TIỂU LUẬN NHẬN THỨC về xây DỰNG, PHÁT TRIỂN nền văn HOÁ của ĐẢNG CỘNG sản nền văn HOÁ của ĐẢNG CỘNG sản VIỆT NAM VIỆT NAM THỜI kỳ đổi mới

Trong thời kỳ đổi mới, tiến hành phát triển kinh tế thị trường định hướng XHCN, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế, Đảng ta đã từng bước nhận thức toàn diện và sâ

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT TP HCM

KHOA CHÍNH TRỊ VÀ LUẬT

  

MÔN HỌC: LỊCH SỬ ĐẢNG

TIỂU LUẬN

NHẬN THỨC VỀ XÂY DỰNG, PHÁT TRIỂN NỀN VĂN HOÁ CỦA ĐẢNG CỘNG SẢN

THỜI KỲ ĐỔI MỚI

GVHD: Ths Lê Quang Chung S

SV VT TH H M MS SS SV V N

Nggu uyyễễn n M Mi i L Laan n A An nh h 2200112255114444 Trần

Trần Hà Hà Nhân Nhân Hoà Hoà 20132143 Hoàng

Hoàng Đức Đức Tài Tài 19131119 L

Lê ê N Nggu uyyễễn n N Nh hậật t T Tâân n 2200113322110011

V

Võ õ L Lââm m H Hooàài i T Th haan nh h 2200113322009944 Đi

Đinh D nh Dươ ương C ng Châ hâu Th u Thảo ảo 20 2013 1322 2232 32 Lớp thứ 6 - Tiết 5-6

Mã lớp: LLCT220514_22_1_42

Tp Hồ Chí Minh, tháng 11 năm 2022

ĐIỂM SỐ T

TIIÊÊU U CCHHÍÍ NNỘỘI I DDUUNNGG TTRRÌÌNNH H BBÀÀYY TTỔỔNNGG ĐIỂM

NHẬN XÉT

 Ký tên Ths Lê Quang Chung

BẢNG PHÂN CÔNG NHIỆM VỤ

THỨ 

TỰ  HHỌ Ọ TTÊÊNN NNHHIIỆỆM M VVỤỤ KKẾẾT T QQUUẢẢ KKÝ Ý TTÊÊNN

11 NNgguuyyễễn n MMi i LLaan n AAnnhh

22 TTrrầần n HHà à NNhhâân n HHooàà

33 HHooàànng g ĐĐứức c TTààii

44 LLê ê NNgguuyyễễn n NNhhậật t TTâânn

55 VVõ õ LLââm m HHooàài i TThhaannhh

66 ĐĐiinnh h DDưươơnng g CChhââu u TThhảảoo

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài Trải qua hơn 79 năm trên chặng đường phát triển văn hóa, từ văn kiện đầu tiên

“Đề cương văn hoá năm 1943”, Đảng và nhà nước ta đã tích lũy kinh nghiệm thực tiễn

và lý luận để lại dấu ấn lịch sử, dấu ấn thời đại về tư duy văn hoá Việc đưa ra các chiến lược phát triển kinh tế là

chiến lược phát triển kinh tế là rất quan trọng tuy nhiên bên cạnh chiến lược phát rất quan trọng tuy nhiên bên cạnh chiến lược phát triểntriển kinh tế, chúng ta cần có chiến lược phát triển nền

kinh tế, chúng ta cần có chiến lược phát triển nền văn hóa đậm đà bản sắc văn hóa đậm đà bản sắc dân tộc phùdân tộc phù hợp với phát triển kinh tế Tất nhiên đậm đà bản sắc dân tộc không thể đóng cửa nền văn hóa, mà chủ động chọn lọc những tinh hoa văn hóa nhân loại để làm phong phú, giàu có thêm, hiện đại hơn nền văn hóa của dân tộc của đất nước mình Văn hóa vốn  bao giờ

 bao giờ cũng là cũng là nền tảng nền tảng quyết định quyết định của xã của xã hội, một hội, một văn hóa văn hóa cho sự cho sự phát triển phát triển mạnhmạnh

