☐ Thời Minh Thanh, nền kinh tế tư bản chủ nghĩa tuy đã xuất hiện nhưng chưa đủ sức chi phối mạnh mẽ kinh tế - xã hội Trung Quốc ☐ Tơ lụa là mặt hàng được giao thương chính và đầu tiên tr
Trang 1BÀI 4 TRUNG QUỐC TỪ THẾ KỈ VII ĐẾN GIỮA THẾ KỈ XIX Câu 1 trang 14 vở thực hành Lịch sử 7 - Kết nối tri thức: Hãy khoanh tròn chỉ
một chữ in hoa trước ý trả lời đúng
1 Phong kiến Trung Quốc phát triển cường thịnh nhất dưới triều đại nào?
A Triều Hán
B Triều Nguyên
C Triều Đường
D Triều Thanh
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: C
2 Chế độ ruộng đất được thực hiện dưới thời Đường là gì?
A Chế độ công điền
B Chế độ quân điền
C Chế độ điền trang, thái ấp
D Chế độ doanh điền
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: B
3 Thương cảng nào trong thời Minh - Thanh trở thành trung tâm buôn bán sầm
uất với nước ngoài?
A Tô Châu
B Quảng Châu
C Tùng Giang
D Thượng Hải
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: B
4 Em rút ra điều gì về tình hình Trung Quốc dưới thời Đường khi khai thác tư
liệu dưới đây?
Tư liệu: Dưới thời Đường Thái Tông, cổng ngoài mấy tháng không đóng, ngựa
bò đầy đồng khách đi đường mấy nghìn dặm không cần mang theo lương thực”
Trang 2(Theo Nguyễn Gia Phu, Nguyễn Huy Quý, Lịch sử Trung Quốc, NXB Giáo dục,
2003, tr 177)
A Kinh tế rất phát triển, xã hội yên bình
B Kinh tế phát triển
C Lãnh thổ đất nước mở rộng
D Nghề chăn nuôi phát triển nhất
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: A
5 Mầm mống của kinh tế tư bản chủ nghĩa xuất hiện ở Trung Quốc thời Minh -
Thanh được biểu hiện ra sao?
A Xuất hiện nhiều xưởng thủ công có quy mô lớn và thuê nhiều nhân công
B Trung Quốc có quan hệ buôn bán với nhiều nước
C Hoạt động buôn bán trong nước phát triển
D Xuất hiện nhiều phường hội và thương hội
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: A
6 Hệ tư tưởng chính thống của xã hội phong kiến Trung Quốc là gì?
A Nho giáo
B Thiên Chúa giáo
C Phật giáo
D Hồi giáo
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: A
7 Phật giáo ở Trung Quốc thịnh hành nhất dưới triều đại nào?
A Đường
B Minh
C Tống
D Thanh
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: A
Trang 38 Công trình kiến trúc đồ sộ được xây dựng dưới thời Minh là
A Vạn Lý Trường Thành
B Lăng Ly Sơn
C Thành Bắc Kinh
D Cố Cung Bắc Kinh
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: D
Câu 2 trang 15 vở thực hành Lịch sử 7 - Kết nối tri thức: Hãy điền tên các
triều đại phong kiến Trung Quốc từ thế kỉ VII đến giữa thế kỉ XIX phù hợp vào
sơ đồ dưới đây
Lời giải:
Câu 3 Hãy điền chữ Đ (đúng) hoặc chữ S (sai) về nội dung lịch sử và giải thích
ngắn gọn câu sai
Trang 4☐ Thời Đường, nhất là thời kì trị vì của Đường Thái Tông, đất nước phát triển,
bộ máy nhà nước được hoàn chỉnh
☐ Sau khi nhà Tống sụp đổ, nhà Đường thay thế cai trị ở Trung Quốc
☐ Các triều đại phong kiến Trung Quốc đã thực hiện chính sách bang giao thân thiện với các dân tộc láng giềng nhỏ yếu hơn
