Kinh tế số đường đến tương lai của nền kinh tế việt nam

KINH TẾ SỐ - ĐƯ ỜNG ĐẾN TƯƠNG LAI C ỦA NỀN KI NH T Ế VIỆT NAM Đối với Việt Nam, tương lai để tăng trưởng kinh tế nằm ở việc tận dụng được tối đa các công nghệ kỹ thuật số, số hóa nền kin

KINH TẾ SỐ - ĐƯ ỜNG ĐẾN TƯƠNG LAI C ỦA NỀN KI NH T Ế VIỆT NAM

Đối với Việt Nam, tương lai để tăng trưởng kinh tế nằm ở việc tận dụng được tối

đa các công nghệ kỹ thuật số, số hóa nền kinh tế Vì vậy, Việt Nam cần thúc đẩy

nhanh vi ệc phát tri ển ứng d ụng nh ững công ngh ệ mới đ ể phát t riển kinh tế số

Sự phát triển t rong chính sác h đối ngo ại củ a Vi ệt Nam s au Đ ại hội lần t hứ XIII

củ a ĐảngToàn văn Nghị quy ết Đại h ội đại bi ểu t oàn quố c l ần t hứ XIII của

ĐảngTruyền thông quốc tế: Thách thức Covid-19 cho thấy vai trò và bản lĩnh

củ a Đảng C ộng s ản Việt Nam

Văn kiện Đại hội Đảng lần thứ XIII xác định, đến năm 2025, kinh t ế số đạt tỷ trọng 20% GDP, đến năm 2030 kinh tế số chiếm khoảng 30% GDP (Nguồn: Twitter)

Dư địa lớn

Cuộc cách mạng công nghi ệp (CMC N) 4.0 ra đ ời gắn li ền với đột phá v ề m ặt

công ngh ệ t rên t ất cả các lĩnh v ực, t ạo ti ền đ ề để kinh t ế s ố thực sự khởi s ắc

Sự x uất hi ện của nh ữ ng ti ến bộ vượt bậc như Internet v ạn vật (IoT), t rí tu ệ nhân tạo (AI), công ngh ệ i n 3D củ a CMC N 4.0 đã t ạo nên l àn sóng chuy ển đổi số và đưa kinh tế số lan tỏa khắp các thành phần kinh tế

Trên th ế gi ới, kinh t ế s ố đang t ăng t rư ở ng r ất nhanh, t rở thành chì a khoá cho không ít n ền kinh t ế vươn ra toàn c ầu

Tại Trung Quố c, năm 2008, kinh t ế s ố chiếm khoảng 15% GDP, đ ến 2019 kinh t ế

số đã chiếm đ ến 37% GDP Nhi ều doanh nghi ệp kinh t ế số Trung Quốc đã tr ở thành những “gã kh ổ ng lồ” công nghệ, v ớ i năng l ực phát t ri ển và kh ả năng c ạnh tranh toàn c ầu mạnh mẽ

Tại khu v ực châu Á -Thái Bình Dươ ng, năm 2017, kinh t ế s ố chiếm khoảng 6% GDP, đến 2019 đã chiếm tới 25% GDP Với tình hình đại dịch Covid-19 đang hoành hành như hiện nay, dự đoán năm 2021, kinh tế số có thể chiếm đến hơn 60% GDP củ a khu v ực này

Còn t ại Vi ệt Nam, ư ớc t ính, ki nh t ế số chiếm kho ảng 8,2% GDP, v ới khoảng 163

tỷ US D Dư đị a phát tri ển của các cấu phần kinh t ế số Int ernet và kinh t ế s ố đang rất lớn Khơi thông được nguồn lực này sẽ góp phần vào tăng tưởng kinh tế cũng như nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia

Theo đánh giá của nhiều chuyên gia, Việt Nam đang sở hữu những điều kiện tốt

để xây dựng kinh tế số

Thứ nhất, doanh thu t ừ n hững công t y ho ạt động t rong công ngh ệ thông ti n ướ c

tính đạt 110 tỷ USD năm 2019 Các m ặt hàng công nghệ thông tin như điện thoại

và máy tính trong lĩnh v ực phần cứng, điện tử luôn năm trong top 10 s ản phẩm xuất khẩu chủ lực củ a Việt Nam Tính đ ến tháng 8/ 2021, xu ất khẩu điện thoại các lo ại và linh ki ện đạt 35,33 tỷ USD, t ăng 11,9% so v ới cùng kỳ năm 2020

Thứ hai , hơn 1 t riệu ngườ i đang hoạt độ ng trong lĩnh v ực công ngh ệ thông tin

Thứ ba, khả năng s áng

tạo của Vi ệt Nam đã có

nhi ều cải t hiện B áo cáo

củ a Tổ ch ức sở h ữu t rí

tuệ thế gi ới (WIP O) công

bố mới đây ghi nh ận, Vi ệt

Nam x ếp thứ 44/132 qu ố c

gia và n ền kinh t ế về ch ỉ

số đ ổi mớ i s áng t ạo t oàn

cầu năm 2021 Vớ i t hứ

hạng 44/132, Vi ệt Nam

giữ vị t rí số m ột t rong

nhóm 3 quố c gia đổ i mới

theo nhóm t hu nh ập, xếp

trước Ấn Độ và Ukraine

Thứ tư, các nhà ho ạch

định chính sách đã ý thức được tầm quan trọng của kinh tế số thông qua việc cải thiện khung khổ pháp lý, ch ủ trương khuy ến khích phát t ri ển nền t ảng số , ti ếp cận CMC N 4.0

Như Thủ tướng Phạm Minh Chính đã phát biểu tại Hội nghị thượng đỉnh thương mại dịch v ụ t oàn cầu năm 2021 di ễn ra m ới đây r ằng, Vi ệt Nam sẵn s àng cùng các nước xây dựng khung pháp lý phù hợp, giúp kinh tế số phát triển mạnh mẽ, đóng góp và hài hòa với lợi ích chung của toàn xã hội

Nh ận xét v ề s ự phát tri ển kinh t ế s ố củ a Việt Nam tại buổi công b ố báo cáo đi ểm lại cập nh ật t ình hình kinh t ế Vi ệt Nam ấn ph ẩm tháng 8/ 2021 v ới t ựa đ ề “Vi ệt Nam số hóa - C on đư ờng đến t ương l ai ”, chuyên gi a ki nh t ế trư ởng của Ngân hàng t hế giới (WB ) J acques Moriss et cho hay, cơ s ở hạ tầng k ỹ thu ật số của Vi ệt Nam khá hi ện đại, phủ k hắp các tỉnh, t hành và do các công ty vi ễn t hông t rong nước đầu tư

Văn kiện Đại hội Đảng lần thứ XIII xác định, đến năm 2025 kinh tế số đạt tỷ trọng 20% GDP, đến năm 2030 kinh tế số chiếm kho ảng 30% GDP

Để đạt mục tiêu trên, Văn kiện nhấn mạnh, Việt Nam cần cải t hi ện môi trư ờng kinh doanh, thúc đẩy khởi nghiệp sáng tạo, phát triển các ngành, l ĩnh v ự c, các doanh nghi ệp trên n ền tảng ứng d ụ ng mạnh m ẽ các thành tựu của khoa họ c công ngh ệ, nhấ t là cuộ c CMCN 4.0; t ập t rung hoàn thi ện th ể chế, chí nh sách, pháp l u ậ t phù h ợp với cơ ch ế thị trư ờng và t hông l ệ quố c t ế để phát t ri ển kinh t ế s ố, xã hội số

