II 2.1.1 Quan điểm cơ bản về giai cấp công nhân và sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân trên th gi i c a Mác-lênin... Vì thộ ệ ế đề tài phân tích “Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhâ
Trang 1BỘ TÀI CHÍNH TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI CHÍNH – MARKETING
BÀI T P L N Ậ Ớ
ĐỀ TÀI: SỨ MỆNH LỊCH SỬ CỦA GIAI CẤP CÔNG NHÂN
Nhóm: Công Chúa
Mã h c ph ọ ần: 2031101113620
Học kì 2020 2021 -
Trang 2DANH SÁCH THÀNH VIÊN NHÓM
1 Võ Nguyễn Thúy Vy (Nhóm trưởng) 2021008013
Trang 3MỤC L C Ụ
1 L I M Ờ Ở ĐẦU I 1.1 Lí do chọn đề tài I 1.2 Mục tiêu của bài tiểu luận I 1.3 Phương pháp nghiên cứu I 1.4 Kết cấu I
2 N I DUNG Ộ II 2.1 Lý lu n chung v giai c p công nhân, s m nh l ch s c a giai c p công nhân trên ậ ề ấ ứ ệ ị ử ủ ấ
thế ớ gi i II 2.1.1 Quan điểm cơ bản về giai cấp công nhân và sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân trên th gi i c a Mác-lênin ế ớ ủ II 2.1.2 Giai c p công nhân ấ hiệ n nay IV 2.1.3 S m nh l ch s c a giai c p công nhân trên th gi i hi n nay ứ ệ ị ử ủ ấ ế ớ ệ IV 2.2 S m nh l ch s c a giai c p công nhân ứ ệ ị ử ủ ấ Việ t Nam hi n nay V ệ
2.2.1 Giai c p công nhân Vi t Nam ấ ệ hiệ n nay V 2.2.2 Điểm khác bi t c a giai c p công nhân Vi t Nam so vệ ủ ấ ệ ới trước đây V 2.2.3 S m nh l ch s c a giai c p công nhân Vi t Nam hi n nay ứ ệ ị ử ủ ấ ệ ệ VI 2.2.4 Đểm khác bi t c a s m nh l ch s giai c p công nhân Vi t Nam ệ ủ ứ ệ ị ử ấ ệ hiệ n nay VII 2.3 Gi i pháp xây d ng và phát tri n giai c p công nhân Vi t Nam hi n nay VIII ả ự ể ấ ệ ệ
2.3.1 a v và vai trò c a giai c p công nhân Vi t Nam hi n nay VIII Đị ị ủ ấ ệ ệ
2.3.2 Nhữ ng thu n l và thách th c c a giai c p công nhân Vi t Nam hi n nay VIII ậ ợi ứ ủ ấ ệ ệ
2.3.3 Gi i pháp xây d ng và phát tri n giai c p công nhân Vi t Nam hi n nay ả ự ể ấ ệ ệ IX
3 K T LU N Ế Ậ XI DANH M ỤC TÀI LIỆ U THAM KH O XIIẢ
Trang 4I
1 L ỜI MỞ ĐẦ U
1.1 Lí do chọn đề tài
Giai c p công nhân là m t b phấ ộ ộ ận đặc bi t trong l ch s ệ ị ử con người trên th ế giới
và ngay ở Việt Nam cũng thế Trong thời đại công nghi p hóa hiệ ện đại hóa như hiện nay, dưới tác động của những thành tựu khoa học - công nghệ, quá trình toàn cầu hóa, h i nh p qu c t và n n kinh t tri thộ ậ ố ế ề ế ức, đòi ỏi h giai c p công nhân ấ Việt Nam phải có sự thay đổ ề ứ ệi v s m nh lịch s phù hử ợp với xã h i hi n nay Vì thộ ệ ế đề tài phân tích “Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Việt Nam hiện nay.”
