Tiểu luận Những thuận lợi và khó khăn trong nhiệm vụ thực hiện CNHHDH trên các lĩnh vực 20212022.

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KĨ THUẬT TP HCM KHOA LUẬN CHÍNH TRỊ TIỂU LUẬN CUỐI KỲ NHỮNG THUẬN LỢI VÀ KHÓ KHĂN TRONG NHIỆM VỤ THỰC HIỆN CÔNG NGHIỆP HÓA, HIỆN ĐẠI HÓA TRÊN CÁC LĨNH VỰC.

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KĨ THUẬT TP.HCM

KHOA LUẬN CHÍNH TRỊ

TIỂU LUẬN CUỐI KỲ NHỮNG THUẬN LỢI VÀ KHÓ KHĂN TRONG NHIỆM

VỤ THỰC HIỆN CÔNG NGHIỆP HÓA, HIỆN ĐẠI HÓA

TRÊN CÁC LĨNH VỰC CƠ BẢN Ở NƯỚC TA

MÃ MÔN HỌC: LLCT220514_22_1_09CLC HỌC KỲ 1 – NĂM HỌC 2022-2023

Thực hiện: Nhóm 10 Thứ 4, tiết 1,2

Giảng viên hướng dẫn: T.S Trịnh Thị Mai Linh

Thành phố Hồ Chí Minh, Tháng 10 năm 2022

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT

THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

KHOA LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ

BỘ MÔN LỊCH SỬ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập- Tự do - Hạnh phúc

TP HCM, tháng 10 năm 2022

DANH SÁCH NHÓM VIẾT TIỂU LUẬN CUỐI KỲ

MÔN LỊCH SỬ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM

HỌC KỲ I NĂM HỌC 2022-2023

1 Mã lớp môn học: LLCT220514_22_1_ 09CLC (Thứ 4 tiết 1,2)

2 Giảng viên hướng dẫn: TS Trịnh Thị Mai Linh

3 Tên đề tài: Những thuận lợi và khó khăn trong nhiệm vụ thực hiện Công

nghiệp hóa, Hiện đại hóa trên các lĩnh vực cơ bản ở nước ta.

4 Danh sách nhóm viết tiểu luận cuối kỳ:

viên

Tỉ lệ tham

1 Đặng Tấn Đạt 20146038 100%

2 Nguyễn Ngô Nhật Hào 20146332 100%

3 Nguyễn Sơn Lâm 20146362 100%

4 Hoàng Nghĩa Nguyên 20146373 100%

Nhận xét của giáo viên

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

Tháng 10 năm 2022

Giáo viên chấm điểm

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 6

1 Lý do chọn đề tài 6

2 Lịch sử nghiên cứu vấn đề 6

2.1 Công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn- mục tiêu lớn của Đảng và Nhà Nước 6

2.2 Những thuận lợi và khó khăn trong công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước 7

2.3 Một số giải pháp xây dựng và phát triển giải cấp công nhân trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa 8

2.4 Những cơ hội với sự nhiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa ở Việt Nam 8

2.5 Công nghiệp hóa – hiện đại hóa gắn với phát triển kinh tế tri thức và bảo vệ môi trường trong thời kỳ quá độ 8

2.6 Công nghiệp hóa, hiện đại hóa: Kế thừa và phát triển của Đại hội XIII 9 2.7 Cách mạng công nghiệp những khó khăn và thách thức cần giải quyết 9

2.8 Những hạn chế trong công nghiệp hóa hiện đại hóa 10

2.9 Cách mạng công nghiệp 4.0 đòi hỏi thay đổi tư duy về công nghiệp hóa, hiện đại hóa 11

2.10 Cách mạng khoa học – công nghệ hiện đại trong quá trình công nghiệp hóa hiện đại hóa 11

3 Phương pháp nghiên cứu 12

4 Bố cục của tiểu luận 13

5 Đóng góp của đề tài 13

NỘI DUNG 13

Chương 1: Khái quát về cách mạng công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước 14

1.1 Khái quát công nghiệp hóa, hiện đại hóa 14

1.2 Lịch sử công nghiệp hóa hiện đại hóa 14

1.3 Nội dung của công nghiệp hóa, hiện đại hóa 15

Chương 2: Những thuận lợi và khó khăn trong nhiệm vụ thực hiện công nghiệp hóa hiện đại hóa trên các lĩnh vực cơ bản của nước ta 17

2.1 Đối với nông nghiệp và nông thôn 17

2.2 Đối với công nghiệp, xây dựng, kinh tế, khoa học-công nghệ và dịch vụ 19

2.3 Đối với kinh tế xuất nhập khẩu 21

Chương 3: Những thành tựu và hạn chế trong sự nghiệp đổi mới 22

Chương 4: Một số giải pháp xây dựng, phát triển trong thời kì công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước 32 KẾT LUẬN 38 TÀI LIỆU THAM KHẢO 40

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Trong giai đoạn hiện nay, công nghiệp hóa hiện đại hóa là một xu hướngkhách quan, phù hợp với xu thế của thời đại và hoàn cảnh đất nước góp phần tạodựng cơ sở vật chất, kĩ thuật, hoàn thiện quan hệ sản xuất Đảng ta đã luôn xácđịnh công nghiệp hóa hiện đại hóa là nhiệm vụ trọng tâm của thời kì quá độ.Đất nước Việt Nam từ một nước nông nghiệp lạc hậu, cơ sở vật chất kĩ thuậtthấp kém, trình độ của lực lượng sản xuất chưa cao, quan hệ sản xuất mới chưahoàn thiện đang chuyển mình mạnh mẽ, vươn lên phát triển mọi mặt từ kinh tếđến chính trị, xã hội Để đạt được một số thành tự nói trên là nhờ nước ta đã vàđang thực hiện công nghiệp hóa và hiện đại hóa đất nước theo định hướng xãhội chủ nghĩa – con đường phát triển của đất nước ta trong giai đoạn mới

