(TIỂU LUẬN) đề tài phân tích quan điểm của đảng tại đại hội lần thứ 6 trên các lĩnh vực kinh tế, chính trị, văn hóa xã hội và đối ngoại

Tình hình kinh tế - xã hội đang có những khó khăn gay gắt; sản xuất tăng chậm; hiệu quả sản xuất và đầu tư thấp; phân phối lưu thông có nhiều rối ren; những mất cân đối lớn trong nền kin

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

KHOA MARKETING

-BÀI TẬP LỚN HỌC PHẦN LỊCH SỬ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM

ĐỀ TÀI: Phân tích quan điểm của Đảng tại Đại hội lần thứ 6 trên các lĩnh

vực kinh tế, chính trị, văn hóa-xã hội và đối ngoại

Nhóm 02: Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI Lớp: Marketing 62B

Hà Nội, 10/2021

STT THÀNH VIÊN MÃ SINH VIÊN

MỤC LỤC

LỜI MỞ ĐẦU 2

1 KHÁI QUÁT CHUNG VỀ ĐẠI HỘI VI 3

1.1 Thời gian tổ chức đại biểu 3

1.2 Bộ máy lãnh đạo mới 3

1.3 Đường lối đổi mới 3

2 CÁC QUAN ĐIỂM CỦA ĐẠI HỘI VI TRÊN CÁC LĨNH VỰC 5

2.1 Lĩnh vực kinh tế 5

2.2 Lĩnh vực chính trị 10

2.3 Lĩnh vực văn hóa- xã hội 13

2.4 Lĩnh vực đối ngoại 14

3 ĐÁNH GIÁ VỀ ĐẠI HỘI VI 18

LỜI MỞ ĐẦU

Con đường tiến tới chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam gặp phải không ít khó khăn, sai lầm Nhìn lại những hạn chế, khuyết điểm trong quá trình Đảng lãnh đạo xây dựng chủ nghĩa xã hội những năm 1975-1985, Đảng ta nhận ra đổi mới

là yêu cầu bức thiết của sự nghiệp cách mạng, là vấn đề có ý nghĩa sống còn GS-TSKH Phan Xuân Sơn trong cuộc phỏng vấn với Báo Pháp Luật đã khẳng định: “Đảng ta từng vấp khuyết điểm, thậm chí sai lầm và gặp không ít khó khăn, thách thức Nhưng Đảng ta thực sự gắn bó với vận mệnh của dân tộc, thực tâm đặt lợi ích của nhân dân, của quốc gia lên trên hết Đảng luôn quyết tâm đứng về phía tiến bộ, hòa vào dòng chảy văn minh của nhân loại như chống thực dân, đế quốc, phát xít, xây dựng nhà nước pháp quyền, tích cực và chủ động hội nhập quốc tế…” Nhận thấy đổi mới để đi lên chủ nghĩa xã hội là ý Đảng, lòng dân, tại Đại hội VI năm 1986, Đảng đã chủ trương đổi mới toàn diện

và triệt để đời sống xã hội, đặc biệt ở các lĩnh vực: Kinh tế, chính trị, đối ngoại

và văn hoá - xã hội Với quyết tâm “Đổi mới công tác lãnh đạo của Đảng theo tinh thần cách mạng và khoa học”, Đảng ta đã nghiên cứu tổng kết từ thực tiễn cách mạng nước ta trên cơ sở vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác-Lênin đồng thời học hỏi, tiếp thu có phê phán, chọn lọc kinh nghiệm của cách mạng thế giới, tham khảo kinh nghiệm phát triển của nhiều nước, đặc biệt là các nước trong khu vực Đường lối đổi mới đó đã nhanh chóng đi vào cuộc sống và thực tiễn đã cho thấy quyết định đổi mới đất nước của Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VI là một bước ngoặt lịch sử của cách mạng Việt Nam

1 KHÁI QUÁT CHUNG VỀ ĐẠI HỘI VI

1.1 Thời gian tổ chức đại hội

Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI của Đảng Cộng sản Việt Nam họp tại Thủ đô Hà Nội từ ngày 15 đến ngày 18-12-1986 Dự đại hội có 1129 đại biểu thay mặt cho gần 1,9 triệu Đảng viên trong toàn Đảng Đến dự Đại hội có 32 đoàn đại biểu quốc tế Công tác chuẩn bị cho Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ

VI kéo dài 19 ngày Sau hội nghị lần thứ 10, các tổ chức đảng cấp tỉnh và địa phương bắt đầu bầu đại biểu dự đại hội cũng như chuẩn bị các văn kiện Đại hội Đại hội đã đưa ra các cải cách kinh tế, được gọi là đổi mới, và bầu ra ban lãnh đạo mới của Đảng Cộng sản Việt Nam

