Được sự chấp thuận của Lãnh đạo Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hậu Giang, tôi được phân công học lớp bồi dưỡng ngạch Chuyên viên chính khóa 23 tại Hậu Giang, do Trường cán bộ quản lý Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn II giảng dạy, trong thời gian học tập, tôi được các giảng viên tâm huyết, tận tỉnh giảng dạy, truyền đạt nhiều chuyên đề như: Nhà nước và pháp luật; Hành chính nhà nước và công nghệ hành chính; Quản lý nhà nước đối với ngành, lĩnh vực… Trong đó: Chuyên đề “Cải cách hành chính ở bộ, ngành và địa phương” là chuyên đề mà bản thân tôi tâm đắc nhất.
Trang 1BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN
TRỪỜNG CÁN BỘ QUẢN LÝ NÔNG NGHIỆP
VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN II
Lớp: bồi dƣỡng ngạch Chuyên viên chính - Khóa: 25 Hậu Giang
TIỂU LUẬN CUỐI KHÓA
“CÔNG CHỨC TƯ PHÁP - HỘ TỊCH XÃ TỰ Ý
BỎ VIỆC XẢY RA TẠI UBND XÃ ĐÔNG PHƯỚC,
HUYỆN CHÂU THÀNH, TỈNH HẬU GIANG”
Họ và tên học viên: THÁI QUỐC AN
Đơn vị công tác: tỉnh Hậu Giang
Hậu Giang, tháng 3 năm 2022
Trang 2MỤC LỤC
Trang LỜI NÓI ĐẦU 1
1 Mô tả tình huống 3
2 Phân tích tình huống 5
2.1 Cơ sở lý luận 5
2.2 Phân tích diễn biến tình huống
huống 6 2.2.2 Hậu quả 7 3.
Đề xuất phương án giải quyết tình huống 8 3.1 Mục tiêu giải quyết tình huống 8
3.2 Cơ sở giải quyết tình huống và đề xuất các phương án xử lý tình huống 8
3.3 Lựa chọn phương án tối ưu 13
3.4 Kế hoạch tổ chức thực hiện phương án được lựa chọn 13
4 Kiến nghị, kết luận 13
4.1 Kiến nghị: 1 3
4.2 Kết luận 1 5
TÀI LIỆU THAM KHẢO 1
Trang 3LỜI NÓI ĐẦU
-Được sự chấp thuận của Lãnh đạo Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hậu Giang, tôi được phân công học lớp bồi dưỡng ngạch Chuyên viên chính khóa 23 tại Hậu Giang, do Trường cán bộ quản lý Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn
II giảng dạy, trong thời gian học tập, tôi được các giảng viên tâm huyết, tận tỉnh giảng dạy, truyền đạt nhiều chuyên đề như: Nhà nước và pháp luật; Hành chính nhà nước và công nghệ hành chính; Quản lý nhà nước đối với ngành, lĩnh vực… Trong đó: Chuyên đề “Cải cách hành chính ở bộ, ngành và địa phương” là chuyên đề mà bản thân tôi tâm đắc nhất
Theo mục tiêu chung của Chương trình cải cách hành chính giai đoạn
2021 - 2030 mà Trung ương, Chính phủ và Ủy ban nhân dân tỉnh Hậu Giang đề
ra là: Tiếp tục xây dựng nền hành chính dân chủ, chuyên nghiệp, hiện đại, tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, có năng lực kiến tạo phát triển, liêm chính, phục vụ nhân dân, trên cơ sở những quan điểm, chủ trương, đường lối của Đảng về đẩy mạnh toàn diện, đồng bộ công cuộc đổi mới, xây dựng Nhà nước pháp quyền
xã hội chủ nghĩa của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân trong giai đoạn 2021-2030
