người dùng và mật khẩu của bạn
Bước 3: Soạn thư
1 Nháy chuột vào biểu tượng Soạn thử để soạn thư mới
2 Hộp thoại soạn thư hiện lên, bạn nhập địa chỉ hộp thư người bạn của bạn vào phần Người nhận
3 Nhập tiêu đề thư trong phần Chủ đề
4 Nhập nội dung thư, chọn vào biểu tượng (Đính kèm) sau đó chọn hình ảnh từ máy tính mà bạn muốn gửi đi
5 Nháy chuột vào nút Gửi để gửi thư đi
Trang 21Trò chơi trang 36 Tin học lớp 6: Giải ô chữ
Hãy tìm từ khóa (tiếng Việt không dấu) trong cột màu xanh trong ô chữ dưới đây Biết
rằng mỗi từ hoặc cụm từ trong mỗi hàng là đáp án để thay thế dấu hỏi chấm (?) trong các
câu sau:
1 Để có hộp thư điện tử người sử dụng cần đăng kí (?) thư điện tử với nhà cung cấp dịch
vụ thư điện tử
2 Để bảo mật cho tài khoản thư thì người sử dụng cần đặt (?)
3 Khi gửi thư, ta cần ghi rõ địa chỉ của (?)
4 Muốn vào hộp thư thì người sử dụng cần (?)
5 Mỗi hộp thư điện tử được gắn với một (?)
6 Nháy nút ( Đính kèm) nếu có gửi kèm (?)
7 Nháy nút (?) để ra khỏi hộp thư điện tử
8 Sau khi tạo tài khoản, người sử dụng sẽ có một (?)
9 Nháy nút (?) để thư được chuyển đi
Trang 22Bài 9: An toàn thông tin trên Internet
1 Tác hại và nguy cơ khi sử dụng Internet
Hoạt động 1 trang 37 Tin học lớp 6:
1 Bạn Minh đã gặp rắc rối gì?
Trả lời:
Máy tính của bạn Minh có nguy cơ bị mất dữ liệu do máy tính bị nhiễm virus
2 Thảo luận nhóm: Tác hại và nguy cơ khi dùng Internet
Trả lời:
Tác hại và nguy cơ khi dùng Internet là:
- Thông tin cá nhân bị lộ hoặc bị đánh cắp
- Máy tính bị nhiễm virus hay mã độc
- Bị lừa đảo, dụ dỗ, đe dọa, bắt nạt trên mạng
- Tiếp nhận thông tin không chính xác
- Nghiện Internet, nghiện trò chơi trên mạng
Câu hỏi 1 trang 38 Tin học lớp 6:
1 Em tìm phương án sai
Khi dùng Internet có thể:
A Bị lôi kéo vào các hoạt động không lành mạnh
B Máy tính bị nhiễm virus hoặc mã độc
C Tin tưởng mọi nguồn thông tin trên mạng
D Bị lừa đảo hoặc lợi dụng
Trả lời:
Đáp án: C
2 Việc làm nào được khuyến khích khi sử dụng các dịch vụ trên Internet?
A Mở thư điện tử do người lạ gửi
B Tải các phần mềm miễn phí trên Internet không có kiểm duyệt
C Liên tục vào các trang xã hội để cập nhật thông tin
D Vào trang web tìm kiếm để tìm tư liệu làm bài tập về nhà
Trả lời:
Đáp án: D
2 Một số quy tắc an toàn khi sử dụng Internet Hoạt động 2 trang 38 Tin học lớp 6:
1 Em đã từng sử dụng Internet chưa? Em đã bao giờ gặp phải một trong những nguy cơ
như trên chưa? Nếu gặp phải, em sẽ làm gì?
Trả lời:
Em đã từng sử dụng Internet rất nhiều cũng đã từng gặp nguy cơ như trên Trước đấy em nhờ sự hỗ trợ của người lớn để lấy lại thông tin và được mọi người đưa ra một vài biện pháp để tránh trường hợp đó xảy ra
2 Thảo luận nhóm: Em cần làm gì để phòng tránh những nguy cơ và tác hại có thể gặp
phải khi sử dụng Internet?