1.2 Bộ máy lãnh đạo mới

Ban Chấp hành Trung ương khóa VI, gồm có 124 ủy viên chính thức, 49

ủy viên dự khuyết Trung ương đã bầu Bộ Chính trị gồm có 13 ủy viên chính thức, 1 ủy viên dự khuyết Đồng chí Nguyễn Văn Linh được bầu làm Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Các đồng chí Trường Chinh, Phạm Văn Đồng và Lê Đức Thọ được giao trách nhiệm làm Cố vấn cho Ban Chấp hành Trung ương Đảng

1.3 Đường lối đổi mới

Đại hội khẳng định quyết tâm đổi mới công tác lãnh đạo của Đảng theo tinh thần cách mạng và khoa học Đại hội nhận định: Năm năm qua là một đoạn đường đầy thử thách đối với Đảng và nhân dân ta Cách mạng nước ta diễn ra trong bối cảnh quốc tế và trong nước có những thuận lợi cơ bản, nhưng cũng có nhiều khó khăn phức tạp Thực hiện những nhiệm vụ, mục tiêu do Đại hội thứ V

đề ra, nhân dân ta đã anh dũng phấn đấu đạt được những thành tựu quan trọng trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội, giành những thắng lợi to lớn trong cuộc chiến đấu bảo vệ Tổ quốc và làm nghĩa vụ quốc tế Đại hội cũng nhận rõ:

Tình hình kinh tế - xã hội đang có những khó khăn gay gắt; sản xuất tăng chậm; hiệu quả sản xuất và đầu tư thấp; phân phối lưu thông có nhiều rối ren; những mất cân đối lớn trong nền kinh tế chậm được thu hẹp; quan hệ sản xuất xã hội chủ nghĩa chậm được củng cố; đời sống nhân dân lao động còn nhiều khó khăn… Nhìn chung, chúng ta chưa thực hiện được mục tiêu tổng quát do Đại hội lần thứ V đề ra là về cơ bản ổn định tình hình kinh tế - xã hội, ổn định đời sống nhân dân

Khẳng định đổi mới là yêu cầu bức thiết, có ý nghĩa sống còn đối với nước ta, Đại hội đã đề ra đường lối đổi mới, trước hết là đổi mới cơ cấu kinh tế; thực hiện ba chương trình kinh tế về lương thực, thực phẩm; hàng tiêu dùng; hàng xuất khẩu Việc cải tạo xã hội chủ nghĩa nhất thiết phải theo quy luật về sự phù hợp giữa quan hệ sản xuất với tính chất và trình độ của lực lượng sản xuất

để xác định bước đi và hình thức thích hợp; phải xuất phát từ thực tế của nước

ta và vận dụng quan điểm của Lênin coi nền kinh tế có cơ cấu nhiều thành phần

là một đặc trưng của thời kỳ quá độ Trong cải tạo xã hội chủ nghĩa phải xây dựng quan hệ sản xuất mới trên cả ba mặt xây dựng chế độ công hữu về tư liệu sản xuất, chế độ quản lý và chế độ phân phối xã hội chủ nghĩa

Đại hội xác định nhiệm vụ bao trùm, mục tiêu tổng quát của những năm còn lại của chặng đường đầu tiên là ổn định mọi mặt tình hình kinh tế - xã hội, tiếp tục xây dựng những tiền đề cần thiết cho việc đẩy mạnh công nghiệp hóa xã hội chủ nghĩa trong chặng đường tiếp theo Để biến mục tiêu đó thành hiện thực, điều quan trọng hàng đầu là đổi mới chính sách kinh tế, chính sách xã hội, nhằm khai thác nhanh và có hiệu quả mọi khả năng hiện có và tiềm tàng của nền kinh tế Cụ thể là, bố trí lại cơ cấu sản xuất, điều chỉnh lớn cơ cấu đầu tư; xây dựng và củng cố quan hệ sản xuất xã hội chủ nghĩa, sử dụng và cải tạo đúng đắn các thành phần kinh tế Việc bố trí lại cơ cấu kinh tế phải đi đôi với đổi mới

cơ chế quản lý kinh tế Phát huy mạnh mẽ và đồng bộ khoa học - kỹ thuật Mở rộng và nâng cao hiệu quả kinh tế đối ngoại,