1.2 Mục tiêu của bài tiểu luận
- Phân tích sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân trên thế giới và Việt Nam hiện nay
- Nêu ra những ưu điểm và thách thức của giai cấp công nhân Việt Nam hiện nay
- Đề ra những giải pháp xây dựng và phát triển giai cấp công nhân Việt Nam hiện nay
1.3 Phương pháp nghiên cứu
Đề tài sử dụng phương pháp phân tích - tổng hợp, diễn dịch - quy nạp, so sánh,
Áp dụng những kiến thức từ quá trình học tập môn học Chủ Nghĩa Xã Hội Khoa Học; các dữ liệu, tài liệu có được từ các website
1.4 Kết cấu
Đề tài nghiên cứu gồm có ba phần chính
Lý luận chung v gề iai cấp công nhân, s m nh lứ ệ ịch sử ủ c a giai c p công ấ nhân trên thế ới gi
Sứ m nh lệ ịch s c a giai c p công nhân ử ủ ấ Việt Nam hi n nay ệ
Giải pháp xây dựng và phát tri n giai c p công nhân Vi t Nam hi n nay ể ấ ệ ệ
Trang 5II
2 N I DUNG Ộ
2.1 Lý lu n chung v giai c p công nhân, s mậ ề ấ ứ ệnh lị ch s c a giai c p công ử ủ ấ
nhân trên th gi ế ới.
2.1.1 Quan điểm cơ bản về giai c p công nhân và s m nh lấ ứ ệ ịch sử c a giai ủ
cấp công nhân trên thế gi ới củ a Mác-lênin
Khái niệm và đặc điểm của giai cấp công nhân
Thứ nh t, khái ni m giai c p công nhân ấ ệ ấ
Giai cấp công nhân được các nhà kinh điển xác định theo hai phương diện cơ bản:
• Về phương diện kinh tế - xã hội
Là s n ph m và là ch ả ẩ ủ thể c a n n s n xuủ ề ả ất đại công nghi p, giai c p công nhân ệ ấ
là những người lao động trực tiếp hay gián tiếp vận hành các công cụ sản xuất có tính ch t công nghi p ngày càng hiấ ệ ện đại và xã h i hóa cao V i nhộ ớ ững đặc điểm nổi b t: s n xu t bậ ả ấ ằng máy móc, lao động có tính ch t xã hấ ội hóa, năng suất lao
động cao và tạo ra những tiền đề ủa cải vật chất cho xã hội m i c ớ
• Về phương diện chính trị - xã hội
Theo chủ nghĩa Mác – Lênin: Giai c p công nhân là m t tấ ộ ập đoàn xã hội, hình thành và phát tri n cùng v i quá trình phát tri n c a n n công nghi p hiể ớ ể ủ ề ệ ện đại; H ọ lao động b ng phằ ương thức công nghi p ngày càng hiệ ện đại và g n li n v i quá trình ắ ề ớ sản xu t v t ch t hiấ ậ ấ ện đại, là đại biểu cho phương thức s n xu t mang tính xã hả ấ ội hóa ngày càng cao Họ là người làm thuê do không có tư liệu s n xu t, bu c phả ấ ộ ải bán sức lao động để sống và b giai cị ấp tư sản bóc lột giá tr ịthặng dư; vì vậy l i ích ợ
cơ bản của họ đối lập với lợi ích cơ bản của giai cấp tư sản Đó là giai cấp có sứ mệnh phủ định chế độ tư bản chủ nghĩa, xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng s n trên toàn thả ế giới
Thứ hai, đặc điểm của cấp công nhân
Có thể khái quát những đặc điểm chủ ế y u c a giai c p công nhân bao gủ ấ ồm:
+ Là lao động bằng phương thức công nghi p vệ ới đặc trưng công cụ lao động là máy móc, tạo ra năng suất lao động cao, quá trình lao động mang tính chất xã hội hóa + Là sản ph m c a b n thân nẩ ủ ả ền đại công nghi p, là chệ ủ thể ủ c a quá trình s n xuả ất vật ch t hiấ ện đại Do đó, giai cấp công nhân là đại bi u cho lể ực lượng s n xu t tiên ả ấ
Trang 6III
tiến, cho phương thức sản xuất tiên tiến, quyết định sự tồn tại và phát triển xã hội hiện đại
t giai c p cách m ng và có tinh th n cách m ng tri
Nội dung s m nh lứ ệ ịch s c a giai c p công nhân ử ủ ấ
Sứ m nh lệ ịch s c a giai c p công nhân th hi n trên ba nử ủ ấ ể ệ ội dung cơ bản:
• Nội dung kinh t ế
Là nhân t ố hàng đầu của lực lượng s n xu t xã h i hóa cao, giai c p công nhân ả ấ ộ ấ cũng là đại bi u cho quan h s n xu t m i, s n xu t c a c i v t ch t ngày càng nhiể ệ ả ấ ớ ả ấ ủ ả ậ ấ ều đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của con người và xã hội Bằng cách đó, giai cấp công nhân tạo tiền đề ật ch t v ấ - k thu t cho sỹ ậ ự ra đời củ xã ha ội mới
• Nội dung chính trị - xã h i ộ
- Lật đổ giai c p th ng tr , xóa b ấ ố ị ỏ chế độ bóc l t, áp b c, giành quy n l c v tay giai ộ ứ ề ự ề cấp công nhân và nhân dân lao động
- Thiết lập nhà nước ki u m i, mang b n ch t giai c p công nhân, xây d ng n n dân ể ớ ả ấ ấ ự ề chủ xã hội chủ nghĩa, thực hiện quy n lề ực của nhân dân, quy n dân ch và làm ch ề ủ ủ
xã h ội
- C i t o xã hả ạ ội cũ và tổ chức xây d ng xã h i m i, phát tri n kinh tự ộ ớ ể ế và văn hóa, xây d ng n n chính tr dân ch - pháp quy n, qu n lý kinh t - xã h i và t ự ề ị ủ ề ả ế ộ ổ chức đời sống xã h i phộ ục v quy n và lụ ề ợi ích của nhân dân lao động, th c hi n dân chự ệ ủ, công bằng, bình đẳng và tiến bộ xã hội, theo lý tưởng và mục tiêu của chủ nghĩa xã hội
• Nội dung văn hóa, tư tưởng
Giai c p công nhân th c hi n cu c cách m ng v ấ ự ệ ộ ạ ề văn hóa, tư tưởng bao g m cồ ải tạo cái cũ lỗi th i, l c h u, xây d ng cái m i, ti n b ờ ạ ậ ự ớ ế ộ trong lĩnh vực ý thức tư tưởng, trong tâm lý, lối sống và trong đờ ối s ng tinh th n xã h i Xây d ng, c ng c ý thầ ộ ự ủ ố ức
hệ tiên ti n c a giai cế ủ ấp công nhân, đấu tranh để kh c ph c ý th c h t s n và các ắ ụ ứ ệ ự ả tàn dư còn sót lại của các hệ tư tưởng cũ Phát triển văn hóa, xây dựng con người mới xã h i ch ộ ủ nghĩa, đạo đức và l i s ng m i xã h i ch ố ố ớ ộ ủ nghĩa là một trong nh ng ữ nội dung căn bản mà cách m ng xã h i ch ạ ộ ủ nghĩa trên lĩnh vực văn hóa tư tưởng đặt
ra đối với sứ mệnh l ch sử c a giai cấp công nhân hiị ủ ện đại
Trang 7IV
2.1.2 Giai c p công nhân ấ hiện nay
- Khái niệm: là giai c p c a nhấ ủ ững người công nhân và người lao động phải bán sức lao động để đổi lấy tiền lương và họ không phải là chủ sở hữu của phương tiện sản xuất Đây là giai cấp lao động s n xu t ra c a c i v t chả ấ ủ ả ậ ất trong lĩnh vực công nghiệp với trình độ kỹ thuật và công nghệ ngày càng hiện đại
- Đặc điểm:
+ Là giai cấp lao động bằng phương thức công nghi p, tệ ạo ra năng suất lao động cao, quá trình lao động mang tính chất xã hội hóa
+ Là s n ph m c a nả ẩ ủ ền đại công nghi p ch ệ ủ thể ủ c a quá trình s n xu t v t ch t hiả ấ ậ ấ ện đại
+ Ý thức tổ chức kỷ luật cao
+ Có tinh th n cách m ng triầ ạ ệ ểt đ
+ Giai c p công nhân có b n ch t quấ ả ấ ốc tế
2.1.3 S m ứ ệnh lị ch s c a giai c p công nhân ử ủ ấ trên thế gi i hiớ ện nay
• Nội dung kinh t - xã h i: ế ộ
Qua vai trò của giai c p công nhân trong quá trình s n xu t v i công ngh ấ ả ấ ớ ệ hiện đại, năng suất, chất lượng cao, đảm bảo cho sự phát bền vững, sứ mệnh lịch sử của giai c p công ấ nhân đố ớ ựi v i s phát tri n xã h i ngày càng thể ộ ể hiện rõ, s tham gia ự trực ti p c a giai c p công nhân, các lế ủ ấ ực lượng lao động – d ch v ị ụ trình độ cao chính
là nhân t kinh t - xã hố ế ội thúc đẩy s chín mu i các tiự ồ ền đề ủ c a chủ nghĩa xã hội trong lòng chủ nghĩa tư bản Phát huy vai trò chủ thể ủ c a giai c p công nhân trong ấ cuộc đấu tranh vì dân sinh, dân ch , ti n b xã hủ ế ộ ội và chủ nghĩa xã hội
Đấu tranh chống chế bóc lột giá tr thặng dư trên phạđộ ị m vi thế giới, phấn đấu cho việc xác l p m t trậ ộ ật tự xã hội mới công bằng bình đẳng
• Nội dung chính trị xã hội:
Ở các nước tư bản chủ nghĩa, mục tiêu đấu tranh trực tiếp của giai cấp công nhân và lao động là chống bất công và bình đẳng xã hội Mục tiêu lâu dài là giành chính quyền v tay giai c p công nhân và nhân dân lao ng ề ấ độ
Đối với các nước xã hội chủ nghĩa, nội dung chính tr - xã h i c a s m nh l ch ị ộ ủ ứ ệ ị
sử giai cấp công nhân là lãnh đạo thành công s nghiự ệp đổi mới, gi i quy t thành ả ế công các nhi m v trong th i kệ ụ ờ ỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, đặc bi t là xây d ng ệ ự
Trang 8V
Đảng cầm quyền trong sạch vững mạnh, thực hiện thành công sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa, đưa đất nước phát tri n nhanh và b n v ng ể ề ữ
• Nội dung văn hóa, tư tưởng:
Thực hi n s m nh l ch s c a giai cệ ứ ệ ị ử ủ ấp công nhân ngày nay trên lĩnh vự văn hóa, tư tưởng trước h t là cuế ộc đấu tranh ý thức Đó là cuộc đấu tranh giữa chủ nghĩa
xã h i v i chộ ớ ủ nghĩa tư bản Không chỉ ở các nước xã h i chộ ủ nghĩa mà ở nhiều nước tư bản chủ nghĩa cuộc đấu tranh của giai cấp công nhân và nhân dân lao động
vì nh ng giữ á trị cao cả đó đã đạt được nhi u ti n b xã hề ế ộ ội quan trọng
Đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng Cộng sản, giáo dục nhận thức, củng cố niềm tin khoa học đối với lý tưởng, mục tiêu của chủ nghĩa xã hội cho giai cấp công nhân và nhân dân lao động, giáo dục và thực hiện chủ nghĩa quốc tế chân chính c a giai củ ấp công nhân trên cơ sở phát huy chủ nghĩa yêu nước và tinh thần dân t c chính là n i dung s m nh l ch s c a giai c p công nhân hi n nay vộ ộ ứ ệ ị ử ủ ấ ệ ề văn hóa tư tưởng
