SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM 2010 MỤC LỤC A ĐẶT VẤN ĐỀ I Lý do chọn đề tài II Mục đích nghiên cứu III Đối tượng nghiên cứu IV Giới hạn đề tài V Phương pháp nghiên cứu B GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ I Cơ sở lý luận II C.
Trang 1M C L CỤC LỤC ỤC LỤC
A ĐẶT VẤN ĐỀ………
I Lý do chọn đề tài………
II Mục đích nghiên cứu………
III Đối tượng nghiên cứu………
IV.Giới hạn đề tài………
V Phương pháp nghiên cứu………
B GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ………
I Cơ sở lý luận.………
II Cơ sở thực tiễn………
1.Thuận lợi………
2 Khó khăn
III Giải pháp………
1 Giải pháp nâng cao trình độ nghiệp vụ nhân viên phụ trách thư viện
2 Giải pháp thăm dò, hỏi ý kiến, phỏng vấn bạn đọc để tìm hiểu nhu cầu đọc của bạn đọc………
3.Giải pháp xây dựng đội cộng tác viên thư viện………
IV Kết quả đạt được………
V Bài học kinh nghiệm………
C PHẦN KẾT LUẬN………
I.Kết luận………
II.Kiến nghị, đề xuất………
TÀI LIỆU THAM KHẢO………
trang 1 trang 1 trang 2 trang 2 trang 2 trang 3 trang 4 trang 4 trang 6 trang 6 trang 7 trang 7 trang 8 trang 11 trang 13 trang 30 trang 36 trang 37 trang 37 trang 38 trang 40
Trang 2Đặc biệt,thư viện là một bộ phận cơ sở trọng yếu, là trung tâm sinhhoạt văn hóa khoa học của trường học.Thư viện góp phần nâng cao chấtlượng giảng dạy và học tập của giáo viên và học sinh, tạo cơ sở từng bướcthây đổi phương dạy và học, xây dựng nếp sống văn hóa của các thành viêntrong nhà trường Thư viện giúp học sinh bổ sung kiến thức sống và cũngchính ở thư viện các em rèn luyện tính độc lập, tư duy và thói quen tự học.
Đối với các thầy giáo, cô giáo thì thư viện càng có vị trí quan trọng.Đây là nơi lưu giữ cung cấp,bổ sung, cập nhật kiến thức để cho những bàigiảng thêm phong phú và sinh động, giúp các thầy cô giáo tiếp cận vớinhững phương pháp giảng dạy tiên tiến, tích cực
Ngày nay, cuộc sống của chúng ta đang thay đổi chóng mặt với rấtnhiều những cải tổ về công nghệ ở mọi lĩnh vực và sự bùng nỗ thông tin.Những thây đổi này đặt ra những thách thức về việc định hướng, chọn lọcthông tin và ảnh hưởng trực tiếp tới văn hóa đọc, văn hóa nghe nhìn củahọc sinh Chính vì vậy là cán bộ thư viện trường học phải năng động sángtạo Nhằm mục đích khẳng định tính ưu việt của vai trò thư viện và thu hútbạn đọc đến thư viện, phát triển văn hóa đọc trong trường học và cộngđồng trong năm học 2020 – 2021 thư viện trường THPT Lê Hoàn đã tạodựng trang fanpage thư viện giới thiệu sách trực tuyến đã thu hút nhiềulược người xem và theo dõi để chia sẽ kinh nghiệm này bản thân tôi xin
Trang 3mạnh dạn đưa ra đề tài sáng kiến kinh nghiệm “ Một số giải pháp truyền cảm hứng cho bạn đọc thông qua hoạt động xây dựng video giới thiệu sách tại Trường THPT Lê Hoàn” góp phần chuyển đổi số thúc đẩy hoạt
động thư viện
II Mục đích nghiên cứu.