Cải cách hành chính nhà nước giai đoạn 2021-2030 tập trung vào 6 nội dung, đó là: Cải cách thể chế; Cải cách thủ tục hành chính; Cải cách tổ chức bộ máy hành chính nhà nước; Cải cách chế độ công vụ; Cải cách tài chính công và Xây dựng, phát triển Chính phủ điện tử, Chính phủ số
Tuy nhiên, do nhiều nguyên nhân khách quan (điều kiện ngân sách hạn chế, nguồn nhân lực chưa đảm bảo…), chủ quan (nhận thức về công tác cải các hành chính hành chính từng lúc, từng nơi chưa đầy đủ, công tác thực hiện cải cách hành chính chưa được kiểm tra, đôn đốc, nhắc nhở thường xuyên và đột xuất…) nên huyện Châu Thành nói riêng và tỉnh Hậu Giang nói chung vẫn chưa
tổ chức thực hiện một cách đầy đủ, hiệu quả các nội dung của chương trình cải cách hành chính giai đoạn 2021 - 2030, cụ thể là một số địa phương chưa tổ
Trang 4chức thực hiện thật sự có hiệu quả cơ chế một cửa liên thông hiện đại và việc thực hiện cơ chế một cửa, một cửa liên thông vẫn còn nhiều bất cập
Bản thân em mặc dù công tác trong ngành Kiểm sát nhân dân, tuy nhiên quá trình công tác được tiếp xúc và làm việc với nhiều cơ quan, ban ngành từ tỉnh đến huyện, xã trên địa bàn tỉnh Hậu Giang Qua đó, nhận thấy vẫn còn đơn
vị Ủy ban nhân dân cấp xã việc triển khai thực hiện công tác cải cách hành chính hiện nay còn hạn chế Do đó, ít nhiều gây bức xức cho nhân dân khi đến liên hệ công tác, nhất là lĩnh vực Tư pháp - Hộ tịch, đều đó làm ảnh hưởng lớn đến hiệu quả của công tác dân vận chính quyền
Qua học tập lớp Quản lý Nhà nước chương trình chuyên viên được tiếp
thu và trang bị kiến thức về quản lý nhà nước em chọn đề tài “Công chức Tư pháp - Hộ tịch xã tự ý bỏ việc” diễn ra trong 20 ngày liên tiếp tại UBND xã
Đông Phước, huyện Châu Thành, tỉnh Hậu Giang là tiểu luận cuối khóa học
Qua việc giải quyết tình huống này, bản thân sẽ đề xuất ra phương án khả thi để giải quyết triệt để tình trạng này trong thời gian tới
Mặc dù đã cố gắng rất nhiều, nhưng vì điều kiện thời gian cũng như kinh nghiệm thực tế còn hạn chế, do vậy nội dung giải quyết tình huống chắc chắn không tránh khỏi những thiếu sót, chưa thể đáp ứng được triệt để những yêu cầu thực tế đòi hỏi rất mong các thầy, cô giáo góp ý cho tôi để bài tập tình huống cuối khoá của tôi được hoàn thiện hơn và có ý nghĩa thiết thực trong công tác quản lý cán bộ công chức
Tôi xin trân trọng gửi lời cảm ơn tới các thầy, cô giáo đã giảng dạy, và tập thể thầy, cô trường cán bộ quản lý nông nghiệp và PTNT II đã tận tình giảng dạy, hướng dẫn, giúp đỡ tôi trong quá trình học tập
Trang 51 Mô tả tình huống
Vào ngày 27/5/2021, anh Đinh Ngọc Quới là Cán bộ thuộc Ban Dân vận Huyện ủy Châu Thành, tỉnh Hậu Giang được lãnh đạo Ban Dân vận Huyện ủy Châu Thành phân công đến Uỷ ban nhân dân xã Đông Phước để kiểm tra công
vụ đột xuất (anh Quới là thành viên Đoàn kiểm tra Công tác cải cách hành chính
và công vụ; Dân vận chính quyền và thực hiện Quy chế dân chủ ở cơ sở năm
