Hiện nay môi trường nưc tại cc thành ph# ln, khu công nghiệp ngày càng bị ô nhiễm nặng nề bởi lượng chất x thi ln ra ngu'n nưc mặt.. III.3.2.Nguyên nhân gây ô nhiêm môi trường nướ
Trang 1Hiện nay môi trường nưc tại cc thành ph# ln, khu công nghiệp ngày càng bị ô nhiễm nặng nề bởi lượng chất x thi ln ra ngu'n nưc mặt Hơn n3a, rất nhiều cơ sở sn xuất x thi thẳng ra ngoài môi trường mà không thông qua xử l5 chất thi đúng cch T#c độ đô thị hóa, công nghiệp hóa và gia tăng dân s# gây nên nh3ng p lực nặng
nề cho môi trường nưc Thậm ch) có nh3ng con sông, h' ln “chết trắng” vì ô nhiễm
III.3.2.Nguyên nhân gây ô nhiêm môi trường nước
– Chất thải công nghiệp: Trong qu trình sn xuất công nghiệp, cc nhà my liên tc x chất thi ra môi trường Một s# doanh nghiệp vì không mu#n hao t#n nhiều chi ph) xử l5 đ x thẳng chất thi xu#ng sông, h' xung quanh, dẫn đến ô nhiễm, gây nh hưởng không nhỏ đến đời s#ng c6a người dân và sinh vật trong khu vực Đây là nguyên nhân ch)nh gây ra tình trạng ô nhiễm môi trường nưc như hiện nay, bởi vì t#c độ đô thị hóa, công nghiệp hóa ngày càng nhanh, kéo theo đó là cc khu công nghiệp mc lên đ0 đp ứng nhu cu c6a con người.Ở cc khu công nghiệp cc nhà my x thi hàng nghìn m3 nưc ra môi trường mỗi ngày mà chưa qua xử l5 kéo theo ngu'n nưc tại cc khu vực này ô nhiễm nặng khiến cho tuổi th, sức khỏe c6a người dân tại đây ngày càng gim sút Đng bo động hơn là t)nh trạng “Làng Ung Thư” xuất hiện càng ngày càng nhiều quanh cc khu công nghiệp
– Chất thải sinh hoạt: Rc thi từ sinh hoạt, bao ni lông vứt xu#ng sông, bi0n hay c#ng
dẫn đến ô nhiễm môi trường nưc, b#c mùi hôi th#i và làm chết sinh vật s#ng dưi nưc Thậm ch), nh3ng hộ gia đình ở ven sông còn vô tư x cc loại chất thi khc xu#ng sông như: Thức ăn thừa; Phân; Nưc ti0u;… Hu như toàn bộ nưc thi sinh hoạt h2ng ngày vẫn chưa được xử l5 và thi thẳng ra môi trường Nh3ng rc thi, nưc thi do sinh hoạt h2ng ngày
đổ thẳng ra cc ao, h', sông su#i làm gim lượng oxy trong nưc khiến cho cc động thực vật ở đây
– Hoạt động nông nghiệp: Trong qu trình tr'ng trt, người ta thường sử dng cc loại thu#c trừ sâu, phân bón,…đ0 bo vệ và gia tăng năng suất cây tr'ng Tuy nhiên, trong cc loại hóa chất này lại chứa nh3ng thành phn độc hại Chúng đi theo nưc tưi, ngấm xu#ng mạch nưc ngm hoặc chy ra ao, h', gây ô nhiễm ngu'n nưc Từ nh3ng hoạt động như chăn nuôi, tr'ng trt c6a cc bà con nông dân cũng dẫn đến ô nhiễm môi trường khi thức ăn thừa, phân động vật chưa được xử l5 được thi ra môi trường h2ng ngày Ngoài ra nhiều
hộ nông dân còn sử dng thu#c trừ sâu, phân bón hóa hc làm cc chất độc hại này thấm xu#ng đất và ngấm vào mạch nưc ngm làm ô nhiễm môi trường nưc ngm
– Do tác nhân tự nhiên: Băng tan hay mưa lũ,…cũng là một tc nhân khiến tình trạng ô nhiễm nưc lan rộng Nưc do mưa, lũ cu#n rc thi, xc sinh vật, nưc c#ng,…trôi đến