Nhờ thực hiện khá tốt công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong tiến trình đổi mới

và hội nhập cho nên đất nước ta đã đạt được những kết quả rất quan trong vàtương đối toàn diện, góp phần vào thành tựu phát triển kinh tế - xã hội chungcủa cả nước, tạo dựng vị thế của Việt Nam trong sản xuất và chuỗi giá trị toàncầu

Tuy nhiên, bên cạnh những thành tựu đã đạt được chúng ta vẫn không tránhkhỏi những sai lầm Đến ngày nay vẫn tồn tại khá nhiều khó khăn và thách thức

từ những vấn đề từ trong đến ngoài nước cho nên công nghiệp Việt Nam vẫncòn lạc hậu so với thế giới

Thế nên để tìm hiểu thêm công cuộc xây dựng và đổi mới đất nước theo conđường công nghiệp hóa, hiện đại hóa, nhóm cúng em đã thống nhất chọn đề tài

“Những thuận lợi và khó khăn trong nhiệm vụ thực hiện công nghiệp hóa, hiệnđại hóa trên các lĩnh vực cơ bản ở nước ta”

Thông qua đề tài này, nhóm em có thể trau dồi kiến thức về công nghiệp hiện đại hóa và nhận thức rõ từ đó đưa ra những giải pháp nhằm phát huy sửdụng tối đa mọi nguồn lực trong nước và tranh thủ sự ủng hộ quốc tế phục vụ sựnghiệp công nghiệp hoá -hiện đại hoá Đất Nước

vai trò của công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp - nông thôn có ý nghĩa vôcùng quan trọng Thực tiễn quá trình xây dựng phát triển kinh tế - xã hội ở nước

ta nói riêng và các nước trong khu vực nói chung cho thấy việc nhận thức đúngđắn vị trí và vai trò quan trọng của nông nghiệp, khuyến khích đầu tư đúng mứcđối với lĩnh vực này sẽ khai thác được những nguồn lực, tiềm năng to lớn choviệc đẩy mạnh sản xuất, tạo cơ sở cho thắng lợi sự nghiệp hiện đại hóa đất nước.Điều này lại càng có ý nghĩa quan trọng đối với nước ta trong thời kỳ quá độ lênchủ nghĩa xã hội khi nước ta có nền công nghiệp còn non trẻ, trình độ khoa họccông nghệ vẫn còn nhiều hạn chế, hiệu quả sản xuất còn khá thấp, trong khi đóphần lớn dân số sống ở nông thôn và hơn 50% là lao động nông nghiệp Do đó,chủ trương của Đảng Cộng Sản đẩy mạnh công nghiệp hóa nông nghiệp, có ýnghĩa “then chốt” quyết định đến sự ổn định tình hình kinh tế chính trị xã hộitrong khu vực này, góp phần từng bước thực hiện thắng lợi sự nghiệp xây dựngđất nước

tế - xã hội và góp phần thúc đẩy sự phát triển của một quốc gia Đẩy mạnh Côngnghiệp hóa, hiện đại hóa đang là mục tiêu hàng đầu trong công cuộc phát triểnnền kinh tế ở nước ta Tiến hành Công nghiệp hóa, hiện đại hóa thuận lợi khi cóĐảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý, Nhân dân làm chủ Việt Nam có nguồn nhânlực dồi dào, có lợi thế lớn về nguồn tài nguyên phong phú đa dạng Các cơ sở vềkinh tế đảm bảo cho quá trình Công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Chúng tatiến hành Công nghiệp hóa, hiện đại hóa luôn gắn liền với việc xây dựngCNXH Đảng, nhà nước và các đoàn thể còn cồng kềnh nói nhiều hơn làm, tìnhtrạng tham nhũng và lãng phí còn nghiêm trọng Đầu tư khoa học công nghệ ởViệt Nam còn ở mức thấp

Nguồn: Công nghiệp hoá hiện đại hoá đất nước những thuận lợi và khó khăn

(khotrithucso.com)

2.3 Một số giải pháp xây dựng và phát triển giải cấp công nhân trong thời

kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa.

Để xây dựng và phát triển giai cấp công nhân trong thời kì đẩy mạnh côngnghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập kinh tế quốc tế ở nước ta hiện nay, cần đẩymạnh việc phát triển kinh tế - xã hội một cách hài hòa; Tiếp tục phát triển kinh

tế theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa; Đẩy mạnh tuyên truyền và giáodục để nhận thức rõ hơn về vai trò, vị trí và sứ mệnh lịch sử của giai cấp côngnhân; Cải cách triệt để hệ thống giáo dục và đào tạo chuyên môn, nghiệp vụ vàtay nghề cho giai cấp công nhân; Thiết thực chăm lo đời sống vật chất và tinhthần của giai cấp công nhân; Xây dựng giai cấp công nhân gắn liền với cuộc vậnđộng thực hiện Quy chế Dân chủ ở cơ sở và chống tham nhũng; Đổi mớiphương thức lãnh đạo của Đảng đối với các tổ chức chính trị - xã hội trong cácdoanh nghiệp, đồng thời các tổ chức chính trị - xã hội trong các doanh nghiệpđược đổi các mới hoạt động nhằm phù hợp với tình hình mới

Nguồn: Một số giải pháp xây dựng và phát triển giai cấp công nhân trong thời

kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa - Tạp chí Cộng sản

(tapchicongsan.org.vn)