2021, do Chủ tịch UBND huyện Châu Thành thành lập theo Quyết định số 1418/QĐ-UBND ngày 11 tháng 5 năm 2021), do có phản ánh của công dân qua điện thoại đối với trường hợp công chức Tư pháp - Hộ tịch ở đơn vị Ủy ban nhân dân xã Đông Phước chậm trễ trong việc giải quyết hồ sơ của công dân Anh Quới đến nơi trước 07 giờ để quan sát, cùng ngồi với anh để chờ công chức của bộ phận “Một cửa” - UBND xã Đông Phước còn có 03 người dân khác Khoảng 07 giờ 15 phút thì có 02 công chức bước vào là bà Đặng Thị Kiểu, công chức Văn phòng - Thống kê phụ trách tiếp nhận và trả kết quả và ông Bùi Thanh Trung, công chức Địa chính - Nông nghiệp - Xây dựng và Môi trường (hai người này biết anh Quới nên có nhìn nhau và gật đầu chào hỏi), một người phụ
nữ bước đến hỏi bà Đặng Thị Kiểu, công chức Văn phòng - Thống kê phụ trách tiếp nhận và trả kết quả về giấy tờ gì đó, qua cách nói chuyện anh Quới thấy người này khá lo lắng, anh đến hỏi thì được biết: người này tên là Trần Thị Ba đến đây xác nhận tình trạng hôn nhân để bổ sung hồ sơ vay vốn tại Ngân hàng chính sách (09 giờ sáng mai là hạn chót) để làm thủ tục vay tiền cho cô con gái
đi học đại học nhưng chưa được, với lý do là ông Nguyễn Thanh Nguyên, công chức Tư pháp - Hộ tịch xã đi vắng mấy ngày nay Hai người dân khác nghe nói thế thì cũng ra về vì họ cũng đợi gặp ông Nguyễn Thanh Nguyên, công chức Tư pháp - Hộ tịch này
Vì kiểm tra đột xuất, nên anh Quới đến phòng làm việc của ông Nguyễn Văn Tài, Phó Chủ tịch UBND xã Đông Phước, xuất trình thẻ công chức và thông báo kiểm tra công vụ đột xuất, anh Quới hỏi về trường hợp công chức Tư pháp - Hộ tịch của xã được đồng chí Tài này giải thích: đối với hồ sơ lĩnh vực tư pháp, hộ tịch thì phải có công chức Tư pháp - Hộ tịch ký trước khi trình lãnh đạo
Trang 6Uỷ ban nhân dân xã ký, riêng các trường hợp hồ sơ trễ hẹn này xã sẽ chỉ đạo khắc phục ngay, yêu cầu công chức này làm thêm vào buổi tối vì xã chỉ có 01 công chức Tư pháp - Hộ tịch
Sau khi tiếp thu nội dung trả lời của đồng chí Tài, anh Quới về cơ quan báo cáo cho lãnh đạo Ban Dân vận Huyện ủy Vào ngày 01/6/2020, Đoàn kiểm tra công tác cải cách hành chính và công vụ; Dân vận chính quyền và thực hiện Quy chế dân chủ ở cơ sở huyện làm việc với Uỷ ban nhân dân xã Đông Phước, trong báo cáo phục vụ cho Đoàn kiểm tra có báo lĩnh vực cải cách hành chính nêu là từ đầu năm đến thời điểm đoàn kiểm tra, hồ sơ hành chính của đơn vị đã tiếp nhận 438 hồ sơ các loại và toàn bộ đã được giải quyết đúng hẹn và trước hẹn, đạt tỷ lệ 100%
Với vai trò là thành viên của Đoàn kiểm tra, anh Quới không đồng ý với
số liệu này vì ít nhất cũng có hồ sơ trễ hẹn (hơn nữa anh Quới đã có kiểm tra đột xuất vào ngày 28/5/2021) nên anh chất vấn Ủy ban nhân dân xã Đông Phước Qua ý kiến của anh Quới, Uỷ ban nhân dân xã Đông Phước đã tiếp thu và xác nhận có tình trạng hồ sơ trễ hẹn như Đoàn đã nêu và hứa sẽ cập nhật số liệu chính xác sau khi kiểm tra