mẽ, sâu sắc toàn diện nhất toàn cầu hóa và hôi nhập, toàn cầu hóa như một

mẽ, sâu sắc toàn diện nhất toàn cầu hóa và hôi nhập, toàn cầu hóa như một tất yếu Cótất yếu Có thể khẳng định: Văn hóa là cốt hồn của dân tộc, một dân tộc, nếu không giữ được bản

sắc văn hóa riêng thì dân tộc đó sẽ bị lu mờ thậm chí không còn dân tộc đó nữa Vì thế, xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc không chỉ là trách nhiệm của ngành văn hoá mà còn là trách nhiệm của toàn đảng, toàn dân và toàn xã hội Trong thời kỳ đổi mới, tiến hành phát triển kinh tế thị trường định hướng XHCN, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế, Đảng ta

đã từng bước nhận thức toàn diện và sâu sắc hơn về vai trò của văn hóa và việc phát huy nguồn lực văn hóa đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Từ việc nhận thấy văn hóa là một trong những yếu tố được chú trọng nhất trong thời kỳ đổi mới của đất nước và là tiền đề cho sự phát triển văn hóa hiện nay, nhóm chúng tôi quyết định chọn đề tài: “Nhận thức về xây dựng, phát triển nền văn hóa của Đảng Cộng sản Việt  Nam thời

 Nam thời kỳ đổi mớkỳ đổi mới” để làm rõ i” để làm rõ các lý luận các lý luận chính trị chính trị liên quan liên quan đến vấn đề đến vấn đề này.này

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu  Mục đích

 Mục đích nghiên cứnghiên cứuu Làm rõ được khái niệm, đặc trưng của văn hóa và nhận thức của Đảng CộngLàm rõ được khái niệm, đặc trưng của văn hóa và nhận thức của Đảng Cộng Sản Việt Nam về xây dựng và phátchứ triển văn hóa trong thời kì đổi mới

- Trình bày được quá trình thực hiện xây dựng và phát triển văn hóa của Đảng thông qua các kì đại hội

- Trình bày được những thành tựu cũng như các hạn chế của Đảng trong quá trình xây dựng và phát triển văn hóa Việt Nam thời kì đổi mới

 Nhiệm vụ  Nhiệm vụ nghiên cứunghiên cứu

Để thực hiện được mục tiêu đã nêu trên, nhóm nghiên cứu cần thực hiện được một số các mục tiêu cụ thể như sau:

- Nghiên cứu, làm rõ các khái niệm cơ bản về văn hóa cũng như các đặc trưng

và chức năng của văn hóa trên các phương diện của đời sống con người

- Tìm hiểu, trình bày quá trình Đảng Cộng Sản Việt Nam xây dựng và phát triển nền văn hóa thông qua các kì đại hội (từ đại hội VI đến đại hội VII và từ đại hội IX đến XIII)

- Trình bày những thành tựu và

- Trình bày những thành tựu và hạn chế của Đảng trong quá trình thực hạn chế của Đảng trong quá trình thực hiện cáchiện các chính sách xây dựng và phát triển văn hóa trong các kì đại hội này

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu: Đối tượng nghiên cứu của đề tài đó chính là Văn hóa trong sự nhận thức của Đảng và nhà nước ta qua

trong sự nhận thức của Đảng và nhà nước ta qua các kì Đại hội và bên các kì Đại hội và bên cạnh đó là nhậncạnh đó là nhận thức của Đảng Cộng Sản ta về việc xây dựng và phát triển nền văn hóa nước nhà trong thời kì đổi mới thông qua đó nhận thức được những thành tựu và hạn chế trong công tác xây dựng và phát triển Văn hóa nước nhà