2 CÁC QUAN ĐIỂM CỦA ĐẠI HỘI VI TRÊN CÁC LĨNH VỰC

2.1 Lĩnh vực kinh tế

2.1.1 Nhìn lại tình hình kinh tế những năm 1981-1985

Năm năm thực hiện Nghị quyết Đại hội lần thứ V (1981-1985) là những năm đầy thử thách đối với Đảng và nhân dân ta Cách mạng nước ta diễn ra trong bối cảnh quốc tế và trong nước có những thuận lợi cơ bản, nhưng cũng có nhiều khó khăn phức tạp Thực hiện những nhiệm vụ, mục tiêu do Đại hội thứ V

đề ra, nhân dân ta đã anh dũng phấn đấu đạt được những thành tựu quan trọng trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội, giành những thắng lợi to lớn trong cuộc chiến đấu bảo vệ Tổ quốc và làm nghĩa vụ quốc tế

Nhân dân ta đã đạt được những thành tựu quan trọng trong thời kỳ

1981-1985 Nông nghiệp bình quân hàng năm tăng gần 5%, tổng sản lượng lương thực năm 1986 tăng hơn 3 triệu tấn so với năm 1981, sản xuất công nghiệp tăng bình quân hàng năm 9.5%, thu nhập quốc dân bình quân hàng năm tăng 6.4% Công trình thủy điện Hòa Bình, Trị An bắt đầu được xây dựng, dầu mỏ bắt đầu được khai thác Đặc biệt, chủ trương “khoán sản phẩm” đã mở lối ra cho quan

hệ sản xuất ở nông thôn

Tuy nhiên, bên cạnh đó, đại hội cũng nhận rõ: Tình hình kinh tế - xã hội đang có những khó khăn gay gắt Báo cáo chính trị đã nghiêm khắc chỉ ra tính chất nghiêm trọng của cuộc khủng hoảng kinh tế xã hội Đó là: sản xuất tăng trưởng chậm, nhiều chỉ tiêu quan trọng của kế hoạch 5 năm không đạt được, tài nguyên lãng phí, phân phối lưu thông rối ren, nhiều người lao động chưa có việc làm, hàng tiêu dùng không đủ, nhà ở và điều kiện vệ sinh còn thiếu thốn Thiếu sót lớn nhất là chưa thực hiện được mục tiêu ổn định tình hình kinh tế, xã hội Sai lầm về tổng điều chỉnh giá, lương, tiền cuối năm 1985 đã đưa nền kinh tế của đất nước ta đến những khó khăn mới Nền kinh tế - xã hội nước ta đã lâm

vào khủng hoảng trầm trọng Nhìn chung, chúng ta chưa thực hiện được mục tiêu tổng quát do Đại hội lần thứ V đề ra là về cơ bản ổn định tình hình kinh tế

-xã hội, ổn định đời sống nhân dân Báo cáo chính trị tại Đại hội đã vạch rõ những hạn chế và sai lầm trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội cả về chế

độ sở hữu, chế độ phân phối và cơ chế quản lý Về chế độ sở hữu, chúng ta đã

có những biểu hiện nóng vội, muốn xoá bỏ ngay khu vực kinh tế ''phi xã hội chủ nghĩa”, muốn nhanh chóng thiết lập, khu vực kinh tế ''xã hội chủ nghĩa” (gồm quốc doanh và tập thể) Về phân phối, chúng ta đã thực hiện một chế độ phân phối về thực chất là bình quân Về quản lý, chúng ta đã thực hiện một cơ chế quản lý kế hoạch hoá tập trung, quan liêu bao cấp

Về nguyên nhân dẫn đến tình hình trên, Đại hội nhấn mạnh trong những năm qua việc nhìn nhận, đánh giá tình hình cụ thể về các mặt kinh tế, xã hội của đất nước đã có nhiều thiếu sót Nguyên nhân chủ quan của tình hình trên là những sai lầm về chủ trương, chính sách lớn, về chỉ đạo chiến lược và tổ chức thực hiện của Đảng và của Nhà nước Sai lầm thể hiện trên các mặt: Xác định mục tiêu và bước đi không sát thực tế nước ta; không coi trọng khôi phục kinh

tế là cấp bách, nông nghiệp vẫn chưa thực sự là mặt trận hàng đầu; muốn xóa bỏ ngay các thành phần kinh tế phi xã hội chủ nghĩa trong vòng 5 năm; chưa biết kết hợp kế hoạch hóa với quan hệ hàng hóa tiền tệ; mắc sai lầm nghiêm trọng trong lĩnh vực phân phối, lưu thông