Bên cạnh đó, Vi ệt Nam l à đi ểm đ ến của một s ố công ty công ngh ệ t hông tin hàng đầu thế giới như Apple, Samsung, Intel… Đi ều này thể hiện khả năng cạnh tranh

củ a Vi ệt Nam và t ạo lập một nền t ảng đ ặc bi ệt cho các doanh nghi ệp và đơn vị phát t riển t rong nướ c - m ô hình đư ợc Nhật Bản và Hàn Qu ốc áp dụ ng t rong

những năm 1970, 1980 và g ần đây l à Trung Qu ố c

Ông Jacques Morisset cũng chỉ ra rằng, trước khủng hoảng Covid-19, năng lực đổi mới sáng tạo của Việt Nam chỉ quanh mức trung bình, nhưng đ ại dịch đã làm thay đổi “cuộc chơi” đối với khu vực tư nhân Nhiều doanh nghiệp Việt Nam đã nắm b ắt công ngh ệ đ ể t ạo đi ều ki ện t hu ận lợi cho l àm vi ệc từ xa và ti ếp cận khách hàng t rong th ờ i gi an giãn cách xã h ội và hạn ch ế đi l ại

Kh ảo sát c ủa WB cho th ấy, tỷ lệ s ử dụng các n ền tảng số, các trang thương m ại điện tử, mạng xã hội trực tuyến và các ứng dụng chuyên biệt tăng mạnh nhằm ứng phó với dịch Covid-19, từ 48% doanh nghiệp vào tháng 6/2020 lên 73% vào tháng 1/2021, t ỷ lệ doanh nghi ệp đ ầu t ư cho các gi ải pháp s ố t ăng hơn 4 l ần t ừ 5% l ên 21%

Để phát triển kinh tế số, Việt Nam cần thúc đẩy nhanh việc phát triển ứng dụng những công nghệ mới (Ngu ồn: Medium)

Tương lai của kinh tế Việt Nam

Đối với hầu hết quốc gia trên thế giới, trong đó có Việt Nam, tương lai để tăng

trưởng kinh tế nằm ở việc tận dụng được tối đa các công nghệ kỹ thuật số, số

hóa n ền kinh t ế Vì t hế, đ ể phát t ri ển kinh t ế số , Vi ệt Nam c ần thúc đ ẩy nhanh

việc phát t ri ển ứng d ụng nh ững công ngh ệ mớ i

Quy ết định số 749/QĐ-TTg phê duy ệt “C hương t rình Chuy ển đổi s ố q uố c gia

đến năm 2025, định hướng đến năm 2030” được Thủ tướng Chính phủ ban hành

ngày 3/6/2020 đã đưa ra mục tiêu: Việt Nam thuộc nhóm 50 nước dẫn đầu về

chí nh phủ đi ện tử, li ên quan đ ến phát t ri ển kinh t ế số, nâng cao năng l ực cạnh

tranh c ủa n ền kinh t ế

Đến năm 2025, kinh tế số chiếm 20% GDP; tỷ trọng kinh tế số trong từng ngành, lĩnh vực đạt tối thiểu 10% Đến năm 2030, kinh tế số chiếm 30% GDP; tỷ trọng kinh tế số trong từng ngành, lĩ nh v ực đạt tối thi ểu 20%

Tương tự, văn kiện Đại hội Đảng lần thứ XIII cũng xác định, đến năm 2025 kinh

tế s ố đ ạt tỷ trọng 20% GDP, đ ến năm 2030 ki nh t ế số chiếm kho ảng 30% GDP Theo quan điểm của một số chuyên gia, song hành cùng nh ững cơ hội, để phát tri ển kinh t ế s ố t ại Việt Nam cũng còn không í t khó khăn, vư ớ ng m ắc Đơn c ử như việc kết nối dữ liệu đang là bài toán khó; môi trường thể chế và pháp lý cho phát t riển kinh tế số còn y ếu, chưa chặt chẽ, chưa đồng b ộ

