(TIỂU LUẬN) đề tài vi phạm pháp luật của sinh viên hiện nay những vấn đề lý luận và thực tiễn

NỘI DUNGCHƯƠNG 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ VI PHẠM PHÁP LUẬT Khái niệm vi phạm pháp luật Khái niệm: Vi phạm pháp luật là hành vi xác định của con người trái với quy định của pháp luật, cólỗi do

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TRƯỜNG: ĐẠI HỌC SƯ PHẠM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH KHOA: GIÁO DỤC CHÍNH TRỊ

-

-BÀI TIỂU LUẬN CUỐI HỌC PHẦN MÔN PHÁP LUẬT ĐẠI CƯƠNG

HỌC KÌ 1, NĂM HỌC 2021 – 2022

ĐỀ TÀI:

Vi phạm pháp luật của sinh viên hiện nay - Những vấn đề lý luận và thực tiễn

Sinh viên thực hiện: Phạm Thị Mai

Mã số sinh viên: 47.01.601.072

TP Hồ Chí Minh, tháng 1 năm 2021

MỤC LỤC

A.PHẦN MỞ ĐẦU 4

B NỘI DUNG 5

CHƯƠNG 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ VI PHẠM PHÁP LUẬT 5

Khái niệm vi phạm pháp luật 5

Khái niệm: 5

Dấu hiệu của Vi phạm pháp luật: 5

Cấu thành vi phạm pháp luật 6

Khái niệm: 6

Mặt khách quan của vi phạm pháp luật: 6

Mặt chủ quan của vi phạm pháp luật: 7

Chủ thể 8

Khách thể 9

Các loại vi phạm pháp luật 9

Vi phạm hình sự 9

Vi phạm hành chính: 9

Vi phạm dân sự 9

Vi phạm kỷ luật: 10

Trách nhiệm pháp lý 10

Đặc điểm của trách nhiệm pháp lý 10

Các loại trách nhiệm pháp lý 11

Tình huống về vi phạm pháp luật ở sinh viên hiện nay và phân tích các yếu tố cấu thành vi phạm pháp luật 12

Tình huống vi phạm kỉ luật 12

Cấu thành vi phạm pháp luật: 12

Mặt khách quan của vi phạm kỷ luật 12

2.1.3 Mặt khách thể 13

2.1 4 Mặt chủ quan: 13

2.1.5 Mặt chủ thể 14

A.PHẦN MỞ ĐẦU

Bước vào thế kỷ 21 - thời đại tiên tiến của toàn thế giới, lứa tuổi sinh viên thuộc kỷnguyên mới mang trong mình trọng trách cao cả là trau dồi, học tập để sánh vai cùngcác cường quốc năm châu Thế hệ sinh viên với sức trẻ và sự năng động, tuy dễ tiếp thunhững điều mới lạ, những cái tiến bộ nhưng cũng đồng thời cũng là đối tượng dễ bị sangã vào các tệ nạn xã hội vì sự bồng bột, nông nổi của lứa tuổi mới lớn Và vi phạmpháp luật của sinh viên hiện nay là những vấn đề nhức nhối, bức xúc nhất trong lĩnh vựcnày, gia tăng một cách nhanh chóng và có xu hướng trẻ hóa đối tượng vi phạm Ngoài ra

do nhiều nguyên nhân khác nhau mà hành vi sai lệch của Sinh Viên có xu hướng ngàycàng gia tăng cả về số lượng lẫn mức độ Một số hành vi vi phạm pháp luật của SinhViên khiến gia đình, nhà trường và xã hội cần có cái nhìn quan tâm, lo lắng như: tệ nạn

lô đề, vi phạm luật giao thông và gây rối mất trật tự công cộng

Để giải quyết triệt để vấn đề này, để qua đó có những biện pháp cũng như phươnghướng giải quyết phù hợp thì có thể nói việc tìm hiểu thực trạng, nguyên nhân cũng nhưbiện pháp của vấn đề là một điều cần thiết và quan trọng Chính vì tầm quan trọng của

nó là như vậy nên tôi xin tìm hiểu đề tài “Vi phạm pháp luật của sinh viên hiện Những vấn đề lý luận và thực tiễn” để phân tích và tìm hiểu thêm.

nay-Trong quá trình nghiên cứu khó tránh khỏi sai sót nên em mong thầy/cô sẽ bỏ qua vàgiúp em hoàn thiện hơn Đồng thời do trình độ lý luận cũng như kinh nghiệm thực tiễncòn hạn chế nên bài khó có thể tránh khỏi những thiếu sót nên em mong thầy /cô sẽ góp

ý để em rút kinh nghiệm và hoàn thành tốt hơn cho các bài sau Em xin chân thành cảmơn!