Trn Thanh Tài – 2121006449
Trang 2nhiều nơi, gây ô nhiễm trên diện rộng Nguyên nhân ch6 yếu là do xc chết động vật lâu ngày
bị phân h6y và ngấm vào lòng đất, chy vào mạch nưc ngm, hay cc thiên tai bo lũ khiến cc ngu'n nưc bị ô nhiễm lẫn vào cc dòng nưc sạch làm ô nhiễm cc bộ ngu'n nưc
III.3.3.Hậu quả của ô nhiểm môi trường nước
Hậu quả đối với con người
Sử dng ngu'n nưc bị ô nhiễm lâu ngày sẽ tăng nguy cơ mắc cc bệnh về đường ruột, dịch t, cc bệnh l5 về da, nguy hi0m hơn còn khiến chúng ta ngộ độc, mắc cc bệnh như ung thư, dị tật bẩm sinh ở trẻ nhỏ…
Điều này nh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, tuổi th và năng suất làm việc c6a con người chúng ta
Hậu quả đối với sinh vật thực vật
Cc hóa chất, vi khuẩn t'n tại trong nưc khiến cho cc sinh, thực vật chết dn chết mòn, làm mất cân b2ng hệ sinh thi
Hiện nay trên cc con sông, ao h' hiện tượng c, tôm chết trắng sông không còn xa lạ vi người dân gn đó
Ngu'n nưc bị ô nhiễm cũng khiến cho cc thực vật ngày càng còi cc, khó pht tri0n và thậm ch) là không pht tri0n được
Hậu quả đến nền kinh tế
Khi con người sử dng ngu'n nưc bị ô nhiễm sẻ khiến sức khỏe gim sút, kéo theo năng suất làm việc ngày càng kém Làm mất mỹ quan đô thị khi lượng rc thi và nưc thi b#c mùi hôi th#i khó chịu Ch)nh nh3ng tc nhân đó làm kìm hm sự pht tri0n kinh tế c6a x hội
III.3.4.Biện pháp khắc phụ ô nhiễm môi trường
Đ0 khắc phc tình trạng ô nhiễm môi trường nưc như hiện nay thì mỗi người chúng ta cn phi chung tay góp sức đ0 bo vệ môi trường s#ng c6a chúng ta cũng như cân b2ng hệ sinh thi
tự nhiên
Mỗi người trong chúng ta phi nâng cao 5 thức bo vệ môi trường, không x thi bừa bi
Nhà nưc cn có cc hoạt động tuyên truyền về tc hại c6a việc ô nhiễm ngu'n nưc, nâng cao 5 thức bo vệ môi trường cho nhân dân (đặc biệt cc vùng dân tộc thi0u s# và nông thôn)
Trn Thanh Tài – 2121006449
Trang 3 Cn xử l5 triệt đ0 cc nhà my x) nghiệp chưa xử l5 nưc thi mà thi thẳng ra môi trường hoặc xử l5 không đạt chuẩn
Ci tiến hệ th#ng xử l5 rc thi, ngu'n nưc đ0 xử l5 lượng rc thi, nưc thi được thi
ra mỗi ngày
Khuyến kh)ch nông dân xây dựng cc hm chứa, hm biogas đ0 xử l5 phân và nưc ti0u c6a cc động thực vật Hạn chế sử dng thu#c trừ sâu, đặc biệt là cc hóa chất cấm
Xây dựng cc đi0m tập kết, thu gom rc, trnh tình trạng x rc bừa bi, vứt rc ra ao h' sông su#i
Tuyên truyền, kêu gi người dân thu gom rc thi tại cc ao h', sông su#i, bi0n
III.4 Các dạng ô nhiêm môi trường khác
III.4.1.Ô nhiễm ánh sáng
Ô nhiễm nh sng là sự lạm dng qu mức ngu'n sng từ điện, thường xy ra từ cc đô thị ln Khi sự chiếu sng c6a trăng, sao bị hạn chế hết mức bởi việc sử dng nh sng không hợp l5 c6a con người
Nguyên nhân:
Ngu'n sng bị sử dng không hợp l5 gây lng ph), nh hưởng đến sự pht tri0n c6a động, thực vật và môi trường s#ng c6a con người
