TIỂU LUẬN AN NINH HÀNG KHÔNG THỰC TRẠNG PHÁP LUẬT AN NINH HÀNG KHÔNG VÀ GIẢI PHÁP TUYÊN TRUYỀN

HỌC VIỆN HÀNG KHÔNG VIỆT NAM KHOA KHAI THÁC HÀNG KHÔNG BÁO CÁO TIỂU LUẬN MÔN HỌC AN NINH HÀNG KHÔNG TÊN ĐỀ TÀI THỰC TRẠNG PHÁP LUẬT AN NINH HÀNG KHÔNG VÀ GIẢI PHÁP TUYÊN TRUYỀN An ninh Hàng không là vấn đề quan trọng, mang tính cấp thiết trong thời buổi vận tải Hàng không ngày càng phát triển. Tình hình an ninh cần được chú trọng và giải quyết có hiệu quả để tránh các mối nguy hại đe dọa đến ngành mũi nhọn trong tương lai.

HỌC VIỆN HÀNG KHÔNG VIỆT NAM

KHOA KHAI THÁC HÀNG KHÔNG



BÁO CÁO TIỂU LUẬN MÔN HỌC

AN NINH HÀNG KHÔNG

TÊN ĐỀ TÀI

THỰC TRẠNG PHÁP LUẬT AN NINH HÀNG KHÔNG

VÀ GIẢI PHÁP TUYÊN TRUYỀN

Giảng viên hướng dẫn: Sinh viên (hoặc nhóm sinh viên) thực hiện:

NGUYỄN VĂN DƯƠNG NGUYỄN VĂN TIẾN SƠN - 2158420038

NGUYỄN THU THẢO - 2158420034

LỜI CẢM ƠN



“Để hoàn thành tiểu luận này, chúng em xin gửi lời cảm ơn chân thành đến:

Ban giám đốc Học viện Hàng không Việt Nam vì đã tạo điều kiện về cơ sở vật chất với hệ thống thư viện hiện đại, đa dạng các loại sách, tài liệu thuận lợi cho việc tìm

kiếm, nghiên cứu thông tin

Xin cảm ơn giảng viên bộ môn - Thầy Nguyễn Văn Dương đã giảng dạy tận tình, chi

tiết để chúng em có đủ kiến thức và vận dụng chúng vào bài tiểu luận này

Do chưa có nhiều kinh nghiệm làm đề tài cũng như những hạn chế về kiến thức, trong bài tiểu luận chắc chắn sẽ không tránh khỏi những thiếu sót Rất mong nhận được sự

nhận xét, ý kiến đóng góp, phê bình từ phía Thầy để bài tiểu luận được hoàn thiện hơn Lời cuối cùng, chúng em xin kính chúc thầy nhiều sức khỏe, thành công và hạnh phúc.”

LỜI CAM ĐOAN



Nhóm chúng em xin giới thiệu với thầy và mọi người đề tài ”Thực trạng pháp luật an ninh hàng không và giải pháp tuyên truyền” Chúng em chọn đề tài này vì nó thiết thực và bổ ích cho các bạn sinh viên trong quá trình học tập cũng như có cái nhìn khái quát hơn về an ninh hàng không trong lĩnh vực Hàng không dân dụng Trong quá trình thực hiện đề tài này, chúng em còn có nhiều thiếu sót do kiến thức chưa hoàn thiện nhưng những nội dung trình bày trong quyển báo cáo này là những biểu hiện kết quả của chúng em đạt được dưới sự hướng dẫn của thầy Nguyễn Văn Dương

Chúng em xin cam đoan rằng: Những nội dung trình bày trong quyển báo cáo tiểu luận môn An ninh hàng không này không phải là bản sao chép từ bất kì tiểu luận nào có trước Nếu không đúng sự thật, chúng em xin chịu mọi trách nhiệm trước thầy

Ngày 8 tháng 11 năm 2021 Sinh viên thực hiện (hoặc trưởng nhóm)

Sơn

Nguyễn Văn Tiến Sơn

PHÂN CÔNG NHIỆM VỤ

1 Nguyễn Văn Tiến Sơn Nội dung B, kỹ thuật

2 Nguyễn Thu Thảo Nội dung A.7.8.9, thuyết trình

3 Mai Thị Ái Nội dung A.4.5.6, thuyết trình

4 Lê Toàn Thịnh Nội dung B, thuyết trình

5 Lê Hoàng Mai Nội dung A.1.2.3, thuyết trình

NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN



………

………

………

………

………

………

………

………

………

Ngày … tháng … năm … Giảng viên hướng dẫn

(ký và ghi họ tên)