Tuy Đoàn kiểm tra thống nhất cho Uỷ ban nhân dân xã Đông Phước bổ sung số liệu, nhưng bản thân anh Quới nhận thấy việc làm đó không phù hợp, nên xin ý kiến của Trưởng đoàn kiểm tra cho phép làm việc với đồng chí Đặng Thị Kiểu, công chức Văn phòng - Thống kê xã Đông Phước (Tổ phó Bộ phận tiếp nhận và trả kết quả xã Đông Phước) và được đồng chí này cho biết: Tình hình giải quyết thủ tục hành chính của đơn vị thực hiện đúng quy định, tuy nhiên lĩnh vực Tư pháp - Hộ tịch của xã Đông Phước đã bị ngưng trệ từ hơn 20 ngày nay, nguyên nhân là do ông Nguyễn Thanh Nguyên, công chức Tư pháp - Hộ tịch xã đã tự ý bỏ việc, trốn đi, do vợ anh này thiếu nợ quá nhiều
Anh Quới hỏi về hướng xử lý của lãnh đạo Ủy ban nhân dân xã thế nào thì đồng chí này cho biết: Trong tuần này sẽ họp Ban Chấp hành Đảng bộ xã xin
ý kiến tuyển dụng hoặc điều động công chức khác sang phụ trách lĩnh vực Tư pháp - Hộ tịch Riêng trường hợp của ông Nguyễn Thanh Nguyên, công chức Tư
Trang 7pháp - Hộ tịch đã tự ý bỏ việc, xã đang xin ý kiến hướng dẫn của Phòng Nội vụ huyện để họp thông qua Đảng ủy, UBND xã thống nhất gửi hồ sơ về Huyện ủy,
Uỷ ban nhân dân huyện giải quyết, sao cho hợp tình, hợp lý (Nguyễn Thanh Nguyên là Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ xã)
Những thắc mắc của anh Quới về việc tiếp nhận và giải quyết hồ sơ cho người dân trong lĩnh vực Tư pháp - Hộ tịch tại xã đã được giải tỏa, nhưng nó lại gợi lên nhiều thắc mắc khác, không biết là cách xử lý của huyện và xã sẽ như thế nào? Nhưng tại sao lại như thế? Tại sao chỉ vắng 01 công chức thôi mà hồ sơ của dân lại chậm đến hơn 20 ngày nay trong khi xã có đến 21 cán bộ, công chức (xã Đông Phước là đơn vị hành chính loại II nên theo quy định được 21 cán bộ, công chức)? Còn bao nhiêu đơn vị trong số 8 đơn vị hành chính cấp xã của huyện Châu Thành giống như xã Đông Phước? Có cách nào để khắc phục tình trạng này không? Làm sao để luôn giải quyết hồ sơ cho dân đúng hẹn?
Từ sự việc cụ thể trên của anh Quới, tôi nhận thấy cần có sự phân tích cặn
kẽ các tình huống đặt ra hiện nay để có hướng giải quyết phù hợp Do vậy, tôi chọn tình huống này để nghiên cứu, đề xuất giải pháp tháo gỡ
2 Phân tích tình huống
2.1 Cơ sở lý luận
Trách nhiệm kỷ luật là loại trách nhiệm pháp lý thường gặp nhất trong quản lý hành chính nhà nước Cơ sở của trách nhiệm kỷ luật trước hết là những hành vi vị phạm kỷ luật Đó là những hành vi có lỗi, vi phạm các quy tắc, nghĩa
vụ hoạt động Công vụ của cán bộ, công chức nhà nước, nhưng chưa tới truy cứu trách nhiệm hình sự Trong một số trường hợp cán bộ công chức vi phạm hành chính hay thực hiện hành vi tội phạm cũng bị truy cứu trách nhiệm kỷ luật Vi phạm kỷ luật trong hoạt động công vụ được hiểu là không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ công việc được giao Điều này xảy ra ở bất kỳ nơi đâu, trong
và ngoài phạm vi cơ quan Việc xử lý kỷ luật có thể bằng nhiều hình thức như: Khiển trách, cảnh cáo, hạ bậc lương, giáng chức, cách chức và cuối cùng là buộc thôi việc Theo quy định chung của pháp luật, chỉ xử lý một lần đối với mỗi lần