Sáng kiến kinh nghiệm này nhằm cung cấp một số kinh nghiệm riêngtrong việc công tác thư viện với mục đích:
Tuyên truyền đẩy mạnh hoạt động thư viện thông qua công tác phục
vụ bạn đọc tại trường phổ thông, truyền cảm hứng cho bạn đọc qua các bàigiới thiệu sách bằng video một cách sinh động và giàu cảm xúc mang tínhhiệu ứng cao
Đồng thời tôi mong muốn qua sáng kiến này nói lên kinh nghiệm củabản thân khi quan tâm, thấu hiểu nhu cầu bạn đọc, giúp đỡ học sinh tiếpcận nhiều hơn đến với sách, xem bạn đọc là trung tâm Phát triển văn hóađọc trong nhà trường và cộng đồng để tạo một xã hội học tập Hy vọngsáng kiến của tôi được sự xem xét đóng góp của đồng nghiệp đem ra bànbạc trao đổi và có thể ứng dụng vào thực tiễn nhằm góp phần nhỏ bé đẩymạnh phong trào đọc sách, tìm kiếm tài liệu áp dụng trong giảng dạy vàhọc tập cũng như trong đời sống xã hội Hơn hết là góp phần tăng chấtlượng giáo dục của nhà trường
III Đối tượng nghiên cứu.
Tất cả bạn đọc tại trường THPT Lê Hoàn trong học kỳ I năm học
2020 – 2021
IV.Giới hạn đề tài.
Trong điều kiện cho phép có giới hạn bản thân chỉ tập trung nghiêncứu và tìm ra một số giải pháp nhằm truyền cảm hứng cho bạn đọc thôngqua hoạt động xây dựng video giới thiệu sách tại trường THPT Lê Hoàn,học kỳ I năm học 2020 – 2021
Trang 4V Phương pháp nghiên cứu.
Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ nhân viên phụ trách thư viện,nghiên cứu và viết sáng kiến kinh nghiệm này, người viết đã sử dụng cácphương pháp cơ bản sau
Phương pháp thăm dò ý kiến bạn đọc, phỏng vấn bạn đọc về nhucầu, sở thích đọc sách
Phương pháp thống kê tần suất đọc sách thông qua sổ mượn sách vàthống kê lượt theo dõi tiếp cận bài giới thiệu sách trên trang fanpage thưviện
Ngoài ra, người viết còn sử dụng một số thao tác khác như: nghiêncứu tài liệu , phân tích, tổng hợp…vv
Trang 5B GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I Cơ sở lý luận.
1 Theo các quy định của cấp trên về lĩnh vực thư viện.
Theo quy chế tổ chức hoạt động thư viện trường học số 61/1998/QĐ/BGD &ĐT ra ngày 6 tháng 11 năm 1998 tại nhiệm vụ 3 điều 1 nêu rõ thưviện trường học tổ chức thu hút toàn thể giáo viên và học sinh tham giahoạt động thư viện thông qua các hoạt động phù hợp với chương trình kếhoạch dạy học, tìm hiểu nhu cầu của giáo viên và học sinh, giúp họ chọnsách, đọc sách có hệ thống, biết cách sử dụng bộ máy tra cứu sách, tra cứuthư mục nhằm sử dụng triệt để kho sách, nhất là sách nghiệp vụ và sáchtham khảo
Để xây dựng, bảo tồn, khai thác và sử dụng vốn tài liệu của thư việnđáp ứng nhu cầu học tập, nghiên cứu, thông tin, giải trí của nhân dân vàtăng cường hiệu lực quản lý nhà nước về thư viện ủy ban thường vụ Quốchội ra pháp lệnh thư viện số 31/2000/UBTVQH 10 có hiệu lực ngày 1tháng 4 năm 2001