Đại hội thẳng thắn cho rằng: “Những sai lầm nói trên là những sai lầm nghiêm trọng và kéo dài về chủ trương, chính sách lớn, sai lầm về chỉ đạo chiến lược và tổ chức thực hiện”, đặc biệt là những sai lầm về chính sách kinh tế, là bệnh chủ quan, duy ý chí, lối suy nghĩ và hành động giản đơn, nóng vội, là khuynh hướng buông lỏng trong quản lý kinh tế, xã hội, không chấp hành nghiêm chỉnh đường lối và nguyên tắc của Đảng Đó là những biểu hiện của tư tưởng tiểu tư sản vừa "tả" khuynh, vừa hữu khuynh Những sai lầm và khuyết điểm trong lĩnh vực kinh tế, xã hội bắt nguồn từ những khuyết điểm trong công tác tư tưởng, tổ chức và công tác cán bộ của Đảng

Nhìn thẳng vào sự thật, đánh giá đúng sự thật, Đại hội nhấn mạnh, trong những năm qua việc nhìn nhận, đánh giá tình hình cụ thể về các mặt của đất nước có nhiều thiếu sót, dẫn đến nhiều sai lầm trong việc xác định mục tiêu và bước đi Quá trình chuẩn bị Đại hội toàn quốc lần thứ VI của Đảng là dịp để toàn Đảng, toàn dân nhìn lại và suy nghĩ về đoạn đường vừa qua, rút ra những bài học bổ ích, thấy sáng hơn đoạn đường đi tới Đó là sự trưởng thành của chúng ta, đó cũng là nhân tố mới để chúng ta tin tưởng: chúng ta đã lớn lên một bước sau những năm 1981 - 1985

2.1.2 Những chủ trương đổi mới kinh tế được đề ra trong đại hội VI

Khẳng định đổi mới là yêu cầu bức thiết, có ý nghĩa sống còn đối với nước ta, Đại hội đã đề ra đường lối đổi mới, trước hết là đổi mới cơ cấu kinh tế

Những chủ trương đổi mới kinh tế được nêu ra bao gồm:

(1) Đổi mới cơ chế quản lý kinh tế, tập trung thực hiện ba chương trình kinh tế lớn về lương thực-thực phẩm, hàng tiêu dùng và hàng xuất khẩu

(2) Giải quyết những vấn đề cấp bách về phân phối lưu thông Thực hiện bốn giảm: giảm tỷ lệ bội chi ngân sách, giảm nhịp độ tăng giá, giảm tốc độ lạm phát, giảm khó khăn về đời sống của nhân dân, mở rộng giao lưu hàng hoá, giải thể các trạm kiểm soát hàng hóa trên các trục đường giao thông

(3) Nhà nước công nhận sự tồn tại lâu dài của nhiều thành phần kinh tế vừa nâng cao vai trò chủ đạo của kinh tế quốc doanh, vừa phát huy khả năng tích cực của các thành phần kinh tế khác Các thành phần kinh tế bình đẳng về quyền lợi, nghĩa vụ trước pháp luật

Đại hội xác định nhiệm vụ bao trùm, mục tiêu tổng quát của những năm còn lại của chặng đường đầu tiên là ổn định mọi mặt tình hình kinh tế Xây dựng những tiền đề cần thiết cho việc công nghiệp hóa trong chặng đường tiếp theo Mục tiêu cụ thể về kinh tế trong chặng đường đầu tiên là: Sản xuất đủ tiêu dùng và có tích lũy Bước đầu tạo ra một cơ cấu kinh tế hợp lý, hướng vào việc đẩy mạnh sản xuất nông nghiệp, chủ yếu là lương thực, thực phẩm, hàng tiêu

dùng và xuất khẩu, làm cho thành phần kinh tế xã hội chủ nghĩa giữ vai trò chi phối, sử dụng mọi khả năng của các thành phần kinh tế khác trong sự liên kết chặt chẽ dưới sự chỉ đạo của thành phần kinh tế xã hội chủ nghĩa Tiến hành cải tạo xã hội chủ nghĩa theo nguyên tắc phát triển sản xuất, nâng cao hiệu quả kinh

tế và tăng thu nhập cho người lao động Để biến mục tiêu đó thành hiện thực, điều quan trọng hàng đầu là đổi mới chính sách kinh tế, chính sách xã hội, nhằm khai thác nhanh và có hiệu quả mọi khả năng hiện có và tiềm tàng của nền kinh

tế Cụ thể là, bố trí lại cơ cấu sản xuất, điều chỉnh lớn cơ cấu đầu tư; xây dựng

và củng cố quan hệ sản xuất xã hội chủ nghĩa, sử dụng và cải tạo đúng đắn các thành phần kinh tế Việc bố trí lại cơ cấu kinh tế phải đi đôi với đổi mới cơ chế quản lý kinh tế Phát huy mạnh mẽ và đồng bộ khoa học - kỹ thuật Mở rộng và nâng cao hiệu quả kinh tế đối ngoại,