Hậu quả:
Ô nhiễm nh sng gây tiêu t#n rất nhiều tài nguyên Nghiêm trng hơn là làm r#i loạn giấc ng6 và môi trường s#ng c6a con người Bên cạnh đó ô nhiễm nh sng sẽ làm gim kh năng tìm tòi hc hỏi c6a trẻ em về cc hiện tượng thiên nhiên và cn trở ln ti qu trình pht tri0n c6a thực vật
III.4.2.Ô nhiễm tiếng ồn
Ô nhiễm tiếng 'n là khi tiếng 'n môi trường vượt qu mức quy định gây nên sự khó chịu cho con người và động vật Ở Việt Nam hiện nay tình trạng ô nhiễm vẫn chưa trở nên nghiêm trng và vẫn đang n2m trong tm ki0m sot Tuy nhiên, nếu đ0 lâu dài cũng sẽ gây ra nh3ng hậu qu nghiêm trng Đặc biệt là sự ô nhiễm tiếng 'n do cc phương tiện giao thông gây nên
Nguyên nhân:
Trn Thanh Tài – 2121006449
Trang 4Hu hết nguyên nhân đến từ tiếng 'n do cc phương tiện giao thông và cc hoạt động khai thc ngoài trời
Hậu quả:
Tăng tình trạng stress c6a con người, gây căng thẳng thn kinh, làm gim th)nh lực
và gây nh hưởng mạnh mẽ đến thai nhi Ngoài ra, ô nhiễm tiếng 'n xua đuổi cc loài vật, làm gim kh năng săn m'i sinh s#ng c6a cc loài động vật
3.4.3 Ô nhiễm nhiệt
Ô nhiễm nhiệt là sự gia tăng qu cao c6a nhiệt độ môi trường do tc động c6a con người V) d như: hoạt động x thi c6a khu công nghiệp, hoạt động giao thông, t#c độ đô thị hóa,…
Hậu quả:
Ô nhiễm nhiệt làm thay đổi môi trường s#ng c6a cc loài động vật, th6y sinh, thực vật Ô nhiễm nhiệt còn khiến cc hiện tượng ô nhiễm môi trường thêm nghiêm trng Ô nhiễm nhiệt khiến sức khỏe con người bị nh hưởng mạnh, gây cm gic s#t nhiệt, khó chịu, mất nưc
III.4.3.Ô nhiễm tầm nhìn
Ô nhiễm tm nhìn là không gian, môi trường bạn đang s#ng gây mất mỹ quan đ#i vi xung quanh, không phù hợp hoặc gây cn trở tm nhìn c6a bạn V) d như: cc nhà cao tng mc lên che khuất tm nhìn c6a bi bi0n, ngn núi; bng qung co che cnh vật, hình vẽ trên tường gây mất mỹ quan, nhà hoang đ0u gây khó chịu cho người nhìn
Hậu quả:
Tạo cm gic khó chịu, thất vng cho con người khi nhìn thấy nh3ng cnh quan không phù hợp Nghiêm trng hơn, ô nhiễm tm nhìn còn có th0 gây nên tai nạn vì tm nhìn c6a người tham gia giao thông bị cn trở
Trn Thanh Tài – 2121006449
Trang 5IV.SỰ %NH HƯỞNG CA Ô NHIỄM MÔI TRƯNG
Hình IV.8 - %nh hưởng của ô nhiễm môi trường IV.1 Ô nhiễm môi trường gây tác động xấu đến sức khỏe con người
Một trong nh3ng hậu qu nghiêm trng nhất c6a ô nhiễm môi trường đó là nh hưởng trực tiếp đến sức khỏe c6a con người Việc không kh), môi trường đất hay môi trường nưc bị ô nhiễm đ khiến cho tỷ lệ người mắc cc bệnh về hô hấp, ung thư, vô sinh hay tim mạch tăng lên đng k0
IV.1.1 Tăng nguy cơ ung thư
Hậu qu c6a ô nhiễm môi trường cũng làm tăng nguy cơ ung thư cho con người Thử tưởng tượng đến việc ngày nào bạn cũng phi “thưởng thức” nh3ng món ngon được chế biến từ rau c6 nhiễm thu#c trừ sâu, động vật s#ng từ môi trường ô nhiễm, nưc nhiễm chất độc hóa hc? Chắc chắn sẽ không có một cơ th0 nào có th0 chịu đựng nổi