☐ Dưới thời Minh - Thành, Quảng Châu là một trong những thương cảng lớn nhất Trung Quốc
☐ Thời Minh Thanh, nền kinh tế tư bản chủ nghĩa tuy đã xuất hiện nhưng chưa
đủ sức chi phối mạnh mẽ kinh tế - xã hội Trung Quốc
☐ Tơ lụa là mặt hàng được giao thương chính và đầu tiên trên “Con đường tơ lụa” của Trung Quốc thời phong kiến
☐ Bộ Sử kí của Tư Mã Thiên cũng là một tác phẩm văn học nổi tiếng ở thời Đường
Lời giải:
[ Đ ] Thời Đường, nhất là thời kì trị vì của Đường Thái Tông, đất nước phát triển,
bộ máy nhà nước được hoàn chỉnh
[ S ] Sau khi nhà Tống sụp đổ, nhà Đường thay thế cai trị ở Trung Quốc
Giải thích: Nhà Tống tồn tại trong khoảng thời gian từ 960 – 1279; nhà Đường
tồn tại trong khoảng thời gian 618 – 907
[ S ] Các triều đại phong kiến Trung Quốc đã thực hiện chính sách bang giao thân
thiện với các dân tộc láng giềng nhỏ yếu hơn
Giải thích: Các triều đại phong kiến Trung Quốc đã thực hiện chính sách bành
trướng, xâm lược đối với các dân tộc láng giềng nhỏ yếu hơn
[ Đ ] Dưới thời Minh - Thành, Quảng Châu là một trong những thương cảng lớn
nhất Trung Quốc
[ Đ ] Thời Minh Thanh, nền kinh tế tư bản chủ nghĩa tuy đã xuất hiện nhưng chưa
đủ sức chi phối mạnh mẽ kinh tế - xã hội Trung Quốc
[ Đ ] Tơ lụa là mặt hàng được giao thương chính và đầu tiên trên “Con đường tơ
lụa” của Trung Quốc thời phong kiến
Trang 5[ S ] Bộ Sử kí của Tư Mã Thiên cũng là một tác phẩm văn học nổi tiếng ở thời
Đường
Giải thích: Bộ Sử kí của Tư Mã Thiên là một tác phẩm sử học nổi tiếng ở thời
Hán
Câu 4 trang 16 vở thực hành Lịch sử 7 - Kết nối tri thức: Hãy điền những
từ/cụm từ phù hợp vào chỗ trống ( ) để hoàn thiện các câu dưới đây miêu tả sự thịnh vượng của Trung Quốc dưới thời Đường
1 Thời Đường, đặc biệt dưới thời Đường Thái Tông,………… được hoàn chỉnh; đặt ra các ………… để tuyển chọn người tài ra làm quan
2 “Dưới thời Đường Thái Tông, cổng ngoài………., ngựa bò…… , khách đi đường mấy nghìn dặm mang theo lương thực”
3 Xuất hiện nhiều xưởng thủ công với ………… Nhiều thành thị ngày càng phồn thịnh như: Trường An, Lạc Dương, Nhà Đường với hầu hết các nước châu Á
4 “Con đường tơ lụa” đã trở nên dưới
Lời giải:
1 Thời Đường, đặc biệt dưới thời Đường Thái Tông, bộ máy nhà nước được hoàn chỉnh; đặt ra các khoa thi để tuyển chọn người tài ra làm quan
2 “Dưới thời Đường Thái Tông, cổng ngoài mấy tháng không đóng, ngựa bò
đầy đồng khách đi đường mấy nghìn dặm không cần mang theo lương thực”
3 Xuất hiện nhiều xưởng thủ công với quy mô lớn, chuyên luyện sắt, đóng thuyền… Nhiều thành thị ngày càng phồn thịnh như: Trường An, Lạc Dương, Nhà Đường có quan hệ buôn bán với hầu hết các nước châu Á
4 “Con đường tơ lụa” đã trở nên nổi tiếng dưới thời Đường
Câu 5 trang 16 vở thực hành Lịch sử 7 - Kết nối tri thức:
a) Nêu những biểu hiện nổi bật về sự phát triển kinh tế thời Minh - Thanh
b) Theo em, thành tựu nào là nổi bật nhất? Vì sao?