MỤC LỤC

LỜI MỞ ĐẦU……….……7

A THỰC TRẠNG QUY ĐỊNH PHÁP LUẬT AN NINH HÀNG KHÔNG………… 8

I Thực trạng quy định pháp luật an ninh hàng không quốc tế……… 8

II Thực trạng quy định pháp luật an ninh hàng không trong nước……… 8

1 An ninh hàng không ……….8

2 Bảo đảm an ninh hàng không ……….10

3 Thiết lập và bảo vệ các khu vực hạn chế ………12

4 Kiểm tra, soi chiếu, giám sát, lục soát an ninh hàng không đối với chuyến bay…….13

5 Đối phó với hành vi can thiệp bất hợp pháp vào hoạt động hàng không dân dụng….14 6 Lực lượng kiểm soát an ninh hàng không ……… 15

7 Chương trình, quy chế an ninh hàng không……….16

8 Trách nhiệm bảo đảm an ninh hàng không của tổ chức cá nhân tham gia hoạt động hàng không dân dụng……… 17

B GIẢI PHÁP TUYÊN TRUYỀN……….19

C KẾT LUẬN……….21

TÀI LIỆU THAM KHẢO……… 22

LỜI MỞ ĐẦU

Ngành Hàng không dân dụng có lịch sử phát triển lâu dài Ngày nay nó được sử dụng như một công cụ đi lại, vận chuyển con người, hàng hóa, đáp ứng được những nhu cầu cấp thiết về giao thông vận tải một cách hiệu quả nhất Song song với nhu cầu vận

chuyển con người, hàng hóa và hành lí của họ thì một vấn đề được đặt ra và đóng vai trò quan trọng là vấn đề bảo đảm an ninh hàng không

Kể từ khi lịch sử Hàng không dân dụng được hình thành, ngành đã và đang trải qua nhiều bất ổn về khâu tổ chức an ninh Sự kiện ngày 11/09/2001, đã cho thấy rằng việc đảm bảo an ninh hàng không còn tồn tại nhiều bất cập Vì lẽ đó, những quy định pháp luật cụ thể về an ninh Hàng không ra đời

Dự kiến trong tương lai, hàng không sẽ là một lĩnh vực quan trọng không chỉ trong nền kinh tế của mỗi quốc gia mà còn là bộ mặt về du lịch, văn hóa, an ninh của mỗi quốc gia đó, thế nên vấn đề được cấp bách đặt ra rằng mỗi người dân, mỗi các nhân đều phải hiểu rõ được tầm quan trọng của an ninh hàng không cũng như nắm rõ những nội dung của văn bản quy phạm pháp luật về việc đảm bảo an ninh Hàng không

Bởi vì những lí do nêu trên, chúng em quyết định chọn đề tài “Thực trạng pháp luật

an ninh Hàng không và giải pháp tuyên truyền” nhằm cung cấp thêm kiến thức về

những quy định pháp luật an ninh Hàng không tại Việt Nam nói riêng và khu vực nói chung Đồng thời, đưa ra những giải pháp mới để tuyên truyền có hiệu quả đến mọi tầng lớp trong xã hội, hạn chế đến mức tối thiểu những sự cố về an ninh Hàng không

Nhằm đảm bảo tính chính xác, khách quan tối đa của vấn đề nghiên cứu, bài tiểu luận này dùng chủ yếu là phương pháp tham khảo những thông tin pháp luật và giải pháp từ nhiều nguồn khác nhau Hy vọng đây sẽ là một tài liệu nhỏ góp phần cung cấp những kiến thức cơ bản về pháp luật an ninh hàng không cùng những giải pháp hữu ích cho việc tuyên truyền pháp luật an ninh Hàng không của quốc gia cũng như trong khu vực

A THỰC TRẠNG QUY ĐỊNH PHÁP LUẬT AN NINH HÀNG KHÔNG

I Thực trạng quy định pháp luật an ninh hàng không trên Thế giới

Pháp luật an ninh hàng không trên Thế giới được quy định khác nhau ở mỗi quốc gia Song, tất cả đều dựa trên một quy chuẩn chung, đó là Phụ ước 17 trong Công ước Chicago

về Hàng không dân dụng quốc tế do Tổ chức Hàng không dân dụng quốc tế (ICAO) ban hành