Điều một nêu rõ thư viện có chức năng, nhiệm vụ giữ gìn di sản thưtịch của dân tộc; thu thập, tàng trữ tổ chức khai thác và sử dụng vốn tài liệutrong xã hội nhằm truyền bá tri thức, cung cấp thông tin nhằm phục vụ nhucầu học tập nghiên cứu và công tác và giải trí của mọi tầng lớp nhân dân;góp phần nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài phát triểnkhoa học, công nghệ, kinh tế, văn hóa, phục vụ công cuộc công nghiệp hóa
và hiện đại hóa đất nước
Luật thư viện được đã được Quốc hội thông qua ngày 21 tháng 11năm 2019 và có hiệu lực từ ngày 1 tháng 7 năm 2020 mở ra trang mới chohoạt động thư viện trong thời đại công nghệ số và đồng thời thúc đẩyphong trào đọc sách góp phần nâng cao văn hóa đọc trong cộng đồng phục
vụ nhân dân học tập suốt đời
Trang 6Căn cứ hướng dẫn nhiệm vụ năm học 2020 – 2021 của trường THPT
lẽ: Đọc sách là tiêu thụ và quãng bá những giá trị văn hóa, các giá trị từ
sách báo mà người đọc tiếp nhận, đã được thực thao và làm nền tảng đểtiếp tục sáng tạo nên những giá trị mới.Vì vậy, có thể xem văn hóa đọc làmột chỉ số văn hóa của một cộng đồng, một xã hội.Thuật ngữ văn hóa đọc
là đọc sách có văn hóa, hay xây dựng một xã hội đọc sách Dù có nhiềucách hiểu khác nhau, nhưng tựu trung lại, văn hóa đọc là khái niệm đề caotính nghệ thuật, tính thưởng thức văn hóa đích thực trong việc đọc sách,vượt lên trên khái niệm đơn thuần
b Truyền cảm hứng đọc
Truyền cảm hứng đọc là trạng thái tâm lý có cảm xúc và hết sứchứng thú đọc, tạo điều kiện để óc tưởng tượng sáng tạo, hoạt động có hiệuquả lang tỏa tình yêu sách đến tất cả mọi người
c Khái niệm bạn đọc
Bạn đọc là một thành tố quan trọng cấu thành hoạt động thư viện.Xét cho đến cùng, mục đích của hoạt động thư viện là đáp ứng đầy đủ nhucầu đọc của bạn đọc Trong thư viện, thuật ngữ “ bạn đọc” dùng để chỉ cánhân hay nhóm người có nhu cầu và sử dụng tài liệu trong thư viện để thỏamãn nhu cầu đọc của mình Hiện nay, trong các tài liệu chuyên môn, thuậtngữ bạn đọc có thể được dùng thay thế bằng các cụm từ : người đọc, ngườidùng tin, người sử dụng thư viện
Trang 7d Phục vụ bạn đọc
Hoạt động phục vụ bạn đọc là quá trình kết nối nguồn lực thông tincủa thư viện với bạn đọc nhằm thỏa mãn và phát triển nhu cầu đọc bằngnhiều hình thức, phương pháp khác nhau Về bản chất phục vụ bạn đọc làhoạt động của thư viện nhằm hỗ trợ bạn đọc trong việc tìm kiếm, lựa chọn
và sử dụng tài liệu phù hợp với nhu cầu của mình
II Cơ sở thực tiễn.
Thực trạng bạn đọc tìm kiếm thông tin, đọc sách tại trường THPT Lê Hoàn.
Trước sự phát triển như vũ bão của các phương tiện truyền thông đạichúng và các tiện ích xã hội như báo điện tử, truyền hình, facebook,youtobe,… ảnh hưởng đến việc đọc sách của bạn đọc tại thư viện trường.Internet ngày càng phát triển thì việc tiếp cận thông tin trở nên dễ dàng hơn
ít cần cách tra cứu truyền thống
Đa số lịch học của bạn đọc kín học cả ngày không có thời gian lênthư viện
Cơ sở vật chất cho thư viện về số lượng sách, máy tính còn thiếuchưa đáp ứng tối đa nhu cầu bạn đọc
Bản thân tôi trong quá trình phụ trách thư viện tại trường THPT Lê Hoàntôi nhận thấy có những thuận lợi và khó khăn sau :
1.Thuận lợi.