B NỘI DUNG

CHƯƠNG 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ VI PHẠM PHÁP LUẬT

Khái niệm vi phạm pháp luật

Khái niệm:

Vi phạm pháp luật là hành vi xác định của con người trái với quy định của pháp luật, cólỗi do chủ thể có đủ năng lực trách nhiệm pháp lý thực hiện, xâm hại hoặc đe dọa xâmhại đến các quan hệ xã hội được pháp luật xác lập và bảo vệ Vi phạm pháp luật làtrường hợp các chủ thể không thực hiện hoặc thực hiện không đúng những quy định củapháp luật Tuy nhiên, để bị coi là vi phạm pháp luật, cần phải hộ đủ các dấu hiệu cơ bảncủa vi phạm pháp luật

Ví dụ: Giết người, lừa đảo, chiếm đoạt tài sản, buôn bán ma túy.

Dấu hiệu của Vi phạm pháp luật:

Là các hành vi, hoạt động gây nguy hiểm cho xã hội hoặc có khả năng nguy hiểm cho

xã hội gây ra bởi các chủ thể pháp luật (cơ quan nhà nước, tổ chức xã hội, )

Hành vi trái pháp luật, làm tổn hại đến các mối quan hệ xã hội được pháp luật bảo vệ vàxác lập Thể hiện dưới dạng:

+ Làm một việc (hành động) mà pháp luật cấm không được làm;

+ Không làm một việc (không hành động) mà pháp luật đòi hỏi;

+ Sử dụng quyền hạn vượt quá quy định của pháp luật

Lỗi của chủ thể

Chủ thể phải có năng lực trách nhiệm pháp lý Nếu chủ thể không có khả năng nhậnthức và điều khiển hành vi thì chủ thể không có năng lực trách nhiệm pháp lý theo quyđịnh của pháp luật

Cấu thành vi phạm pháp luật

Khái niệm:

Cấu thành vi phạm pháp luật là những dấu hiệu đặc trưng của một vi phạm pháp luật cụthể Gồm có 4 yếu tố cấu thành là: Mặt khách quan; Mặt chủ quan; Chủ thể; Khách thể.Mặt khách quan của vi phạm pháp luật:

Mặt khách quan của vi phạm pháp luật là những biểu hiện ra bên ngoài của vi phạmpháp luật mà con người có thể nhận thức được bằng trực quan sinh động Nó bao gồmcác yếu tố sau đây: hành vi trái pháp luật, hậu quả nguy hiểm cho xã hội, mối quan hệnhân quả giữa hành vi và hậu quả nguy hiểm cho xã hội, thời gian, địa điểm, phươngtiện vi phạm

+ Hành vi trái pháp luật hay còn gọi là hành vi gây nguy hiểm cho xã hội là hành vi tráivới các yêu cầu của pháp luật đưa ra, gây ra những hậu quả xấu cho xã hội

+ Hậu quả nguy hiểm cho xã hội là những thiệt hại về người và tài sản hoặc những thiệthại về tinh thần, tâm lý, do những hành vi vi phạm pháp luật gây ra cho xã hội

+ Mối quan hệ nhân quả giữa hành vi và hậu quả nguy hiểm cho xã hội tức là giữachúng phải có mối quan hệ nội tại và tất yếu với nhau Hành vi đã chứa đựng mầmmống gây ra hậu quả hoặc là nguyên nhân trực tiếp của hậu quả nên nó phải xảy ratrước hậu quả về mặt thời gian; còn hậu quả phải là kết quả tất yếu của chính hành vi đó

mà không phải là của một nguyên nhân khác

+ Thời gian vi phạm pháp luật là giờ, ngày, tháng, năm xảy ra hành vi vi phạm phápluật

+ Địa điểm vi phạm pháp luật là nơi xảy ra hành vi vi phạm pháp luật

+ Phương tiện vi phạm pháp luật là các công cụ mà chủ thể vi phạm sử dụng nhằm thựchiện hành vi trái pháp luật của mình

Khi xem xét mặt khách quan của vi phạm pháp luật thì hành vi trái pháp luật luôn luôn

là yếu tố bắt buộc phải xác định trong cấu thành của mọi vi phạm pháp luật, còn

các yếu tố khác có bắt buộc phải xác định hay không là tùy từng trường hợp vi phạm.