vi phạm Nhưng không loại trừ khả năng truy cứu trách nhiệm vật chất, nếu
Trang 8hành vi kỷ luật gây ra thiệt hại vật chất Khi xem xét thấy hành vi đó có dấu hiệu tội phạm hình sự, phải đình chỉ thi hành kỷ luật và chuyển hồ sơ tới cơ quan có thẩm quyền xem xét truy cứu trách nhiệm hình sự Cán bộ, công chức nhà nước
có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự vì những hành vi phạm tội của mình Cơ
sở của trách nhiệm hình sự là tội phạm Điều cần lưu ý là nếu cán bộ, công chức lợi dụng chức vụ, quyền hạn để vi phạm sẽ bị xử phạt nặng, nếu hành vi phạm tội không gắn với hoạt động Công vụ thi xem xét xử công dân khác
Các văn bản liên quan đến tình huống:
- Luật Tổ chức Chính quyền địa phương;
- Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật cán bộ, công chức và Luật viên chức ngày 25/11/2019;
- Nghị quyết số 76/NQ-CP ngày 15 tháng 7 năm 2021 của Chính phủ Ban hành Chương trình tổng thể cải cách hành chính nhà nước giai đoạn 2021 - 2030;
- Nghị định số 34/2019/NĐ-CP ngày 24 tháng 4 năm 2019 của Chính phủ
về việc sửa đổi, bổ sung một số quy định về cán bộ, công chức cấp xã và người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, ở thôn, tổ dân phố
2.2 Phân tích diễn biến tình huống
2.2.1 Nguyên nhân xảy ra tình huống
* Khách quan:
- Do quy định của pháp luật, các loại giấy như: đăng ký kết hôn, khai sinh, khai tử,… phải có chữ ký của công chức Tư pháp - Hộ tịch trước khi trình lãnh đạo Ủy ban nhân dân xã ký ban hành
- Xã Đông Phước và các đơn vị hành chính cấp xã chỉ có 01 công chức Tư pháp - Hộ tịch Theo phân loại đơn vị hành chính cấp xã:
Cấp xã loại 1: không quá 23 người;
Cấp xã loại 2: không quá 21 người;
Cấp xã loại 3: không quá 19 người
Huyện Châu Thành có 8/8 đơn vị hành chính cấp xã loại II nên số lượng công chức cấp xã chỉ có từ 10 - 11 công chức, phân bổ cho 07 chức danh nên
Trang 9các địa phương đều ưu tiên cho các chức danh: Văn phòng - Thống kê, Tài chính -Kế toán, Văn hóa - Xã hội; Địa chính - Nông ngiệp - Xây dựng và Môi trường
- Công việc thuộc lĩnh vực Tư pháp - Hộ tịch khá nhiều nhưng chưa được địa phương quan tâm đúng mức…
* Chủ quan
- Lãnh đạo xã Đông Phước ít quan tâm đến công chức nói chung và ông Nguyễn Thanh Nguyên, công chức Tư pháp - Hộ tịch xã nói riêng nên không biết được khó khăn của ông Nguyễn Thanh Nguyên dẫn đến tình trạng ông Nguyễn Thanh Nguyên bỏ việc trong thời gian dài
- Địa phương chưa có giải pháp để khắc phục kịp thời tình trạng thiếu công chức phụ trách do các nguyên nhân phát sinh và chậm đề xuất phương án giải quyết, từ khi phát sinh vụ việc đến khi xử lý mất hơn 20 ngày là thời gian khá dài
- Địa phương ít quan tâm đến lĩnh vực này nên chỉ bố trí 01 công chức phụ trách
- Bản thân ông Nguyễn Thanh Nguyên không chủ động báo cáo tình hình với lãnh đạo xã trước khi sự việc nghiêm trọng xảy ra