Phạm vi nghiên cứu: Chúng ta sẽ tiến hành nghiên cứu thông qua các văn kiện của Đảng ta qua các kì Đại hội từ đại hội VI đến Đại hội XIII về vấn đề đó là xây dựng

và phát triển Văn hóa nước ta trong thời kì trước đổi mới và sau đổi mới qua đó ta sẽ

có cái nhìn cụ thể hơn về quá trình xây dựng và phát triển Văn hóa nước nhà

4 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu Phương pháp nghiên cứu: Theo phương pháp luận sử học, đồng thời dựa dựa vào phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng, duy vật lịch sử của Chủ nghĩa Mác – Lênin và kết hợp chặt chẽ các phương pháp lịch sử nhằm làm nổi bật lên được nhận thức của Đảng Cộng Sản ta về xây dựng, phát triển nền văn hoá của Việt  Nam ta thờ

 Nam ta thời kỳ đổi mi kỳ đổi mới.ới

5 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của tiểu luận Tổng quan đánh giá được tình hình xây dựng và phát triển Văn hoá của nước ta trong thời kì đổi mới dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng Sản và Nhà nước

Phân tích được những ảnh hưởng của Văn hoá đến với đời sống nhân dân Việt  Nam

Qua đó thấy được những mặt hạn chế cần khắc phục và những thành tựu cần  phát huy

 phát huy trong quá trong quá trình xây dtrình xây dựng và phựng và phát triển Văát triển Văn hoá nước n hoá nước nhà.nhà

6

6 KếKết ct cấu ấu củcủa ta tiểiểu lu luậuậnn  Nội dung

 Nội dung bài bài tiểu luận tiểu luận của của chúng tôi chúng tôi gồm gồm có có 3 3 phần phần chính với chính với kết kết cấu cấu theo 3theo 3 chương như sau:

Chương 1 Khái niệm, đặc trưng và chức năng của văn hoá

Chương 2 Nhận thức của Đảng Cộng Sản Việt Nam về xây dựng và phát triển văn hoá trong thời kì đổi mới

Chương 3 Đánh giá quá trình xây dựng và phát triển văn hoá thời kì đổi mới

Chương 1 KHÁI NIỆM, ĐẶC TRƯNG VÀ CHỨC NĂNG CỦA VĂN HÓA

1.1 Khái niệm của văn hóa Hai từ “văn hoá” có rất nhiều nghĩa, cho đến hiện tại vẫn chưa có định nghĩa chính xác về hai từ “văn hóa” này Trong tiếng Việt theo nghĩa thông dụng thì văn hoá dùng để chỉ học thức (trình độ

dùng để chỉ học thức (trình độ văn hóa), lối sống (nếp sống văn hóa)… Trong khi theovăn hóa), lối sống (nếp sống văn hóa)… Trong khi theo nghĩa rộng thì văn hóa hóa bao gồm tất cả, từ những sản phẩm tinh vi hiện đại cho đến tín ngưỡng, phong lục, lối sống, lao động…

Tuy nhiên ngay cả với cách hiểu rộng này trên thế giới cũng có hàng trăm định nghĩa khác nhau về “văn hoá” Trước hết để định nghĩa một khái niệm thì ta cần xác định được những đặc trưng cơ bản của nó Đó là những nét riêng biệt và tiêu biểu, cần

và đủ để phân biệt khái niệm (sự vật) ấy với khái niệm (sự vật) khác Sau khi phân tích các cách tiếp cận văn hóa phổ biến hiện nay (coi văn hóa như tập hợp, như hệ thống,

như giá trị, như hoạt động, như kí hiệu, như thuộc tính nhân cách, như thuộc tính xã hội…), có thể xác định được các đặc trưng cơ bản mà tổng hợp lại, ta có thể nêu ra một định nghĩa văn hóa như sau: “Văn hóa là một hệ thống hữu cơ các giá trị vật chất

và tinh thần do con người sáng tạo và tích lũy qua quá trình hoạt động, thực tiễn, trong

sự tương tác giữa con người với môi trường tự nhiên và xã hội”