Lời giải:
Yêu cầu a) Những biểu hiện nổi bật về sự phát triển kinh tế thời Minh - Thanh
- Nông nghiệp:
Trang 6+ Có những bước tiến về kĩ thuật gieo trồng
+ Diện tích canh tác được mở rộng
+ Sản lượng lương thực tăng nhiều…
- Thủ công nghiệp:
+ Nhiều xưởng thủ công lớn được hình thành, thuê mướn nhiều nhân công và sản phẩm rất đa dạng
+ Những sản phẩm thủ công nổi tiếng nhất là: gốm sứ và tơ lụa…
- Thương nghiệp:
+ Nhiều thành thị lớn như Bắc Kinh, Nam Kinh,… được hình thành
+ Nhiều thương cảng trở thành trung tâm buôn bán sầm uất, như: Quảng Châu, Phúc Kiến,…
+ Thiết lập quan hệ giao thương với nhiều nước Đông Nam Á, Ấn Độ, Ba Tư…
=> Thời Minh - Thanh mầm mống kinh tế tư bản chủ nghĩa đã xuất hiện nhưng còn nhỏ bé, chưa đủ sức chi phối mạnh mẽ với nền kinh tê - xã hội Trung Quốc
Yêu cầu b)
- Thành tựu về nông nghiệp là quan trọng nhất, vì:
+ Nông nghiệp là ngành kinh tế giữ vai trò chủ đạo ở Trung Quốc thời phong kiến (thủ công nghiệp và thương nghiệp tuy cũng được nhà nước khuyến khích phát triển nhưng còn hạn chế)
+ Sự phát triển của nông nghiệp đã cung cấp một phần hàng hóa cho thương nghiệp, ví dụ: những mặt hàng nông sản như: lúa gạo, chè, bông… cũng là một loại hàng hóa
+ Sự phát triển của nông nghiệp đã góp phần ổn định đời sống nhân dân
Lưu ý: Học sinh trình bày quan điểm cá nhân Bài làm trên chỉ mang tính tham
khảo
Câu 6 trang 16 vở thực hành Lịch sử 7 - Kết nối tri thức:
a) Hãy hoàn thiện bảng về những thành tựu văn hoá tiêu biểu trên các lĩnh vực yếu của Trung Quốc từ thế kỉ VII đến giữa thế kỉ XIX
Các lĩnh vực chủ
yếu
Thành tựu tiêu biểu
Trang 7Tư tưởng - tôn giáo
Sử học - văn học
Kiến trúc - điêu khắc
b) Từ bảng trên, hãy nêu nhận xét về thành tựu văn hoá của Trung Quốc từ thế kỉ VII đến thế kỉ XIX Em ấn tượng với thành tựu nào nhất? Vì sao?
