Microsoft giới thiệu một môi trường điều hành có tên là Windows vào 20 tháng 11 năm 1985 như một giao diện hệ điều hành đồ hoạ cho MS-DOS để đáp ứng với sự quan tâm ngày càng tăng với cá
Trang 1BỘ TÀI CHÍNH TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI CHÍNH – MARKETING
GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN: ThS HUỲNH NGỌC THÀNH TRUNGSINH VIÊN THỰC HIỆN: LÊ LĨNH HỘI
Trang 2Windows hiện tại gồm Windows NT, Windows Embedded
Compact và Windows Phone; chúng có thể bao gồm các phân họ, ví dụ
như Windows Embedded Compact (Windows CE) hoặc Windows Server Các dòng gia đình Windows đã bị ngừng gồm Windows 9x, Windows
Mobile và Windows Phone
Microsoft giới thiệu một môi trường điều hành có tên là Windows vào 20 tháng
11 năm 1985 như một giao diện hệ điều hành đồ hoạ cho MS-DOS để đáp ứng với sự quan tâm ngày càng tăng với các giao diện người dùng đồ hoạ (GUI) Microsoft Windows dần chiếm ưu thế trong thị trường máy tính cá nhân thế giớivới hơn 90% thị phần, vượt qua Mac OS, đã được giới thiệu năm 1984 Tuy nhiên, từ 2012, thị phần của nó đã bị tụt lại so với Android, trước khi trở
thành hệ điều hành phổ biến nhất năm 2014, khi tính tất cả các nền tảng máy tính mà Windows chạy (giống như Android)
Tính đến tháng 1 năm 2022, phiên bản cập nhật mới nhất cho PC, máy tính bảng và các hệ thống nhúng là Windows 11 đã được phát hành Phiên bản cập nhật mới nhất dành cho máy chủ, là Windows Server 2019 20H2 và phiên bản Windows chuyên dụng chạy trên hệ máy chơi video game Xbox One
Trang 3LỜI CẢM ƠN
Lời đầu tiên, xin trân trọng cảm ơn Thầy Huỳnh Ngọc Thành Trung đã tận tình hướng dẫn chúng em trong quá trình học tập cũng như trong việc hoàn thành đề tài báo cáo
Xin chân thành cảm ơn các Thầy, Cô thuộc khoa Công Nghệ Thông Tin - trườngĐại Học Tài chính – Marketing đã tận tình giảng dạy cho chúng em trong thời gian học tập
Xin cảm ơn thầy đã đọc luận văn và cho chúng em những nhận xét quý báu, chỉnh sửa những sai sót của chúng em trong bản thảo luận văn
Do giới hạn kiến thức và khả năng lý luận của bản thân còn nhiều thiếu sót và hạn chế, kính mong sự chỉ dẫn và đóng góp của các quý Thầy, Cô để bài luận văn của chúng em được hoàn thiện hơn Xin chân thành cảm ơn!
Trang 40 0
Trang 51 Hệ điều hành Windows là gì?
Hệ điều hành Windows có tên đầy đủ là Microsoft Windows, hay có thể gọi đơn giản là Windows Hệ điều hành này được phát triển và phân phối bởi
“ông lớn” ngành công nghệ là Microsoft Nó gồm nhiều dòng hệ điều hành
và mỗi dòng phục vụ một phần nhất định trong ngành công nghiệp máy tính
Hệ điều hành viết tắt là OS (Operating System), là nền tảng cho mọi ứng dụng chạy trên nó Các OS phổ biến là Windows (windows 7, windows 10, windows server 2003, Windows Server 2008, Windows Server
2012, Windows Server 2016, Windows Server 2019 ),
2 Lịch sử hình thành và phát triển của Windows:
Phiên bản đầu tiên của hệ điều hành Windows được Microsoft ra mắt vào
năm 1985, là hệ điều hành đầu tiên có giao diện đồ hoạ của hãng này, với tên gọiWindows 1.0 – tên mã nội bộ là Interface Manager
Tên gọi Windows được lựa chọn bởi hệ điều hành của Microsoft xoay quanh những khung nội dung hình chữ nhật hiển thị trên màn hình Trải qua nhiều
Trang 6phiên bản với nhiều sự thay đổi, đến nay hệ điều hành Windows đã rất thành công trong việc chiếm lĩnh thị trường.