Có trường hợp hậu quả nguy hiểm cho xã hội và mối quan hệ nhân quả giữa hành vi vàhậu quả nguy hiểm cho xã hội cũng là yếu tố bắt buộc phải xác định, có trường hợp địađiểm vi phạm cũng là yếu tố bắt buộc phải xác định

Mặt chủ quan của vi phạm pháp luật:

Mặt chủ quan là thái độ tâm lý của chủ thể, là diễn biến tâm lý mà các giác quan củacon người không có khả năng cảm giác chính xác được

Là kết quả cuối cùng mà chủ thể vi phạm pháp luật mong muốn đạt được ở tương laithực tế sau khi thực hiện hành vi vi phạm pháp luật

Mục đích phạm tội chỉ có ở chủ thể vi phạm pháp luật do lỗi cố ý trực tiếp

Ví dụ: + Cướp giật tài sản hòng chiếm đoạt tiền bạc, xe,

Lỗi:

Lỗi: là trạng thái tâm lý hay thái độ của chủ thể đối với hành vi trái pháp luật của mình

và đối với hậu quả của hành vi đó gây ra cho xã hội được thể hiện dưới hai hình thức:

cố ý hoặc vô ý

- Lỗi cố ý:

+ Cố ý trực tiếp là lỗi của chủ thể khi thực hiện hành vi trái pháp luật và có khả năngnhận thức rõ hành vi của mình, thấy trước được hậu quả của hành vi đó gây ra cho xãhội và mong muốn cho hậu quả đó xảy ra.

VD: Một người cố ý đả thương người khác gây ra thương tích hoặc chết người

+ Cố ý gián tiếp là lỗi của chủ thể khi thực hiện hành vi trái pháp luật có khả năng nhậnthức rõ hành vi của mình là trái pháp luật, thấy trước được hậu quả của hành vi đó gây

ra cho xã hội, tuy chủ thể không mong muốn hậu quả đó song lại có ý thức để mặc chohậu quả xảy ra

VD: Dùng hàng rào điện để chống trộm gây ra hậu quả chết người

- Lỗi vô ý: Gồm lỗi vô ý vì quá tự tin và lỗi vô ý do cẩu thả.

+ Vô ý vì quá tự tin là lỗi của chủ thể mặc dù thấy trước hành vi của mình có thể gây rahậu quả nguy hiểm cho xã hội song lại tin chắc rằng hậu quả đó sẽ không xảy ra hoặcbản thân chủ thể tin tưởng có thể ngăn ngừa được

VD: Lái xe dàn hàng ngang để nói chuyện gây ra tai nạn vì chủ quan

+ Vô ý vì cẩu thả là trường hợp người vi phạm không nhận thức được hậu quả nguyehiểm do hành vi của mình mặc dù trách nhiệm phải biết và có thể biết

VD: Tham gia giao thông nhưng quên bật xi nhan trước khi xin đường gây ra tai nạngiao thông

Chủ thể:

Chủ thể của vi phạm pháp luật là cá nhân, tổ chức có năng lực trách nhiệm pháp lý và

đã thực hiện hành vi trái với pháp luật Nhà nước

Năng lực pháp lý là khả năng chịu trách nhiệm pháp lý của chủ thể gắn với độ tuổi vàkhông bị mắc các bệnh mất khả năng nhận thức và khả năng điều khiển hành vi

Ở mỗi loại vi phạm pháp luật, tùy theo quy định của pháp luật đều có chủ thể riêng

Khách thể:

Khách thể của vi phạm pháp luật là những quan hệ xã hội được pháp luật bảo vệ nhưng

bị hành vi trái pháp luật xâm hại tới

Xác định được khách thể mang ý nghĩa quan trọng trong việc xác định tính chất, mức

độ nguy hiểm của những hành vi vi phạm pháp luật

Vi phạm hành chính:

Khái niệm: Là hành vi xâm hại các quy tắc quản lí hành chính nhà nước mà không phảitội phạm và sẽ bị xử lý hành chính theo quy định của pháp luật Mức độ nguy hiểm củaloại vi phạm này thấp hơn vi phạm hình sự

Chủ thể: Cá nhân hoặc tổ chức

Vi phạm dân sự:

Khái niệm: Là những hành vi xâm hại đến quan hệ tài sản, quan hệ nhân thân có liênquan đến tài sản hoặc không liên quan đến tài sản được quy định trong Bộ luật dân sự.Trong trường hợp chủ thể không thực hiện, thực hiện sai, chưa đầy đủ những

nghĩa vụ của họ trong 1 mối quan hệ pháp luật dân sự cụ thể hoặc xâm hại đến các mốiquan hệ tài sản, quan hệ thân nhân phi tài sản thì phải xử lý dân sự theo đúng quy địnhcủa pháp luật.