Lời giải:
Yêu cầu a)
Các lĩnh vực chủ
yếu
Thành tựu tiêu biểu
Tư tưởng - tôn giáo - Nho giáo trở thành hệ tư tưởng chính thống của chế độ
phong kiến Trung Quốc
- Phật giáo tiếp tục phát triển, thịnh hành nhất dưới thời Đường
Sử học - văn học - Sử học:
+ Thành lập cơ quan chép sử
+ Nhiều bộ sử lớn được biên soạn: Minh sử, Thanh thực lục…
- Văn học:
+ Phát triển đa dạng về thể loại, như: thơ, kinh kịch, tiểu thuyết chương hồi…
+ Xuất hiện nhiều nhà văn, nhà thơ lớn, với nhiều tác phẩm nổi tiếng
Kiến trúc - điêu khắc - Xây dựng nhiều công trình kiến trúc đặc sắc, như: Vạn
lí trường thành, Tử Cấm Thành, Cố cung…
- Nghệ thuật điêu khắc đạt đến trình độ tinh xảo, điêu luyện với những bức tượng phật tinh xảo, sinh động…
Yêu cầu b)
- Nhận xét:
+ Từ thế kỉ VII - giữa thế kỉ XIX, nhân dân Trung Quốc đã đạt được nhiều thành tựu trên tất cả các lĩnh vực văn hóa
Trang 8+ Những thành tựu văn hóa của cư dân Trung Quốc đã đóng góp lớn vào kho tàng văn minh nhân loại; đồng thời có tác động, ảnh hưởng lớn đến sự phát triển văn hóa của nhiều quốc gia, như: Việt Nam, Nhật Bản, Triều Tiên…
+ Nhiều thành tựu văn hóa của cư dân Trung Quốc vẫn phát huy giá trị cho đến ngày nay
- Em ấn tượng nhất với thành tựu về Văn học Vì:
+ Nền văn học Trung Quốc rất phong phú, đa dạng về thể loại, ví dụ: thơ Đường luật, kịch, tiểu thuyết chương hồi…
+ Trung Quốc có nhiều tác phẩm văn học đồ sộ, vang danh qua nhiều thế hệ, như: Tam quốc diễn (nghĩa của La Quán Trung); Hồng Lâu Mộng (của Tào Tuyết Cần)… Những tác phẩm này trở thành nguồn cảm hứng cho rất nhiều bộ phim mà hiện nay chúng ta vẫn xem, chẳng hạn như phim Tây Du Kí…
+ Văn hóa Trung Quốc cũng có ảnh hưởng rất lớn tới nền văn học của Việt Nam thời trung đại
Câu 7 trang 17 vở thực hành Lịch sử 7 - Kết nối tri thức: Khai thác đoạn tư
liệu và quan sát hình sau
Tư liệu: Ở Nam Kinh thời Minh có khoảng 1 triệu người, Bắc Kinh có khoảng
600 nghìn người Trong thành phố có nhiều khu vực đặt tên theo nghề thủ công như Nam Kinh có phường Gốm, phường Đông, phường Sắt,
a) Em có nhận xét gì về tình hình kinh tế thời Minh - Thanh:
b) Em hãy cho biết kinh tế thời Minh - Thanh có điểm gì mới so với thời Đường?
Trang 9Lời giải:
- Yêu cầu a) Nhận xét: thời Minh – Thanh, kinh tế Trung Quốc đã có nhiều bước
tiến mới, đặc biệt là trong lĩnh vực thủ công nghiệp và thương nghiệp
- Yêu cầu b) So với thời Đường, kinh tế thời Minh - Thanh có điểm mới là: đã xuất hiện mầm mống kinh tế tư bản chủ nghĩa
Câu 8 trang 18 vở thực hành Lịch sử 7 - Kết nối tri thức: Liên hệ với lịch sử
Việt Nam, em hãy tìm hiểu thêm và chia sẻ: từ thế kỉ VII đến thế kỉ XIX, triều đại phong kiến Trung Quốc nào đã xâm lược nước ta?
Lời giải:
- Từ thế kỉ VII đến thế kỉ XIX, nhiều triểu đại phong kiến Trung Quốc đã xâm lược nước Việt Nam Cụ thể là:
+ Từ thế kỉ VII – đầu thế kỉ X, nhà Đường luôn chú trọng củng cố bộ máy cai trị
ở An Nam
+ Thế kỉ X, nhà Nam Hán đã hai lần đem quân xâm lược nước ta (năm 930 – 931
và năm 938)
+ Nhà Tống xâm lược Đại Cồ Việt vào năm 981
+ Nhà Tống âm lược Đại Việt (1075 - 1077)
+ Quân Mông - Nguyên 3 lần xâm lược Đại Việt (1258 - 1288)
+ Nhà Minh xâm lược và đặt ách cai trị ở Đại Ngu (1406 - 1427)
+ Nhà Thanh xâm lược Đại Việt (1789)