Được sự quan tâm chú trọng của ngành giáo dục, Ban lãnh đạo Nhàtrường Nên thư viện được đầu tư, bổ sung thêm sách báo tạo thêm vốn tàiliệu cho thư viện càng phong phú, từ đó kích thích bạn đọc đến thư việnnhiều hơn bên cạnh trường tổ chức ngoại khóa, tổ chức cuộc thi đại sứ vănhóa đọc hàng năm góp phần lang tỏa tình yêu sách đến tất cả mọi người
Thư viện đã bổ sung nhiều loại sách phục vụ công tác giảng dạy vàhọc tập của giáo viên và học sinh Thư viện không ngừng phấn đấu về mọi
Trang 8mặt để đưa những kết quả phục vụ tốt nhất đến cán bộ giáo viên và các emhọc sinh.
Phòng đọc thư viện thoáng mát, rộng rãi, sắp xếp nhiều chậu câycảnh tạo không khí trong lành Địa điểm được bố trí ngay trung tâm củatrường học thuận lợi cho bạn đọc tìm đến đọc sách
Nhân viên phụ trách thư viện đam mê công việc, tinh thần phục vụbạn đọc nhiệt tình luôn sẵn sàng phục vụ bạn đọc, tổ cộng tác viên thư việnhăng hái, giỏi công nghệ thông tin, có tinh thần yêu sách và đam mê đọcsách Thông minh có nhiều ý tưởng hay sáng tạo về phát triển văn hóa đọctruyền cảm hứng đọc sách đến tất cả các bạn
Thư viện trường gần thư viện huyện thuận lợi trong việc mượn sáchliên thư viện về phục vụ bạn đọc trong trường
2.Khó khăn
Thời đại công nghệ số việc đọc sách có thể đọc trực tuyến, mọi lúcmọi nơi Cơ sở vật chất thư viện chưa trang bị hệ thống máy tính ảnhhưởng đến nhu cầu tra cứu tìm kiếm thông tin của bạn đọc Công tác xã hộihóa hoạt động thư viện chưa được đẩy mạnh
III Một số giải pháp nhằm truyền cảm hứng cho bạn đọc thông qua hoạt động xây dựng video giới thiệu sách.
Sự tiến bộ vượt bậc của khoa học và kỹ thuật - nhất là kỹ thuật in ấn
đã cho phép người đọc dễ dàng tìm được những cuốn sách hay, sách đẹp,
có chất lượng tốt Nhưng ngày nay, người ta cũng đang nói tới một cuộccách mạng về sách dưới dạng sách báo điện tử Ở nhiều nước phát triển,người đọc hôm nay có thể ngồi tại nhà hay tại công sở, chỉ cần vào mạnginternet là có thể tìm đọc những cuốn sách mình muốn, không cần phải tớithư viện Song chính điều đó cũng hàm chứa và tiềm ẩn một nguy cơ làmthay đổi hẳn diện mạo của cuốn sách truyền thống Sách vẫn có những ưuthế tuyệt vời của nó Bởi ngoài đặc tính vật chất, giá trị văn hóa, sách còn
có những đặc tính tinh thần to lớn Nếu những họa tiết, trang trí ở ngoài bìa
Trang 9mỗi cuốn sách thu hút tâm trí và sự tò mò của người đời bao nhiêu, thì cáicốt lõi nội dung tư tưởng và những kiến thức và cuốn sách đang chứa đựngbên trong mới đích thực là nguồn nam châm mạnh mẽ thu hút tâm trí củangười đọc bấy nhiêu.Với xu thế phát triển của công nghệ thông tin thư việnđưa ra một giải pháp truyền cảm hứng đọc thông qua hoạt động giới thiệusách bằng video được đăng tải trên trang fanfage thư viện Đặc biệt để làmtốt vai trò của nhân viên phụ trách thư viện đối với tất cả bạn đọc, xem bạnđọc là trung tâm là cầu nối giữa bạn đọc với tri thức.Tạo thói quen đọc sách
và hình thành văn hóa đọc trong học sinh và giáo viên Khẳng định thưviện trường học là cánh tay phải thúc đẩy sự nghiệp giáo dục của trườnghọc tôi đã thực hiện các giải pháp sau
1.Giải pháp nâng cao trình độ nghiệp vụ nhân viên phụ trách thư viện.