Cho đến nay, trải qua nhiều phiên bản với nhiều sự thay đổi, hệ điều hành Windows đã gặt hái rất nhiều thành công trong đó phải kể đến Windows XP, Windows 7 và Window 8 Ngoài ra, các phiên bản khác của Windows như: Window 98, Windows 2000, Windows Vista, Windows Sever…và gần đây nhất
là Windows 10
Hệ điều hành Windows có giao diện thân thiện, đơn giản Nó tương tác với người dùng thông qua các dòng lệnh Với các phiên bản hệ điều hành Windows mới nhất hiện nay thì giao diện đã có phần cải thiện theo hướng tương tác ngườidùng đồ họa
Hệ điều hành Windows thuộc loại phần mềm nào?
Đây là phần mềm dùng để quản lý hệ thống cũng như tất cả các phần mềm ứng dụng khác chạy trong hệ thống Nó được xem là phần “cốt lõi” dùng để tương tác trực tiếp với phần cứng, và cũng là thư viện để các chương trình có thể quản
lý, điều chỉnh hệ thống
Các chức năng của hệ điều hành: Quản lý chia sẻ các tài nguyên của hệ thống như bộ nhớ, CPU, thiết bị ngoại vi… Giả lập máy tính mở rộng bằng cách ẩn
Trang 7các chi tiết phần cứng và cung cấp cho người dùng giao diện đơn giản, dễ sử dụng và hoàn toàn không bị lệ thuộc vào thiết bị phần cứng.
3 Các phiên bản của Windows từ trước đến nay:
Hệ điều hành DOS: Năm 1982, Windows được phát triển từ hệ điều hành DOS ban đầu của Microsoft (đây là hệ điều hành được phát hành năm 1981) Hệ điều hành mới này đã được Bill Gates và Paul Allen phát triển
để chạy trên máy tính cá nhân IBM, với giao diện hoàn toàn bằng văn bản
và các lệnh người dùng giản đơn
Trang 8 Hệ điều hành Windows 1.0: Với phiên bản thế hệ hai này thì người dùngđược tiếp cận đến các tiện ích như chương trình đồ họa Windows Paint,
bộ lịch biểu, bộ soạn thảo văn bản Windows Write, notepad, đồng hồ Tuynhiên, điểm nổi bật của Windows 1.0 là nó có Control Panel và MS-DOS Executive Đây là nền tảng đầu tiên của bộ quản lý file Windows Explorerđược dùng phổ biến hiện nay
Hệ điều hành Windows 2.0: Đến phiên bản này, các ứng dụng văn
phòng Word, Excel đã có trong nó Đây được xem là bước tiến mới của Microsoft, mang đến cho người dùng sự thuận tiện trong xử lý công việc
Hệ điều hành Windows 3.0: Bước tiến trong phiên bản Windows 3.0 là giao diện đẹp, có các nút 3D Nhờ thế, người dùng dễ dàng tùy ý đổi màu của desktop, hay các chương trình quản lý file (File manager) Thêm vào
đó, chế độ Protected/Enhanced giúp các ứng dụng của Windows nguyên ban được sử dụng bộ nhớ… Đây chính là những điểm cải tiến và là ưu điểm của hệ điều hành Windows phiên bản 3.0 mang đến cho người dùng
Hệ điều hành Windows 3.1: Phiên bản này được phát hành vào năm
1992, nó không chỉ chỉnh sửa các lỗi của phiên bản trước, mà còn là phiênbản đầu tiên có hiển thị font TrueType, screensaver (bộ bảo vệ màn hình), cùng hoạt động kéo thả
Hệ điều hành Windows For Workgroup: Cũng giống như Windows 3.1,Windows For Workgroup (viết tắt là WFW) được phát hành năm 1992 Phiên bản này ra đời nhằm mục đích phục vụ cho các nhóm làm việc chung WFW cũng là phiên bản đầu tiên có bổ sung thêm driver và nhữnggiao thức cần thiết (TCP/IP), đáp ứng nhu cầu của kết nối mạng ngang hàng Nhờ vậy, môi trường làm việc của doanh nghiệp được phát triển thêm một bước mới
Hệ điều hành Windows NT: Đây cũng là sản phẩm dành cho các doanh nghiệp Windows NT là từ viết tắt của Windows New Technology Phiên
Trang 9bản ra đời vào năm 1993, có hệ điều hành 32-bit, được thiết kế dành riêngcho các tổ chức sử dụng kết nối mạng internet.