- Máy tính cần được cài đặt phần mềm chống virus
- Không nhận thư hay tin nhắn từ người lạ, kiểm tra độ tin cậy của thông tin, không dành quá nhiều thời gian trên mạng, chơi game
Trang 23- Chia sẻ với người tin cậy về suy nghĩ, tình cảm, những khó khăn hoặc tình huống không
tốt bị mắc phải
- Dành thời gian tập trung cho học tập, giúp đỡ bố mẹ, đọc sách, các hoạt động thể chất,
hoạt động xã hội, tham gia các hoạt động lành mạnh
Câu hỏi 2 trang 39 Tin học lớp 6:
1 Em có thể đưa ra một số giải pháp để giữ bí mật thông tin cá nhân không?
Trả lời:
Một số giải pháp có thể sử dụng để giữ bí mật thông tin cá nhân là: không chia sẻ thông
tin cá nhân và thông tin của người thân, bạn bè trên mạng hay cho người khác, đặt mật
khẩu cho máy tính, mật khẩu xác minh cho mọi tài khoản cá nhân phải mạnh và được bảo
mật,…
2 Trong 5 quy tắc trên, em thấy quy tắc nào quan trọng nhất? Tại sao?
Trả lời:
Theo em trong 5 quy tắc đưa ra em thấy quy tắc giữ an toàn là quy tắc quan trọng nhất
Vì khi thông tin cá nhân và gia đình bị lộ trên mạng xã hội thì nguy hiểm rình rập đến
người dùng rất nghiêm trọng khi kẻ xấu có ý định lấy thông tin đó để đe dọa đến sự an
toàn của cá nhân và gia đình người dùng
3 An toàn thông tin
Hoạt động 3 trang 39 Tin học lớp 6:
1 Sau giờ thực hành ở phòng máy, bạn Minh quên đăng xuất tài khoản thư điện tử của
mình và một ai đó đã dùng tài khoản thư điện tử của Minh để gửi nội dung không hay
cho người khác Theo em, điều gì có thể xảy ra với Minh?
Trả lời:
Theo em, một số người nhận thư có thể tỏ thái độ khó chịu với Minh, nghĩ không tốt về
Minh, sẽ có người phê phán Minh, cũng sẽ có người hỏi Minh về sự việc đó,…
2 Nếu thấy đường liên kết hoặc thư điện tử có chủ đề gây tò mò được gửi từ một người
không quen biết thì em sẽ làm gì?
Trả lời:
Nếu nhận được thư đó, bạn không nên mở liên kết hoặc thư điện tử đó, có thể trao đổi với
bố mẹ hoặc thầy cô về sự việc đó và xin lời khuyên từ mọi người
3 Em hãy nêu một vài cách để bảo vệ tài khoản thư điện tử
Trả lời:
Để bảo vệ tài khoản thư điện tử, ta nên:
Đặt mật khẩu mạnh để không bị người khác đoán được, bảo vệ mật khẩu, đăng xuất khi dùng xong, cài phần mềm diệt virus,…
Hoạt động 4 trang 40 Tin học lớp 6:
1 Một bạn quen trên mạng xin số điện thoại và địa chỉ của em để gặp nhau nói chuyện
Em có nên cho không? Tại sao?
Trả lời
Em không nên cho người quen trên mạng số điện thoại và địa chỉ của em cũng không nên gặp người đó vì có thể gặp điều không hay mà em không biết được
2 Em được một bạn gửi qua mạng cho một số thông tin không tốt về một bạn khác cùng
lớp Em có nên đăng lên mạng để mọi người cùng biết không?