Phụ lục 17 bao gồm các Tiêu chuẩn và Thông lệ Khuyến nghị liên quan đến an ninh của vận tải hàng không quốc tế và được sửa đổi thường xuyên để giải quyết các mối đe dọa đang phát triển Một tài liệu toàn diện để thực hiện các biện pháp an ninh, nó bao gồm phần đính kèm của các trích dẫn từ các Phụ lục khác, Hướng dẫn Kỹ thuật Vận chuyển An toàn Hàng hóa Nguy hiểm bằng Đường hàng không (Tài liệu 9284) và Quy trình Dịch vụ Điều hướng Hàng không, tập trung vào hành động cần thực hiện Các quốc gia ngăn chặn sự can thiệp bất hợp pháp vào hàng không dân dụng, hoặc khi sự can thiệp

đó xảy ra

II Thực trạng quy định pháp luật an ninh hàng không trong nước

Pháp luật an ninh hàng không Việt Nam được Quốc hội ban hành cụ thể từ điều 190 đến điều 197, chương VII Luật Hàng không dân dụng với những điều khoản cụ thể sau:

1 An ninh hàng không

An ninh hàng không là việc sử dụng kết hợp các biện pháp, nguồn nhân lực, trang, thiết

bị để phòng ngừa, ngăn chặn và đối phó với hành vi can thiệp bất hợp pháp vào hoạt động hàng không dân dụng, bảo vệ an toàn cho tàu bay, hành khách, tổ bay và những người dưới mặt đất

An ninh hàng không là yếu tố tiên quyết của sự an toàn bay trên mỗi chuyến bay thương mại Một quốc gia có hệ thống an ninh hàng không tốt sẽ cho thấy Nhà nước đó có sự chú trọng, quan tâm mạnh mẽ, nghiêm túc đến nhu cầu dịch vụ đi lại và vận chuyển của công dân Từ đó, thứ nhất là tạo nên niềm tin, sự hài lòng, cảm giác an toàn cho hành khách;

thứ hai là tạo thương hiệu, gây ấn tượng về hình ảnh Hàng không Việt Nam trong mắt bạn bè và khách du lịch quốc tế Vấn đề an ninh hàng không ở tất cả các quốc gia được xếp vào vị trí cực kì quan trọng không chỉ đối với an toàn ngành hàng không mà còn khẳng định chủ quyền quốc gia, lãnh thổ của nước đó

Để quản lí chặt chẽ, hiệu quả từ thủ tục an ninh bên ngoài đến các bộ phận chủ chốt, kiểm soát bên trong, thì cần có những chỉ đạo quyết liệt và sát sao của các lãnh đạo cơ quan đầu ngành

Hành vi can thiệp bất hợp pháp vào hoạt động hàng không dân dụng là những hành vi

có khả năng uy hiếp an toàn hoạt động hàng không dân dụng, bao gồm một trong các hành vi sau:

a) Chiếm đoạt bất hợp pháp tàu bay đang bay:

b) Chiếm đoạt bất hợp pháp tàu bay trên mặt đất;

c) Sử dụng tàu bay như một vũ khí;

d) Bắt giữ con tin trong tàu bay hoặc tại cảng hàng không, sân bay;

đ) Xâm nhập trái pháp luật vào tàu bay, cảng hàng không, sân bay và công trình, trang, thiết bị hàng không dân dụng;

e) Đưa vật phẩm nguy hiểm vào tàu bay, cảng hàng không, sân bay và khu vực hạn chế khác trái pháp luật

Vật phẩm nguy hiểm bao gồm vũ khí, đạn dược, chất cháy, chất dễ cháy, chất nổ, chất

dễ nổ, chất độc hóa học và sinh học, chất phóng xạ và các vật hoặc chất khác có khả năng gây nguy hiểm hoặc được dùng để gây nguy hiểm cho sức khỏe, tính mạng của con người,

an toàn của chuyến bay;

g) Cung cấp thông tin sai đến mức uy hiếp an toàn của tàu bay đang bay hoặc trên mặt đất; an toàn của hành khách, tổ bay, nhân viên mặt đất hoặc người tại cảng hàng không, sân bay và công trình, trang bị, thiết bị hàng không dân dụng;

h) Cố ý thực hiện hành vi vi phạm pháp luật uy hiếp đến an toàn khai thác tàu bay; khai thác cảng hàng không, sân bay; bảo đảm hoạt động bay.”