Về nhân viên thư viện cần được trao đổi học hỏi thêm và bồi dưỡngchuyên sâu về nghiệp vụ Bên cạnh trình độ chuyên môn, khâu phục vụ bạnđọc cần niềm nở, thân thiện và nhiệt tình hướng dẫn để các em có sự thoảimái, thích thú khi vào thư viện Là người chủ động xây dựng và đề xuất vớiBan giám hiệu các chương trình, kế hoạch, lịch hoạt động cho từng lớptrong tuần để các em lần lượt được tiếp cận với thư viện một cách thườngxuyên Bên cạnh đó, cần có chế độ chính sách phù hợp với nhân viên thưviện theo trình độ đào tạo để khuyến khích nhân viên phụ trách thư việnhọc tập nâng cao trình độ của mình
Thư viện cũng cần đầy mạnh hoạt động quảng bá cho các dịch vụthư viện, chẳng hạn: Tổ chức hoạt động hưởng ứng tuần lễ học tập suốt đời;
tổ chức cuộc thi đại sứ văn hóa đọc và hoạt động hưởng ứng ngày sách ViệtNam 21/4
Trong những năm qua bản thân là nhân viên thư viện đã đề xuất một
số giải pháp và được nhà trường xét duyệt cho tổ chức và đã mang lại kếtquả thiết thực cho bạn đọc, cho sự phát triển của thư viện Dưới đây một số
kế hoạch tổ chức hoạt động của thư viện trong những năm qua:
Trang 10Ảnh: Kế hoạch hưởng ứng tuần lễ học tập suốt đời năm 2020 - 2021
Ảnh: Kế hoạch phát động cuộc thi Đại sứ văn hóa đọc cấp trường năm 2021
Trang 11Ảnh: Kế hoạch tổ chức ngày sách Việt Nam lần thứ 7 năm 2020
Trang 12Ảnh: Báo cáo tổ chức ngày sách Việt Nam lần thứ 7 năm 2020
2 Giải pháp thăm dò, hỏi ý kiến, phỏng vấn bạn đọc để tìm hiểu nhu cầu đọc của bạn đọc.
Cán bộ thư viện thăm dò những nhu cầu của bạn đọc qua các kênhnhư phỏng vấn bạn đọc hay hỏ ý kiến trực tiếp về tài liệu nhằm đa dạng cácnguồn tài liệu và có chính sách bổ sung
hợp lí, phù hợp Cung cấp tài liệu kịp
thời cho bạn đọc phục vụ học tập,
nghiên cứu, ôn thi Nguồn tài liệu này
có thể do mua mới, quyên góp xã hội
hóa, hay trao đổi mượn sách liên thư
viện với nhau Ảnh: Phỏng vấn bạn đọc tìm hiểu nhu
cầu đọc của bạn đọc
Trang 13Ảnh:Biên bản mượn sách liên thư viện và
sổ quản lý mượn sách liên thư viện, giải pháp này góp phần tăng thêm vốn tài liệu, phục vụ bạn đọc tại thư viện trường
Ảnh: Sách tham khảo tại thư viện
Trang 143 Giải pháp xây dựng đội cộng tác viên thư viện.