Theo UNESCO năm 1994: “Văn hóa là tổng thể sống động các hoạt động và sáng tạo trong quá khứ và trong hiện tại Qua các thế kỷ, hoạt động sáng tạo ấy đã hình thành nên một hệ thống các giá trị, các truyền thống và thị hiếu – những yếu tố xác định đặc tính riêng của mỗi dân tộc” Định nghĩa này nhấn mạnh vào hoạt động sáng tạo của các cộng đồng người gắn liền với tiến trình phát triển có tính lịch sử của mỗi cộng đồng trải qua một thời gian dài tạo nên những giá trị có tính nhân văn phổ biến, đồng thời có tính đặc thù của mỗi cộng đồng, bản sắc riêng của từng dân tộc

Tuy nhiên, nếu chỉ căn cứ vào định nghĩa có tính khái quát này, trong hoạt động quản lý nhà nước về văn hóa, chúng ta

quản lý nhà nước về văn hóa, chúng ta dễ bị hiểu một cách sai lạc: dễ bị hiểu một cách sai lạc: Quản lý văn hóa làQuản lý văn hóa là quản lý các hoạt động sáng tạo và thu hẹp hơn nữa là quản lý sáng tác văn học nghệ thuật Thực tế không phải như vậy Trong Tư tưởng Hồ Chí Minh thì văn hoá được Bác hiểu theo ba nghĩa rộng, hẹp và rất hẹp

Theo nghĩa rộng  Theo nghĩa rộng , Bác viết: “Vì lẽ sinh tồn cũng như mục đích của cuộc sống,, Bác viết: “Vì lẽ sinh tồn cũng như mục đích của cuộc sống, loài người mới sáng tạo và phát minh ra ngôn ngữ, chữ viết, đạo đức, pháp luật, khoa học, tôn giáo, văn học, nghệ thuật, những công cụ cho sinh hoạt hằng ngày về mặc, ăn,

ở và các phương thức sử dụng Toàn bộ những sáng tạo và phát minh đó tức là văn hóa Văn hóa là tổng hợp của mọi phương thức sinh hoạt cùng với biểu hiện của nó mà loài người đã sản sinh ra nhằm thích ứng những nhu cầu đời sống và đòi hỏi của sự sinh tồn” Định nghĩa về văn hóa của Bác đã khắc phục được những quan niệm phiến diện về văn hóa trong lịch sử và hiện tại, giúp chúng ta hiểu văn hoá cụ thể và đầy đủ hơn

Theo nghĩa hẹp Theo nghĩa hẹp, Bác viết: “Trong công cuộc kiến thiết nước nhà, có bốn vấn đề, Bác viết: “Trong công cuộc kiến thiết nước nhà, có bốn vấn đề cần chú ý đến, cũng phải coi là quan trọng ngang nhau: chính trị, kinh tế, xã hội, văn hóa Nhưng văn hóa là một kiến trúc thượng tầng” (theo Báo Cứu quốc 8/1945)

Theo nghĩa rất hẹp Theo nghĩa rất hẹp, văn hóa đơn giản là chỉ học thức (trình độ văn hoá) của con, văn hóa đơn giản là chỉ học thức (trình độ văn hoá) của con

người, thể hiện ở việc Bác yêu cầu mọi người “phải đi học văn hóa”, “xóa mù chữ”,…

Với những định nghĩa đã nêu thì văn hóa chính là một hệ thống các giá trị vật chất và tinh thần do con người sáng tạo, tích lũy trong hoạt động thực tiễn qua quá trình tương tác giữa con người với tự nhiên, xã hội và bản thân Văn hóa là của con người, do con người sáng tạo và vì lợi ích của con người Văn hóa được con người giữ gìn, sử dụng để phục vụ đời sống con người và truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác (làm gạch đầu dòng)

1.2 Đặc trưng của văn hóa 1.2.1 Tính hệ thống

Văn hóa trước hết phải có tính hệ thống Cần phải phân biệt rạch ròi giữa tính

hệ thống với tính tập hợp Tính hệ thống của văn hóa có “xương sống” là mối liên hệ mật thiết giữa các thành tố với nhau, các thành tố có thể bao gồm hàng loạt các sự kiện, nó kết nối những hiện tượng, quy luật lại với nhau trong quá trình phát triển