Chủ thể: Cá nhân hoặc tổ chức

Vi phạm kỷ luật:

Là hành vi mà chủ thể xâm hại đến kỷ luật công tác, lao động, học tập và rèn luyện; chủthể không thực hiện hay chưa thực hiện đầy đủ nghĩa vụ của họ trong một quan hệ phápluật được định ra trong nội bộ tổ chức, cơ quan thuộc quản lý của Nhà nước

Cần phân biệt rõ giữa vi phạm kỷ luật Nhà nước và vi phạm kỷ luật của các tổ chứckhác trong xã hội: mỗi cơ quan, tổ chức đều đặt ra những quy tắc riêng cho các thànhviên nhằm đảm bảo trật tự hoạt động, đây chính là kỷ luật riêng của mỗi tổ chức

Chủ thể: Cán bộ- công chức Nhà nước, học sinh- sinh viên,…

Trách nhiệm pháp lý

Trách nhiệm pháp lý là hậu quả bất lợi (sự phản ứng mang tính trừng phạt của nhànước) mà cá nhân tổ chức phải gánh chịu khi không thực hiện đúng mệnh lệnh của nhànước đã quy định trong các vi phạm pháp luật

Đặc điểm của trách nhiệm pháp lý

Trách nhiệm pháp lý chỉ do cơ quan Nhà nước có thẩm quyền áp dụng với chủ thể viphạm pháp luật

Việc truy cứu trách nhiệm pháp lý chỉ được thực hiện đối với các hành vi vi phạm phápluật có đủ yếu tố cấu thành;

Trách nhiệm pháp lý gắn liền các biện pháp cưỡng chế của Nhà nước và các biện pháp

đó được quy định trong phần chế tài của quy phạm pháp luật

Kết luận:

-Trách nhiệm pháp lý là một loại quan hệ pháp luật đặc biệt giữa nhà nước (thông qua

cơ quan nhà nước có thẩm quyền) và chủ thể vi phạm pháp luật; trong đó, nhà

nước (thông qua cơ quan có thẩm quyền) có quyền áp dụng các biện pháp cưỡng chế cótính chất trừng phạt được quy định ở chế tài quy phạm pháp luật đối với chủ thể viphạm pháp luật và chủ thể đó phải gánh chịu hậu quả bất lợi về vật chất, tinh thần dohành vi của mình gây ra.

Các loại trách nhiệm pháp lý

Dựa vào các cơ quan nhà nước có thẩm quyền áp dụng trách nhiệm pháp lý phân thành:trách nhiệm do Tòa án áp dụng và trách nhiệm do cơ quan quản lý nhà nước áp dụng.Dựa vào mối quan hệ của trách nhiệm pháp lý với các ngành luật: trách nhiệm hình sự,trách nhiệm hành chính, trách nhiệm dân sự, trách nhiệm kỷ luật, trách nhiệm vật chất.+ Trách nhiệm hình sự được Tòa án áp dụng đối với những người có hành vi phạm tộiđược quy định trong Bộ luật hình sự, chế tài trách nhiệm hình sự là nghiêm khắc nhất(đó là hình phạt: tù có thời hạn, từ trung thân hoặc tử hình );

+ Trách nhiệm hành chính chủ yếu do các cơ quan quản lý nhà nước hay nhà chức trách

có thẩm quyền áp dụng đối với các chủ thể có hành vi vi phạm hành chính;

+Trách nhiệm dân sự là loại trách nhiệm pháp lý do Tòa án áp dụng đối với các chủ thể

Tình huống về vi phạm pháp luật ở sinh viên hiện nay và phân tích các yếu tố cấu thành

vi phạm pháp luật

Tình huống vi phạm kỉ luật

Hoàng Tấn A (sinh viên năm 1 trường Đại học X, TP Hồ Chí Minh) nhiều lần có hiệucủa hành vi vô lễ với giáo viên, bỏ học, có hành vi gian lận đem điện thoại và quay cóptrong giờ kiểm tra nên bị giáo viên phê bình nhiều lần Ngoài ra, A còn thường xuyên sửdụng chất kích thích như thuốc lá, rượu bia trong nhà vệ sinh nhà trường và đã nhiều lần

bị bạn bè cùng các thầy cô bắt được

Nhận thấy được tích chất vi phạm liên tục không có dấu hiệu hối lỗi (cụ thể là từ 8/2021đến 12-2021) nên Hội đồng nhà trường ra quyết định thôi học cho A Phân tích cấuthành tội phạm ở tình huống trên