Hệ điều hành Windows 95: Là phiên bản đầu tiên của Windows có sử dụng nút Start vàmenu Start, Windows 95 có Taskbar, các shortcut trên desktop, kích phải chuột và các tên file dài, nhất là trình duyệt web Internet Explorer của Microsoft IE 1.0
Hệ điều hành Windows 98: Hỗ trợ cho USB, chia sẻ kết nối mạng và hệ thống file FAT32, là những bước tiến đáng giá của Windows 98.
Trang 10 Hệ điều hành Windows Me: Windows Me đã nâng cấp các tính năng Internet
và multimedia của Windows 98, bổ sung thêm ứng dụng Windows Movie Maker, giới thiệu tiện ích System Restore Hạn chế của Windows Me là hệ thống dễ bị treo
Hệ điều hành Windows 2000: Với 5 phiên bản khác nhau: Professional, Server,Advanced Server, Datacenter Server và Small Business Server Windows 2000
Trang 11kết hợp chặt chẽ các tính năng từ Windows 95/98 để tạo nên một giao diện đẹp mắt và tinh tế.
Windows XP: Windows XP là sự giao thoa tốt nhất giữa các phiên bản
Windows 95/98/Me với thao tác 32-bit của Windows NT/2000 và giao diện người dùng được tân trang lại
Khi Windows XP ra đời cũng chính là lúc mà Windows đã thay đổi một cách chóng mặt, chính thức là một nền tảng độc lập, xóa bỏ rào cản hoạt động dựa dẫm trên một
hệ điều hành khác và khắc phục các hạn chế đã từng xuất hiện trên Windows 9x Trước
đó, các Windows 9x đều hoạt động như một phần mềm chạy nền trên một hệ điều hànhMS-DOS
Trang 12 Windows 7: Cải thiện những hạn chế trong Windows Vista, Windows 7 chinh phục người dùng với những tính năng vượt trội trong User Account Control, taskbar, Gadget trực tiếp lên desktop, chế độ Aero Peek, hoạt động Aero Snaps mới.
Mỗi phiên bản ra sau là một bước cải tiến của Microsoft và Windows 7 đã hoàn thành xuất sắc việc cải thiện các nhược điểm của Vista Các ưu điểm của hệ điều hành
Windows 7 phải kể đến là taskbar, User Account Control, Gadget trực tiếp lên desktop,hoạt động Aero Snaps mới và chế độ Aero Peek Vậy hệ điều hành Windows 7 được lưu trữ ở đâu? Đó là nó được lưu ở ổ cứng của máy tính, thông thường là ổ C (ổ cài đặtcủa Windows) Windows 7 vẫn được người dùng lựa chọn phổ biến trong những năm gần đây Vào tháng 1/2020, Microsoft chính thức khai tử Windows 7
Trang 13 Windows 8 và 8.1: Windows 8 chính thức được phát hành vào ngày 26/11/2012cùng với nhiều thay đổi so với các hệ điều hành Windows trước đó Windows 8/8.1 là một hệ điều hành lai (hybrid OS), có thể hoạt động tốt trên cả thiết bị cảm ứng và không cảm ứng, bỏ đi nút Start, giao diện người dùng đổi từ Metro sang Modern Giao diện Modern UI được thiết kế theo lối phẳng hóa và tối ưu cho các thao tác chạm bên cạnh giao diện Desktop truyền thống Khi Windows mới được khởi động, màn hình Start sẽ hiện ra thay cho màn hình Desktop thường thấy Trên màn hình bắt đầu là các Live Tile của ứng dụng Modern, LiveTile này sẽ liên tục chuyển động để cập nhật thông tin mà người dùng không cầnphải mở ứng dụng.