Xây dựng đội ngũ cộng tác viên có quyết định của hiệu trưởng là cácbạn cán bộ lớp hay những bạn thường xuyên lên thư viện để tuyên truyềngiới thiệu sách đến các bạn trong lớp.Tạo lập một trang fanfage thư việnvới mục đích tuyên truyền giới thiệu sách theo chủ đề bằng video hình ảnhsinh động, giúp bạn đọc cập nhật thông tin sách kịp thời
Quyết định thành lập tổ cộng tác viên thư viện & Trang fanpage thư viện
( Đăng tải video giới thiệu sách)
Ngay từ khi còn nhỏ việc đọc cần sự định hướng, hướng dẫn đúngđắn từ gia đình, nhà trường Vấn đề đổi mới phương pháp dạy và học; xâydựng thói quen đọc, kỹ năng đọc như một môn học cần thiết cần được ápdụng ở các cấp học Thầy cô giáo là người chọn lọc và định hướng học sinhđến với tác phẩm hay, có ý nghĩa; tạo cho độc giả niềm hứng khởi khi đọctác phẩm văn học thông qua nhiều hình thức như thuyết trình về văn học,kịch chuyển thể từ tác phẩm văn học, hội thi chia sẽ sách hay, hoặc sáchhay nên đọc trong tuần.Từ góc độ gia đình, sự quan tâm, hướng dẫn chỉ bảocủa bố mẹ sẽ tạo cho giới trẻ thói quen đọc sách lành mạnh và những kỹnăng cần thiết để lựa chọn sách đọc Như vậy, thói quen đọc sách của công
Trang 15chúng được nâng cao, xây dựng kỹ năng đọc và trau dồi tri thức một cáchtoàn diện hơn Giải pháp thiết thực nhất là cần mở rộng, đẩy mạnh hoạtđộng tuyên truyền trong nhà trường; Phụ trách thư viện phối hợp với Đoàntrường và giáo viên chủ nhiệm thông qua chương trình SH 15 (Sinh hoạt 15phút đầu giờ) mở một cuộc thi nhỏ về giới thiệu sách mà bạn yêu thích sau
đó sẽ tổng hợp những cuốn sách hay nhất được lan tỏa nhiều nhất, đượcbạn đọc mượn nhiều lượt nhất ban tổ chức trao giải cho tập thể lớp cũngnhư công điểm thi đua nề nếp cho lớp đó
Hiện nay báo chí truyền hình là kênh thông tin có tác động lớn nhấtđến dư luận xã hội Vì vậy, việc lập trang fanpage thông tin này để giớithiệu sách đọc, tăng cường và triển khai việc tuyên truyền, quảng bá, địnhhướng thu hút bạn đọc; Truyền bá sách đọc có chất lượng cao để địnhhướng cho văn hóa đọc phát triển
Môi trường đọc cũng là một trong những giải pháp quan trọng tạo hứng thúcho người đọc và thúc đẩy văn hóa đọc phát triển Tăng cường đầu tư cơ sởvật chất, ứng dụng trang thiết bị hiện đại cho các thư viện và hỗ trợ xâydựng thói quen đọc tại thư viện
Phương pháp tuyên truyền giới thiệu sách và các hoạt động tương tácvới sách
Trên danh sách đội cộng tác viên thư viện, phụ trách thư viện lập kếhoạch thành lập một ekip làm video giới thiệu sách, phân công nhiệm vụ rõràng từng thành viên
* Thứ nhất về trưng bày sách một số lưu ý:
- Dùng mô hình hiện vật để làm gốc trưng bày nổi bật
- Chọn chủ điểm phổ biến với cộng đồng tức là lựa chọn sách đúngchủ đề
- Thêm một số yếu tố gây ngạc nhiên như bảng biểu dính dán trênkệ
Trang 16- Tăng thêm tính tương tác của trưng bày bằng cách khuyến khíchhoạt động tham gia cùng bạn đọc.
- Thay đổi làm mới góc trưng bày thường xuyên để bạn đọc tháy hàohứng
* Thứ hai về viết bài giới thiệu sách
- Mục tiêu: Thu hút sự quan tâm của bạn đọc, thuyết phục bạn đọctìm đến quyển sách và đọc, quảng bá những cuốn sách hay có trong thưviện
- Một số kĩ năng quan trọng có được thông qua hoạt động giới thiệusách
ý xu hướng hiện nay, phù hợp nội dung bạn đọc cần
+ Đọc cẩn thận, ghi chú những đoạn trích dẫn, ghi lại những ấntượng của bạn, thông tin mô tả và bình phẩm sách
+ Chờ một thời gian lắng đọng để chắc chắn là quyển sách được ghinhận đánh giá đúng mức
- Một số lưu ý khi viết bài giới thiệu sách
Một bài giới thiệu sách là bao gồm thông tin mô tả và bình phẩmsách Nó cần chú trọng làm nỗi bật mục đích, nội dung tác phẩm tác giả.Hãy lướt qua những điểm quan trọng trước khi đọc
+ Tựa sách - gợi ý gì?
+ Lời giới thiệu – cung cấp một số điểm thiết yếu về cuốn sách