Theo nghiên cứu c6a Cơ quan Nghiên cứu qu#c tế về Ung thư (thuộc Tổ chức Y tế thế gii WHO) đ tìm thấy nh3ng tài liệu chứng minh r2ng ô nhiễm không kh) là nguyên nhân ch)nh dẫn đến ung thư bàng quang Theo kết qu nghiên cứu, có hơn 10.000 người ở Anh được chẩn đon ung thư bàng quang mỗi năm, trong đó nguyên nhân ch6 yếu là do nhiễm chất độc trong không kh) bị ô nhiễm
Trn Thanh Tài – 2121006449
Trang 6IV.1.2 Tác động tiêu cực đến đường hô hấp
Ô nhiễm môi trường khiến phổi dễ bị hư hỏng, làm trm trng cc triệu chứng từ nh3ng người bị hen suyễn, suy hô hấp, viêm phế qun hay hô hấp kh) phế thũng B2ng chứng là trong nh3ng nghiên cứu c6a nhiều năm gn đây, trẻ em s#ng ở khu vực ô nhiễm
có tỷ lệ mắc bệnh hen suyễn nhiều hơn so vi cc khu vực khc Người dân s#ng ở khu vực thành ph# đông dân, nhiều rc thi và khói bi giao thông,… có tỷ lệ mắc bệnh hô hấp nhiều hơn nông thôn nhiều ln
IV.1.3 Ảnh hưởng đến tim mạch
Tổ chức Y tế thế gii WHO coi ô nhiễm không kh) là nguyên nhân ch)nh dẫn đến 2 triệu ca tử vong sm mỗi năm trên khắp thế gii Ô nhiễm là th6 phạm hàng đu gây nên bệnh đau tim, trong đó cocain là yếu t# đe da đến sức khỏe tiêu bi0u Theo bo co mà WHO công b# năm 2010, ô nhiễm môi trường bởi cc chất độc hại gây nên 530.000 ca tử vong do đau tim
Ngoài đau tim, ô nhiễm không kh) còn gây nên tình trạng tắc nghẽn phổi mn t)nh, nhiễm trùng phổi và ung thư phổi Một s# thành phn như nitrogen dioxide, ozone, carbon monoxide, sulfur dioxide,… t'n tại trong không kh) ô nhiễm là nguyên nhân ph h6y mạch mu trong cơ th0 người
Bi siêu mịn t'n tại trong kh) thi diesel có k)ch thưc b2ng virus, ch)nh vì thế rất
dễ dàng đi qua phổi đ0 xâm nhập vào mu Đây là nguyên nhân dẫn đến tình trạng viêm cc bộ trong mạch mu, gây ra xơ v3a động mạch, làm tắc mạch mu, đau tim, suy tim và loạn nhịp tim
IV.2 Ô nhiễm môi trường gây tác động xấu đến hệ sinh thái
Môi trường ô nhiễm gây nên sự r#i loạn trong điều tiết hệ sinh thi Hệ sinh thi là khu vực là cc qun th0 sinh s#ng và tương tc vi nhau Tuy nhiên trong điều kiện ô nhiễm, sự tương tc này sẽ bị thay đổi, gây nên nh3ng tc động xấu đến hệ sinh thi M#i đe da trực tiếp đ#i vi hệ sinh thi ch)nh là ô nhiễm không kh) Ô nhiễm không kh) có th0 dẫn ti mưa axit và huỷ diệt toàn bộ cc khu rừng Mặc dù không dẫn ti tuyệt ch6ng nhưng việc cây c#i bị chết sẽ dẫn ti cấu trúc loài bị gim, gây nên tuyệt ch6ng ở nhiều loài trên thế gii
Trn Thanh Tài – 2121006449
Trang 7Hình IV.9 - Tác động xấu của ô nhiễm môi trường IV.3 Ô nhiễm môi trường gây tác động xấu đến kinh tế - xã hội