Các hành vi nêu trên ít nhiều đều đe dọa trực tiếp đến tính mạng của hành khách Bởi vậy, khâu tổ chức và bảo mật các thông tin nội bộ phải hết sức cẩn trọng Thêm vào đó, công tác đào tạo, nâng cao trình độ và khả năng xử lí tình huống của các nhân viên Hàng không cũng cần được kiểm tra, huấn luyện thường xuyên Đặc biệt, phải luôn làm mới,

có các giải pháp mạnh hơn trong mạng lưới hệ thống quản lí dây chuyền về an ninh Hàng không quốc gia

Tại Việt Nam, song song với việc liệt kê các hành vi bị coi là can thiệp bất hợp pháp vào hoạt động hàng không dân dụng, pháp luật cũng đồng thời quy định các chế tài xử phạt đối với các hành vi này bao gồm các quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hàng không dân dụng, quy định về trách nhiệm bồi thường thiệt hại trong pháp luật dân sự Ngoài ra, tùy thuộc vào tính chất, biểu hiện và mức độ nguy hiểm của hành vi đối với sự an toàn trong quá trình khai thác tàu bay, an ninh hàng không quốc gia mà người

vi phạm còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về một trong các tội xâm phạm an ninh hàng không được quy định tại Bộ luật hình sự

2 Bảo đảm an ninh hàng không

Những bất ổn về chính trị hay sự phát triển kinh tế- xã hội quá nhanh có thể đẩy mạnh các hành vi can thiệp bất hợp pháp an ninh Hàng không Quốc gia

1 Các biện pháp nhằm bảo đảm an ninh hàng không được thể hiện qua các mục dưới đây:

a) Bảo vệ an ninh, quốc phòng, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội theo quy định của pháp luật về an ninh quốc gia, quốc phòng, công an nhân dân, phòng, chống khủng bố và pháp luật khác có liên quan;

b) Thiết lập khu vực hạn chế tại cảng hàng không, sân bay và nơi có công trình, trang, thiết bị hàng không để bảo vệ tàu bay và công trình, trang, thiết bị tại khu vực đó; c) Kiểm tra, soi chiếu, giám sát an ninh hàng không đối với tàu bay, phương tiện, người, hành lý, hàng hóa, việc ra, vào và hoạt động trong khu vực hạn chế theo quy định; lục soát đối với tàu bay, phương tiện, người, hành lý, hàng hóa khi có dấu hiệu uy hiếp

an ninh hàng không;

d) Loại trừ khả năng chuyên chở bất hợp pháp vật phẩm nguy hiểm bằng đường hàng không; áp dụng biện pháp phòng ngừa đặc biệt khi cho phép chuyên chở vật phẩm nguy hiểm, đối tượng tiềm ẩn uy hiếp an ninh hàng không; cấm vận chuyển vĩnh viễn hoặc có thời hạn đối với hành khách gây rối, người có hành vi can thiệp bất hợp pháp vào hoạt động hàng không dân dụng hoặc trường hợp theo yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền

Hành khách gây rối là hành khách cố ý không chấp hành quy định về an toàn hàng không, an ninh hàng không, trật tự công cộng tại cảng hàng không, sân bay, trên tàu bay hoặc có hành vi xuyên tạc, cung cấp thông tin sai uy hiếp an toàn hàng không;

đ) Giám sát an ninh hàng không, duy trì trật tự, kỷ luật tại cảng hàng không, sân bay, nơi có công trình, trang bị, thiết bị hàng không và trên tàu bay;

e) Phòng, chống khủng bố trên tàu bay;

g) Áp dụng các biện pháp phòng ngừa đặc biệt khi cho phép vận chuyển đối tượng nguy hiểm;

h) Kiểm soát an ninh nội bộ đối với nhân viên hàng không;

i) Đối phó với hành vi can thiệp bất hợp pháp vào hoạt động hàng không dân dụng

2 Bộ Công an, Bộ Quốc phòng trong phạm vi quyền hạn của mình có trách nhiệm chủ trì, phối hợp với Bộ Giao thông vận tải, Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và bộ, ngành liên quan tổ chức thực hiện các biện pháp quy định tại các điểm

a, e, g và i khoản 1

3 Bộ Giao thông vận tải có trách nhiệm chủ trì, phối hợp với Bộ Công an, Bộ Quốc phòng, Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và bộ, ngành liên quan tổ chức thực hiện các biện pháp quy định tại các điểm b, c, d, đ và h khoản 1

