Quan điểm giáo dục của Makarenko phản ánh một cách rõ rệt những đặc điểm của nền giáo dục Xô Viết, tức là chủ nghĩa nhân đạo và niềm lạc quan xã hội chủ nghĩa trong cách mạng.. - Khái ni
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦ ĐÔ HÀ NỘI KHOA KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
BÀI KIỂM TRA CÁ NHÂN HỌC PHẦN: LỊCH SỬ GIÁO DỤC
ĐỀ BÀI:Phân tích tư tưởng giáo dục của A.S.Macarenko
HỌ VÀ TÊN: Vũ Thị Phương Nga
MÃ SINH VIÊN: 221000633 LỚP: D2021A QUẢN LÍ GIÁO DỤC GIẢNG VIÊN: TS Nguyễn Thị Quỳnh
HÀ NỘI, NĂM HỌC 2021-2022
Trang 2ANTON SEMIONNNOVIC MAKARENKO
NHÀ GIÁO DỤC XÔ VIẾT LỖI LẠC
(1888-1939)
CHƯƠNG 1: TIỂU SỬ
- Anton Semionnnovic Makarenco vừa là một nhà văn, vừa là nhà giáo dục Xô Viết
lỗi lạc Là một trong những doanh nhân xuất sắc nhất trong Lịch sử giáo dục nhân loại Ông được mệnh danh là Musurin trong giao dục
- Makarenko sinh ngày 13-3-1888 trong một gia đình thợ sơn ở tình Kharkov Cha
ông là thợ sơn toa xe của nhà máy Cuộc sống gia đình gặp nhiều khó khăn, thiếu thốn nhưng cụ thân sinh ra Makarenko vẫn cố gắng tạo điều kiện cho Makarenko được ăn học đến nơi đến chốn Ông đã học hành chăm chỉ và không phụ lòng mong mỏi của gia đình Ở những năm học phổ thông, ông luôn giành được điểm cao và khi học trường cao đẳng ông đã nhận được tấm huy chương vàng về kết quả học tập Với những phẩm chất của Makarenko ông đã bước vào nghề với nhiều hứa hẹn ở phía trước
- Đặc biệt năm 1951, chính phủ Liên Xô quyết định thành lập Viện bảo tàng
Makarenko tại trường- nơi ông bắt đầu sự nghiệp giáo dục và dựng tượng ông ở quê hương
- Makarenko đã để lại một di sản giáo dục rất lớn, ở nhiều nước kể cả nước ư bản
tiên tiến cũng có những tổ chức tiến hành nghiên cứu và vận dụng kinh nghiệm giáo dục của ông Riêng Việt Nam lý luận dạy học của Makarenko đã được phổ biến rộng rãi trong các trường sư phạm, cơ quan ngiên cứu, đoàn thanh niên,
CHƯƠNG 2: TƯ TƯỞNG GIÁO DỤC CỦA MAKARENKO
2.1 Mục tiêu giáo dục
2.1.1 Lý tưởng sư phạm
Trang 3Quan điểm giáo dục của Makarenko phản ánh một cách rõ rệt những đặc điểm của nền giáo dục Xô Viết, tức là chủ nghĩa nhân đạo và niềm lạc quan
xã hội chủ nghĩa trong cách mạng
- Khái niệm của chủ nghĩa nhân đạo dưới góc nhìn của Makarenko: Theo quan
điểm của Makarenko, thì nhân đạo và niềm lạc quan là ‘yêu thương con người vô hạn’, ‘ tất cả vì con người, nhân đạo và lạc quan xã hội chủ nghĩa trong giáo dục thể hiện ở chỗ nhìn con người, đánh giá con người trong sự nghiệp phát triển biện chứng giữa con người và hoàn cảnh xã hội, có lòng vị tha đối với sai lầm và tạo điều kiện cho con người vươn lên trên những lỗi lầm’
- Biểu hiện: Ông có được niềm tin lớn lao về con người, vào những học sinh của
mình với khả năng tiềm ẩn, phẩm chất tốt đẹp, tính năm động cũng như những ước
mơ cho con người, cho ý tưởng giáo dục xã hội Nhìn và đánh giá con người trong
sự phát triển biện chứng giữa con người và hoàn cảnh xã hội Hạt nhân của chủ nghĩa nhân đạo và lạc quan xã hội chủ nghĩa là ở chỗ tôn trọng và yêu cầu cao ở con người, vạch ra phương hướng, tạo điều kiện cho con người hoạt động, rèn luyện để tự khẳng định trong tập thể, trong xã hội
Makarenko muốn biết rằng con người được học tập và lao động với tin thần lạc quan, muốn biết rằng người ta dùng chủ nghĩa lạc quan để động viên nhau làm tròn trách nhiệm, muốn biết rằng sinh hoạt của mọi người trần đầy niềm vui về thắng lợi của ngày mai
2.1.2 Mục tiêu giáo dục trên bình diện xã hội
Không phải ngẫu nhiên mà rất nhiều nhà giáo dục đã nhận xét về tư tưởng giáo dục của Makarenko như là một hệ thống giáo dục phù hợp và được kiểm nghiệm
Mục tiêu giáo dục của Makarenko có những điểm chính sau:
Trang 4- Giao dục phụ thuộc vào bối cảnh, hệ thống chính trị, hoạt động của quá trình
giáo dục cộng sản củ nghĩa trong nhà trường hay xã hội phải xuất phát từ yêu cầu của chế độ Xô Viết, của việc đào tạo con người xã hội chủ nghĩa