Ô nhiễm môi trường gây nên nhiều tc động xấu đến kinh tế và x hội Ô nhiễm gây thiệt hại về kinh tế do con người mắc nhiều bệnh tật, gây nh hưởng trực tiếp đến chất lượng nông sn và th6y sn Khi yếu t# vật l5, hóa hc c6a môi trường bị thay đổi, kinh tế
bị thiệt hại khi phi ci thiện môi trường Ngoài ra, môi trường bị nhiễm bẩn cũng gây
nh hưởng trực tiếp đến cc hoạt động du lịch – mua sắm c6a con người
Trn Thanh Tài – 2121006449
Trang 8V CÁC GI%I PHÁP KHẮC PHỤC Ô NHIỄM MÔI TRƯNG
V.1 Kiểm soát ô nhiễm
Một là, tiếp tc hoàn thiện hệ th#ng php luật về bo vệ môi trường, trong đó nh3ng chế tài xử phạt (cưỡng chế hành ch)nh và xử l) hình sự) phi thực sự đ6 mạnh đ0 đ6 sức răn đe cc đ#i tượng vi phạm Bên cạnh đó, cn xây dựng đ'ng bộ hệ th#ng xử l5 môi trường trong cc nhà my, cc khu công nghiệp theo cc tiêu chuẩn qu#c tế, đ'ng thời tổ chức gim st chặt chẽ nh2m hưng ti một môi trường sạch đẹp
Hai là, tăng cường công tc nắm tình hình, thanh tra, ki0m tra, gim st về môi trường (thường xuyên, định kỳ, đột xuất); ph#i hợp chặt chẽ gi3a cc cơ quan chuyên môn, nhất là gi3a lực lượng thanh tra môi trường vi lực lượng cnh st môi trường cc cấp, nh2m pht hiện, ngăn chặn và xử l) kịp thời, triệt đ0 nh3ng hành vi gây ô nhiễm môi trường c6a cc tổ chức, c nhân Đ'ng thời, nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp v cho đội ngũ cn bộ chuyên trch công tc môi trường; trang bị cc phương tiện kỹ thuật
Ba là, chú trng công tc quy hoạch pht tri0n cc khu, cm, đi0m công nghiệp, cc làng nghề, cc đô thị, đm bo t)nh khoa hc cao, trên cơ sở t)nh ton kỹ lưỡng, toàn diện cc xu thế pht tri0n, từ đó có ch)nh sch phù hợp; trnh tình trạng quy hoạch tràn lan, thiếu đ'ng bộ, ch'ng chéo như ở nhiều địa phương thời gian vừa qua, gây khó khăn cho công tc qun l) nói chung, qun l) môi trường nói riêng Đ#i vi cc khu công nghiệp, cn có quy định bắt buộc cc công ty đu tư hạ tng phi xây dựng hệ th#ng thu gom, xử l) nưc thi , phân t)ch môi trường tập trung hoàn chỉnh mi được phép hoạt động
B#n là, chú trng và tổ chức thực hiện nghiêm túc việc thẩm định, đnh gi tc động môi trường đ#i vi cc dự n đu tư, trên cơ sở đó, cơ quan chuyên môn tham mưu ch)nh xc cho cấp có thẩm quyền xem xét quyết định việc cấp hay không cấp giấy phép đu tư Việc quyết định cc dự n đu tư cn được cân nhắc kỹ lưỡng gi3a lợi )ch đem lại trưc mắt vi nh3ng nh hưởng c6a nó đến môi trường về lâu dài Thực hiện công khai, minh bạch cc quy hoạch, cc dự n đu tư và tạo điều kiện đ0 mi tổ chức và công dân
có th0 tham gia phn biện x hội về tc động môi trường c6a nh3ng quy hoạch và dự n đó
Trn Thanh Tài – 2121006449
Trang 9Năm là, đẩy mạnh công tc tuyên truyền, gio dc về môi trường trong toàn x hội nh2m tạo sự chuy0n biến và nâng cao nhận thức, 5 thức chấp hành php luật bo vệ môi trường, trch nhiệm x hội c6a người dân, doanh nghiệp trong việc; xây dựng 5 thức sinh thi, làm cho mi người nhận thức một cch tự gic về vị tr), vai trò, m#i quan hệ mật thiết gi3a tự nhiên - con người - x hội