Đặc biệt, nguồn nhân lực, đặc biệt nhân lực công nghệ thông tin - một trong những nhân t ố quan t rọng nhất t rong cạnh tranh và phát t ri ển kinh t ế số - còn ít

về số lượ ng và chất l ượng nhân lực còn t ương đ ối t h ấp

Để vượt qua những khó khăn trên và th ực hiện mục tiêu đề ra, văn kiện Đại hội XIII nh ấn m ạnh, Việt Nam c ần cải t hi ện môi t rườ ng kinh doanh, t húc đ ẩy khởi nghi ệp s áng tạo, phát tri ển các ngành, lĩ nh v ực, các doanh nghi ệp trên n ền tảng ứng dụng mạnh mẽ các thành tựu của khoa học công nghệ, nhất là cuộc CMCN 4.0; tập t rung hoàn t hi ện th ể chế, chính s ách, pháp lu ật phù h ợp vớ i cơ ch ế t hị trường và thông lệ quốc tế để phát triển kinh tế số, xã hội số

Đồng thời, phát triển mạnh hạ tầng công nghệ thông tin, xây dựng và phát triển đồng bộ hạ tầng dữ liệu quốc gia, vùng, địa phương kết nối đồng bộ, thống nhất, tạo n ền t ảng phát t ri ển kinh t ế s ố, xã hội số

TS Đặng Thị Việt Đức, Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông cho rằng, Việt Nam c ần đ ảm b ảo, nâng cao ch ất l ư ợng hạ tầng, nhân l ực, tài chính, ngu ồn

dữ li ệu; cải thi ện ch ất lượ ng ngu ồn l ao đ ộ ng có kỹ năng v ề công nghệ, cần nhi ều hơn các chuyên gia có ki ến thức, trình độ cao về công nghệ thông tin

Song song vớ i đó, c ần xây dựng, duy t rì các thi ết bị m ạng l ưới phụ c vụ truy ền tải dữ liệu s ố, ki ến t hức v ề hệ thống dữ l iệu và m áy tính cũng như ki ến th ức m áy móc thi ết bị khác g ắn với m ạng lướ i số hóa hỗ trợ cho IoT

Ngoài ra, Vi ệt Nam cần tí ch c ực t ri ển khai t ầm nhì n, chi ến l ư ợc phát t ri ển công ngh ệ t hông tin và t ruy ền thông (ICT) và kinh t ế số; t iếp tục ki ên định, duy trì , đẩy mạnh chiến lược phát triển ICT cho phát triển kinh tế và chiến lược phát tri ển kinh t ế t ri t hức; ưu ti ên phát t ri ển hạ tầng và hỗ trợ ứng d ụng ICT cho kinh

tế s ố; hỗ t rợ phát tri ển nghiên cứu ứng d ụng công ngh ệ số, nguồn nhân l ực phục

vụ ki nh tế số

Còn t heo TS Bùi Thanh Tu ấn, C ục Khoa học, Chiến l ượ c và L ịch sử Công an,

Bộ Công an, phát tri ển kinh t ế s ố cần đ ẩy mạnh cải cách th ủ t ục hành chính, có

cơ chế, chính sách hoàn thi ện để điều chỉnh hoạt động của các tổ chức, cá nhân, doanh nghi ệp

Ông Tu ấn nh ấn m ạnh : "Bên cạnh đó, cần cơ c ấu lại m ạnh mẽ dòng vốn đ ầu tư trực t iếp nướ c ngoài; sàng l ọc, l ựa chọn và phân l o ại cơ cấu đ ầu tư theo hư ớng không d ễ dãi t rong t hu hút đ ầu t ư; hướng tới các d ự án đầu t ư có ch ất l ượng; doanh nghi ệp công ngh ệ cao; cam k ết lâu dài; mang lại gi á t rị gia tăng l ớn, có định hướng vào nghiên cứu, phát triển và chuyển giao công nghệ tiên tiến cho Việt Nam"