2.4 Những cơ hội với sự nhiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa ở Việt Nam

Trong hành trình công ngiệp hóa hiện đại hóa nước ta luôn gặp khó khăn

về nhiều mặt như nghèo nàn, lạc hậu, tham nhũng và các âm mưu chống phácách mạng Tuy nhiên, chúng ta cũng có những điều kiện để thực hiện côngcuộc công nghiệp hóa hiện đại hóa.Những yếu tố thuận lợi về môi trường quốc

tế mang lại cho chúng ta những bước chuyển quan trọng tạo thành nguồn lựcđưa đất nước ta đi lên Sự kịên Việt Nam trở thành thành viên chính thức cuảASEAN ngày 28/7/1975 và lệnh cấm vận của Mỹ ở Việt Nam baĩ bỏ ngày3/2/1994 mở ra một hướng phát triển mới của nền kinh tế nước ta.Về yếu tố thịtrường nước ta đang phải cạnh tranh gay gắt do đoạn thập niên 1960-1970 thịtrường chúng ta còn quá non trẻ Hệ thống pháp luật đang từng bước sửa đổi vàhoàn thiện

Nguồn: Những cơ hội và thách thức đối với sự nghiệp công nghiệp hoá và hiện đại hoá ở Việt Nam - Dân Kinh Tế (dankinhte.vn)

2.5 Công nghiệp hóa – hiện đại hóa gắn với phát triển kinh tế tri thức và bảo vệ môi trường trong thời kỳ quá độ

CNH là quá trình tất yếu của mỗi quốc gia Đối với nước ta, CNH-HĐHgiúp phát triển lực lượng sản xuất, làm thay đổi căn bản công nghệ sản xuất,tăng năng suất lao động Trong quá trinh CNH-HĐH, nước ta có lợi thế là nước

đi sau, có thể học hỏi kinh nghiệm từ nước đi trước, rút ngắn thời gian Trongbối cảnh toàn cầu hóa, nước ta có nhiều lựa chọn để tăng hàm lượng khoa họctrong sản phẩm Cần đẩy mạnh sử dựng những tri thức mới của loài người, nhưnhập khẩu trực tiếp công nghệ, nhập khẩu gián tiếp qua thu hút đầu từ, muabằng sáng chế và mời chuyên gia nước ngoài Cần học tập công nghệ quản lý,cách sử dụng nguồn chất xám, đổi mới thể chế kinh tế Vì là nước đi sau, nênchúng ta có thể bỏ qua một số thế hệ công nghệ trung gian, đi trực tiếp vào côngnghệ cao để nhanh chóng chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng tăng các ngànhcông nghiệp dịch vụ có hàm lượng tri thức, giá trị cao Phải cơ cấu lại sản xuấttheo hướng tăng hàm lượng khoa học công nghệ, sử dụng tri thức mới để chuyểndịch cơ cấu kinh tế và phát triển các ngành mũi nhọn.

Nguồn: Công nghiệp hóa – hiện đại hóa gắn với phát triển kinh tế tri thức và bảo vệ

môi trường trong thời kỳ quá độ Nguyễn Thái Sơn - Tạp chí Cộng sản | Tư liệu văn kiện Đảng (dangcongsan.vn)

2.6 Công nghiệp hóa, hiện đại hóa: Kế thừa và phát triển của Đại hội XIII

Công nghiệp hóa là một trong những nhiệm vụ quan trọng hàng đầu củaquá trình phát triển vì nó đưa cả nền sản xuất vật chất và đời sống văn hóa - xãhội của đất nước lên trình độ mới Đối với sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội,công nghiệp hóa có vai trò tạo điều kiện, tiền đề vật chất - kỹ thuật cho chế độ

xã hội chủ nghĩa Ở mỗi thời kỳ lịch sử, căn cứ vào tình hình kinh tế - xã hội,công nghiệp hóa có nội dung và bước đi cụ thể, phù hợp Đối với Việt Nam, khichính thức bước vào thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, Đảng chủ trương tiếnhành công nghiệp hóa xã hội chủ nghĩa, và từ cuối thế kỷ XX đến nay, quá trìnhnày được xác định đầy đủ là công nghiệp hóa, hiện đại hóa Đó là một quá trìnhkinh tế, kỹ thuật - công nghệ và kinh tế - xã hội toàn diện, sâu rộng nhằmchuyển đổi nền sản xuất và xã hội Việt Nam từ trình độ nông nghiệp lạc hậu lêntrình độ công nghiệp với các trình độ công nghệ ngày càng tiên tiến, hiện đại,văn minh

Nguồn: Công nghiệp hóa, hiện đại hóa: Kế thừa và phát triển của Đại hội XIII

(hcma.vn)

2.7 Cách mạng công nghiệp những khó khăn và thách thức cần giải quyết.

Việt Nam đang trong quá trình Công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước,

tuy nhiên còn gặp phải những khó khăn và thách thức cần giải quyết Thứ nhất,

Mô hình Công nghiệp hóa, hiện đại hóa của Việt Nam chưa được cụ thể hóa

thành những tiêu chí cụ thể của một nước công nghiệp Thứ hai, Quá trình

chuyển dịch cơ cấu kinh tế chậm, tỷ trọng ngành công nghiệp trong cơ cấu GDP

cả nước chưa cao và tăng/giảm không ổn định Thứ ba, Việt Nam có lợi thế về dân số nhưng năng suất lao động đang ở mức độ thấp Thứ tư, năng lực cạnh tranh của nền kinh tế còn kém Thứ năm, thiếu hụt nguồn lao động có tay nghề cao Thứ sáu, đầu tư cho khoa học và công nghệ còn thấp, hiệu quả sử dụng chưa cao Thứ bảy, Xuất khẩu phụ thuộc nhiều vào khối doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài Tám, Hiệu quả chuyển giao công nghệ từ DN đầu tư nước ngoài ở Việt Nam đạt thấp Chín, Tốc độ xây dựng cơ sở hạ tầng ở phần lớn đô

thị Việt Nam đều chậm so với phát triển kinh tế xã hội

Nguồn: Một số khó khăn và thách thức đặt ra với quá trình công nghiệp hóa ở nước ta

hiện nay (moit.gov.vn)