Windows 10: Cuối năm 2015 tại San Francisco, Windows 10 được chính thức
ra mắt, đánh dấu một đỉnh cao mới: lần đầu tiên các thiết bị cảm ứng hay không đều sử dụng chung được với nhau Giao diện được thay đổi, Windows Title được tích hợp vào trong Menustart, Settings đặc biệt thay thế Control Pannel là những “điểm cộng” xuất sắc của Windows phiên bản mới nhất này
Trang 14Giao diện được thay đổi, Windows Title được tích hợp vào trong Menustart, Settings đặc biệt thay thế Control Pannel là những “điểm cộng” xuất sắc của Windows phiên bản mới nhất này
Trang 15 Windows 11: là một hệ điều hành của Microsoft được công bố vào ngày 24 tháng 6 năm 2021, là một phần của họ hệ điều hành Windows NT Windows 11 được phát hành rộng rãi vào ngày 5 tháng 10 năm 2021 dưới dạng bản nâng cấp miễn phí thông qua Windows Update cho các thiết bị đủ điều kiện chạy
Windows 10
Trang 16Microsoft phổ biến Windows 11 sẽ được cải thiện hiệu suất và dễ sử dụng hơn
Windows 10; và có những thay đổi lớn đối với Windows Shell của Windows 10X, bao gồm cả Start menu được thiết kế lại, thay thế các "live tiles" bằng các ô riêng biệt chứacác biểu tượng ứng dụng "Widget" là tính năng được kế thừa từ tính năng "News and Interest" có thể được truy cập từ thanh tác vụ, khả năng tạo nhóm cửa sổ xếp gạch có thể được thu nhỏ và khôi phục từ thanh tác vụ dưới dạng một nhóm và các công nghệ chơi game mới được kế thừa từ Xbox Series X và Series S, chẳng hạn như Auto HDR
và DirectStorage trên phần cứng tương thích Internet Explorer được thay thế hoàn toàn bằng Microsoft Edge, trong khi Microsoft Teams được tích hợp vào Windows shell Microsoft cũng đã công bố kế hoạch cung cấp hỗ trợ cho ứng dụng Android để chạy trên Windows 11, với hỗ trợ cho Amazon Appstore cũng như cài đặt thủ công thông qua tệp APK
Windows 11 có các yêu cầu phần cứng nghiêm ngặt hơn Windows 10, trong đó
Microsoft chỉ hỗ trợ hệ điều hành này với các bản cập nhật trên các thiết bị sử dụng CPU thế hệ thứ tám Intel Core hoặc mới hơn, AMD Ryzen CPU dựa trên vi kiến trúc Zen+ hoặc mới hơn, hoặc Qualcomm Snapdragon 850 và ARM Secure
Boot và Trusted Platform Module (TPM) 2.0 cũng được yêu cầu Ngoài ra, Windows
11 không còn hỗ trợ kiến trúc 32-bit x86 hoặc các hệ thống sử dụng BIOS cũ.