 Nhờ có  Nhờ có tính hệ tính hệ thống mà thống mà văn hóa văn hóa có thể có thể thực hiện thực hiện được các được các chức năng chức năng của xãcủa xã hội Lý do là bởi văn hóa bao trùm lên tất cả

hội Lý do là bởi văn hóa bao trùm lên tất cả các hoạt động, các lĩnh vực Từ đó có thểcác hoạt động, các lĩnh vực Từ đó có thể làm tăng độ ổn định của xã hội, cung cấp và trang bị cho xã hội những phương tiện cần thiết để ứng biến với môi trường tự nhiên

 Nói  Nói cách cách khác, khác, văn văn hóa hóa xây xây lên lên nền nền tảng tảng vững vững chắc chắc cho cho sự sự phát phát triển triển tiến tiến bộbộ của xã hội Có lẽ

của xã hội Có lẽ chính vì thế mà chính vì thế mà người ta thường gắn văn hóa với loại từ “nền” để người ta thường gắn văn hóa với loại từ “nền” để tạotạo thành cụm từ thông dụng “nền văn hóa”

1.2.2 Tính giá trị Đặc trưng quan trọng thứ hai của Đặc trưng quan trọng thứ hai của văn hóa là tính giá văn hóa là tính giá trị Văn hóa khi được hiểutrị Văn hóa khi được hiểu theo khía cạnh của một tính từ sẽ mang nghĩa là tốt đẹp, là có giá trị Người có văn hóa cũng chính là một người có giá trị Do đó mà văn hóa trở thành thước đo chuẩn mực cho con người và xã hội

Văn hóa tự chính bản thân nó cũng mang trong mình những giá trị riêng bao gồm giá trị vật chất và giá trị tinh thần Xét về mặt ý nghĩa thì văn hóa có thể chia thành giá trị sử dụng, giá trị đạo đức và giá trị

thành giá trị sử dụng, giá trị đạo đức và giá trị thẩm mĩ Đứng trên góc độ thời gian lạithẩm mĩ Đứng trên góc độ thời gian lại

có thể chia văn hóa thành giá trị vĩnh cửu và giá trị nhất thời… Với mỗi góc độ khác nhau gắn với một sự vật, hiện tượng, sự kiện khác nhau ta lại có thể có cái nhìn khác

nhau Từ những cái nhìn này, ta có thể đánh giá văn hóa dưới những góc độ khách quan quan khác nhau

1.2.3 Tính nhân sinh Đặc trưng thứ ba của văn hóa là tính nhân sinh Tính nhân sinh cho phép phân  biệt văn hóa như

 biệt văn hóa như một hiện tượng xã một hiện tượng xã hội (do con hội (do con người sáng tạo, nhân tạo) người sáng tạo, nhân tạo) với các giávới các giá trị tự nhiên (thiên tạo) Chính vì là một thực thể có tính nhân sinh nên văn hóa chịu tác động của cả vật chất lẫn tinh thần của con người

Đồng thời, vì có tính nhân sinh nên văn hóa vô tình trở thành sợi dây liên kết giữa người với người, vật với vật và cả vật với người Đó chính là ý nghĩa nhân sinh sâu sắc nhất mà văn hóa hàm chứa

1.2.4 Tính lịch sử  Văn hóa còn có tính lịch sử Nó cho phép phân biệt văn hóa như sản phẩm của một quá trình và được tích lũy qua nhiều thế hệ với văn minh như sản phẩm cuối cùng, chỉ ra trình độ phát triển của từng giai đoạn Tính lịch sử tạo cho văn hóa tính bề dày một chiều sâu, nó buộc văn hóa thường xuyên tự điều chỉnh, tiến hành phân loại và  phân bố

 phân bố lại các giá tlại các giá trị Tính lrị Tính lịch sử đưịch sử được duy trì ợc duy trì bằng truybằng truyền thống vền thống văn hóa.ăn hóa