2.2 S m ứ ệnh lị ch s c a giai c p công ử ủ ấ nhân Vi Nam hi ệt ện nay
2.2.1 Giai c p công nhân Vi t Nam ấ ệ hiện nay
- Giai c p công nhân Vi t Nam là giai c p tr c tiấ ệ ấ ự ếp đối kháng với tư bản th c dân ự Pháp và bè lũ tay sai của chúng, phát tri n ch m vì nó sinh ra ể ậ ở một nước thuộc địa, nửa phong kiến, dưới ách th ng tr cố ị ủa thực dân Pháp
- Giai c p công nhân là lấ ực lượng chính trị tiên phong để lãnh đạo cuộc đấu tranh giải phóng dân t c, gi i quy t mâu thu n gi a dân t c Vi t Nam vộ ả ế ẫ ữ ộ ệ ới đế quốc thực dân và phong ki n th ng tr Giai c p công nhân g n bó mế ố ị ấ ắ ật thiế ớt v i nhân dân, với dân t c có truy n thộ ề ống yêu nước, đoàn kết và bất khu t chấ ống xâm lược
2.2.2 Điểm khác bi ệt củ a giai c p công nhân Vi t Nam so vấ ệ ới trước đây
❖ Giai cấp công nhân trước đây
- Giai cấp công nhân lao động bằng phương thức công nghiêp v i công c ớ ụ lao động
là máy móc
- Giai cấp công nhân là đại bi u cho lể ực lượng s n xuả ấ, phương thức s n xu t tiên ả ấ
tiến, quyết định s t n tự ồ ại và phát triển c a xã hủ ội hiện đạ i
- Là giai cấp cách m ng và có tinh th n cách m ng triạ ầ ạ ệt để
❖ Giai cấp công nhân Việt Nam có những điểm khác bi t sau: ệ
Trang 9VI
- Giai c p công nhân Vi t Nam là giai cấ ệ ấp đi đầu trong s nghiự ệp đẩy m nh công ạ nghiệp hóa, hiện đại hóa, g n vắ ới phát tri n kinh t tri th c, b o v tài nguyên và ể ế ứ ả ệ môi trường
- Giai c p công nhân Vi t Nam hi n ấ ệ ệ nay đa dạng v ề cơ cấu ngh nghi p, trong mề ệ ọi thành ph n kinh t ầ ế nhưng là đội ngũ công nhân tiêu biểu, đóng vai trò chủ đạo trong khu vực kinh tế nhà nước
- Công nhân tri th c n m v ng khoa h c công ngh tiên ti n, và công nhân tr ứ ắ ữ ọ ệ ế ẻ được đào tạo nghề theo chuẩn nghề nghiệp, học vấn
- Giai c p công nhân hoấ ạt động trên 3 lĩnh vực cơ bản: nông nghi p, công nghiệ ệp
và d ch vị ụ Nhưng hiện nay đang có sự ị d ch chuyển theo xu hướng là lao động ở lĩnh vực dịch vụ tăng mạnh, hai lĩnh vực kia giảm nhẹ
2.2.3 S m ứ ệnh lị ch s c a giai c p công nhân Vi t Nam hi n nay ử ủ ấ ệ ệ
• Nội dung kinh t ế
Giai cấp công nhân trên lĩnh vực kinh t g n li n v i vai trò phát huy c a giai ế ắ ề ớ ủ cấp công nhân, công nghi p, th c hi n kh i liên minh công- nông- ệ ự ệ ố trí thức để ạ t o ra những động l c phát ự triển nông nghi p, nông thôn và nông dân ệ ở nước ta theo hướng phát tri n b n vể ề ững theo hướng công nghi p hóa hiệ ện đại hóa chủ động h i nhộ ập quốc tế , nhất là hội nh p kinh t , b o vậ ế ả ệ tài nguyên và môi trường sinh thái
y m nh công nghi p hóa hi i hóa là m t quá trình t o s phát
triển và trưởng thành không chỉ đối với giai cấp công nhân mà còn đối với giai cấp nông dân t o ra n i dung m i, hình th c mạ ộ ớ ứ ới để nâng cao chất lượng, hi u qu khệ ả ối liên minh công- nông- trí thức ở nước ta