B Luôn nhớ đăng xuất khi sử dụng xong máy tính, thư điện tử
C Chẳng cần làm gì vì máy tính đã được cài đặt sẵn các thiết bị bảo vệ từ nhà sản xuất
Trang 24D Nên cài đặt phần mềm bảo vệ máy tính khỏi virus và thường xuyên cập nhật phần
mềm bảo vệ
Trả lời:
Đáp án: C
Luyện tập
Luyện tập 1 trang 41 Tin học lớp 6: Khi sử dụng Internet, những việc làm nào sau đây
có thể khiến em gặp nguy cơ bị hại?
A Tải phần mềm, tệp miễn phí trên Internet
B Mở liên kết được cung cấp trong thư điện tử không biết rõ nguồn gốc
C Định kì thay đổi mật khẩu của tài khoản cá nhân trên mạng xã hội và thư điện tử
D Khi có kẻ đe dọa mình trên mạng không cho bố mẹ hoặc thầy cô giáo biết
E Làm theo các lời khuyên và bài hướng dẫn sử dụng thuốc trên mạng
Trả lời:
Đáp án: A, B, D, E
Luyện tập 2 trang 41 Tin học lớp 6: Theo em, những tình huống nào sau đây là rủi ro
khi sử dụng Internet?
A Máy tính bị hỏng do nhiễm virus hoặc mã độc
B Thông tin cá nhân hoặc tập thể bị đánh cắp
C Tài khoản ngân hàng bị mất tiền
D Bị bạn quen trên mạng lừa đảo
E Nghiện mạng xã hội, nghiện trò chơi trên mạng
F Hoàn thành chương trình học ngoại ngữ trực tuyến
Trả lời:
Đáp án: A, B, C, D, E
Vận dụng Vận dụng 1 trang 41 Tin học lớp 6: Em hãy đưa ra một số cách nhận diện những trò lừa
đảo trên Internet
Trả lời:
Những trò lừa đảo trên Internet thường là những lời quảng cáo đánh vào lòng tham vật chất, những lời dụ dỗ, rủ rê làm những việc liên quan đến các vấn đề nhạy cảm, những tin nhắn tự giới thiệu là người quen của cha mẹ để bảo em làm điều gì đó mà không cho bố
mẹ biết, tin nhắn của người lạ hay đại diện cho một tổ chức nào đó liên quan đến tiền bạc,
những lời giới thiệu gây tò mò, hiếu kì,…
Vận dụng 2 trang 41 Tin học lớp 6: Em sẽ làm gì khi phát hiện bạn bè hoặc người thân
có nguy cơ bị hại khi truy cập mạng?
Trả lời:
Khi người thân hoặc bạn bè có nguy cơ bị hại trên mạng thì em sẽ khuyên họ cần tạm dừng việc lên mạng, báo cho cha mẹ, người tin cậy trong gia đình hay thầy cô, cơ quan công an để được bảo vệ và có cách xử lí Máy tính nên được cài đặt các chương trình diệt virus Nếu máy tính của em bị nhiễm mã độc hay virus thì nên quét và diệt virus Nếu máy bị lỗi nặng hơn thì nên dừng sử dụng và mang tới các cửa hàng sửa chữa máy tính để được kiểm tra và sửa chữa
Vận dụng 3 trang 41 Tin học lớp 6: Em nên làm gì để bảo vệ thông tin và tài khoản cá
nhân?
Trả lời:
Một số biện pháp để bảo vệ thông tin và tài khoản cá nhân là:
- Cài đặt và cập nhật phần mềm chống virus
- Đặt mật khẩu mạnh, bảo vệ mật khẩu
- Đăng xuất các tài khoản khi đã dùng xong
- Tránh dùng mạng công cộng
- Không truy cập vào các liên kết lạ: không mở thư điện tử và tệp đính kèm gửi từ
những người không quen; không kết bạn và nhắn tin cho người lạ
- Không chia sẻ thông tin cá nhân và những thông tin chưa được kiểm chứng trên
Internet; không lan truyền tin giả làm tổn thương người khác