2.8 Những hạn chế trong công nghiệp hóa hiện đại hóa

Kinh tế vẫn có tốc độ tăng trưởng thấp so với khả năng và thấp hơn nhiềunước trong khu vực thời kỳ đầu công nghiệp hóa Nền Kinh tế quy mô nhỏ, thunhập bình quân thấp Tăng trưởng kinh tế chủ yếu theo chiều rộng, tập trung vàocác ngành công nghệ thấp, tiêu hao vật chất cao, sử dụng nhiều tài nguyên, vốn

và lao động Năng suất lao động còn thấp so với nhiều nước trong khu vực Chỉ

số ICOR cao hơn nhiều so với các nước trong khu vực ở vào thời điểm nhưnước ta

Nguồn lực của đất nước chưa được sử dụng có hiệu quả cao; tài nguyên,đất đai và các nguồn vốn của Nhà nước còn bị lãng phí, thất thoát nghiêm trọng.Nhiều nguồn lực trong dân chưa được phát huy

Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa cònchậm Trong công nghiệp, có ít sản phẩm tri thức cao Trong nông nghiệp, sảnxuất và thị trường chưa liên kết tốt Nội dung công nghiệp hóa, hiện đại hóathiếu cụ thể Chất lượng nguồn nhân lực của thấp Tỷ trọng lao động trong nôngnghiệp cao nhưng qua đào tạo còn thấp, lao động thiếu việc làm còn nhiều

Tiềm năng cao nhưng cơ cấu thành phần kinh tế phát triển chưa tươngxứng, môi trường hợp tác còn thiếu sót

Cơ cấu đầu tư chưa hợp lý Công tác quy hoạch chất lượng thấp, quản lýkém, chưa phù hợp với cơ chế thị trường

Nguồn: c125a20130.html#ixzz7iiBO4DwE

https://loigiaihay.com/ket-qua-y-nghia-han-che-va-nguyen-nhan-2.9 Cách mạng công nghiệp 4.0 đòi hỏi thay đổi tư duy về công nghiệp hóa, hiện đại hóa.

Cách mạng công nghiệp 4.0 đòi hỏi chúng ta phải thay đổi tư duy về côngnghiệp hóa Để đạt được mục tiêu trở thành nước công nghiệp hiện đại của ViệtNam trong bối cảnh hội nhập toàn cầu và sự phát triển không ngừng của cuộccách mạng công nghiệp 4.0, công cuộc công nghiệp hóa của Việt Nam cần phảinhìn xa hơn một “quá trình chuyển đổi nền sản xuất từ nông nghiệp là chủ yếusang công nghiệp với trọng tâm là công nghiệp chế tác, chế tạo - với sản xuấtlớn, nâng cao tỷ trọng của các ngành công nghiệp trong GDP cũng như tác độngkép lan tỏa với toàn ngành, nhiều lĩnh vực khác Việt Nam cần chú trọng đếncâu chuyện làm sao để hướng tới, tạo ra động lực kép, một nền tảng đủ vữngchắc để chia sẻ được với những dữ liệu lớn, với trí tuệ, với toàn bộ câu chuyệnkhác liên quan đến những tiến bộ trong công nghệ để có sự kết nối Phải chăngcâu chuyện CNH-HĐH trong giai đoạn tới là sự chuyển đổi toàn bộ xã hộihướng tới một nền kinh tế hiện đại – với nền tảng là kinh tế số, là những tiến bộcủa công nghệ trong tương lai trên cơ sở đó, cần cụ thể hóa thành nhữngchương trình hành động, những chiến lược, khung pháp lý cụ thể để làm sao cáclực lượng sản xuất của quốc gia tham gia vào được quá trình ấy, nghĩa là thamgia được vào các chuỗi trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế… có như vậy thìmới tiến tới thành công việc công nghiệp hóa trong bối cảnh hội nhập, cạnh

tranh và liên kết chặt chẽ này Nguồn: nghiep-40-doi-hoi-thay-doi-tu-duy-ve-cong-nghiep-hoa-971122.vov

https://vov.vn/kinh-te/cach-mang-cong-2.10 Cách mạng khoa học – công nghệ hiện đại trong quá trình công

nghiệp hóa hiện đại hóa.

Để thực hiện công nghiệp hoá hiện đại hoá trong điều kiện công nghệ kỹthuật ngày nay, quá trình trang bị công nghệ hịên đại cho các ngành kinh tế lànhiệm vụ vô cùng quan trọng, nó phải luôn gắn liền với quá trình hiện đại hóa cả

ở phần cứng và phần mềm của công nghệ

Thế giới đã trải qua những hai cuộc cách mạng khoa học công nghệ-kỹthuật, "cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật" lần thứ nhất nổ ra trong những năm

30 cuối thế kỷ XVIII và diễn ra đầu tiên ở nước Anh với nội dung chủ yếu làchuyển dịch lao động thủ công lên lao động cơ khí hoá Cuộc cách mạng kỹthuật lần thứ hai diễn ra vào khoảng thế kỷ XX với tên gọi là "cuộc cách mạng

kỹ thuật công nghệ hiện đại" Cả hai cuộc cách mạng trên khoa học- kỹ thuật thếgiới đã và đang đóng vai trò vô cùng to lớn đối với quá trình công nghiệp hoá vàhiện đại hoá trong tất cả các nước nhất là các nước có nền kinh tế kém và đangphát triển Nó tạo ra nền móng vững chắc của cơ sở hạ tầng, là quá trình áp dụngnhững thành tựu khoa học vào thực tế tạo ra tư vật liệu sản xuất, nhà xưởng, bếnbãi… hiện đại, phù hợp với điều kiện và đặc điểm của từng nước , xây dựng mộtkết cấu hạ tầng đủ bền đủ vững Kết cấu hạ tầng chi phối hầu như tất cả các giaiđoạn phát triển của nền kinh tế Trải qua kinh nghiệm của các nước thành công

ở châu Á- Thái Bình Dương trong những năm gần đây, chúng ta càng thấy đượcvai trò to lớn và sự "cấp bách" của nhu cầu củng cố, mở rộng và phát triển cơ sở

hạ tầng

Nguồn: lan-thu-tu-va-nhung-van-de-dat-ra-voi-cong-nghiep-hoa-theo-huong-hien-dai- o-nuoc-ta-118063

https://tuyengiao.vn/nghien-cuu/ly-luan/cach-mang-cong-nghiep-3 Phương pháp nghiên cứu.