Văn hóa có tính lịch sử cao cần phải được tích lũy, được gìn giữ và không ngừng tái tạo, chắt lọc những tinh hoa, không ngừng sản sinh và phát triển để hoàn thiện dưới dạng ngôn ngữ, phong tục,…

1.3 Chức năng của văn hóa  Nhìn nh

 Nhìn nhận một cách kận một cách khái quát hái quát văn hóa có văn hóa có những chnhững chức năng chủ ức năng chủ yếu sau:yếu sau:

Chức năng giáo dục: Chức năng bao trùm nhất của văn hóa là chức năng giáo dục Nói cách khác, chức năng tập trung của

dục Nói cách khác, chức năng tập trung của văn hóa là bồi dưỡng con người, hướng lívăn hóa là bồi dưỡng con người, hướng lí tưởng, đạo đức và hành vi của con người vào "điều hay lẽ phải, điều khôn, lẽ thiệt", theo những khuôn mẫu, chuẩn mực mà xã hội quy định Bằng chức

theo những khuôn mẫu, chuẩn mực mà xã hội quy định Bằng chức năng giáo dục, vănnăng giáo dục, văn hóa tạo cho lịch sử nhân loại và lịch sử mỗi dân tộc một sự phát triển liên tục Mặt khác, chức năng giáo dục của văn hóa phải được thực hiện thông qua các chức năng:

Chức năng nhận thức: Chức năng này tồn tại Chức năng nhận thức: Chức năng này tồn tại trong mọi hoạt động văn hóa Nóitrong mọi hoạt động văn hóa Nói cách khác, chức năng nhận thức là chức năng đầu tiên của mọi hoạt động văn hóa,

thiếu nó, không thể nói tới chức năng nào khác

Chức năng thẩm mĩ: Đây là một chức năng rất quan trọng của văn hóa, nhưng cũng là chức năng hay bị bỏ

cũng là chức năng hay bị bỏ quên, bị coi nhẹ, khi xem xét, điều hành, quản lí văn quên, bị coi nhẹ, khi xem xét, điều hành, quản lí văn hóa.hóa Cùng với nhu cầu hiểu biết, con người còn có nhu cầu hưởng thụ, hướng tới cái đẹp Con người nhào nạn hiện thực theo quy luật của cái đẹp như Các Mác từng khẳng định, cho nên văn hóa nghệ thuật phải có chức năng này Xét cho cùng, văn hóa là sự sáng tạo của con người theo quy luật của cái đẹp

Chức năng giải trí: Chức năng này cũng không tách rời chức năng giáo dục và không đi ra ngoài mục tiêu hoàn thiện con người Bởi lẽ, trong cuộc sống, con người, ngoài hoạt động lao động, còn có nhu cầu giải tỏa tinh thần, tâm lí,

ngoài hoạt động lao động, còn có nhu cầu giải tỏa tinh thần, tâm lí, sự mệt mỏi cơ sự mệt mỏi cơ bắpbắp v.v Họ tìm đến v

v.v Họ tìm đến với các hoạt động văn hóaới các hoạt động văn hóa, câu lạc bộ, bảo tàng, lễ hội, câu lạc bộ, bảo tàng, lễ hội, v.v , v.v nói khácnói khác

đi là tìm sự giải trí Trong một chừng mực nhất định, sự giải trí ấy là bổ ích, cần thiết Chẳng hạn, sau một vòng quay mùa

Chẳng hạn, sau một vòng quay mùa vụ của cư vụ của cư dân nông nghiệp trồng lúa nước, đi dân nông nghiệp trồng lúa nước, đi hội,hội, xem hội, mở hội làng là nhu cầu của người nông dân, không chỉ đơn thuần là sự giải tỏa tâm linh mà còn là sự giải trí

 Nhận  Nhận biết biết được được các các chức chức năng năng của của văn văn hóa, hóa, chính chính là là khẳng khẳng định định rõ rõ ràng ràng hơnhơn mục tiêu cao cả của văn hóa là vì con người, vì sự hoàn thiện và phát triển của con người