Tuy nhiên, nguyên nhân chính ở đây là do các quy định không thật sự hợp
lý như: quy định bắt buộc phải là công chức Tư pháp - Hộ tịch mới được thực hiện nghiệp vụ; Mỗi công chức chỉ làm những nhiệm vụ được quy định theo hướng dẫn và địa phương chưa chủ động xây dựng các phương án khắc phục
2.2.2 Hậu quả
- Đối với Uỷ ban nhân dân xã: Trong thời gian hơn 20 ngày đã có 28 hồ
sơ tồn đọng tại xã thuộc lĩnh vực tư pháp, hộ tịch như: cấp giấy đăng ký kết hôn (3 hồ sơ), khai sinh, khai tử (8 hồ sơ), chứng thực hợp đồng chuyển nhượng (11
hồ sơ) và xác nhận tình trạng hôn nhân (6 hồ sơ) Chính vì vậy mà lòng tin của người dân vào chính quyền ít nhiều đã bị ảnh hưởng và điều này sẽ tác động đến
tỷ lệ người dân hài lòng vào cách phục vụ của chính quyền, ảnh hưởng đến việc điều tra xã hội học về chỉ số cải cách hành chính của xã, huyện nói riêng và của tỉnh Hậu Giang nói chung
Trang 10- Đối với người dân: Sự chậm trễ này cũng đã gây ra những tổn thất
không nhỏ về vật chất và tinh thần của người dân như: không thể vay tiền từ ngân hàng cho con đi học; không thể hoàn thành hợp đồng chuyển nhượng để có tiền chi trả các khoản nợ; không thể làm khai sinh để làm các giấy tờ có liên quan; không thể làm thủ tục thừa kế và khai tử cho người đã mất,…v.v
3 Đề xuất phương án giải quyết tình huống
3.1 Mục tiêu giải quyết tình huống
- Trước tiên phải bố trí công chức để giải quyết những hồ sơ tồn động hiện nay (28 hồ sơ) tại xã
- Tăng cường vai trò của Ủy ban nhân dân xã trong công tác quản lý công chức, khắc phục được tình trạng lệ thuộc vào 01 công chức duy nhất ở xã như hiện nay
- Xử lý nghiêm ông Nguyễn Thanh Nguyên, công chức Tư pháp - Hộ tịch
xã tự ý bỏ việc vi phạm kỷ luật cán bộ, công chức theo đúng quy định hiện hành
- Giải thích cho người dân hiểu và thông cảm về tình huống ngoài ý muốn này để cải thiện và tăng lòng tin của người dân vào chính quyền
3.2 Cơ sở giải quyết tình huống và đề xuất các phương án xử lý tình huốn
g Qua nội dung sự việc trên cho thấy đây là một vụ việc phức tạp liên
quan
đến việc thực hiện nhiệm vụ chính trị tại địa phương, đảm bảo kỷ cương công
vụ, giải quyết hiệu quả công việc của cấp xã, đảm bảo xử lý nhanh các trường hợp vi phạm Sau khi mô tả, phân tích nguyên nhân và hậu quả, làm rõ mục tiêu
xử lý tình huống, vấn đề đặt ra là phải xây dựng các phương án và phải lựa chọn
ra phương án tối ưu nhất để giải quyết tình huống đã nêu trên Tôi xin đưa ra các phương án giải quyết như sau:
* Phương án 1: Xử lý ông Nguyễn Thanh Nguyên, công chức Tư pháp
-Hộ tịch xã vi phạm kỷ luật một cách mềm dẻo không làm ảnh hưởng đến tiêu chí 18 trong xây dựng nông thôn mới của xã Đông Phước Sau đó, tạm thời điều động bà Đặng Thị Kiểu, công chức Văn phòng - thống kê sang phụ trách lĩnh vực Tư pháp - Hộ tịch và tiến hành thủ tục tuyển dụng công chức Tư pháp - Hộ tịch mới theo quy định