Cấu thành vi phạm pháp luật:

Mặt khách quan của vi phạm kỷ luật

Hành vi: Bất kỳ một sự việc nào của A cũng bắt nguồn từ những động cơ, nguyên nhân

và được thực hiện vì mục đích cá nhân “Theo quan niệm của hệ thống Sovietque Law,hành vi trái pháp luật là hành vi không phù hợp với những quy định của pháp luật, tức làlàm những điều luật pháp luật cấm hoặc không làm những điều luật pháp luật bắt buộc.”

Có thể thấy rằng, A nhiều lần vô lễ với giáo viên, bỏ học, đem điện thoại, quay cóp, hútthuốc lá và uống rượu) Những việc làm trên đều là hành vi vi phạm kỷ luật mà trongnội quy nhà trường đề ra

Hậu quả: Khi thực hiện suy nghĩ biểu hiện ra thành hành động của bản thân A chắcchắn phải đốt mặt với những hậu quả mà bản thân gây ra không chỉ cho mình mà còncho nhà trường và bạn bè xung quanh Thứ nhất, gây ảnh hưởng đến các sinh viên kháckhông chỉ về vật chất mà còn bởi tinh thần Khói và hơi thuốc lá là mối nguy hiểmnghiêm trọng đối với những người hít phải, làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim, cao huyết

áp Ngoài ra A còn khiến cho môi trường học tập của các bạn không thoải mái vô tìnhtạo áp lực lên tinh thần cho các bạn Thứ hai, nó làm tương lai của A trở nên vô địnhtrượt dài trong quá khứ bị đuổi học Có những áp lực vô hình từ ánh mắt

phán xét của mọi người xung quanh Cuối cùng, hành vi trên xâm phạm đến quy tắcquản lí của nhà trường.

Thời Gian: Hành vi được cụ thể hóa lặp lại nhiều lần với mức độ dày đặc liên tục từ8/2021 - 12/2021

Địa điểm: Trường Đại học X, TP Hồ Chí Minh cụ thể trong lớp học, nhà vệ sinh,

2.1.3 Mặt khách thể:

Dễ thấy hành vi của A là vi phạm, có thái độ xem thường những quy tắc quản lí của nhàtrường và giáo viên Khi nhập học với tư cách là sinh viên trường X thì đây là nhữngquy định bắt buộc A phải tuân theo để tạo nên một trường học tập lành mạnh, an toàn,thân thiện chung tay giữ gìn ngôi trường mà biết bao thế hệ sẽ đang và sắp trải qua.2.1 4 Mặt chủ quan:

Những hành động của A là diễn biến bên trong mà A đã mong muốn thực hiện ra ngoài,không hề có thái độ quan tâm việc học tập của bạn thân Là hành vi có lỗi với bạn bè,thầy cô và nhà trường

Lỗi: Đây hoàn toàn là lỗi cố ý trực tiếp Bởi vì, A hoàn toàn thấy trước được hậu quả xãhội do hành vi của mình gây ra nhưng vẫn mong muốn hành vi ấy xảy ra

Nguyên nhân: Để bắt đầu tới kết quả bị kỷ luật đuổi học là do đâu? Do tính vô kỷ luật

và sự xem thường kỷ luật nhà trường của A Dù đã được nhắc nhở một quãng thời giandài nhưng thái độ của A vô cùng dửng dưng thậm chí còn lặp lại hành vi sai trái của bảnthân Không hề có tinh thần trách nhiệm trong môi trường tập thể, trong việc học tập vàtương lai của bản thân Ở A ta không hề nhận thấy sự cầu tiến đáng có của một sinh viên

- những mầm non tương lai của đất nước

Động cơ: Xuất phát từ sự lười biếng của chính bản thân A để thỏa mãn suy nghĩ coithường của bản thân thúc đẩy A biểu hiện những hành vi vi phạm

Mục đích: Hành vi biểu hiện cho thấy A đã đạt được những mục tiêu không quan tâmviệc học, giáo viên nhà trường