V.2 Các công cụ kiểm soát ô nhiêm môi trường
Cc công c ki0m sot ô nhiễm môi trường bao g'm: (i) Công c mệnh lệnh – ki0m sot; (ii) công c kinh tế; (iii) công c kỹ thuật; (iv) công c truyền thông, gio dc Công c mệnh lệnh-ki0m sot là hệ th#ng tiêu chuẩn/quy chuẩn môi trường (về chất lượng môi trường và chất thi), giấy phép môi trường, cc hình thức xử phạt vi phạm (hành ch)nh và hình sự) và chế độ thanh tra, ki0m tra Công c kinh tế là cc loại thuế, ph), trợ cấp, k5 quỹ phc h'i môi trường, quỹ môi trường,…nh2m thay đổi hành vi c6a tổ chức, hộ gia đình và c nhân trong việc gây ô nhiễm môi trường và hỗ trợ phc h'i môi trường Công c kỹ thuật là cc công nghệ, kỹ thuật được sử dng trong quan trắc, phòng ngừa pht sinh, ti chế, xử l5, tiêu h6y chất thi và ci tạo, phc h'i môi trường Công c truyền thông, gio dc là cc biện php nâng cao nhận thức, hi0u biết về ki0m sot ô nhiễm môi trường cho cc nhà qun l5, doanh nghiệp và cộng đ'ng dân cư
V.3 Giải pháp khác phục
Hình V.10 - Bảo về môi trường
Trn Thanh Tài – 2121006449
Trang 10Người dân nâng cao 5 thức về bo vệ môi trường, vứt rc đúng nơi quy định, không x rc bừa bi Gio dc, nâng cao nhận thức cho cc bé về bo vệ môi trường Ngoài ra, nên hạn chế sử dng cc hóa chất tẩy rửa khi xử l5 nghẹt c#ng thot nưc, vì như thế sẽ vô tình đưa vào môi trường một chất thi nguy hại mi, đ'ng thời cũng làm ngu'n nưc bị nhiễm độc Thay vào đó, hy p dng cch thông b'n cu, cch xử l5 #ng thot nưc bị tắc b2ng vi sinh
Nhà nưc tiếp tc hoàn thiện hệ th#ng php luật về bo vệ môi trường, trong đó có nh3ng chế tài xử phạt phi thực sự mạnh đ0 đ6 sức răn đe cc đ#i tượng vi phạm Bên cạnh đó, cn xây dựng đ'ng bộ hệ th#ng qun l5 môi trường trong cc nhà my, cc khu công nghiệp theo cc tiêu chuẩn qu#c tế Tổ chức gim st chặc chẽ nh2m hưng ti một môi trường t#t đẹp hơn
Tại cc khu du lịch, khu đông dân cư, tuyến đường ln, nên bổ sung thêm nhiều thùng rc và cc nhà vệ sinh công cộng
Tăng cường công tc nắm tình hình, thanh tra, gim st về môi trường Nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp v cho đội ngũ cn bộ ph trch công tc môi trường và trang bị cc phương tiện kỹ thuật hiện đại đ0 phc v có hiệu qu cho cc lực lượng này
Cu#i cùng, phi đẩy mạnh hơn n3a công tc tuyên truyền, gio dc về môi trường trong toàn x hội tạo ra sự chuy0n biến và nâng cao nhận thức, 5 thức chấp hành php luật bo vệ môi trường
Tóm lại, tình trạng ô nhiễm môi trường ở Việt Nam tuy nghiêm trng nhưng vẫn còn
có th0 cứu vn nếu mỗi người dân biết góp sức c6a mình, chung tay bo vệ môi trường Hy hô vang khẩu hiệu "Vì môi trường xanh - sạch - đẹp" và cũng là vì cuộc s#ng c6a ch)nh chúng ta cũng như cc thế hệ sau
Trn Thanh Tài – 2121006449