• Nội dung văn hóa tư tưởng
Xây d ng và phát tri n nự ể ền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc
đó cũng là nội dung cốt lõi để xây dựng con người mới theo chủ nghĩa xã hội, giáo dục đạo đức cách mạng,rèn luyện lối sống tốt, tác phong công nghiệp, văn minh, hiện đại, xây dựng hệ giá trị văn hóa và con người Việt Nam theo cách hoàn thiện nhất và đó cũng là hướng mệnh của giai cấp công nhân Việt Nam đang hướng tới đầu tiên
Giai c p công nhân Viấ ệt Nam thường phải thường xuyên giáo d c cho các th ụ ế
hệ công nhân và người lao động trẻ ở nước ta v ý th c giai c p bề ứ ấ ản lĩnh, chính trị,
Trang 10VII
chủ nghĩa yêu nước và chủ nghĩa quốc tế củng cố mối quan hệ mật thiết giữa giai cấp công nhân v i dân tớ ộc đoàn kết giai c p g n li n vấ ắ ề ới đoàn kết dân tộc và đoàn kết quốc t ế đó là sự k t h p s c m nh c a dân t c v i s c m nh c a thế ợ ứ ạ ủ ộ ớ ứ ạ ủ ời đại Hồ Chí Minh
• Nội dung chính trị- xã hộ i
Để thực hi n s m nh tr ng trách c a giai c p công nhân Việ ứ ệ ọ ủ ấ ệt Nam thì đội ngũ cán b ộ Đảng viên trong giai c p công nhân này ph i nêu cao trách nhi m tiên phong, ấ ả ệ
đi đầu, góp phần củng cố và phát triển cơ sở chính trị, xã hội quan trọng của Đảng đồng th i giai c p công nhân ch ờ ấ ủ động, tích c c tham gia xây d ng, chự ự ỉnh đốn Đảng, làm cho Đảng thật sự trong sạch, vững mạnh, bảo vệ Đảng, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ nhân dân đó là trọng trách l ch s ị ử thuộc v s m nh giai c p công ề ứ ệ ấ nhân Vi t Nam hi n nay ệ ệ
2.2.4 Đểm khác biệt của sứ mệnh lịch sử giai cấp công nhân Việt Nam hiện nay
So với sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân là xoá bỏ chế độ tư bản chủ nghĩa, xoá bỏ chế độ người bóc lột người, giải phóng giai cấp công nhân, nhân dân lao động và toàn thể nhân loại khỏi mọi sự áp bức, bóc lột, nghèo nàn lạc hậu; xây dựng xã hội mới thực sự tốt đẹp chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản Thì sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Việt Nam hiện nay có nhiều điểm mới và riêng biệt
- Công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước thành công Tăng nhanh về số lượng, đa dạng về cơ cấu và ngành nghề âng cao trình độ học vấn, chuyên môn của giai cấp , n công nhân phù hợp với chủ trương phát triển kinh tế, mở cửa chủ động hội nhập quốc tế
- Giữ vững và tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, giữ vững bản chất giai cấp công nhân của Đảng, vai trò tiên phong, gương mẫu; đẩy lùi suy thoái đạo đức, tư tưởng
- Xây dựng nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc: con người mới xã hội chủ nghĩa, giáo dục đạo đức cách mạng, rèn luyện đạo đức, tác phong công nhân, văn minh, hiện đại; xây dựng hệ giá trị văn hóa và con người Việt Nam