Tổng hợp: phương pháp liên kết những mặt, những bộ phận, những mốiquan hệ thông tin từ các lý thuyết đã thu thập được thành một chỉnh thể để tạo ramột hệ thống lý thuyết mới đầy đủ và sâu sắc về chủ đề nghiên cứu

Quy nạp: Phương pháp quy nạp là phương pháp đi từ những hiện tượngriêng lẻ, rời rạc, độc lập ngẫu nhiên rồi liên kết các hiện tượng ấy với nhau đểtìm ra bản chất của một đối tượng nào đó

Phân tích: việc phân chia đối tượng nhận thức thành nhiều bộ phận, từ đóxem xét cụ thể theo từng bộ phận để chỉ ra mối quan hệ cấu thành và quan hệnhân quả giữa chúng, đồng thời đưa ra những đánh giá, nhận xét nhằm làm rõvấn đề nghiên cứu

Diễn dịch là phương pháp đi từ tri thức về cái chung đến tri thức về cáiriêng, từ tri thức chung đến tri thức ít chung hơn.

Lý luận: Theo Chủ nghĩa duy vật biện chứng, thực tiễn là những hoạtđộng vật chất có mục đích mang tính lịch sử – xã hội của con người nhằm cảitạo tự nhiên và xã hội Bản chất của hoạt động thực tiễn là sự tác động qua lạigiữa chủ thể và khách thể

4 Bố cục của tiểu luận

Chương 1: Khái quát về cách mạng công nghiệp hóa hiện đại hóa đấtnước

Chương 2: Những thuận lợi và khó khăn trong nhiệm vụ thực hiện côngnghiệp hóa hiện đại hóa trên các lĩnh vực cơ bản của nước ta

Chương 3: Những thành tựu và hạn chế trong sự nghiệp đổi mới

Chương 4: Một số giải pháp xây dựng, phát triển trong thời kì côngnghiệp hóa hiện đại hóa đất nước

5 Đóng góp của đề tài

Đối với người học:

+ Hiểu thêm về những thuận lợi và khó khăn trong nhiệm vụ thực hiệnCông nghiệp hóa, Hiện đại hóa trên các lĩnh vực cơ bản ở nước ta

+ Những giải pháp mà Đảng và nhà nước đã đưa ra nhằm thúc đẩy côngnghiệp hóa hiện đại hóa phát triển mạnh mẽ

Đối với môn Lịch sử Đảng Việt Nam:

Đảng và nhà nước luôn kịp thời đưa ra những chủ trương, chính sáchđúng đắn để định hướng phát triển công nghiệp hóa, hiện đại hóa

NỘI DUNG

Chương 1: Khái quát về cách mạng công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước

1.1 Khái quát công nghiệp hóa, hiện đại hóa.

Công nghiệp hóa là quá trình chuyển đổi cơ bản và toàn diện hầu hết cáchoạt động sản xuất từ việc sử dụng sức lao động thủ công là chính sang sử dụngmột cách phổ biến sức lao động phổ thông dựa trên sự phát triển của ngành côngnghiệp cơ khí Ngoài ra, công nghiệp hóa còn được hiểu là quá trình nâng cao tỷtrọng của công nghiệp trong toàn bộ các ngành kinh tế của một vùng kinh tế haymột nền kinh tế Đó là tỷ trọng về lao động, về giá trị gia tăng, về năng suất laođộng,

Có thể nói quá trình công nghiệp hóa là quá trình chuyển biến kinh tế - xãhội ở một cộng đồng người từ nền kinh tế với mức độ tập trung tư bản nhỏ bé(xã hội tiền công nghiệp) sang nền kinh tế công nghiệp Công nghiệp hóa là mộtphần của quá trình hiện đại hóa Sự chuyển biến kinh tế - xã hội này đi đôi vớitiến bộ công nghệ, đặc biệt là sự phát triển của sản xuất năng lượng và luyệnkim quy mô lớn Công nghiệp hóa còn gắn liền với thay đổi các hình thái triếthọc hoặc sự thay đổi thái độ trong nhận thức tự nhiên

Hiện đại hóa được hiểu là việc ứng dụng, trang bị những thành tựu khoahọc và công nghệ tiên tiến, hiện đại vào quá trình sản xuất kinh doanh, dịch vụ

và quản lý kinh tế xã hội Từ việc sử dụng sức lao động thủ công sang sử dụngsức lao động phổ thông ứng dụng những thành tựu công nghệ Đây là một thuậtngữ tổng quát nhằm biểu đạt tiến trình cải biến nhanh chóng khi con người nắmđược khoa học kỹ thuật tiên tiến và dựa vào đó để phát triển xã hội với mộc tốc

độ mau chóng chưa từng thấy trong lịch sử

Công nghiệp hóa, hiện đại hóa hiện nay được hiểu là quá trình chuyển đổicăn bản và toàn diện từ các hoạt động kinh tế và kinh tế - xã hội từ sử dụng sứclao động thủ công là chính sang sử dụng lao động phổ thông cũng như côngnghệ, phương tiện và phương pháp tiên tiến, hiện đại để tạo ra năng suất laođộng xã hội lớn

Có thể thấy rằng công nghiệp hóa, hiện đại hóa theo tư tưởng mới khôngcòn bị giới hạn về phạm vi trình độ những lực lượng sản xuất và kỹ thuật đơnthuần mà chỉ nhằm chuyển lao động thủ công thành lao động cơ khí giống nhưcác quan niệm trước đây vẫn nghĩ