Đại hội VI đã đưa ra quan điểm mới về cải tạo xã hội chủ nghĩa dựa trên

3 nguyên tắc: Nhất thiết phải theo quy luật về sự phù hợp giữa quan hệ sản xuất với tính chất và trình độ của lực lượng sản xuất để xác định bước đi và hình thức thích hợp Phải xuất phát từ thực tế của nước ta và là sự vận dụng quan điểm của Lênin coi nền kinh tế có cơ cấu nhiều thành phần là một đặc trưng của thời kỳ quá độ Trong công cuộc cải tạo xã hội chủ nghĩa phải xây dựng quan hệ sản xuất mới trên cả 3 mặt xây dựng chế độ công hữu về tư liệu sản xuất, chế độ quản lý và chế độ phân phối xã hội chủ nghĩa Bên cạnh đó, Đại hội cũng đề ra phương hướng nhiệm vụ xây dựng và củng cố quan hệ sản xuất xã hội chủ nghĩa, sử dụng và cải tạo các thành phần kinh tế xã hội chủ nghĩa; thành phần kinh tế phi xã hội chủ nghĩa; kinh tế tư bản tư nhân; kinh tế tự nhiên, tự cấp, tự túc Đổi mới cơ chế quản lý kinh tế, chính sách xã hội, kế hoạch hoá dân số và giải quyết việc làm cho người lao động

2.1.3 Phương hướng thực hiện những chủ trương Đảng đề ra

Đổi mới cơ chế quản lý kinh tế là một yêu cầu bức thiết, một bộ phận cấu thành quan trọng nhất trong toàn bộ hoạt động trên lĩnh vực kinh tế của Đảng

Hội nghị lần thứ ba của Ban Chấp hành Trung ương, tháng 8-1987, đã quyết nghị: "Chuyển hoạt động của các đơn vị kinh tế quốc doanh sang kinh doanh xã hội chủ nghĩa, đổi mới quản lý nhà nước về kinh tế" Hội nghị nhấn mạnh mục đích của đổi mới cơ chế quản lý kinh tế là phải tạo ra động lực mạnh mẽ giải phóng mọi năng lực sản xuất, thúc đẩy tiến bộ khoa học - kỹ thuật, phát triển kinh tế hàng hoá theo hướng đi lên chủ nghĩa xã hội với năng suất, chất lượng, hiệu quả ngày càng cao, trước mắt nhằm phục vụ ba chương trình kinh tế lớn, từng bước thực hiện "bốn giảm", thiết lập trật tự kỷ cương trong mọi hoạt động kinh tế - xã hội, tạo tiền đề để tiến lên

Vấn đề nóng bỏng và cấp bách nhất là lưu thông phân phối Vì vậy, Hội nghị lần thứ hai của Ban Chấp hành Trung ương, họp trong tháng 4-1987, đã quyết định phương hướng giải quyết vấn đề đó là phải nắm vững mục tiêu giảm

tỷ lệ bội chi ngân sách, giảm nhịp độ tăng giá, giảm tốc độ lạm phát, giảm khó khăn về đời sống của nhân dân trên cơ sở xoá bỏ chế độ tập trung quan liêu bao cấp, chuyển các hoạt động kinh tế sang hạch toán kinh doanh xã hội chủ nghĩa, nâng cao vai trò chủ đạo của nền kinh tế quốc doanh, phát huy khả năng tích cực của các thành phần kinh tế khác, mở rộng giao lưu hàng hoá, giải phóng sức sản xuất

Đại hội VI đã quyết định chuyển nền kinh tế từ mô hình dựa trên chế độ công hữu về tư liệu sản xuất sang nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần Đại hội khẳng định trong nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần vận hành theo cơ chế thị trường ấy, nền kinh tế phải được quản lý bằng các phương pháp kinh tế

là chủ yếu với động lực thúc đẩy là sự kết hợp hài hoà lợi ích của toàn xã hội, lợi ích của tập thể và lợi ích riêng của từng người lao động, phù hợp với đường lối đổi mới ấy Để khắc phục tính chất bình quân, Đại hội VI cho rằng cần khắc phục tình trạng ''tách rời việc trả công lao động với số lượng và chất lượng lao động'' trong phân phối thời kỳ trước đổi mới; phải quay trở lại thực hiện đúng nguyên tắc phân phối theo lao động Văn kiện Đại hội viết: ''Việc thực hiện đúng nguyên tắc phân phối theo lao động đòi hỏi sửa đổi một cách căn bản chế