Bảo đảm an ninh hàng không là nhiệm vụ quan trọng, cần sự tập trung cao độ để làm chủ, kiểm soát được bất kì tình huống bất ngờ nào có thể xảy ra Sự liên kết chặt chẽ giữa các cơ quan, tổ chức, ban ngành là cơ sở để hình thành đa dạng các biện pháp thích ứng linh hoạt cho từng hành vi can thiệp an ninh hàng không bất hợp pháp Mỗi một thời kì

sẽ phát sinh thêm nhiều vấn đề vi phạm mới, bởi vậy, cần liên tục cập nhật các khuyến

cáo, đề ra giải pháp bảo đảm an ninh hàng không hiệu quả để không chỉ các nhân viên trong ngành mà còn cả hành khách khi tham gia giao thông vận tải bằng đường hàng không có thể nắm vững các quy định và chấp hành tốt theo chỉ định của các nhà chức trách hàng không

3 Thiết lập và bảo vệ các khu vực hạn chế

Lợi dụng những bất cập trong pháp luật mà nhiều đối tượng đã lách luật gây ra ảnh hưởng và hậu quả nghiêm trọng đối với các hãng hàng không cũng như với người dân

Từ vụ việc 11/9/2001, hay đe dọa đánh bom tại sân bay,… đã cảnh báo cho chúng ta về những lỗ hổng trong an ninh hàng không cần được khắc phục Trước tình hình đó, điều

192 bộ luật Hàng không dân dụng, chỉnh sửa năm 2015 đã có quy định về việc thiết lập

và bảo vệ các khu vực hạn chế

Khu vực hạn chế là những cảng hàng không, sân bay và nơi có công trình, trang bị, thiết bị hàng không mà ở đó việc ra vào và hoạt động phải tuân thủ các quy định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền và được kiểm tra, soi chiếu, giám sát, lục soát an ninh hàng không theo quy định

Tuy nhiên những thiết lập này không được cứng nhắc, không áp dụng cho cả ngành hàng không Việt Nam Nó phải phù hợp với mục đích bảo đảm an ninh hàng không và tính chất hoạt động của hàng không dân dụng Nếu những thiết lập này không áp dụng vào thực tế, không cải tiến sao cho phù hợp thì ngành hàng không dân dụng Việt Nam

sẽ phải đối mặt với nhiều vấn đề hơn nữa

Nếu thiết lập nghiêm ngặt như hàng không quân sự thì sẽ gây nên bất tiện và không phù hợp cho khách hàng của ngành hàng không dân dụng dẫn đến lượng khách hàng giảm và thiệt hại rất lớn cho ngành

Có thể đề ra một số biện pháp tham khảo, như: thiết lập an ninh 4 lớp, lực lượng an ninh sân bay, để củng cố những mặt hạn chế và tăng cường tính linh hoạt trong bảo đảm an ninh hàng không dân dụng

4 Kiểm tra, soi chiếu, giám sát, lục soát an ninh hàng không đối với chuyến bay

Để đảm bảo an ninh hàng không, không chỉ thiết lập và bảo vệ các khu vực hạn chế

mà còn phải đảm bảo an ninh trong các chuyến bay Điều 193 của Luật Hàng không dân dụng có quy định kiểm tra, soi chiếu,giám sát, lục soát an ninh hàng không đối với các chuyến bay Cụ thể:

Tàu bay phải được kiểm tra, giám sát an ninh hàng không trước khi thực hiện chuyến bay; trường hợp có dấu hiệu hoặc thông tin đe dọa liên quan đến an ninh, an toàn của chuyến bay phải được lục soát an ninh hàng không

Hành khách, thành viên tổ bay, người phục vụ chuyến bay, người khác có liên quan, hành lý, hàng hoá, bưu gửi và các vật phẩm khác phải được kiểm tra, soi chiếu, giám sát

an ninh hàng không trước khi lên tàu bay; trường hợp có dấu hiệu hoặc có thông tin đe dọa liên quan đến an ninh, an toàn của chuyến bay thì phải được lục soát an ninh hàng không Việc giám sát an ninh hàng không, duy trì trật tự, kỷ luật trên tàu bay phải được thực hiện trong suốt chuyến bay

Các điều kiện, trình tự, thủ tục lục soát an ninh hàng không đều được chính phủ quy định

Việc kiểm tra, soi chiếu, giám sát, lục soát an ninh hàng không đối với chuyến bay góp phần thắt chặt an ninh hàng không, đảm bảo an toàn hơn cho hành khách, tàu bay cũng như giảm thiệt hại cho các hãng hàng không

Hiện nay, để hỗ trợ cho việc kiểm tra, soi chiếu, giám sát, lục soát, Việt Nam đã huy động nhiều lực lượng, trong đó, ngoài lực lượng an ninh ra còn có sự giúp đỡ của các thiết bị công nghệ cao và động vật như chó nghiệp vụ

5 Đối phó với hành vi can thiệp bất hợp pháp vào hoạt động hàng không dân dụng