1.2 Lịch sử công nghiệp hóa hiện đại hóa

Lịch sử công nghiệp hóa trên thế giới đã trải qua hàng trăm năm Vàogiữa thế kỷ XVII, một số nước phương Tây, mở đầu là nước Anh đã tiến hànhcuộc cách mạng công nghiệp, với nội dung chủ yếu là chuyển từ lao động thủ

công sang lao động cơ khí Đây là mốc đánh dấu sự khởi đầu cho tiến trình côngnghiệp hóa của thế giới Tuy vậy, phải đến thế kỷ XIX, khái niệm "công nghiệphóa" mới được dùng để thay thế cho khái niệm "cách mạng công nghiệp", mặc

dù sau cách mạng công nghiệp ở Anh, một thế hệ công nghiệp hóa đã diễn ra ởcác nước Tây Âu, Bắc Mỹ và Nhật Bản Có thể khái quát, công nghiệp hóa làquá trình tạo sự chuyển biến từ nền kinh tế nông nghiệp với nền kinh tế lạc hậu,dựa trên lao động thủ công, năng suất thấp sang nền kinh tế công nghiệp với cơcấu kinh tế hiện đại, dựa trên lao động sử dụng bằng máy móc, tạo ra năng suấtlao động cao Như vậy, công nghiệp hóa là quá trình biến một nước có nền kinh

tế lạc hậu thành nước công nghiệp hiện đại với trình độ công nghệ, kỹ thuật tiêntiến, có năng suất lao động cao trong các ngành kinh tế quốc dân Hiện đại hóa

là quá trình tận dụng mọi khả năng để đạt trình độ công nghệ ngày càng tiêntiến, hiện đại

Trong điều kiện của Việt Nam, Đảng ta xác định: "Công nghiệp hóa, hiệnđại hóa là quá trình chuyển đổi căn bản, toàn diện các hoạt động sản xuất, kinhdoanh, dịch vụ và quản lý kinh tế - xã hội từ sử dụng lao động thủ công là chínhsang sử dụng một cách phổ biến sức lao động cùng với công nghệ, phương tiện,phương pháp tiên tiến, hiện đại dựa trên sự phát triển của công nghiệp và tiến bộkhoa học - công nghệ, tạo ra năng suất lao động xã hội cao"

Giúp đảm bảo và tạo điều kiện cho sự thay đổi về nền sản xuất xã hội, làmtăng năng suất lao động và tăng sức chế ngự của con người với thiên nhiên Từ

đó sẽ góp phần phát triển kinh tế, cải thiện được đời sống của nhân dân và mộtphần quyết định tới sự thắng lợi của chủ nghĩa xã hội

Công nghiệp hóa, hiện đại hóa tạo các điều kiện vật chất đối việc củng cố

và tăng cường vai trò của nền kinh tế Nhà nước Nhờ đó con người sẽ đượcphát triển một cách toàn diện nhất trong mọi hoạt động kinh tế và xã hội

Giúp cho nền khoa học và công nghệ có điều kiện được phát triển nhanhchóng và đạt tới trình độ hiện đại, tiên tiến Tạo điều kiện bổ sung lực lượngvật chất và kỹ thuật cho hệ thống quốc phòng, an ninh, giúp đảm bảo về đờisống kinh tế, chính trị và xã hội trong đất nước ngày càng phát triển hơn Côngnghiệp hóa, hiện đại hóa được xem là một nhiệm vụ trọng tâm trong suốt thời

kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội

1.3 Nội dung của công nghiệp hóa, hiện đại hóa

Thứ nhất, công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong sự phát triển mạnh mẽ của

lực lượng sản xuất

Thực hiện cơ khí hóa nền sản xuất xã hội nhờ chuyển nền kinh tế từ chỗ dựatrên kỹ thuật thủ công sang nền kinh tế dựa vào kỹ thuật cơ khí thủ công Đồngthời chuyền nền văn minh nông nghiệp sang nền văn minh công nghiệp.

Nếu áp dụng các thành tựu của khoa học và công nghệ vào những ngành trongnền kinh tế quốc dân thì những thành tựu này được kết nối, gắn liền với quátrình hiện đại hóa và cuộc cách mạng khoa học công nghệ hiện đại

Nâng cao chất lượng của nguồn nhân lực khi đất nước thực hiện công nghiệphóa, hiện đại hóa đất nước

Thứ hai, xây dựng cơ cấu kinh tế một cách hợp lý, hiện đại và đạt hiệu quả

cao

Cơ cấu kinh tế chính là tổng thể hữu cơ giữa các thành phần kinh tế Có hai loại

cơ cấu kinh tế là cơ cấu vùng kinh tế và cơ cấu thành phần kinh tế Trong khi đó,

cơ cấu của ngành kinh tế sẽ đóng vai trò trung tâm, quan trọng và cốt lõi nhất.Tái cơ cấu nền kinh tế, chuyển dịch cơ cấu kinh tế có nghĩa là chuyển dịch cơcấu, cấu trúc của nền kinh tế kém hiệu quả, bị tụt hậu theo hướng nền kinh tếhiện đại và hiệu quả hơn Xu hướng của sự chuyển dịch, thay đổi này là hướng

từ một nền cơ cấu kinh tế nông nghiệp sang cơ cấu kinh tế nông nghiệp, côngnghiệp và sau đó phát triển thành cơ cấu kinh tế công, công nghiệp và dịch vụ

Cơ cấu lao động cũng sẽ được chuyển dịch theo hướng gắn với phát triển kinh tếtri thức Đây là một trong những tiền đề làm chi phối xu hướng chuyển dịch cơcấu lao động từng thời kỳ ở nước ta