- Mục tiêu bao trùm toàn bộ tư tưởng giáo dục là hạt nhân của logic học biện
chứng của quá trình giáo dục
2.1.3 Giao dục trên bình diện nhân cách
- Giao dục toàn diện, đề cao phẩm giá con người, là làm cho con người hạnh phúc
- Làm rõ hơn mô hình nhân cách người học của mình, giáo dục cộng sản phải xuất phat từ việc phát huy quá trình tự rèn luyện, ý thức năng lực tự quản của mỗi
cá nhân
Từ việc khái quát mục tiêu giáo dục của Makarenko, em cũng cho rằng định hướng về cái đích cuối cùng ông đặt ra là thống nhất và tương đối chỉnh chu Điều này phản ánh tầm nhìn rộng lớn của một nhà giáo dục vĩ đại Những điều ông vạch ra không chỉ có giá trị nhất thời cho thời đại mà ông sinh sống mà dường như trở thành chân lý trở thành sứ mạng chung cho hoa học giáo dục xã hội chủ nghĩa
2.2 Nội dung giáo dục
2.2.1 Giao dục lao động và kỹ thuật tổng hợp kết hợp với các mặt giáo dục khác
- Nhất thiết giáo dục lao động và giáo dục lao động sản xất phải tiến hành trong tập thể, hoạt động tập thể và xuất phát từ mục đích vì tập thể vi xã hội và cá nhân
- Tổ chức lao động sản xuất trong nha trưởng phải quán triệt tinh thần kỹ thuật tổng hợp
Trang 5- Đời sống lao động tập thể là điều kiện quan trọng nhất để bồi dưỡng ý thức
kỷ luật và ý thức tổ chức con người
- Cung cấp những trí thức, những khái niệm về các quá trình lao động đồng thời ren cho các em kỹ năng thói quen có tổ chức kỷ luật
- Phải tôt chức hợp lý, hợp đối tượng, có kết quả kinh tế cho tập thể và cá nhân, xác định mục đích và yêu cầu của quá trình lao động tổ chức
- Phải tiến hành luân phiên phiên các dạng lao động khác nhau để không ngừng trang bị tri thức
2.2.2 Giao dục thẩm mỹ
- Với cái đẹp nội dung, ông cho rằng chính kỷ luật làm cho các thể và tập thể thêm đẹp
- Với cái đẹp hình thức, Makarenko nhấn mạnh thầy cô giáo phải đẹp về diện mạo Điều này tạo được một mặt lòng tin sự hứng khởi cho học sinh, mặt khác gián tiếp nhắc nhở học sinh chú trọng vẻ bề ngoài
2.2.3 Giao dục thể chất
- Tập thể giáo dục phải được rèn luyện sức khỏe đều đặn, tham gia tập thể dục
và chơi thể thao
- Việc có kỷ luật trong nếp sống, sinh hoạt thời gian đều đặn là một hình thức rèn luyện hữu hiệu
2.2.4 Giao dục đạo đức
- Nổi bật trong giáo dục đạo đức là nề nếp sống sinh hoạt đó là kỷ luật tự giác,
đó là chủ nghĩa tập thể Tóm lại giáo dục đạo đức là cơ bản và kết quả là học sinh phải có một thái độ đúng đắn đối với bản thân phải chấp nhận quan điểm vững vàng nhất về hành vi của mình
2.2.5 Giao dục trí tuệ
Trang 6- Phân tích nội dung giáo dục trí tuệ, ta có thể thấy sự đa dạng trong cách thể hiện Điều đầu tiên phải kể đến đó là giáo dục phát huy tính sáng tạo của trẻ em thông qua hoạt động
- Song song với việc phát huy tính sáng tạo của trẻ em , Makarenko còn đề cao việc phát huy kiến thức và kỹ năng xã hội
Có thể khẳng định rằng, nội dung giáo dục do Makarenko đề xuất và áp dụng phần lớn dựa trên cơ sở thức tiễn và ước mong của trẻ em
CHƯƠNG 3: ĐÁNH GIÁ VỀ MAKARENKO VÀ NHỮNG CỐNG HIẾN CỦA ÔNG
- Makarenko là nhà lý luận và thực tiễn xuất sắc của nền giáo dục XHCN Ông đã vận dụng sáng tạo lý luận Macxit vào thực tế để rút ra những kinh nghiệm làm phong phú cho lý luận giáo dục XHCN nói riêng và giáo dục nhân loại nói chung
- Hệ thống giáo dục của ông rất hoàn thiện
- Kinh nghiệm và lý luận giáo dục của ông có tính phổ biến, có giá trị thực tiễn lớn lao trong thời đại ngày nay
- Ông đã xây dựng lên cả một hệ thống giáo dục tiến bộ Sự nghiệp giáo dục của Makarenko luôn luôn là ngọn đuốc sáng soi đường cho những ai quyết tâm, tận tụy với nghề giáo tuy gian khổ mà vinh quang
- Các nhà giáo dục, đội ngũ cán bộ nghiên cứu và thầy cô giáo Việt Nam cũng như các nước khác đã và đang vận dụng kinh nghiệm của Makarenko trong nhiều lĩnh vực giáo dục