4 Ưu điểm và nhược điểm của hệ điều hành Windows:
Trang 174.1. Ưu điểm của hệ điều hành Windows:
Hệ điều hành Windows rất phổ biến và có khả năng tương thích cao: Vốn làmột nền tảng chiếm thị phần sử dụng cao nhất hiện nay nên cũng không có gìkhó hiểu khi hầu hết các nhà sản xuất đều đầu tư xây dựng phần mềm cũngnhư sản xuất phần cứng hỗ trợ cho hệ điều hành Windows
Dễ sử dụng: Dù cho ra đời nhiều phiên bản nhưng các phiên bản sau luôn cótính kế thừa các phiên bản tiền nhiệm, nên người dùng dễ làm quen khi sửdụng lần đầu
Bảo mật: Nếu so về khả năng bảo mật toàn diện thì Windows vẫn chưa đượcđánh giá cao bằng các hệ điều hành Linux, Mac OS Tuy nhiên, nhà phát triểnMicrosoft luôn có những gói nâng cấp và miễn phí cập nhật, nhằm có thể vácác lỗ hỏng bảo mật Điều này giúp đảm bảo tính ổn định tối ưu cho thiết bị
Phong phú ứng dụng: Bởi hầu hết các ứng dụng đều viết dựa trên nền tảngtương thích với hệ điều hành Windows, nên ứng dụng của nó phong phú hơn
so với các hệ điều hành khác
Hỗ trợ màn hình cảm ứng: Mặc dù hệ điều hành Windows 7 có hỗ trợ cảmứng nhưng phải đến phiên bản Windows 8 trở lên thì nó mới hoàn thiện, và hỗtrợ tốt cho những thiết bị có màn hình cảm ứng
Hỗ trợ phần lớn các game trên thế giới: Vì lượng người dùng Windows quálớn nên hầu hết các nhà phát triển game đều xây dựng trò chơi tương thích với
hệ điều hành này
Là mục tiêu của tin tặc, hacker: Số lượng người dùng lớn cũng giống nhưcon dao hai lưỡi Nó vừa là thị trường thu hút các nhà phát triển ứng dụng,phần mềm; vừa là mục tiêu chính của hacker Vì vậy, phần lớn virus, phầnmềm mã độc hay gián điệp đều được viết để có thể dễ dàng hoạt động trên hệđiều hành Windows
Nhiều bản Windows lậu: Hiện nay, tỷ lệ người sử dụng Windows “lậu” đangrất cao mà đặc biệt là Việt Nam Có nhiều nguyên nhân khách quan dẫn đếnvấn đề này nhưng nếu bạn là người nguyên tắc và tôn trọng bản quyền thì nên
sử dụng các dòng máy được hỗ trợ sẵn hệ điều hành bản quyền
Sử dụng các bản Windows lậu cũng là một trong những hình thức dễ bị mã
độc xâm nhập máy tính.
5 Một số phần mềm tiện ích:
5.1. Phần mềm hỗ trợ gõ dấu tiếng Việt:
Trang 18Hầu hết các phiên bản hệ điều hành đang sử dụng không hỗ trợ tiếng Việt.
Vì vậy, để sử dụng được tiếng Việt trong các hệ điều hành người dung cần phải càiđặt them các font chữ tiếng Việt và phần mềm gõ tiếng Việt
Các phần mềm gõ tiếng Việt thông dụng như: Vietware, Vietkey, Unikey,…Phần mềm Vietkey và Unikey rất được ưa chuộng vì có nhiều ưu điểm vượt trội sovới các phần mềm khác
Hiện nay, bộ font Unicode là font chữ chuẩn của nước ta cũng như nhiềunước khác trên thế giới Do đó, người dung nên chọn bộ font Unicode cho việc họctập và làm việc trên máy tính khi có sử dụng tiếng Việt
Chuyển đổi bảng mã bằng phần mềm hỗ trợ gõ dấu tiếng Việt Unikey:
Thực hiện các bước sau:
- Chọn đoạn văn bản muốn chuyển mã, nhấn tổ hợp phím Ctrl + C.
- Nhấn phải chuột vào bảng điều khiển Unikey, chọn lệnh Công cụ (Ctrl + Shift + F6) Cửa sổ Unikey Toolkit hiển thị Tại phần khung Bảng mã:
Nguồn: chọn bảng mã hiện tại của đoạn văn bản (ví dụ: VNI Windows).
Đích: chọn bảng mã muốn chuyển (ví dụ: bảng mã Unicode).
- Nhấn nút Chuyển mã và nút
Đóng.
- Nhấn tổ hợp phím Ctrl + V để dán tại vị trí đã quét ở bước 1
Sự khác biệt giữa Unicode dựng sẳn (Unicode) và Unicode tổ hợp:
- Bảng mã Unicode dựng sẳn (Unicode): xem tập hợp chữ, dấu mũ và dấu thanh
là một ký tự duy nhất
Giao diện Unikey
Chuyển đổi bảng mã