Thứ ba, củng cố và làm tăng cường các địa vị lãnh đạo trong quan hệ sản

xuất xã hội chủ nghĩa

Đồng thời, hướng tới việc xác lập địa vị thống trị trong các mối quan hệ sản xuất

xã hội trong toàn bộ nền kinh tế quốc dân

Từ đó nên chúng ta cần nhận thức đúng đắn về tính tất yếu khách quan và tácdụng to lớn của công nghiệp hóa, hiện đại hóa Và lựa chọn ngành, sản phẩm cókhả năng cạnh tranh cao, đáp ứng nhu cầu của thị trường trong nước và quốc tế.Tiếp thu và ứng dụng các thành tựu khoa học và công nghệ hiện đại vào sảnxuất Học tập, nâng cao tình độ học vấn, kinh nghiệm và nghiệp vụ, đáp ứngnguồn lao động có kỹ thuật cho nền kinh tế, cho doanh nghiệp

Công nghiệp hóa là một trong những nhiệm vụ quan trọng hàng đầu của quá tìnhphát triển vì nó đưa cả nền sản xuất vật chất và đời sống văn hóa - xã hội của đấtnước lên trình độ mới Đối với sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội, côngnghiệp hóa có vai trò tạo điều kiện, tiền đề vật chất - kỹ thuật cho chế độ xã hộichủ nghĩa Ở mỗi thời kỳ lịch sử, căn cứ vào tình hình kinh tế - xã hội, côngnghiệp hóa có nội dung và bước đi cụ thể, phù hợp Đối với Việt Nam, khi chính

thức bước vào thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, Đảng chủ trương tiến hànhcông nghiệp hóa xã hội chủ nghĩa, và từ cuối thế kỷ XX đến nay, quá trình nàyđược xác định đầy đủ là công nghiệp hóa, hiện đại hóa Đó là một quá trình kinh

tế, kỹ thuật- công nghệ và kinh tế - xã hội toàn diện, sâu rộng nhằm chuyển đổinền sản xuất và xã hội Việt Nam từ trình độ nông nghiệp lạc hậu lên trình độcông nghiệp với các trình độ công nghệ ngày càng tiên tiến, hiện đại, văn minh

Chương 2: Những thuận lợi và khó khăn trong nhiệm vụ thực hiện công nghiệp hóa hiện đại hóa trên các lĩnh vực cơ bản của nước ta.

2.1 Đối với nông nghiệp và nông thôn.

Trong 30 năm đổi mới, Đảng ta luôn coi “Công nghiệp hóa, hiện đại hóanông nghiệp, nông thôn là một nhiệm vụ quan trọng hàng đầu của quá trình côngnghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước” như Nghị quyết Hội nghị Trung ương 7 khóa

X về nông nghiệp, nông dân, nông thôn đã khẳng định

Những năm qua CNH, HĐH nông nghiệp, nông thôn đã có những bước tiếnquan trọng Bộ mặt nông thôn thay đổi, nông nghiệp phát triển theo hướng bềnvững, hệ thống chính trị cơ sở khu vực nông thôn từng bước được củng cố Nông nghiệp tiếp tục phát triển với tốc độ khá cao, trên 3%/năm, theo hướngsản xuất hàng hóa; năng suất, chất lượng và hiệu quả sản xuất nông nghiệpkhông ngừng nâng cao; bảo đảm vững chắc an ninh lương thực quốc gia; một sốmặt hàng nông sản xuất khẩu, như gạo, cà-phê, cao-su chiếm vị trí cao trên thịtrường thế giới Kinh tế nông thôn chuyển dịch theo hướng tăng công nghiệp,dịch vụ, ngành, nghề; các hình thức tổ chức sản xuất tiếp tục được đổi mới Kếtcấu hạ tầng kinh tế - xã hội nông thôn được củng cố; diện mạo nhiều vùng nôngthôn có thay đổi quan trọng Đời sống vật chất và tinh thần của dân cư ở hầu hếtcác vùng nông thôn ngày càng được cải thiện Công tác xóa đói, giảm nghèo đạtkết quả to lớn, được cộng đồng thế giới đánh giá cao Dân chủ ở cơ sở được pháthuy An ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội được giữ vững Đây là tiền đề quantrọng để thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới Tuy nhiên, bên cạnh những phát triển tiến bộ, nông nghiệp, nông thôn nước

ta vẫn là khu vực chậm phát triển, phát triển thiếu bền vững; đang còn không ítkhó khăn, như đầu tư cho nông, lâm nghiệp, thủy sản chưa tương xứng với vị trí,vai trò của các ngành kinh tế này; mô hình tổ chức, quản lý sản xuất chưa ổnđịnh, cơ cấu kinh tế còn thuần nông, công nghiệp, dịch vụ nông thôn phát triểnchưa tương xứng, nên sức ép về việc làm ở nông thôn vẫn rất lớn, thị trườngnông thôn yếu kém tác động tiêu cực đến “đầu vào” và “đầu ra” của sản xuấtnông nghiệp, một số chính sách của Nhà nước lại chưa đủ mạnh để kích thíchsản xuất nông nghiệp phát triển, do đó, năng suất lao động, sức cạnh tranh của

hàng nông sản thấp Tất cả những điều đó làm cho nông nghiệp, nông thôn cónguy cơ tụt hậu xa hơn so với công nghiệp, dịch vụ ở thành thị Vì vậy, CNH-HĐH nông nghiệp, nông thôn vừa là đòi hỏi cấp bách của thực tiễn, vừa là conđường ngắn nhất để đưa nông nghiệp, nông thôn nước ta thoát khỏi tình trạngkhó khăn hiện nay để phát triển sản xuất hàng hóa, tăng năng suất lao động, cảithiện đời sống của cư dân nông thôn.

Công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn ở nước ta phải bảođảm những yêu cầu cơ bản: theo định hướng xã hội chủ nghĩa, gắn phát triển lựclượng sản xuất với củng cố, hoàn thiện quan hệ sản xuất mới ở nông thôn, xâydựng nông thôn mới; đặt trong chiến lược CNH, HĐH nền kinh tế quốc dân nóichung, bảo đảm lợi ích toàn diện của đất nước cả về kinh tế, xã hội, an ninhquốc phòng, môi trường sinh thái; đặt trong xu thế chung là quốc tế hóa và khuvực hóa nền kinh tế nhằm khai thác triệt để lợi thế so sánh của đất nước; kết hợphài hòa kinh nghiệm truyền thống với công nghệ, kỹ thuật hiện đại, tiên tiến theonhững bước đi phù hợp Công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thônhiện nay phải củng cố mối quan hệ mật thiết giữa nông nghiệp, nông dân, nôngthôn theo hướng: nông dân là chủ thể của quá trình phát triển, xây dựng nôngthôn mới gắn với xây dựng các cơ sở công nghiệp, dịch vụ và phát triển đô thịtheo quy hoạch là căn bản, phát triển toàn diện, hiện đại hóa nông nghiệp là thenchốt

Mục tiêu CNH, HĐH nông nghiệp, nông thôn là không ngừng nâng cao đờisống vật chất và tinh thần của cư dân nông thôn, bảo đảm sự hài hòa giữa cácvùng, tạo sự chuyển biến nhanh hơn ở các vùng còn nhiều khó khăn, nông dânđược đào tạo có trình độ sản xuất ngang bằng với trình độ nông dân của cácnước tiên tiến trong khu vực, đủ bản lĩnh chính trị, năng lực làm chủ nông thônmới; xây dựng nền nông nghiệp phát triển toàn diện theo hướng hiện đại, bềnvững, sản xuất hàng hóa lớn có năng suất, chất lượng, hiệu quả và khả năngcạnh tranh cao, bảo đảm an ninh lương thực quốc gia; xây dựng nông thôn mới

có kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội hiện đại, cơ cấu kinh tế và các hình thức tổchức sản xuất hợp lý, gắn nông nghiệp với phát triển nhanh công nghiệp, dịch

vụ, đô thị theo quy hoạch, xã hội nông thôn ổn định, giàu bản sắc văn hóa dântộc, dân trí được nâng cao, môi trường sinh thái được bảo vệ, hệ thống chính trị

ở nông thôn dưới sự lãnh đạo của Đảng được tăng cường

Công nghiệp hóa, hiện đại hóa sẽ tạo tiền đề vật chất kỹ thuật và kinh tế

-xã hội để cải biến nền kinh tế nông nghiệp còn kém phát triển thành nền kinh tế

có cơ cấu ngày càng hợp lý trên cơ sở lao động sử dụng máy móc và kỹ thuật,công nghệ ngày càng tiên tiến Công nghiệp hóa, hiện đại hóa tạo nền tảng, cơ

sở vật chất kỹ thuật cho việc xác lập, củng cố, hoàn thiện quan hệ sản xuất mới

xã hội chủ nghĩa và củng cố hệ thống chính trị, tăng cường an ninh quốc phòng

ở khu vực nông thôn

Trong những năm trước mắt, tập trung các nguồn lực bên trong và bênngoài để đẩy mạnh CNH, HĐH kinh tế nông nghiệp, nông thôn là nội dungchính của sự nghiệp CNH, HĐH nền kinh tế quốc dân Điều này cũng đượckhẳng định trong Dự thảo Báo cáo chính trị của Ban Chấp hành Trung ươngĐảng khóa XI đã trình Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng

2.2 Đối với công nghiệp, xây dựng, kinh tế, khoa học-công nghệ và dịch vụ.

Lý luận và Mô hình kinh tế: Mô hình CNH, HĐH của Việt Nam vẫn còn

đang trong quá trình hoàn thiện; chưa được cụ thể hóa thành những tiêu chí cụthể của một nước công nghiệp Thực hiện CNH, HĐH chưa bằng thể chế củanền kinh tế thị trường, tuân theo các quy luật khách quan của cơ chế thị trường

Chiến lược CNH, HĐH trong thời gian dài chưa xác định rõ trọng tâm,trọng điểm cần thiết cho từng giai đoạn phấn đấu Nhiều cơ chế, chính sách cònthiếu, hoặc thiếu đồng bộ, chưa đáp ứng kịp nhu cầu phát triển của nền kinh tế

CNH, HĐH theo yêu cầu “rút ngắn”, cũng chưa làm rõ được những nộidung cơ bản, và động lực để thực hiện quá trình CNH, HĐH rút ngắn

Xu hướng kinh tế thế giới: Công nghiệp thế giới có xu hướng tăng chậmhơn, trong khi áp lực cạnh tranh giữa các nước công nghiệp mới và đang pháttriển càng “gay gắt” Do khoa học và công nghệ phát triển nhanh, nhiều nềnkinh tế đang phát triển sẽ bị ảnh hưởng từ nguy cơ chuyển sang thời kỳ hậu côngnghiệp sớm hơn so với dự kiến

Phát triển kinh tế và ngành công nghiệp: Tăng trưởng kinh tế nước ta vẫn

dựa nhiều vào đầu tư vốn và tăng trưởng tín dụng, chậm chuyển sang phát triểntheo chiều sâu, dựa trên khoa học công nghệ và tri thức Do đó, nền kinh tế nước

ta phát triển thiếu bền vững, chất lượng tăng trưởng không cao

Tỷ trọng các ngành trong cơ cấu kinh tế, vẫn còn khoảng cách lớn để đạt đếnmức là một nước có nền kinh tế phát triển Quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tếchậm, đang đặt ra các thách thức đối với nước ta trong việc thực hiện các mụctiêu CNH, HĐH

Tăng trưởng của ngành công nghiệp chưa đáp ứng được yêu cầu đẩymạnh CNH, HĐH đất nước Tỷ trọng đóng góp của ngành công nghiệp trong cơcấu GDP cả nước chưa cao, và tăng/giảm không ổn định trong các giai đoạn vừaqua Đến năm 2018, ngành công nghiệp đạt 28,4%, thấp hơn năm 2010 (đạt31,7%)

Quá trình tái cơ cấu ngành công nghiệp thực hiện còn chậm, chưa tạo ranhững thay đổi đáng kể về cơ cấu công nghiệp Ngành Khai khoáng, dù tỷ trọng